تحلیل یک اقتصاددان از شرایط اصلاح ساختار بودجه

گروه اقتصادی الف،   3980431009 ۰ نظر، ۱ در صف انتشار و ۰ تکراری یا غیرقابل انتشار

عضو انجمن اقتصاددانان ایران با اشاره به این که غفلت از ظرفیت‌های مالیات ستانی آفت درآمدهای نفتی است، اظهار کرد: کسری بودجه بازتاب تزریق درآمدهای نفتی به بودجه دولت است.

«عباس علوی‌راد» در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا، با بیان این که دولت‌ها در کشورهای دنیا از نظر دسترسی به منابع درآمدی در دو گروه کلی قرار می‌گیرند، افزود: دسته‌ای از این کشورها به منابع درآمدی حاصل از صادرات نفت دسترسی دارند و موقعیت آنها به گونه‌ای است که می‌توانند به این ذخایر تکیه کنند و دسته دیگر کشورهایی هستند که ذخایر نفت و گاز ندارند و عمده منابع درآمدی آنها از طریق نظام مالیاتی تامین می‌شود.

وی در ادامه با بیان این که کشورهای برخوردار از ذخایر نفتی نیز متفاوت هستند، ادامه داد: تعدادی از این کشورها، نفت و گاز خود را  خام‌فروشی می‌کنند و درصد کمی از آنها را به سمت ایجاد ارزش افزوده هدایت می‌کنند اما در مقابل کشورهایی قرار دارند که تلاش کردند در استفاده از ذخایر ذاتی نفت و گاز خود ارزش افزوده بیشتری ایجاد کنند.

این دانشیار اقتصاد با بیان این که ایران در این دسته‌بندی‏‎‎ها متاسفانه جزء کشورهایی بوده که عمدتاً برای فروش نفت خود دو هدف شامل فروش به میزان کافی و فروش به بالاترین قیمت با هدف کسب درآمد بیشتر را دنبال کرده است، گفت: این شرایط تا جایی دنبال شد که پس از جنگ تحمیلی با ساخت مجتمع‌های پتروشیمی، کشور کمی از فضای خام‌فروشی فاصله گرفت.

وی با اشاره به این که این فاصله به اندازه‌ای نبود که کشور را از گردونه کشورهای خام فروش جدا کند، تصریح کرد: قرار گرفتن در گروه کشورهای خام فروش دنیا، شرایطی را برای ایجاد درآمدهای پایدار و رفاه اقتصادی و اجتماعی بالا فراهم نمی‌آورد.

علوی‌راد با بیان این که در دهه 90 میلادی برخی اقتصاددانان مطالعاتی مبنی بر این که کشورهای دارای درآمد نفتی به چه جایگاهی دست یافته‌اند، انجام دادند، خاطرنشان کرد: نتیجه مطالعات نشان داد که این درآمدها در بعضی از کشورها رفاه اجتماعی را ایجاد کرده و دیگر کشورها هم دچار نفرین نفت شدند.

وی ادامه داد: کشورهایی نظیر نروژ که این درآمدهای نفتی را برای ایجاد زیرساخت‌های اقتصادی هزینه کردند و به سمت هزینه‌های جاری نرفتند،‌ تبدیل به یک الگوی موفق شدند؛ اما متاسفانه ایران از جمله کشورهایی بود که دچار نفرین نفت شد، به گونه‌ای که درآمدهای نفتی سال‌ها به بودجه دولت تزریق و باعث شد دولت‌ها از ظرفیت‌های مالیات ستانی و درآمدهای سالمی که در اقتصادهای دنیا وجود دارد صرفنظر کنند یا به طور کامل استفاده نکنند.

رییس دانشگاه آزاد اسلامی ابرکوه با بیان این که فرار مالیاتی مهمترین آفت نفرین نفت است، اظهار کرد: به طور مشخص 85 درصد از کل هزینه‌ها در بودجه عمومی دولت، جاری است و این هزینه‌ها هیچ اثر مولدی ندارند، این درحالی است که هزینه‌های عمرانی که قابلیت تاثیرگذاری بر تولید و اشتغال را دارد، هم سهم اندکی از کل هزینه‌های دولت دارد و هم درصد تحقق آنها در عملکردهای بودجه‌های سالیانه کامل نیست.

وی گفت: بنابراین پدیده نفرین نفت و آن کشورهایی که درآمدهای نفتی را به بودجه دولت تزریق می‌کنند، باعث شده از مالیات‌ها غافل شوند و دچار هزینه‌های بی‌کیفیتی شوند که هیچ گونه اثر تولیدی و اشتغال زایی ندارد.

