«آری گویی به زندگی» (معنای زندگی از دیدگاه علامه جعفری و متفکران غرب)؛ عبدالله نصری؛ دفتر نشر فرهنگ معاصر آیا زندگی را معنایی هست؟

مانی ارجمند،   3971102128
آیا زندگی را معنایی هست؟

خواننده با مطالعه این کتاب، در جریان فلسفه متاخر غرب قرار می‌گیرد و با دیدگاه های پاره ای از چهره های شاخص فلسفه قاره ای در راستای معنا و فلسفه زندگی آشنا می‌شود. از سوی دیگر مخاطب تصویری ملموس تر از دیدگاها و اندیشه علامه جعفری بدست آورده و در می‌یابد در برابر متفکران غربی، ما نیز صاحب فلسفه و نظریاتی در خور اعتنا هستیم

«آری گویی به زندگی»

(معنای زندگی از دیدگاه علامه جعفری و متفکران غرب)

نویسنده: عبدالله نصری

ناشر: دفتر نشر فرهنگ معاصر، چاپ اول 1397

496 صفحه، 38000 تومان

 

****

 

اگر چه از روزگار آغاز فلسفه در عصر باستان، پرداختن به زندگی یکی از مباحث محوری در آن بوده است. اما انسان آن روزگار بیشتر دغدغه شناخت زندگی از منظر درک چیستی و چگونگی نظام طبیعت  را داشت. از این نقطه نظر، چنین انسانی بیشتر به دنبال یافتن راه هایی بود که می‌توانستند ضامن او برای برای رسیدن به سعادت در زندگی باشند. بخصوص در سده های اخیر که با وجود پیشرفت های بسیار علمی و تکنولوژیک نه تنها این سعادت نصیبش نشد، بلکه به واسطه رویداهایی که خود در آن نقش داشت، همچون جنگ، استعمار و... دچار سرخوردگی، شک و یاسی ویرانگر نیز شد.

بروز چنین احوالی باعث شد تا انسان معاصر با سوالاتی درگیر باشد که  بیشتر روی معنای زندگی تمرکز داشتند. انسان ذاتا چگونه موجودی است؟ آیا زندگی انسان معنایی دارد یا اینکه پوچ و بی معنی است؟  اگر زندگی معنا دارد آیا این معنا کشف شدنی هست؟  اگر زندگی پوچ است، آیا راهی برای رهایی از این پوچی وجود دارد؟

ظهور و بروز مفاهیمی چون پوچی، معنا باختگی زندگی و از این دست که در ادبیات و هنر مدرن و پست مدرن نیز  به کرات شاهد  استفاده از آن بوده ایم، ادامه همین مسیر و دغدغه هایی است که بدانها اشاره شد. این مفاهیم و فضای کلی حاکم بر آن به تدریج از طرق مختلف، به کشور ما نیز وارد شده است و نشانه های آن را در داستانها، فیلمها و... می توان سراغ گرفت.

اما برخلاف دیگر کشورها، این مسائل در ایران چندان مورد توجه اهل فلسفه و صاحبان کلام قرار نگرفته است. متاسفانه آنجا هم که بحث فلسفه زندگی مطرح شده بیشتر در چهارچوب فلسفه آفرینش بوده، چنانکه استاد شهید مطهری در بحث «فلسفه زندگی» خود آن را مطرح کرده است.

اما در میان متفکران معاصر علامه محمدتقی جعفری را باید یک استثنا محسوب کرد.چرا که ایشان در آثار خود به بحث «معنا و فلسفه زندگی» توجهی جدی داشته‌اند. بی‌گمان این ویژگی را باید از آن رو ارزیابی کرد که ایشان از جمله معدود اساتید فلسفه‌ای بودند که از حوزه برخاستند، ولی در این وادی تنها به فلسفه اسلامی محدود نمانده و در فلسفه غرب نیز به شکلی باید و شاید غور کرده بودند. علامه جعفری نه تنها با فلاسفه معاصر غرب آشنایی داشتند، بلکه کوشیده بودند سوای نگاه نقادانه به آن،  مباحثی را که انسان معاصر با آن درگیر است، در ساحت فلسفه اسلامی نیز مورد بررسی قرار دهند. ایشان علاوه بر سه اثر مستقل در زمینه «معنای زندگی»، در لابلای بسیاری از آثار خود نیز معنای حیات و هدف زندگی را به بحث گذارده که در این اثر به تحلیل و بررسی آن پرداخته شده است. عناوین سه اثر مهم علامه جعفری که حد فاصل دهه چهل تا شصت منتشر شده اند، بدین قرار است:«فلسفه و هدف زندگی»، «ایده آل زندگی و زندگی ایده آل» و «حیات معقول».

