انقلاب اسلامی و مفهوم مدرن «انقلاب»

محسن سلگی،   4001103008 ۴۷ نظر، ۰ در صف انتشار و ۳۴ تکراری یا غیرقابل انتشار
انقلاب اسلامی و مفهوم مدرن «انقلاب»

آیا «انقلاب»، مفهومی مدرن است؟ اگر بله، با این وصف درباره انقلابی بودن اسلام در جامعه جاهلیت چه می‌توان گفت؟

باید گفت اولاً «جامعه» هم مفهومی مدرن است. ثانیاً، «انقلاب» محصول کارکردهایی است که زمان پیامبر اعظم(ص) و اجتماع قبیله‌ای، وجود نداشته است. ثالثاً تمیز میان انقلاب به‌عنوان «اصطلاح» و انقلاب به منزله «واژه» بس مهم است. انقلاب به منزله یک اصطلاح سیاسی در قرن هفدهم میلادی جوانه زد. اگر در زمان پیامبر بودیم، مسلماً تحول صورت گرفته توسط اسلام را یک انقلاب(به معنای اصطلاحی آن) نمی‌خواندیم. هرچند به معنای واژگانی، بالاترین و عمیق ترین انقلاب تاریخ بشری بوده است.

در دوران معاصر، انقلاب اسلامی همه جانبه ترین و با حضور بیشترین تعداد از مردم مخالف نظام مستقر صورت گرفته است و از جنبه‌های کثیری استثنایی است(دکتر منوچهر محمدی به خوبی این موارد را در تحقیقات دقیق خود پیرامون مقایسه انقلاب ها نشان داده‌اند). این انقلاب به هر روی در زمان معاصر و مدرن رخ داده است و از این زمانه تأثیر گرفته است. اما در عین این که عمیق ترین و کامل ترین صورت «انقلاب» در دوران مدرن است، دارای خصوصیاتی ملهم از انقلاب اسلام توسط پیامبر(ص) است. 

توماس هابز در رساله «انقلابات فلکی»، متأثر از اخترشناسی و کوپرنیک، واژه انقلابات(revolving) را که به معنای دورزدن و گشتن است برای اولین بار به منظور وصف نظریه‌اش به کار برد. او و کسانی مانند جان لاک به ماهیت دوَرانی انقلاب باور داشتند. 

هابز در «محاوراتی در باب جنگ داخلی فراموش‌نشدنی» می‌گوید: «من در این انقلاب شاهد حرکت دورانی قدرت حاکمه بوده‌ام، به دست دو غاصب، پدر و پسر، از شاه فقید به این پسرش. زیرا … قدرت از کینگ چارلز اول به پارلمان طویل [که از ۱۶۴۰ تا ۱۶۶۰ فعال بود] انتقال یافت؛ و از آن پارلمان به پارلمان دنباله؛ و از پارلمان دنباله به الیور کرامول؛ و سپس دوباره از ریچارد کرامول به پارلمان دنباله؛ و از آن به پارلمان طویل؛ و از آن به کینگ چارلز ...»(مفهوم انقلاب و امر مدرن، الیور دابلیو هلمز، ترجمه صالح نجفی).

اینجا او امتداد پخته‌ترِ اندیشه کنت کلارندن است که ایده استعاده یا ترمیمی(restoration) را برای جنگ‌های داخلی طرح کرد. جالب است که در انگلستان حتی انقلاب هم به عنوان ثبیت نهایی سنت و تجربه انباشته و انباره عرفی ارزیابی می‌شده است.

در قرن شانزدهم واژه انقلاب در علم رواج عام یافت اما پیش از قرن هفدهم و وقوع انقلاب پیوریتان‌ها در ۱۶۴۸ و انقلاب شکوهمند در ۱۶۸۸ خبری از مفهوم سیاسی انقلاب نبود؛ مفهومی که پیش ازین و بعد از انقلاب کوپرنیکی وارد ادبیات علمی شده بود.