علوی‌راد با اشاره به این که بازتاب همه موارد ذکر شده در دولت‌ها مسئله‌ای به نام کسری بودجه بوده است، تصریح کرد: با وجود این همه درآمدهای نفتی به دلیل ساختار نادرست بودجه، کشور با پدیده کسری بودجه مواجه است که بخش زیادی از این کسری در سالیان پس از جنگ تحمیلی از طریق استقراض از بانک مرکزی تامین مالی شده که این امر باعث رشد فزاینده نقدینگی و به دنبال آن موجب تورمی شدن مستمر محیط اقتصاد ایران شده است.

وی در ادامه در خصوص راهکار خروج از وضع موجود، اظهار کرد: با توجه به شرایط کنونی و این که این موضوع از مسائل ساختاری در کشور است باید زمان‌هایی اتفاق افتد که به طور نسبی در شرایط نرمال اقتصادی قرار داشته باشیم.

این اقتصاددان با بیان این که در حال حاضر دو دیدگاه برای خروج از وضع موجود وجود دارد، گفت: یکی از دیدگاه‌ها این است که بهترین زمان برای خروج از این وضع اکنون است که زیرفشارهای اقتصادی قرار داریم و باید مشکلات را حل کنیم و دیگر این که در کشوری که از نظر اقتصادی زیرفشار است، اصلاح ساختاری معمولاً موفقیت آمیز نیست.

وی افزود: اگرچه اصلاح ساختار بودجه دولت به شیوه کنونی تشخیصی درست است، لیکن برای موفقیت آمیز بودن چنین اصلاح ساختاری لوازمی نیاز است که در شرایط فعلی و کوتاه مدت فراهم نیست.

علوی‌راد در پایان خاطرنشان کرد: انعطاف پذیری بسیار زیاد حضور و مداخله دولت‌ها در اقتصاد ایران همراه با نبود مکانیزم‌های ارزیابی عملکرد منسجم، پویا و واقعی، اجازه نخواهد داد اصلاحات ساختاری در اقتصاد کشور نظیر اصلاح ساختار بودجه عمومی و نهایتاً بهبود وضعیت اقتصادی و افزایش رفاه عمومی در کوتاه مدت به نتیجه مطلوب برسد.

عناوین مرتبط

پربحث‌های امروز

  1. بالاخره در مساله حجاب چه کنیم؟

  2. هزینه ۳ هزار میلیارد تومانی برای طراحی صندوق پژو ۲۰۶ / طراحی ۱۲۰ میلیارد تومانی سمند!

  3. توپی که پزشکان به زمین مشاغل دیگر می‌اندازند

  4. کدام مسئولان برای نجات نجفی به خانه اولیای‌دم رفتند؟

  5. شیخ زکزاکی در فرودگاه نیجریه بازداشت شد

  6. دولت فرصت «وزارت گردشگری» را از دست ندهد

  7. نصرالله: اعلام جنگ علیه ایران، اعلام جنگ علیه تمام محور مقاومت است

  8. چطور کسی تخلفی به بزرگی باستی هیلز را ندید؟  

  9. تصویری معنادار از سردار سلیمانی  

  10. کاهش ترافیک تهران پس از حذف زوج یا فرد + نمودار

  11. حجتی: برای تامین خوراک طیور هیچ مشکلی نداریم

  12. هجمه علیه وزیر کار به خاطر شفافیت / فشار برخی اعضای ستاد روحانی به شریعتمداری

  13. حل مشکل آلودگی هوا با درخت مصنوعی  

  14. فساد مالی عجیب و غریب سازمان یافته  

  15. حقوق مزدک میرزایی در شبکه اینترنشنال  

  16. جزئیات جدید درباره ثبت‌نام متقاضیان کارت سوخت

  17. «جوانمرد قصاب» کیست؟ + تصویر

  18. ایزی مارکت، اتفاق خوبی که باید تمام فعالان حوزه شبکه از آن با خبر شوند

  19. آخرین خبر از نفتکش گریس

  20. بزرگ‌ترین عملیات پهپادی یمن در خاک عربستان/ حمله پهپادها به مراکز حساس نفتی و پالایشگاه‌ها

  21. خط قرمز انتقاد از قوه قضائیه  

  22. نخبه مازندرانی با تولید ادوات کشاورزی مانع خروج ارز از کشور می‌شود

  23. آغاز روند کاهش محدودیت‌ها در کشمیر

  24. رفت و برگشت عجیب تصمیم واردات برنج

  25. آیا حذف پراید در شرایط فعلی شدنی است؟

پربحث‌های دیروز

  1. تذکاری بر یک برداشت غلط از باوری درست درباره حکومت دینی

  2. غلامی: صرفا به خاطر صندلی خالی دکتری، نمی‌توان دانشجوی فاقد صلاحیت علمی پذیرش کرد

