آیا کاظم جلالی به ظریف و سفارت ایران در روسیه تحمیل شده؟

گروه سیاسی الف،   3980820150

مهدی سنایی دانشیار روابط بین‌الملل دانشگاه تهران و مؤسس گروه مطالعات روسیه در دانشکده مطالعات جهان بوده و ریاست تنها مرکز مطالعات غیردولتی ایران و اوراسیا با عنوان ایراس را هم بر عهده داشته است... اما در طرف مقابل مهدی سنایی، کاظم جلالی، دکترای علوم سیاسی اخذ شده از دانشگاه امام صادق قرار دارد که ...

آیا کاظم جلالی به ظریف و سفارت ایران در روسیه تحمیل شده؟

انتخاب نوشت: دوباره جنجال بر سر داستان یک استعفا! استعفای یک شخصیت سیاسی برای اولین بار نیست که در کانون توجه رسانه‌ای و تحلیل ناظران سیاسی قرار می‌گیرد و احتمالا آخرین بار نیز نخواهد بود. در ادامه همین رویه، دیروز - یک‌شنبه- کاظم جلالی، نماینده تهران، ری، شمیرانات، اسلامشهر و پردیس به منظور تصدی سفارت ایران در روسیه استعفای خود را تقدیم مجلس کرد و با 146 رأی موافق، 58 رأی مخالف و 9 رأی ممتنع از مجموع 221 نماینده حاضر در صحن با استعفای او موافقت شد. این استعفا البته همانند تاریخچه نسبتا طویل استعفای نمایندگان در مجلس شورای اسلامی مباحثی را پیرامون خود به همراه داشته و شاید یکی از پرجنجال‌ترین آن‌ها نیز باشد.

با نگاهی با تاریخچه استعفای نمایندگان غالبا شاهد هستیم که اکثر استعفاها از حضور در قوه مقننه به مقصد حضور در قوه مجریه بوده است و یا به دلیل عدم رسیدگی به مسائل و تامین بودجه برای حوزه انتخابیه. در مجالس چهارم و پنجم برخی نمایندگان استعفا به مقصد قوه مجریه استعفا دادند. در مجلس ششم اما 139 نماینده استعفایی به رد صلاحیت‌ها داشتند. در مجلس هفتم اشخاص همچون، دانش جعفری، عباسی، متکی، مصری و سید احمد موسوی، برای تکمیل دولت احمدی‌نژاد استعفا دادند. در مجلس هشتم نیز محمدرضا میرتاج الدینی و حمیدرضا حاجی بابایی پس از پذیرفته شدن استعفای خود راهی پاستور شدند.

با این اوصاف، استعفای کاظم جلالی رئيس فراكسيون مستقلين ولايي و رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی که سابقه 5 دوره، حدود 20 سال نمایندگی در پارلمان را در کارنامه دارد، رخدادی نیست که به آسانی بتوان از کنار آن عبور کرد بلکه این استعفا در سطح فردی و عمومی قابل خوانش و ارزیابی است. شخصی که به مدت چهار دوره از مجلس ششم تا نهم در مقام نماینده شاهرود و میامی در مجلس بود، در دور دهم طی رخدادی سوال‌برانگیز از سوی شورای عالی سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان در لیست 30 نفره امید تهران قرار گرفت. با این وجود، شواهد حاکی از آن است که پذیرش کاظم جلالی به عنوان سفیر ایران  در مسکو در مرداد ماه از سوی کشور روسیه صادر شده و استوارنامه او در شهریور ماه صادر شده است. بر اساس گفته‌های جلالی او قصد داشت تا پایان دور دهم مجلس در سمت نمایندگی باقی بماند اما مرگ دختر مهدی سنایی، سفیر ایران در روسیه موجب تسریع این موضوع شده است. با لحاظ تمامی این جوانب اکنون می‌توان پیرامون این استعفا و ماموریت جدید نماینده سابق تهران، چند سوال و انتقاد را مطرح کرد.