انقلاب در ۱۷۸۹ (انقلاب کبیر فرانسه) و بحبوحه آن رفته‌رفته از معنای طبیعی‌بودن فاصله گرفت. اگر پیش‌تر حتی در آثار ابن خلدون و حتی کسانی مانند دیوید هیوم از جوانی و‌ میانسالی و‌ پیری و در نهایت مرگ حکومت ها سخن گفته می شد، در جریان انقلاب شکوهمند و بدون خونریزی انگلستان -بخاطر نبود خونریزی آن را شکوهمند خواندند اگر نه انقلاب به معنای خاص آن هم نبود- و ‌جنگ های داخلی، سلانه‌سلانه زمینه برای گذار از طبیعی‌انگاری ‌و حتی «دَوَران»‌ فراهم می شد. انقلاب فرانسه انقلاب سرعت بود و انقلاب را با سرعت، آرمان‌گرایی، آزادی، اراده‌گرایی و انسان‌محوری گره زد. این سرعت و اراده باوری در انقلاب اکتبر روسیه تشدید شد.

باری، انقلاب، مفهومی مدرن است، هر چند که گسترش مفهومی یافته است. باید توجه داشت هر قدر هم که مفهوم انقلاب وسعت یافته باشد به گونه ای که بتوان آن را به سقوط نظام شرک و پیروزی نظام توحیدی رسول الله(ص) نسبت داد، این نسبت‌دادن -نسبت دادن به عنوان یک اصطلاح، نه واژه- کاری مدرن و‌ امروزین است. انسان زمان پیامبر هرگز ظهور و برتری اسلام را انقلاب ندانسته است.

قیام بزرگ اجتماعی پیامبر یک طغیان (rebellion)- البته طغیان مقدس و طغیانی علیه طاغوت و در برابر اشرافیت نژادی  - محسوب می‌شود نه یک انقلاب. ضمناً رستاخیز بزرگ پیامبر اسلام بزرگ‌تر از همه انقلاب ها بوده است. 

اما درباره انقلاب اسلامی و‌ مدرن بودن اصطلاح انقلاب در آن باید گفت انقلاب اسلامی هم مدرن بود هم دینی؛ چراکه هم انقلاب است هم اسلامی. هرچند که روح و غایت و منشأ آن دینی است اما از نظر روشی و ابزاری، بی ارتباط با عالم و مفاهیم مدرن نیست. به زبان دیگر عموماً و عمدتاً دینی است و هرگز در ایدئولوژی های مدرن، ماندگاری و نیز کشش و انرژی مفاهیم مطرح شده در انقلاب اسلامی وجود نداشته و نخواهد داشت. اما این به منزله تباین و به ویژه تقابل و تنافر مطلق آن با امر مدرن نیست.

امام خمینی هرگز تکنولوژی و توسعه را نفی نکرد و رهبری فعلی نیز چنین است.

الگوی انقلاب اسلامی در تمایز با غرب‌گرایی و غرب‌ستیزی مطلق است؛ اگرچه رهبران جمهوری اسلامی غالباً از حیث سیاسی ‌غرب‌ستیزند( آن هم نه مطلق). اما با علم و هرگونه دستاورد دانشی رخ داده در غرب مخالف نیستند. در حقیقت رهبران انقلاب اسلامی با برآیند و گفتمان غالب تاریخی غرب مخالف هستند؛ گفتمانی که خویش برتر انگار و حتی نژادپرست بوده و با خشونت و انحصارگرایی بی مانند شناخته می شود.

رهبر انقلاب حدود دو سال پیش در سال ۹۸برای اولین بار تعبیر «حق مدنی» را به کار بردند. همچنین ایشان واژه دمکراسی را هم استفاده کرده اند؛ همچنانکه امام(ره) حتی پس از پیروزی انقلاب و در گفتگویش با اوریانا فالاچی گفت «بالاترین دمکراسی در اسلام است». اما هنوز هم کثیری به کاربردن دمکراسی و مواردی مانند حق مدنی را منع می کنند! 

مشکل عمده کسانی مانند رهبر انقلاب، با گفتمان غربی است نه تمامیت غرب. 