  3. برنج ایرانی به‌نسبت پارسال 100 درصد گران شد

  4. اعلام جزییات تازه از دلایل بازداشت پوری حسینی

  5. گم شدن یک ایستگاه مترو در پایتخت + جزییات

  6. دولت‌ها ؛ آینده فروشی و پیش‌خور کردن منابع نسل های بعد

  7. ترامپ می‌خواهد بزرگترین جزیره جهان را از دانمارک بخرد

  8. کره‌شمالی دو شلیک دیگر به سمت دریا انجام داد

  9. تورم مقابل حذف صفر پول می‌ایستد؟

  10. خرازی: برای گفتن حرف حق آبرو دادیم و بی‌احترامی شنیدیم

  11. اقتدار یعنی برخورد با رانت‌خواران/ مردم درباره نجفی و خانواده میترا استاد، قضاوت نکنند/ عملکرد ظریف در برجام، مثبت بود؟

  12. امحای 8.5 تن تخم مرغ احتکار شده فاسد

  13. اولین تصاویر حزب‌الله از حمله به ناوچه رژیم صهیونیستی در جریان جنگ ۳۳ روزه

  14. والدین مطلقه‌ای که قصد ازدواج مجدد دارند، بخوانند

  15. آمریکا خدمه نفتکش گریس ۱ را تحریم می‌کند

  16. برچسب زنی به بیماران ایدز دیگر کافی است

  17. ۱۳ دانشگاه ایرانی در جمع هزار دانشگاه برتر دنیا

  18. جرمی کوربن رسما خواستار برکناری بوریس جانسون شد

  19. نماینده CNN در ایران درگذشت

  20. به جای مبارزه با مظاهر فساد به سراغ ریشه‌ها برویم

  21. پمپئو ایران را تهدیدی برای لبنان معرفی کرد

  22. حذف چهار صفر در وضعیت اقتصادی فعلی به صلاح نیست

  23. روایت رسانه‌های پاکستان از آزادی گریس ۱ و سرخوردگی آمریکا

  24. چه خبر از ابراهیم حاتمی‌کیا؟

  25. آلمان چهارمین کشور جذب کننده دانشجویان خارجی شد

پربحث‌های هفته

  1. فرار ناوچه انگلیسی از دست شناوران سپاه پاسداران  

  2. خانواده «میترا استاد» رضایت دادند/ رهایی «نجفی» از قصاص

  3. بالاخره در مساله حجاب چه کنیم؟

  4. اي كاش ظريف زودتر تحريم مي‌شد!

  5. ماجرای بی‌حجابی در مترو و حواشی آن؛ نظر مردم چیست؟

  6. تذکاری بر یک برداشت غلط از باوری درست درباره حکومت دینی

  7. پوری حسینی رئیس سابق سازمان خصوصی سازی بازداشت شد

  8. متهم ردیف اول در توزیع ارزهای بانک مرکزی فرار کرد/ پلیس دستگیر می کند اما بانک مرکزی باعث آزادی اش شد

  9. توضیحات نیروی هوایی ارتش درباره درگیری و تیراندازی مرگبار در بیشه‌کلا

  10. تعرض به یک دختربچه در بیمارستان شیراز

  11. یک سال و نیم در ملایر به دنبال رادیولوژیست گشتیم؛ نبود/ طرح افزایش ظرفیت رشته های پزشکی باید در اولویت قرار بگیرد

  12. چرخش ظریفانه از برجام!...

  13. نفتکش ایرانی در جبل الطارق با وجود مخالفت آمریکا آزاد شد

  14. برنامه ایران در جنگ با آمریکا؛ غرق کردن ناو هواپیمابر با موشک‌های کوتاه برد فتح مبین

  15. فرصت جدید جلب احترام جهاني برای نیروی دریایی ايران

  16. جزئیاتی از دیدار مهم قالیباف و رهبر انقلاب  

  17. قائم‌مقام شبکه سه: شاملو ضدیت آشکار با دین دارد/ شجریان هم جرأت نمی‌کند به شاملو اعتراض کند

  18. رئیس سازمان حج‌: ادعای برادر شهید رکن‌آبادی دروغ محض است

  19. دولت هند ضرب‌الاجل دو ساعته‌ به شیخ زکزاکی داد

  20. اما و اگرهای تحریم ظریف

  21. اتاق رو به کعبه شبی ۳۰۰ میلیون تومان!

  22. دریاسالار آمریکایی: ایران در جنگ نامتقارن قابلیتی قوی و استثنائی دارد

  23. اتمام حجت نیروی انتظامی با سلبریتی‌های بدحجاب

  24. حضور رژیم صهیونیستی در ائتلاف دریایی علیه ایران بازی با آتش است

  25. طرح افزایش ظرفیت رشته های پزشکی و شکستن انحصار پزشکی

پربحث‌های اخیر

  1. هزینه ۳ هزار میلیارد تومانی برای طراحی صندوق پژو ۲۰۶ / طراحی ۱۲۰ میلیارد تومانی سمند!