آن استعفا کجا و استعفای شما کجا؟

بدون تردید اگر نگوییم سفیر ایران در مسکو، مهم‌ترین بلکه جزء یکی از سه دیپلمات ارشد کشورمان در سطح سیاست خارجی قرار داد که در کنار پست‌هایی همچون، نماینده ایران در سازمان ملل و سفیر ایران در عراق قرار می‌گیرد. در این میان، انگار استعفا از نمایندگی مجلس و انتخاب شدن به عنوان سفیر ایران در روسیه نیز تبدیل به یک نرم شده است؛ زیرا مهدی سنایی، نمیانده حوزه انتخابیه نهاوند در مجلس هشتم و نهم نیز پس از استعفا از قوه مقننه به سمت سفیر تهران در مسکو انتخاب شده بود.

از بنیان نمی‌توان چنین رخدادی -استعفای از قوه مقننه برای پست سفارت- را خطا ارزیابی کرد اما پسندیده آن است که در ابتدای امر مقایسه‌ای میان استعفای سنایی و جلالی داشته باشیم.

مهدی سنایی دانشیار روابط بین‌الملل دانشگاه تهران و مؤسس گروه مطالعات روسیه در دانشکده مطالعات جهان بوده و  ریاست تنها مرکز مطالعات غیردولتی ایران و اوراسیا با عنوان ایراس را هم بر عهده داشته است. همچنین او دکترای علوم سیاسی خود را از آکادمی علوم روسیه (۱۳۸۰) اخذ کرده و علاوه بر فارسی، به زبان‌های روسی، انگلیسی و عربی نیز مسلط است. وی از سال ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۲ مدیر گروه مطالعات روسیه دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران بوده و استاد میهمان دانشگاه علوم انسانی مسکو در رشته علوم سیاسی (تدریس به زبان روسی)، از سال ۱۳۷۸ تا ۱۳۸۲ بوده است. غالب یا حتی تمامی آثار سنایی به حوزه روسیه، آسیای میانه و قفقاز اختصاص دارد که شامل حدود 5 جلد کتاب و مقالات متعدد تخصصی می‌شود. سنایی در سطحی دیگر آثاری با زبان روسی منتشر کرده و تز دکترای خود را نیز با زبان روسی نوشته  و در حوزه ترجمه از زبان روسی به فارسی نیز فعال بوده است.  با نگاهی به این پیشینه و این سطح از تخصص به نظر می‌رسد که انتخاب سنایی به عنوان سفیر تهران در مسکو، یکی از معقول‌ترین انتخاب‌های تاریخ وزارت خارجه کشورمان برای یک منصب دیپلماتیک مهم بوده است.

اما در طرف مقابل مهدی سنایی که انتقادهای جدی به او نیز وارد بود، کاظم جلالی، دکترای علوم سیاسی اخذ شده از دانشگاه امام صادق قرار دارد که رویه‌ای مشابه با سلف خود در مسکو را در پیش گرفته است. با این تفاوت که او هیچ تخصصی در زمینه روسیه، قفقاز و آسیای میانه ندارد و به نظر می‌رسد کارهای او بیشتر در «زمینه تعارض اجتماعی» و شناخت ساختار پارلمان در ایران بوده که در نگاهی تخصصی هیچ‌گونه کارایی در منصب دیپلمات ارشد ایران در کشوری مهم همچون روسیه ندارد. برای نمونه، باید پرسید که اثر جلالی تحت عنوان «مطالعات تطبيقي انديشه‎هاي هابز، لاك و روسو در خصوص تعارض اجتماعي» چه تاثیری در شناخت، خوانش و کنش او در مناسبان تهران با مسکو دارد.

