چرا «مدرس» از عامل قرارداد استعماری ۱۹۱۹ دفاع کرد؟!

گروه تعاملی الف، علی اباذری،   3990925122 ۲۳ نظر، ۰ در صف انتشار و ۳ تکراری یا غیرقابل انتشار
چرا «مدرس» از عامل قرارداد استعماری ۱۹۱۹ دفاع کرد؟!

انتشار مطلبی در الف درباره دفاع مرحوم مدرس از وثوق الدوله در جلسه معرفی او به عنوان وزیر عدلیه به برخی پرسش های مهم دامن می زند. در این مطلب با اشاره به نطق مدرس درباره وثوق الدوله به نقل از وی گفته شده که مخالفتش با وثوق الدوله در ماجرای قرارداد ۱۹۱۹ یک مخالفت سیاسی درباره یک تصمیم سیاسی بوده که نباید مانع قضاوت اخلاقی ناروا درباره او شود و وی را «خائن» بخوانیم چون آنچه وثوق الدوله کرد بر اساس عقیده اش بوده و قصد خیانت در آن معلوم نیست : 

من جزو بزرگ‌ترین مخالفان قرارداد 1919 بودم و با موافقان قرارداد (از جمله وثوق‌الدوله) جنگیدم و آن‌ها از میدان به در کردم. اما آن جنگ یک جنگ سیاسی بود. یک اختلاف نظر سیاسی بود؛ من معتقد بودم که این قرارداد درستی نیست. این نظر من بود، اما یک عده (مثل وثوق‌الدوله) معتقد بود این قرارداد به نفع مملکت است. معتقد بودند قرارداد مطابق مقتضیات وقت است. ما نمی‌توانیم بگوییم طرف مقابل خیانت کرده، خطا و اشتباه کرده یا مقصر بوده است....

البته مرحوم مدرس تاکید کرده است که تشخیص این کار بر عهده محکمه است. اما در هر حال علیرغم مخالفتش با قرارداد یاد شده، بر خلاف مرحوم مصدق که شدیدا مخالف معرفی وثوق الدوله بود، از وی دفاع کرد.

پرسش مهم این است: آیا تفسیر و نظر یک سیاستمدار (دراینجا وثوق الدوله) از کارهای خودش، هر چند خسارت زیادی به کشور وارد سازد، معنای منفی آن کار را متفاوت می کند؟! اگر پاسخ مثبت است سوال این است که کدام خائن سیاسی فعل خود را  خیانت می داند؟! همه کس حتی خیانتکاران نیز در توجیه عمل خود بسیار معتقد و مصمم و صادقانه بر نجات کشور بر اثر فعل و تصمیم خود تاکید دارند حتی اگر این فعل، کشتن و از میان برداشتن سیاستمدار دیگر رقیب باشد!  نظیر کاری که با خود مرحوم مدرس کردند یعنی سوقصد و ترور نافرجام و البته بعد هم از میان برداشتن ایشان. 

نکته مهم تر : اگر صداقت افراد در تصمیم ها و افعال سیاسی خسارت بار بزرگ مانند قرارداد ۱۹۱۹ معنای خیانت را زایل می کند با این حساب، خیانت هیچ معنای عینی نخواهد داشت و هر کس مجاز است هر فعل و تصمیمی را هر چند خیانت بار به همین وسیله توجیه کند.  

 اگر مرحوم مدرس به وثوق در جلسه معرفی او به عنوان وزیر عدلیه رای موافق داده باشد معنای آن لزوما تناقض نیست چرا که او تصمیم وثوق الدوله را در ماجرای قرارداد ناشی از یک اشتباه دانسته نه خیانت و بنابراین ممکن است توانایی و صلاحیت او را در جای دیگر مثلا وزارت عدلیه تایید کند. اما این موضوع پاسخی به پرسش بسیار مهم یادشده نخواهد بود که آیا تفسیر افراد از فعل خودشان تنها معیار برای کشف معنای درست آن فعل است؟ اگر بله پس معنای عینی رفتارها چه می شود؟ با این حساب نه تنها هیچ فعلی معنای عینی نخواهد داشت بلکه هیچ معیار مورد اجماعی نیز برای قضاوت درباره افعال آدمیزاد معتبر نخواهد بود !