سخن نهایی این که هیچکدام از نظریه های رایج انقلاب در غرب نمی تواند انقلاب اسلامی را به نحو تام توضیح دهد و بیشتر آنها در توضیح انقلاب اسلامی ناتوان یا کم توان هستند. این به سبب غنای مفهومی فوق العاده اسلام سیاسی با خوانش ولایت فقیه و امام راحل است. اما این امر به معنای استثنایی بودن انقلاب اسلامی است نه جدایی مطلق آن از امر مدرن و نظریه مدرن.

 

دیدگاه کاربران

ناشناس۲۳۸۳۴۶۳۰۹:۰۵:۴۳ ۱۴۰۰/۱۱/۴
انقلاب مدرن یعنی چه؟
ناشناس۲۳۸۳۵۳۶۱۰:۲۲:۰۸ ۱۴۰۰/۱۱/۴
امروز ایران با اقتدار در تمام زمینه‌ها و عرصه ها از چنان صلابتی برخوردار است که دوست و دشمن به آن اذعان دارند.
ناشناس۲۳۸۳۶۴۳۱۱:۵۴:۲۵ ۱۴۰۰/۱۱/۴
رانت و فساد نتیجه انحصار در بازار خودرو سازی کشور است.
ناشناس۲۳۸۳۹۸۳۱۷:۴۶:۳۷ ۱۴۰۰/۱۱/۴
در کجا نیست
ناشناس۲۳۸۳۶۵۶۱۱:۵۹:۵۱ ۱۴۰۰/۱۱/۴
امروزه یک کارگر با یک سوم حقوق روزانه اش می تواند چلوکباب بخورد.
ناشناس۲۳۸۳۷۳۷۱۳:۲۱:۰۵ ۱۴۰۰/۱۱/۴
البته اگر کار وجود داشته باشد.
قیمت ویلاهای لواسان (اقتصاد آن لاین)۲۳۸۳۹۳۰۱۶:۳۸:۱۸ ۱۴۰۰/۱۱/۴
320 متر 4 خوابه، (سال ساخت: 1385) : 40 میلیارد تومان 350 متر 2 خوابه، (سال ساخت: 1390) : 45 میلیارد تومان 1200 متر + استخر و جکوزی ( ساخت: 93): 150 میلیارد تومان 900 متر 3 خوابه، (سال ساخت: 1393): 70 میلیارد تومان 650 متر 4 خوابه، (سال ساخت: 1399): 65 میلیارد تومان
ناشناس۲۳۸۳۶۵۹۱۲:۰۳:۴۵ ۱۴۰۰/۱۱/۴
طبق اعلام بانک مرکزی، در آذرماه امسال متوسط قیمت یک متر مربع مسکن در شهر تهران ۳۲ میلیون و ۵۹۰ هزار تومان بوده است!!!
ناشناس۲۳۸۳۶۹۴۱۲:۳۹:۵۷ ۱۴۰۰/۱۱/۴
متاسفانه انقلاب دزدیده شد
راه نو حرکت نو۲۳۸۳۵۸۴۱۱:۰۴:۴۵ ۱۴۰۰/۱۱/۴
باید با انقلاب اقتصادی به تعادل اقتصادی برسیم لازمه اینکار ملی کردن تمامی ثروت های نامشروع و حرام افسانه ای و گنج قارونی پ ثروت های باد آورده ناشی از تلاطمات اقتصادی می باشد
ناشناس۲۳۸۳۵۹۸۱۱:۲۱:۳۷ ۱۴۰۰/۱۱/۴
تا تعادل اقتصادی ایجاد نکنیم و فاصله طبقاتی از فرش تا عرش را از بین نبریم هر گونه کار اصلاحی هدر دادن منابع بیشتر کشور و زمان می باشد
ناشناس۲۳۸۳۶۱۴۱۱:۳۴:۳۰ ۱۴۰۰/۱۱/۴
