چرا امام حسین (ع) تفسیر «نفس مطمئنه» است؟

گروه فرهنگی الف،   3980614109

خداوند در آیات ۲۷ تا ۳۰ سوره مبارکه فجر خطاب به نفس مطمئنه او را به وارد شدن به جمع بندگانش و در بهشت دعوت می‌کند. حال سؤال است که منظور آیه از نفس مطمئنه چیست و خطاب آن به کیست؟

 

خداوند در آیات 27 تا 30 سوره مبارکه فجر خطاب به نفس مطمئنه او را به وارد شدن به جمع بندگانش و در بهشت دعوت می‌کند.

این دعوت نه یک دعوت عادی بلکه دعوت از کسی است که خداوند از او خشنود است و او هم از خدا خشنود است.

حال سؤال است که منظور آیه از نفس مطمئنه چیست و خطاب آن به کیست؟

به این آیات توجه کنید:

یَآ أَیَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ (27)
ارْجِعِى إِلَى‏ رَبِّکَ رَاضِیَةً مَّرْضِیَّةً (28)
فَادْخُلِى فِى عِبَادِى (29)
وَادْخُلِى جَنَّتِى‏ (30)

ترجمه

ای جان آرام گرفته و اطمینان یافته!
به سوی پروردگارت در حالی که از او خشنودی و او هم از تو خشنود است ، باز گرد.
پس در میان بندگانم درآی
و در بهشتم وارد شو.

«نفس مطمئنه» چیست و چگونه بدست می‌آید؟

«نفس مطمئنه» نفسی است که صاحب آن به عقاید حقّه و ثواب و عقاب اطمینان یافته و آرامش دارد، چنان‌که امیرالمؤمنین (علیه‌السّلام) در وصف اهل‌تقوا می‌فرماید: «فَهُمْ وَالْجَنَّةُ کَمَنْ قَدْ رَآها فَهُمْ فِیها مُنَعَّمُونَ، وَهُمْ وَالنّارُ کَمَنْ قَدْ رَآها فَهُمْ فِیها مُعَذَّبُونَ» پرهیزکاران نسبت به بهشت مانند کسانی هستند که آن را دیده و به نعمت آن نایل شده باشند و نسبت به آتش، مانند کسانی هستند که آن را دیده و در آن معذب شده باشند.

دل آرام و نفس مطمئنه، با ذکر خدا به دست مى‌‏آید. «الا بذکراللّه تطمئنّ القلوب» و بهترین ذکر خدا نماز است. «اقم الصّلاة لذکرى»(طه، 14) راضى بودن و مرضى بودن، نشانه نفس مطمئنه است که او از خدا راضى است و خدا نیز از او راضى است.

از امام صادق‏ علیه السلام سؤال شد که آیا مؤمن از جان دادن خود راضى است؟ حضرت فرمود: در لحظه اول راضى نیست ولى فرشته قبض روح به او دلدارى مى‏‌دهد که من از پدر به تو مهربان‏ترم، چشمت را باز کن. او چشم باز مى‏‌کند و پیامبرصلى الله علیه و آله و على و فاطمه و حسن و حسین و سایر امامان علیهم‌‏السلام را مى‏‌بیند. فرشته مى‏‌گوید: اینان دوستان تو هستند. مؤمن هم با دیدن این صحنه راضى مى‏‌شود و در این هنگام خطاب «یا ایّتها النفس المطمئنّة» را مى‏‌شنود.

امام حسین (ع) صاحب بالاترین مرتبه «نفس مطمئنه»

بدیهی است این نفس مطمئنه نیز مراتب متعددی دارد، چنان‌که یقین نیز دارای مراتب و درجاتی است تا برسد به مرتبه بلند سیّدالشهدا امام حسین (ع) که بالاترین مراتب اطمینان نفس را دارا بود و در حرکت تاریخی کربلا، از آغاز تا پایان، بر سر موضع الهی خود ایستاد و مصائب جانکاه، که شجاع‌ترین و دلاورترین افراد را سست می‌نماید و از انجام تصمیم و تعقیب هدف باز می‌دارد، او را از انجام تصمیم و تعقیب هدف مقدسش باز نداشت. لذا آیات آخر سوره فجر: (یا اَیَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ) به نام آن حضرت نام‌گذاری شده است. و در روایتی از امام صادق (ع) است: «اِقْرَؤُوا سُورَةَ الْفَجْرِ فِی فَرائِضِکُمْ وَنَوافِلِکُمْ؛ فَاِنَّها سُورَةُ الْحُسَیْنِ (علیه‌السّلام)»: «بخوانید سوره فجر را در فریضه‌ها و نافله‌هایتان؛ زیرا آن، سوره حسین (علیه‌السّلام) است».

در تفسیر البرهان ذیل این آیه آمده است: مراد از «نفس المطمئنه» که از خداوند راضی و خداوند نیز از او راضی است، حسین بن علی(ع) است در این آیات، کلمة «نفس المطمئنه» نقش کلیدی و محوری دارد به طوری که فهم معنای آیه تا حدود زیادی به روشن شدن معنای این واژه بستگی دارد، و چه بسا وجود این کلمه در این آیه موجب تفسیر و بیان شأن نزول آیه، درباره حسین بن علی(ع) شده و آن حضرت مصداق اتم و اکمل آن به حساب آمده است.