افزون بر این کاظم جلالی، تا کنون  سابقه‌ دیپلماتیک، سیاسی و پارلمانی جدی‌ای در حوزه امور روسیه نداشته است. غالب مناصب او در ریاست گروههای پارلمانی با پارلمان‌های کشورهای اروپایی یا گروه دوستي پارلماني ايران و سوريه بوده است.  تنها مورد معطوف به سابقه او عضویت در گروه دوستی پارلمان ایران و روسیه در مجلس هفتم بوده که آن نیز به نظر سمتی کم اهمیت و فاقد کارایی به نظر می‌رسد. با این سابقه و تخصص در قیاس میان سفیر جدید و سفیر سابق می‌توان با جرات اظهار داشت: «این کجا و آن کجا؟» در سطحی دیگر، باید از وزارت خارجه پرسید که چرا فردی غیر متخصص که حتی یک روز فعالیت دیپلماتیک را درک نکرده، باید بعنوان سفیر در یکی از مهمترین سفارتخانه های ایران در جهان به کار گرفته شود؟! این مساله همانند این مثال است که یک مکانیک با تجربه در حوزه تعمیرات تخصصی خودرو را از مدیریت یک کارگاه کنار بگذاریم و به جای او یک مسئول فروش خودرو در کمپانی خودروسازی را جایگزین کنیم. درست است هر دو این‌ها در حوزه خودرو کار می‌کنند اما این کجا و آن کجا؟ درست است جلالی و سنایی هر دو علوم سیاسی خوانده‌اند، اما این کجاو آن کجا؟ شاید اکنون جای این تردید باقی بماند که این تصمیم، موضع محمد جواد ظریف نبوده و شاید بر او تحمیل شده باشد چه آنکه وزیر خارجه فعلی ایران همواره از انتخاب چهره های غیرمتخصص امتناع کرده است. هرچد باید منتظر ماند و در آینده دید تا چه اندازه این فرضیه درست است.

بده و بستانی تحت عنوان سفارت برای بی‌خانمانان اسفند 1398

در سطحی دیگر می‌توان مساله انتقاد از ریاست جلالی بر سفارت ایران در روسیه را به گونه‌ای دیگر و از منظر عدم امید او به حضور مجدد در مجلس مورد ارزیابی قرار داد. واقعیت این است که در سال 94 کاظم جلالی در شاهرود، پس از چهار دوره حضور در پارلمان رأی نداشت اما در یکی از اقدامات محیرالعقول شورای سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان یک شخص فاقد پیشینه اصلاح‌طلبی محکم و بارز در لیست امید تهران قرار گرفت. در درون پارلمان نیز جلالی با بر عهده گرفتن ریاست فراکسیون مستقلین، نیک می‌داند که دیگر نه می‌تواند در میان اصلاح‌طلبان جایگاهی برای خود داشته باشد و نه اصول‌گرایان او را می‌پذیرند. افزون بر این، او نه دیگر در تهران می‌توان رای مردم را جلب کند و نه در شاهرود. از این رو او به عنوان یک بی‌خانمان در اسفند 98 خوب می‌دانست بعد از 20 سال تجریه طلایی باید مسیر خانه‌نشین شدن را در پیش بگیرد.

نکته قابل توجه ماجرا این است، زمزمه‌هایی وجود دارد که نعمتی از جمله همقطاران جلالی نیز سفیر ایران در یکی از کشورها خواهد شد. در پایان می‌توان گفت استعفای جلالی نماد بارز بده و بستانی قابل تردید تحت عنوان «بفرمایید سفارت برای شما بی‌خانمانان اسفند 1398» است.

عناوین مرتبط

پربحث‌های دیروز

  1. آیا مدیرعامل فراری نیسان، کپی ژاپنی محمود رضا خاوری است؟!

  2. «بلد نبودن» یا «نخواستن»؛ آقای روحانی، مسئله این است!

  3. ماجرای مخالفت رئیس صداوسیما با درخواست عجیب روحانی/ اعمال فشار حداکثری دولت به علی‌عسکری

  4. "شیر" را از سبد غذایی حذف نکنید/ تکذیب ادعاهای یک کارشناس

  5. ماجرای کاخ مرمر که مرحوم هاشمی رفسنجانی در آن مستقر بودند

  6. جهان‌آرا، عصرانه و ثریا دیگر «زنده» نخواهند بود

  7. نشنال اینترست: ایران برنده نظامی خاورمیانه 

  8. اقدام عجیب AFC / برنامه بازی‌های استقلال و شهر خودرو از تقویم آسیا حذف شد

  9. چرا ترامپ درباره تلفات عین‌الاسد دروغ گفت؟/ آزمون شفافیت شورای نگهبان/ واکنش کدخدایی به انتقاد لاریجانی از ردصلاحیت نمایندگان

  10. زیبا کلام برای خودش نوشابه باز کرد؟!