کتاب «آری گویی به زندگی» (معنای زندگی از دیدگاه علامه جعفری و متفکران غرب) که به کوشش و قلم عبدالله نصری تالیف و توسط دفتر نشر فرهنگ اسلامی منتشر شده است، به همین دغدغه‌ها و رویکردی که علامه جعفری در پرداختن به معنا، هدف و فلسفه زندگی داشته می‌پردازد. نویسنده کتاب، از اساتید نام آشنای دانشگاه است که خود در کسوت شاگردی، محضر علامه جعفری را درک کرده است. علاوه بر این سالها روی اندیشه و کلامِ استاد خود به پژوهش پرداخته که حاصلش تالیفاتی است که از میان آنها می‌توان به «فلسفه آفرینش» اشاره کرد که با ارجاع به نظریات علامه جعفری نوشته شده است.

کتاب «آری گویی به زندگی» در سه بخش نوشته شده است: «معنای زندگی از دیدگاه متفکران غربی»، «معنای زندگی در اندیشه جعفری» و «مقایسه ها». بخش نخست چنان که از عنوانش پیداست، معنای زندگی را از نگاه متفکران غربی مورد توجه قرار داده است. نصری در مقدمه کوتاه اما سودمندش در ابتدای کتاب، نوشته است: «مسئله معنای زندگی از جمله مسائل مهم فلسفه های معاصر است که در دوران جدید ابتدا در فلسفه های اگزیستانس مطرح شد و سپس فیلسوفان تحلیلی به بررسی ابعاد گوناگون آن پرداختند. فیلسوفان گذشته از معنای زندگی بحث نمی کردند، چرا که معناداری زندگی، پیش فرض آنها، و عمده ترین مسائل زندگی مسئله سعادت بود.» بنابراین در بخش نخست نیز معنای زندگی از نگاه متفکران متاخر فلسفه غرب همچون شوپنهاور، نیچه، ویتگنشتاین، کامو، نیکل و... طرح و بررسی شده است.

بخش دوم کتاب به بازخوانی نظریات علامه جعفری درباره زندگی اختصاص یافته است و نویسنده در پانزده فصل به ابعاد مختلف این بحث پرداخته است. پرسش از فلسفه زندگی،  علل و ریشه های جستجوی معنا یا هدف، تحلیل یا نقد پوچ گرایی، ویژگی‌های زندگی معنا دار، گذر عمر، وسیله و شئون زندگی، اصول اساسی حیات انسان، حیات طبیعی محض، حیات معقول، مراحل چهارگانه زندگی، دیدگاه های هدف در زندگی، معمای مرگ و.... از جمله عناوین فصول پانزده گانه بخش دوم کتاب هستند.

پایان بخش کتاب نیز بخشی است که از دو فصل تشکیل شده که فصل نخست به مقایسه اندیشه شوپنهاور و علامه جعفری پرداخته شده و در دومی که شکل مفصل تری هم دارد به مقایسه اندیشه نیچه  و علامه جعفری پرداخته شده است.

نویسنده کتاب در میان متفکران غربی وزن ویژه ای برای کامو، نیچه و شوپنهاور قائل شده چرا که به زعم او این سه نظریات مهم و تاثیر گذاری در طرح مباحث حیات و زندگی داشته اند. در این میان نیچه از اهمیت ویژه ای برخوردار است زیرا نخستین فیلسوفی است که در جهت آری گفتن به زندگی  به فلسفه ورزی پرداخت و دیدگاه هایی را مطرح کرد در تقابل با نگاه سلبی شوپنهاور قرار داشت. حسن پژوهشِ نصری در آن است که اگرچه برای مخاطب اهل فن نوشته شده است، اما از زبانی روان برخوردار است که مخاطب غیر متخصص نیز می تواند از بسیاری مباحث مطرح شده در آن سود ببرد. خواننده با مطالعه این کتاب، در جریان فلسفه متاخر غرب قرار می‌گیرد و با دیدگاه های پاره ای از چهره های شاخص فلسفه قاره ای در راستای معنا و فلسفه زندگی آشنا می‌شود. از سوی دیگر مخاطب تصویری ملموس تر از دیدگاها و اندیشه علامه جعفری بدست آورده و در می‌یابد در برابر متفکران غربی، ما نیز صاحب فلسفه و نظریاتی در خور اعتنا هستیم که چه بسا بیش از آن نامهای معروف در غرب، می‌توانند انسان امروز را در فهم فلسفه زندگی و راه و روشی که باید برگزیند، رهنمون باشند.