میزان تسلیم و صبر امام در واقعه سهمگین کربلا ناشی از اطمینان و آرامش نفس بود

از اتفاقات سهمگین و تزلزل آفرین آن حادثه در چهره امام، ذره‎ای سستی و ضعف و یا بی‎صبری و جزع و ناراحتی دیده نشد و در عوض در این ماجرا از ابتدا تا انتها میزان تسلیم و صبر آن حضرت که ناشی از اطمینان و آرامش نفس بود، افزوده‎تر می‎شد. و این جمله آخر آن حضرت در لحظات پایانی عمر شریفش شنیدنی و زیباست: «صبراً علی قضائک یا ربّ لا اله سواک یا غیاث المستغیثین، مالی ربّ سواک و لا معبود غیرک، صبراً‌علی حکمک»، بر قضای تو شکیبا هستم! پروردگارا! معبودی جز تو نیست، ای پناه بی‎پناهان! من غیر از تو پروردگار و معبودی ندارم، برخواست و اراده تو شکیبا هستم.

منابع:
تفاسیر نور، نمونه، البرهان
ثواب‌الاعمال
مجمع‌البیان
بحارالانوار

منبع:فارس

عناوین مرتبط

پربحث‌های دیروز

  1. رژیم‌های منطقه با کرونا ویروس چه می‌کنند؟!

  2. چرا به چنین نامزدهایی رای می‌دهیم؟

  3. یک پیشنهاد به وزارت بهداشت درباره آمار فوتی‌های کرونا 

  4. عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی: قرنطینه را شروع نکنیم این ویروس سونامی‌وار پیش می‌رود

  5. اختصاص ۶۰ لیتر بنزین نوروزی به خودروها در کمیسیون تلفیق

  6. همتی: تلاش بانک مرکزی "تأمین ثبات و آرامش بازارهای پول و ارز" است

  7. روحانی: کرونا نباید به سلاح دشمنان برای به تعطیلی کشاندن کار و تولید تبدیل شود/ آمریکا به فکر هزاران کشته آنفلوآنزا در کشور خودشان باشد/ هیچ تصمیمی برای قرنطینه مطرح نیست

  8. بیانیه دولت و ادامه ماجرای FATF/ امیدواری کرباسچی به نمایندگان جوان مجلس یازدهم/ برنامه اصولگرایان برای تعامل با دولت در مجلس آینده چیست؟

  9. ترکیه در سوریه چه می خواهد؟

  10. تعداد مبتلایان به ویروس کرونا به ۱۳۹ نفر افزایش یافت/ شمار فوت‌شدگان به ۱۹ نفر رسید

  11. ربیعی: علائم کرونا ندارم؛ برای احتیاط تست دادم

  12. ضدعفونی شهر ووهان چین با امکانات ویژه

  13. کمبود امکانات برای مقابله با کرونا در امریکا 

  14. نشریه محافظه کاران آمریکایی: دروغ گویی بولتون ایران وآمریکا را در آستانه جنگ قرار داد

  15. نامه میرسلیم به نمایندگان مجلس: بی‌برنامگی و زدوبند در مجلس یازدهم جایی نخواهد داشت

  16. بیانیه دولت درباره تصمیم FATF در مورد ایران

  17. ما و کسانی که به مجلس می‌فرستیم...

پربحث‌های هفته

  1. درباره کاهش مشارکت مردم در انتخابات مجلس

  2. چه کسانی در انتخابات مجلس شرکت نکردند 

  3. نتایج رسمی اولیه از شمارش آرای تهران / صدرنشینی قالیباف؛ با بیش از ۱۱۴۵۳۵۰ رای

  4. چرا می‌گویند ویروس کرونا سلاح بیولوژیک آمریکا است؟!

  5. یک بازنده مطلق و یک برنده با نمره ناپلئونی در تهران

  6. عصبانیت فتاح از سوال مجری تلویزیون درباره آزادراه تهران-شمال

  7. لطفا از پرسش‌های مردم عصبانی نشوید...

  8. رژیم‌های منطقه با کرونا ویروس چه می‌کنند؟!

  9. چرا به چنین نامزدهایی رای می‌دهیم؟

  10. اعلام میزان آرای نامزدهای انتخابات مجلس از تهران +جدول

  11. سید محمد خاتمی در انتخابات شرکت کرد

  12. تایید ابتلای سه مورد جدید به کروناویروس در کشور

  13. تاجگردون برای سومین بار به مجلس راه یافت

  14. آخرین اخبار از کرونا/گزینه‌های ریاست مجلس یازدهم/ تحلیل فیاض از تفاوت مجلس لاریجانی با قالیباف/ توکلی: نمایندگان هدف دام شبکه‌های سازمان یافته فساد و تباهی‌اند

  15. احمد توکلی خطاب به نمایندگان منتخب: با پیوستن به پویش مجلس ضدفساد و شفاف از بروز فسادهای احتمالی جلوگیری کنید

  16. یک پیشنهاد به وزارت بهداشت درباره آمار فوتی‌های کرونا 

  17. روزنه‌های روابط ایران و غرب و افسانه پتروس فداکار هلندی‌ها !

  18. پیروزی فهرست وحدت با سرلیستی قالیباف در تهران/ انتقاد تند قوچانی از عارف/كرونا سياسی نيست

  19. عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی: قرنطینه را شروع نکنیم این ویروس سونامی‌وار پیش می‌رود

  20. حریرچی (معاون وزیر بهداشت) کرونا گرفت

  21. وزیر بهداشت: از ۲۸۵ مورد مشکوک به کرونا فقط نتیجه آزمایش ۱۸ نفر مثبت بوده است

  22. علل کاهش مشارکت مردم در انتخابات/ منشا کرونا در ایران مشخص شد/ از اصولگرایان در مجلس چه انتظاری می‌رود؟

  23. سخنگوی وزارت بهداشت: کرونا در کشور در حال مهار و مدیریت است/ افزایش مراکز تشخیص بیماری در کشور

  24. کمترین میزان مشارکت در انتخابات مجلس مربوط به کدام دولت‌هاست؟

  25. اختصاص ۶۰ لیتر بنزین نوروزی به خودروها در کمیسیون تلفیق

آخرین عناوین