  11. حرکت اول تحول در گام دوم انقلاب 

  12. نقطه زن بودن موشک‌ها دیگر در سیطره آمریکا نیست/ دقت موشک‌های سپاه واقعی و بالا است

  13. برای کشیدن کارت سوخت عجله نکنید/ اعلام نحوه صحیح سوخت‌گیری

  14. جدیدترین تصاویر از حمله موشکی سپاه به پایگاه آمریکایی عین‌الاسد

  15. راهپیمایی زنان آمریکایی به تظاهرات علیه ترامپ تبدیل شد + تصاویر

  16. تصاویری از برخورد خشونت آمیز نیروهای پلیس فرانسه با معترضان

  17. فتاح: کار آزادراه تهران شمال تمام شده است/ کاخ مرمر به موزه تبدیل می‌شود/ مالیات پرداخت می‌کنیم

  18. آشوبگران نفوذی در لبنان

  19. مدیرعامل دیده‌بان شفافیت و عدالت: رد صلاحیت‌های اخیر عمدتا برای اختلاس بوده است

  20. عضو شورای نگهبان: نباید به افراد گرفتار در مسائل اخلاقی و مالی رحم کرد/ اجازه ندهیم افراد فاسد در کشور حاکم شوند

پربحث‌های هفته

  1. نمک‌پاشی بر زخم مردم و سوءاستفاده از داغ ملی/ بیانیه احمد توکلی در مورد حوادث اخیر در کشور

  2. نامه ۲۴ اقتصاددان به رئیس‌جمهور: با این ۱۰راهکار، بدون کمک خارجی اقتصادایران را نجات دهید

  3. محسن تنابنده: پس از «پایتخت ۶» دیگر با تلویزیون کار نخواهم کرد!

  4. لطفا در زمین ترامپ بازی نکنید

  5. تظاهرات دانشجویان و گسست های اجتماعی و سیاسی

  6. عذرخواهی خانمی که صحبت‌هایش جنجال به پا کرد

  7. آیا مدیرعامل فراری نیسان، کپی ژاپنی محمود رضا خاوری است؟!

  8. واکنش‌ها به اعلام نتایج بررسی صلاحیت داوطلبان انتخابات مجلس/ چهره های شاخص اصلاح طلب و اصولگرایی که تایید یا رد شدند

  9. چرا ترامپ توییت فارسی منتشر می‌کند؟

  10. واکنش کدخدایی به انتقاد روحانی از ردصلاحیت‌ها/ نظر علی مطهری درباره تجمعات روزهای اخیر/ آمریکا می‌خواهد سقوط هواپیما را بهانه تحریم جدید قرار دهد؟

  11. تجمعات محدود با شعارهای تند سیاسی

  12. آلمان، فرانسه و انگلیس مکانیسم ماشه برجام را فعال کردند

  13. انتقاد توکلی از اقدام عجیب وزارت نفت برای تاسیس مجتمع اداری عظیم

  14. «بلد نبودن» یا «نخواستن»؛ آقای روحانی، مسئله این است!

  15. شهاب حسینی: انصراف از جشنواره فجر دامن‌زدن به افتراق‌هاست/پشت احساسات پاک مردم قایم نشویم

  16. ماجرای مخالفت رئیس صداوسیما با درخواست عجیب روحانی/ اعمال فشار حداکثری دولت به علی‌عسکری

  17. "شیر" را از سبد غذایی حذف نکنید/ تکذیب ادعاهای یک کارشناس

  18. از منشور سازمان ملل تا تار سبیل نداشته جان کری!