عناوین مرتبط

پربحث‌های اخیر

  1. کشف طلا، دلار و ۳ کارت‌خوان با گردش مالی ده میلیاردی در دفتر زنگنه

  2. اولین زن یهودی در سنای آمریکا و میزبان ظریف کیست؟ + تصاویر

  3. «کسی که دو رئیس قوه را بیچاره کرده» کیست؟/ انتصاب معاون دفتر وزیر با مدرک راهنمایی/ نقد عطریانفر بر عملکرد اصلاح‌طلبان در سال ۸۸

  4. راغفر: اگر امروز دلار ۸۰۰۰ تومان شود مردم از ذوق به همین دولت رای می‌دهند!

  5. دولت حزب اللهي و جوان

  6. جانشین فرمانده کل سپاه: ناو‌های آمریکایی کاملا تحت کنترل ما هستند

  7. مانتو، شلوار و لباس تولید خیرآباد ورامین با مارک های خارجی در بازار

  8. رئیس سازمان حمایت: مسئول قیمت گذاری خودرو ما هستیم/ ما به قیمت ۶۰ میلیونی پراید رضایت ندادیم

  9. اسامی نامزدهای ۳فراکسیون سیاسی مجلس برای انتخابات هیئت رئیسه/جدول

  10. طوفان در تهران  

  11. اعتراض شدید به اکران یک فیلم غیراخلاقی در جشنواره کن

  12. ۵۱ میلیون خانوار آمریکایی هزینه غذا و اجاره ندارند

  13. دلیل کسر مبالغ میلیونی از حقوق اردیبهشت فرهنگیان

  14. به بهانه‌ی بیلبورد سازمان فنی‌حرفه‌ای در فرودگاه یزد

  15. دستیار ویژه وزیر صنعت: ۱۰۰ هزار خودرو به بازار می‌آید

  16. دلایل محروم نشدن قطعی بیرانوند اعلام شد

  17. ساخت ۱۶ بند برای مقابله با سیل در شهرستان قلعه گنج

  18. چند نفر از دهه شصتی‌ها بیکارند؟ + جدول

  19. نماینده مجلس خطاب به روحانی: دست از لجبازی بردارید/ شما بیشترین قانون شکنی را داشته‌اید!

  20. جلسه شورایعالی انقلاب فرهنگی به ریاست لاریجانی برگزار می شود

  21. گلزار داورها، بازی پرسپولیس و سپاهان را قضاوت می‌کند

  22. فروش فوری پژو ۲۰۷ و پژو ۲۰۶ توسط ایران خودرو/ جزییات شرایط

  23. قطع همکاری برخی شرکت‌ها با هوآوی بخاطر ترس از آمریکا

  24. اسکوتر ۱۲ میلیون تومانی ب ام‌و رونمایی شد  

  25. نصرالله: پیروزی سال ۲۰۰۰ نبود ترامپ جنوب لبنان را هم به اسرائیل می‌داد

پربحث‌های دیروز

  1. انبارلویی: تعجب می‌کنم آقای ظریف به چه دلیل دوباره مذاکره کرده/برجام را اجرایی نکنند، با آمریکایی‌ها حرفی نداریم

  2. کشف طلا، دلار و ۳ کارت‌خوان با گردش مالی ده میلیاردی در دفتر زنگنه

  3. چرا خرمشهر، خرّم‌شهر نشد؟! / چه خوب که ممد نیست...

  4. خدمات یک مدرسه غیرانتفاعی لاکچری در تهران/ ۸۵ میلیون تومان برای اردوی سوئد و فرانسه؛ ۵ میلیون هم اردوی شیراز!

  5. زاکانی:‌ کسی که دو رئیس قوه را بیچاره کرده و دچار مشکل و مایه بدنامی قوه قضائیه شده را باید کنار گذاشت

  6. انتقاد رییس سازمان نظام پزشکی از تمسخر پزشکان در رسانه ملی

  7. اولین زن یهودی در سنای آمریکا و میزبان ظریف کیست؟ + تصاویر

  8. علمای شيعه، یکی از پاسداران زبان فارسی

  9. نقوی‌حسینی: ظریف باید درباره محتوای دیدار با سناتور آمریکایی توضیح دهد

  10. چرا مذاکره با آمریکا سم است؟

  11. مراسم افطاری‌ای که هیچ‌گاه از خاطر روحانی پاک نخواهد شد

  12. هنر تغییر محاسبات

  13. «کسی که دو رئیس قوه را بیچاره کرده» کیست؟/ انتصاب معاون دفتر وزیر با مدرک راهنمایی/ نقد عطریانفر بر عملکرد اصلاح‌طلبان در سال ۸۸

  14. راغفر: اگر امروز دلار ۸۰۰۰ تومان شود مردم از ذوق به همین دولت رای می‌دهند!