قرارداد ۱۹۱۹ را بسیاری از مورخان و سیاسیون و افکار عمومی بر اساس برخی قراین و شواهد آن زمان خیانت به ایران دانسته اند. موضوع پرداخت رشوه به وثوق الدوله و چند نفر دیگر از جمله سیدضیا طباطبایی که در جلسات محرمانه این قرارداد در شمیران حاضر بوده اند ( جالب اینکه وزیر خارجه در این جلسات دعوت نبوده ) مورد اشاره نشریات انگلیسی و آمریکایی آن زمان قرار گرفته. اشاره به بخشی از اظهارات مدرس در جلسه معرفی وثوق الدوله به عنوان وزیر عدلیه ناکافی است و باید به مشروح گزارشات مجلس در آن روز مراجعه کرد اما در همین حد هم این موارد پرسشهای زیادی ایجاد می کند که مسلما شخصیت و وجاهت مرحوم مدرس نباید مانع از طرح و نقد باشد.



دیدگاه کاربران

ناشناس۱۷۳۵۵۵۶۰۹:۰۲:۲۳ ۱۳۹۹/۹/۲۶
آیا مدرس مصون از گناه بوده که اینقدر به او استناد می کنید؟
ناشناس۱۷۳۵۶۷۱۱۰:۱۱:۵۱ ۱۳۹۹/۹/۲۶
هر کس دنیا را از زاویه دید خود قضاوت میکند!
ناشناس۱۷۳۵۸۲۵۱۱:۳۹:۴۴ ۱۳۹۹/۹/۲۶
اگر مدرس در قید حیات بود هرگز اجازه نمی داد که قرارداد ترکمنچای برجام منعقد بشود.
ناشناس۱۷۳۶۲۸۳۱۵:۱۱:۳۸ ۱۳۹۹/۹/۲۶
حتی ترکمنچای هم نسخه فارسی داشت چرا برجام نداشت ؟!
ناشناس۱۷۳۶۱۳۷۱۳:۴۳:۴۸ ۱۳۹۹/۹/۲۶
خب مقاله هم همین رو گفته .
ناشناس۱۷۳۶۱۷۰۱۳:۵۸:۱۹ ۱۳۹۹/۹/۲۶
خب مقاله همین رو گفته دیگه. چرا نخونده یه چیزی می گید!
ناشناس۱۷۳۵۵۶۱۰۹:۰۳:۲۸ ۱۳۹۹/۹/۲۶
به تاریخ نمی توان اعتماد کرد. چون معلوم نیست که مورخ از کدام حزب و دسته و گروه بوده است.
slm۱۷۳۵۶۷۸۱۰:۱۶:۵۸ ۱۳۹۹/۹/۲۶
داداش تمام سیاست گذاریهای این مملکت براساس تاریخ چندصد ساله قبل داره اداره میشه ... به اینجا که رسید به تاریخ نمیشه استناد کرد
ناشناس۱۷۳۶۰۱۴۱۲:۵۷:۵۲ ۱۳۹۹/۹/۲۶
تاریخ را فاتحان می نویسند و آخرین نمونه وطنی آن ( کتاب خاطرات مرحوم هاشمی ) است که در سالهای اخیر اصلی ترین کتاب مرجع سیاست پیشگان گروه های سازندگی ، اصلاحات ، و .... میباشد
ناشناس۱۷۳۶۲۸۸۱۵:۱۵:۲۸ ۱۳۹۹/۹/۲۶
کارگزاران و اصلاحات 32 سال بعد از انقلاب زمام اداره امور جاری کشور را بعهده داشتن و نتیجه عملکردشون افزایش فاصله طبقاتی و فقر و بیکاری و تورم و فساد و تبعیض بوده است و دیگر هیچ !
ناشناس۱۷۳۵۵۷۵۰۹:۱۰:۵۳ ۱۳۹۹/۹/۲۶
مدرس مگر نمیدانست وثوق بابت این قرداد از انگستان رشوه گرفته است
ناشناس۱۷۳۵۶۰۶۰۹:۳۱:۵۱ ۱۳۹۹/۹/۲۶