  19. ماجرای کاخ مرمر که مرحوم هاشمی رفسنجانی در آن مستقر بودند

  20. نقش آمریکا در سقوط هواپیمای اوکراینی

  21. تصاویر جدید از ویرانه‌های عین الاسد

  22. تیم‌های ایرانی از حضور در لیگ قهرمانان آسیا انصراف دادند

  23. لزوم برگزاری تشییع و یادبود ملی برای شهدای سقوط هواپیما/پنهانکاری درباره سقوط هواپیما به روایت عباس عبدی/ نادران: نمایندگانی که به‌دلیل فساد مالی ردصلاحیت شده‌اند به دادگاه معرفی شوند

  24. وقتی ترامپ خودش را حرامزاده توصیف می‌کند

  25. منتشرکننده تصاویر اصابت موشک به هواپیمای مسافربری شناسایی شد

پربحث‌های هفته

  1. نمک‌پاشی بر زخم مردم و سوءاستفاده از داغ ملی/ بیانیه احمد توکلی در مورد حوادث اخیر در کشور

  2. لطفا در زمین ترامپ بازی نکنید

  3. تظاهرات دانشجویان و گسست های اجتماعی و سیاسی

  4. آیا مدیرعامل فراری نیسان، کپی ژاپنی محمود رضا خاوری است؟!

  5. واکنش‌ها به اعلام نتایج بررسی صلاحیت داوطلبان انتخابات مجلس/ چهره های شاخص اصلاح طلب و اصولگرایی که تایید یا رد شدند

  6. چرا ترامپ توییت فارسی منتشر می‌کند؟

  7. واکنش کدخدایی به انتقاد روحانی از ردصلاحیت‌ها/ نظر علی مطهری درباره تجمعات روزهای اخیر/ آمریکا می‌خواهد سقوط هواپیما را بهانه تحریم جدید قرار دهد؟

  8. تجمعات محدود با شعارهای تند سیاسی

  9. «بلد نبودن» یا «نخواستن»؛ آقای روحانی، مسئله این است!

  10. ماجرای مخالفت رئیس صداوسیما با درخواست عجیب روحانی/ اعمال فشار حداکثری دولت به علی‌عسکری

  11. از منشور سازمان ملل تا تار سبیل نداشته جان کری!

  12. لزوم برگزاری تشییع و یادبود ملی برای شهدای سقوط هواپیما/پنهانکاری درباره سقوط هواپیما به روایت عباس عبدی/ نادران: نمایندگانی که به‌دلیل فساد مالی ردصلاحیت شده‌اند به دادگاه معرفی شوند

  13. منتشرکننده تصاویر اصابت موشک به هواپیمای مسافربری شناسایی شد

  14. طرح دریافت غرامت از انگلیس برای قتل عام ۹ میلیون ایرانی

  15. آزمون بزرگ شورای نگهبان پیش از برگزاری انتخابات مجلس/ مفسدان اقتصادی نباید تایید شوند

  16. باید دوباره جبران کنیم

  17. درخواست پیگیری پرونده نمایندگان متخلف از قوه قضاییه/ تشکر دیده بان شفافیت از شورای نگهبان

  18. چرا ترامپ درباره تلفات عین‌الاسد دروغ گفت؟/ آزمون شفافیت شورای نگهبان/ واکنش کدخدایی به انتقاد لاریجانی از ردصلاحیت نمایندگان

  19. یادداشت جدید عباس عبدی درباره سناريوهای احتمالی سقوط هواپیما

  20. زیبا کلام برای خودش نوشابه باز کرد؟!

  21. انتقاد فرشاد مومنی از صحبت‌های اخیر رئیس جمهور/خاطره عماد افروغ از سردار سلیمانی/چه کسی جانشین لاریجانی می‌شود؟

  22. امان از دروغ / با تاسیس انجمن‌های مردم نهاد دروغ‌ را از جامعه ریشه‌کن کنیم...

  23. از مذاکره به بهانه «سایه جنگ» تا مذاکره به دلیل «شرایط جنگی»...

  24. شورای نگهبان: سخنان رئیس‌جمهور، نشانه بی‌اطلاعی از روند بررسی‌ها در هیات‌های نظارت بر انتخابات است

  25. جبهه پایداری و انتخابات پیش رو    

آخرین عناوین