  15. کشف ۹۶ بسته ۱۰۰ دلاری از خانه یک روستایی!

  16. دولت حزب اللهي و جوان

  17. مرعشی: مسیر انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ از ۹۸ می‌گذرد/ اصلاح‌طلبان از ضعف‌های دولت آسیب دیده‌اند

  18. کوتاه کردن دست دلالان از بازار خودرو موجب کاهش قیمت می‌شود

  19. جانشین فرمانده کل سپاه: ناو‌های آمریکایی کاملا تحت کنترل ما هستند

  20. مانتو، شلوار و لباس تولید خیرآباد ورامین با مارک های خارجی در بازار

  21. رئیس سازمان حمایت: مسئول قیمت گذاری خودرو ما هستیم/ ما به قیمت ۶۰ میلیونی پراید رضایت ندادیم

  22. اسامی نامزدهای ۳فراکسیون سیاسی مجلس برای انتخابات هیئت رئیسه/جدول

  23. طوفان در تهران  

  24. اعتراض شدید به اکران یک فیلم غیراخلاقی در جشنواره کن

  25. ۵۱ میلیون خانوار آمریکایی هزینه غذا و اجاره ندارند

پربحث‌های هفته

  1. کشتیم که کشتیم دیه‌شو میدیم! / نظر شما درباره‌ی این فیلم چیست؟!

  2. لفاظی تازه ترامپ علیه ایران: هرگز دوباره آمریکا را تهدید نکنید

  3. محکومیت «یاسین رامین» در پرونده شیرخشک‌های آلوده وارداتی به ۱۷ سال حبس

  4. انبارلویی: تعجب می‌کنم آقای ظریف به چه دلیل دوباره مذاکره کرده/برجام را اجرایی نکنند، با آمریکایی‌ها حرفی نداریم

  5. برجام؛ ترامپ و توافق جدید

  6. عابربانک پرسپولیس و وزیر سابق کجا شلاق می‌خورند؟

  7. کشف طلا، دلار و ۳ کارت‌خوان با گردش مالی ده میلیاردی در دفتر زنگنه

  8. فرار از جنگ صلح به بار نمی‌‌آورد

  9. چرا خرمشهر، خرّم‌شهر نشد؟! / چه خوب که ممد نیست...

  10. واکنش‌ها به درخواست روحانی برای اختیارات ویژه/ تاکتیک دو سر برد رئیس جمهور/ بگوید در چه مواردی محدودیت دارد/ خیری ندیده ایم از این اختیارها

  11. صدای خاموش تجرد قطعی

  12. توضیح نماینده خرمشهر درباره انتشار عکسی افطاری وی در فضای مجازی

  13. محسنی اژه‌ای: از بی‌عفتی فیلم بگیرید و برای ما بفرستید/ روحانی چه اختیار ویژه‌ای می‌خواهد؟/ رضایت اصحاب رسانه از جلسه با رئیسی

  14. تخریب ویلاهای خاص با قاطعیت دستگاه قضا/ از ویلای داماد شمخانی تا دختر وزیر سابق

  15. علی شمخانی: ۴۰سال است جنگ اقتصادی را با فرهنگ خرمشهر به پیروزی تبدیل کرده‌ایم

  16. هشدار شديد دهقان به روسای قوا؛ دستورالعمل چپاول اموال مردم را لغو كنيد

  17. چراغ‌های روشن به هنگام سحر  

  18. خدمات یک مدرسه غیرانتفاعی لاکچری در تهران/ ۸۵ میلیون تومان برای اردوی سوئد و فرانسه؛ ۵ میلیون هم اردوی شیراز!

  19. زاکانی:‌ کسی که دو رئیس قوه را بیچاره کرده و دچار مشکل و مایه بدنامی قوه قضائیه شده را باید کنار گذاشت

  20. ساختمان های کره شمالی‎  

  21. پراید ۱۸.۵ میلیونی در صورت مالی سالیانه شرکت سایپا

  22. اژه‌ای:‌ دشمن به دنبال رواج بی‌عفتی و بی‌اخلاقی در جامعه است/ چرا فیلم قانون‌گریزی‌ها را برای مقامات قضایی نمی‌فرستید؟

  23. روحانی: قیمت ارز ۱۳ هزار تومان و حتی ۸ هزار تومان نیست / بنگاه‌های دولتی باید واگذار شود

  24. آموزش فریب دادن زنان متاهل در سریال نمایش خانگی!

  25. انتقاد رییس سازمان نظام پزشکی از تمسخر پزشکان در رسانه ملی

آخرین عناوین