  2. دولت فرصت «وزارت گردشگری» را از دست ندهد

  3. حجتی: برای تامین خوراک طیور هیچ مشکلی نداریم

  4. هجمه علیه وزیر کار به خاطر شفافیت / فشار برخی اعضای ستاد روحانی به شریعتمداری

  5. جزئیات جدید درباره ثبت‌نام متقاضیان کارت سوخت

  6. نخبه مازندرانی با تولید ادوات کشاورزی مانع خروج ارز از کشور می‌شود

  7. رفت و برگشت عجیب تصمیم واردات برنج

  8. آیا حذف پراید در شرایط فعلی شدنی است؟

  9. تاکید وزیر نفت بر توسعه فناورانه ۲۰ میدان نفت و گاز

  10. رأی منفی مردم به قیمت گذاری دستوری کالاها

  11. سرنوشت نامعلوم ۲هزار سپرده بالای یک میلیارد تومان موسسه ثامن‌الحجج/ سپرده گذاران: پولمان را نمی دهند

  12. قیمت امروز دلار، یورو و درهم + جدول

  13. چک‌های برگشتی زیاد شد

  14. هزینه خرید وام مسکن افزایش یافت

  15. صفرهایی که زندگی‌مان را دگرگون می‌کند/ قیمت چاپ هر اسکناس چقدر است؟

  16. علت به تعویق افتادن تشکیل بازار متشکل ارزی چه بود؟

  17. وزیر صنعت: قیمت کالاهای اساسی و موردنیاز به ثبات نسبی رسیده/ مرغ با نرخ مناسب در اختیار مردم قرار می‌گیرید

  18. راهزنی جدید آمریکا برای سرقت نفت ایران

  19. خط‌ونشان همتی برای بانک‌ها/ دوران تخطی از مقررات به‌سر آمد

  20. نفت برنت در آستانه بازگشت به کانال ۶۰ دلاری

پربحث‌های هفته

  1. پوری حسینی رئیس سابق سازمان خصوصی سازی بازداشت شد

  2. متهم ردیف اول در توزیع ارزهای بانک مرکزی فرار کرد/ پلیس دستگیر می کند اما بانک مرکزی باعث آزادی اش شد

  3. هزینه ۳ هزار میلیارد تومانی برای طراحی صندوق پژو ۲۰۶ / طراحی ۱۲۰ میلیارد تومانی سمند!

  4. مدیرعامل صندوق بازنشستگی برکنار شد

  5. جلوی ربای جاهلی و جلی را در نظام بانکی بگیرید/ نتیجه انباشت بدهی فروپاشی است

  6. مرغ به بالاترین قیمت خود در سال جاری رسید

  7. وعده دوباره پلیس برای توقف شماره گذاری خودروی پراید/ آیا این بار هم پیروزی از آن خودروسازان خواهد بود؟

  8. استعفای پوری‌حسینی پذیرفته شد

  9. قدرت دلار رو به پایان /دوره ۷ ساله سقوط دلار آمریکا در راه است

  10. معاون سابق وزیر نفت: خسارت ۳۴ هزار میلیارد تومانی کشور از حذف کارت سوخت/ مسئولیت با زنگنه است

  11. ملت منتظر گزارش خصوصی‌سازی

  12. آغاز الزامی شدن استفاده از کارت هوشمند سوخت/ تکرار تجربه اي مفید که نادیده گرفته شده بود

  13. برنج ایرانی به‌نسبت پارسال 100 درصد گران شد

  14. ناکارآمدی طرح‌های حمایتی دولت در مسکن / به همه چیز فکر شده غیر از مشکل اصلی!

  15. پشت پرده خصوصی‌سازی‌ها با محاکمه علنی آشکار می‌شود

  16. جهانگیری: همه مشکلات اقتصادی کشور به‌دلیل تحریم‌ها نیست

  17. اعلام جزییات تازه از دلایل بازداشت پوری حسینی

  18. فرار به جلوی مافیای دارو به جای پاسخگویی درباره سرنوشت ارز دولتی

  19. دولت‌ها ؛ آینده فروشی و پیش‌خور کردن منابع نسل های بعد

  20. پول ساخت باستی هیلز را داریم ولی پول تولید را نداریم!

  21. ۵ میلیون ایرانی، بدون شغل درآمد دارند + نمودار

  22. احتمال آزاد شدن نفت‌کش توقیف‌شده ایرانی در جبل‌الطارق

  23. با پول واردات چادر مشکی می‌توانیم ۵ کارخانه تولید چادر راه‌ بیندازیم!

  24. گرانی ۵۰۰ درصدی پیاز و سیب‌زمینی

  25. دولت کالاهای اساسی و ارزان را به جاهایی می‌فرستد که سروصدایی دارند

آخرین عناوین