چرا مدرس مانع تشکیل جمهوری در سال 1300 توسط رضا شاه شد؟ زمانی که رضاشاه تصمیم داشت همانند آتاترک در ایران هم اعلام جمهوری کند
ناشناس۱۷۳۵۹۷۳۱۲:۳۴:۱۰ ۱۳۹۹/۹/۲۶
مدرس مخالف بود، ولی آیا می توان باور کرد که رضاخان واقعا قصد تشکیل جمهوری را داشته ولی بخاطر ممانعت مدرس مجبور شده که خودش را شاه کند؟
دلاربرجامی 30هزار۱۷۳۵۶۱۲۰۹:۳۴:۳۸ ۱۳۹۹/۹/۲۶
تاریخ تکرار میشود ولی خادم و خائن همیشه مشخصند
ناشناس۱۷۳۵۶۴۶۰۹:۴۷:۰۹ ۱۳۹۹/۹/۲۶
...در حال زندگی کنید.هر سخن جایی و هر نکته مکانی دارد.
ناشناس۱۷۳۵۶۷۶۱۰:۱۵:۱۷ ۱۳۹۹/۹/۲۶
تاریخ برای درس گرفتن است نه الگو برداری
ناشناس۱۷۳۵۶۸۵۱۰:۲۱:۱۴ ۱۳۹۹/۹/۲۶
پس کسانی که دنبال برجام هستند مانند آن فرد.....!!!
ناشناس۱۷۳۵۶۹۸۱۰:۳۲:۵۵ ۱۳۹۹/۹/۲۶
‎‏ علی (ع) عبوس نبود. علی (ع) آنقدر شوخ بود و بذله‌گو که اکابر در سقیفه برای کودتا علیهش دستاویزی جز همین نیافتند. گفتند علی بیش از حد شوخی می‌کند و این برای خلیفه مناسب نیست. علی (ع) ثروت را بر پایه گرایش سیاسی، دین و عقیده تقسیم نمی‌کرد و میان مردم خط نمی‌کشید. الف رسالتتو درباره زم عمل نكردي
ناشناس۱۷۳۵۸۱۳۱۱:۳۳:۴۴ ۱۳۹۹/۹/۲۶
توجیه حمایت رهبری از دولت در برجام؟ مدرس یک نمایندۀ مجلس بود. رهبر که نبود.
ناشناس۱۷۳۵۸۳۸۱۱:۴۴:۱۸ ۱۳۹۹/۹/۲۶
وثوق الدوله به گواهی متواتر تاریخ خائن به وطن بوده است....
ناشناس۱۷۳۵۹۴۰۱۲:۲۰:۲۰ ۱۳۹۹/۹/۲۶
تاریخ نویسان معاصر در باره قرارداد 1919 بازنگری هایی انجام داده اند و بعضی آن را خائنانه نمی دانند (برای نمونه بنگرید به کارهای محمد علی همایون کاتوزیان). تا آنجا که به یاد دارم ادعا این است که در شرایط آن روز ایران قرارداد مورد بحث تلاشی بود برای عدم تجزیه ایران و مانند تلاش قوام السلطنه در مساله آذربایجان، رندانه راه برای عبور ایران از قرارداد نیز در آن وجود داشت. چند نفر از دوستان گرامی که نظر می دهند متن قرارداد 1919 را مطالعه کرده اند یا به مقالات موافقین و مخافین این قرارداد در دوران معاصر مرجعه کرده اند؟
ناشناس۱۷۳۶۱۰۶۱۳:۳۱:۲۳ ۱۳۹۹/۹/۲۶
چرا فقط ما ایرانی ها از سیاستمداران قدیس می سازیم؟
ناشناس۱۷۳۶۲۸۷۱۵:۱۴:۲۹ ۱۳۹۹/۹/۲۶
و این قدیس سازی راه را برای کشف واقعیت میبندد. مثلا هرکس در این مملکت بخواهد در باره کسانی مثل کاشانی ، مدرس ، میرزا کوچک خان و یا حتی تختی و طیب حاج رضایی تحقیق کند باید و باید و باید نتیجه تحقیق به نفع این بزرگواران باشد .
یکتانتتریبون