يكبار ديگه به اون عكس نگاه كن هيچكس از روي بيكاري يا كنجكاوي بيمورد ، حواسش به بغل دستيش نيست، همه انگار گوش به فرمان يك رهبرند، همه مشاركت دارند ، زن و مرد، بيحجاب و باحجاب ، توليد كننده و توزيع كننده، كشاورز و كارگر، همه فقط يك راه و يك عكس دارند، كسي بعنوان نظريه پرداز و مفسر و تبيين كننده سخنان رهبر نيست، همه حرف رهبر را ميفهمند و كسي منتظر نيست كه ديگري راهنماي او باشد. هدف مشخص و واضح است و راه كاملا روشن و بدون تشكيك. انقلاب مدرن يعني اين.
علی۲۳۸۳۴۸۰۰۹:۲۱:۳۹ ۱۴۰۰/۱۱/۴
آقای سلگی عزیز علاقه دارند برداشت خودشان از مفاهیم را به خواننده دیکته کنند ، نمی شود در ساخت موشک از قانون نسبیت استفاده کنیم بگوییم خوب است ولی در سیاست بگوییم روسیه و امریکا کاملا خوب هستند یا کاملا بد است همه چیز نسبی است، نیچه حرف جالبی دارد ، میگه ، مراقب باش چه کسی را برای دشمنی انتخاب میکنی چون در آینده شییه به اون میشی ، غرب ستیزی صرفا به دلیل غربی بودن کامالا کلیشه است
ناشناس۲۳۸۳۵۵۷۱۰:۳۸:۰۴ ۱۴۰۰/۱۱/۴
هی نگویید انقلاب برای ما چه کرد. شما برای انقلاب چه کار کرده اید؟
ناشناس۲۳۸۳۶۳۵۱۱:۴۷:۰۷ ۱۴۰۰/۱۱/۴
قرار بوده انقلاب در خدمت مردم باشه و دنیا و اخرتشون رو درست کنه. حافظه هاتون هم انگار دچار مشکل شده نه؟
ناشناس۲۳۸۳۶۶۶۱۲:۰۸:۴۳ ۱۴۰۰/۱۱/۴
ما جنگیدیم ما شهید دادیم ما 43 ساله که داریم مقاومت می کنیم نتیجه فقط فقر و بیکاری و گرفتاری و از بین رفتن اخلاقیات و معنویات بوده
ناشناس۲۳۸۳۷۶۶۱۳:۳۹:۲۴ ۱۴۰۰/۱۱/۴
این مردم بودند که خون دادند و جوان دادند. وقتی نوبت مسئولین رسید شانه خالی کردند. الان وقت این نیست که از مردم بپرسید برای انقلاب چه کردید! الان وقت پاسخگویی شماست
علی۲۳۸۳۸۳۰۱۴:۴۷:۳۹ ۱۴۰۰/۱۱/۴
دیگه باید چکار کنیم؟؟؟
علی۲۳۸۳۹۴۰۱۶:۴۶:۲۱ ۱۴۰۰/۱۱/۴
پدر بنده جانباز ۶۰ درصد بود ، خودم هم ۲۱ ماه در بوشهر خدمت کردم بدون اینکه از سهمیه پدرم استفاده کنم ، من عاشق ایران و انقلاب هستم ، خداوند در قران هم با نام رحمان آورده شده هم جبار ، حضرت آدم با اون عظمتش از بهشت به زمین سقوط کرده ، از دید شما چگونه یک چیزی مطلقا خوب یا بد است ، سیاست که مسابقه فوتبال نیست.
ناشناس۲۳۸۴۰۷۸۲۰:۳۱:۵۷ ۱۴۰۰/۱۱/۴
مردم دیگر باید چکار می کردند که نکردند؟اما مسئولین صندلی نشین چکار کردند برای مردم؟
ناشناس۲۳۸۳۶۰۹۱۱:۳۰:۰۴ ۱۴۰۰/۱۱/۴
انقلاب به کام خودی ها، ژن های خوب، آقازاده ها و افرادی چون گرگهای والستریت بود.
ناشناس۲۳۸۳۴۸۵۰۹:۲۴:۱۳ ۱۴۰۰/۱۱/۴
نظام بانکداری، مجلس، صدا و سیما،..... که واژه اسلامی را یدک می کشند، چقدر موفق بوده و انتظارات مردم را برآورده کرده اند؟