پربحث‌های هفته

  1. «علی لندی» نوجوان قهرمان ایذه‌ای آسمانی شد

  2. چراغ سبز رئیسی به جهان؛ انتقاد از آمریکا

  3. دستور رییسی درباره بیژن عبدالکریمی

  4. شیوه عجیب و خطرناک جابجایی زائران اربعین با هواپیما باربری

  5. چرا رئیس جمهور به مجمع عمومی سازمان ملل نمی‌رود؟

  6. مجری فاکس نیوز رئیس جمهور کشورش را با خاک یکسان کرد

  7. چرا برکت نتوانست به وعده تولید ۵۰ میلیون دوز واکسن عمل کند؟ / حرکت در مسیر سخت «برکت»

  8. چرا توان هسته ای ایران را نمی توان تضعیف کرد؟

  9. شکار ناگهانی سگ توسط کروکدیل گرسنه

  10. سردرگمی سیستماتیک مردم

  11. عجیب اما واقعی! هذیان گویی بایدن در آنتن زنده

  12. واردات خودرو ، مفید یا مضر ؟ 

  13. عملیات نجات توسط یک روحانی در کوه

  14. کلیپی که اشک رییس جمهور را درآورد

  15. دعوای کاذب درباره عضویت ایران درباره سازمان همکاری شانگهای

  16. به نام فقرا به کام اغنیا

  17. تقدیم لایحه دولت به مجلس، برای ساماندهی نیروهای شرکتی و قراردادی

  18. دفاعیات میرسلیم از طرح صیانت/ علت سکوت روحانی در این روزها چیست؟/ واکنش مثبت علی مطهری به نطق رئیسی در سازمان ملل

  19. لایحه رتبه‌بندی معلمان مهرماه در مجلس شورای اسلامی تصویب خواهد شد

  20. دستگیری دعانویس میلیاردر در نیاوران

  21. فیلم| وداع با قهرمان دهه هشتادی/ «علی لندی» فهمیده دوران شد پیکر

  22. نیکزاد: لشکر آذری‌ها گوش به فرمان رهبر انقلاب هستند

  23. این نیز گذشت و روسیاهی به ذغال ماند!

  24. اتحاد آنگلوساکسونها علیه دنیا !

  25. ستون فقرات توسعه اقتصادی کشور کجاست؟

ابر آروان

پربحث‌های هفته

  1. چراغ سبز رئیسی به جهان؛ انتقاد از آمریکا

  2. دستور رییسی درباره بیژن عبدالکریمی

  3. چرا توان هسته ای ایران را نمی توان تضعیف کرد؟

  4. سردرگمی سیستماتیک مردم

  5. دعوای کاذب درباره عضویت ایران درباره سازمان همکاری شانگهای

  6. دفاعیات میرسلیم از طرح صیانت/ علت سکوت روحانی در این روزها چیست؟/ واکنش مثبت علی مطهری به نطق رئیسی در سازمان ملل

  7. لایحه رتبه‌بندی معلمان مهرماه در مجلس شورای اسلامی تصویب خواهد شد

  8. نیکزاد: لشکر آذری‌ها گوش به فرمان رهبر انقلاب هستند

  9. این نیز گذشت و روسیاهی به ذغال ماند!

  10. اتحاد آنگلوساکسونها علیه دنیا !

  11. آب پاکی امیرعبداللهیان رو دست همتای آلمانی/سیاست قطعی ما گره نزدن اقتصاد داخلی به برجام است

  12. سرانجام رایزنی‌های برجامی در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل

  13. سعید محمد دبیر شورای عالی مناطق آزاد شد

  14. وزیر کشور: اصراری به تغییر همه استانداران نداریم

  15. دخالت نمایندگان در انتصاب استانداران به رغم تذکر رهبری

  16. توییت محسن رضایی درباره تایید شهادت علی لندی

  17. نظرات برگزیده مخاطبین الف: تا زمانی که اقتصاد پایدار نداشته باشیم نگاهمان به خارج خواهد بود/ سفر رئیس‌جمهور به سازمان ملل برای مردم نفعی دارد؟/ باید برای حقوق‌های نجومی فکری اساسی کرد

  18. توضیح رئیسی درباره علت افزایش واردات واکسن/ پیمان جبلی رئیس صداوسیما می‌شود؟/ انتقاد اژه‌ای از کیفیت گزارش دستگاه‌های امنیتی

  19. قدردانی امیرعبداللهیان از زحمات ظریف در هشت سال گذشته

  20. آیت الله عاملی: رزمایش سپاه در مرز ارس پاسخی به حضور اسرائیل در آذربایجان است

  21. بررسی صدور «گواهینامه موتورسیکلت» برای زنان و ورود آنها به «ورزشگاه‌ها»

  22. ترکیب احتمالی ایران در مذاکرات برجام/ مذاکره کننده ارشد هسته ای کیست؟

  23. پاسخی به تناقضات رفتاری اصلاح طلبان درباره افغانستان

  24. قالیباف: بودجه یعنی زندگی دولت و مردم/ هر جا کسری بودجه داریم دست در جیب مردم می‌کنیم

  25.  امام جمعه تبریز: اظهارات سخیف جیره خواران رژیم صهیونیستی تاثیری در اتحاد شیعیان ایران و آذربایجان ندارد

آخرین عناوین