ناشناس۲۳۸۳۵۴۱۱۰:۲۴:۲۰ ۱۴۰۰/۱۱/۴
به کوری چشم دشمنان، امروز توانایی های ایران اسلامی در عرصه های مختلف در جهان سراسر مادی می درخشد و مثل خورشید نورافشانی می کند.
ناشناس۲۳۸۳۶۳۲۱۱:۴۴:۲۱ ۱۴۰۰/۱۱/۴
تحقیر آمریکا برای مدت بیش از 40 سال ، بزرگترین دست آورد انقلاب است. امروز ایران نقطه امید محرومان جهان است.
ناشناس۲۳۸۳۶۷۹۱۲:۲۰:۴۲ ۱۴۰۰/۱۱/۴
من مست و تو دیوانه، ما را که برد خانه؟
صمصام۲۳۸۳۷۲۱۱۳:۰۷:۳۸ ۱۴۰۰/۱۱/۴
نور خودرو سازی ما که علاوه بر ما ،چشم کل دنیا رو هم کور کرده !!!! این راست گفتی داداش
به کجا رهسپاریم؟۲۳۸۳۶۴۰۱۱:۵۲:۲۵ ۱۴۰۰/۱۱/۴
«دوبس دوبس» و «حُس حُس» به وجه غالب برخی مداحی‌ها تبدیل شده است. بی‌مایگی آنچنان در مواردی زیاد می‌شود که دیگر نه معنا در آن مطرح است و نه حتی جمله‌بندی. القای یک هویت ناقص یا حتی تلقین هویتی متعارض با سیره و سلوک ائمه اطهار (سلام‌الله علیهم) است.
ناشناس۲۳۸۳۶۷۳۱۲:۱۶:۱۱ ۱۴۰۰/۱۱/۴
نظام بانکداری، مجلس، صدا و سیما،..... صرفا واژه اسلامی را یدک میکشند و عموما بر همان مبنای نظامهای غربی و زمان شاه پیش میروند.
ناشناس۲۳۸۳۴۹۰۰۹:۲۶:۱۲ ۱۴۰۰/۱۱/۴
درصد قلیلی از مردم وضعیتشان بعد از انقلاب بسیار بسیار بهتر شد. همانهایی که «خودی» نامیده می شوند.
ناشناس۲۳۸۳۶۴۶۱۱:۵۶:۱۹ ۱۴۰۰/۱۱/۴
انتصابات های فامیلی و رفاقتی و حلقه قدرتی که هیچوقت گسسته نمی شود!!!
ناشناس۲۳۸۳۴۹۱۰۹:۲۶:۴۷ ۱۴۰۰/۱۱/۴
انقلاب هر چه بود به اهدافش نرسید .
ناشناس۲۳۸۳۵۴۹۱۰:۲۷:۵۱ ۱۴۰۰/۱۱/۴
اين انقلاب ميراث و مقدمه تکميل رسالت انبياست و به همين دليل روشن است که سينه به سينه همه مستکبران عالم و درگير با جبهه کفر خواهد بود.
ناشناس۲۳۸۳۷۶۹۱۳:۴۰:۵۶ ۱۴۰۰/۱۱/۴
هدف اصلی انقلاب استقلال کشور بود که 99 درصد آن رسید ولی با اجرای برجام و سعد اباد بخشی کوچکی از آن خدشه وارد کرد چون به دیگران اجازه دادیم در مورد خاکمان حرف بزنند لطفا هم منتشر بفرمایید
mostafa.kamali95@yahoo.com۲۳۸۳۴۹۹۰۹:۳۸:۳۱ ۱۴۰۰/۱۱/۴
انقلاب ها در جهان برای تغییر وضع موجود زمان چه از لحاظ اقتصادی و چه از نظر اجتماعی و مذهبی برای بهتر شدن صورت میگیرد الان با توجه به اینکه فساد اقتصادی بمراتب بیشتر شده است نیاز به انقلاب اقتصادی یا همان ملی کردن ثروت های حرام و نامشروع افسانه ای و گنج قارونی را داریم
ناشناس۲۳۸۳۶۱۷۱۱:۳۷:۰۳ ۱۴۰۰/۱۱/۴
یکی از اهداف انقلاب نابودی افکاری کمونیستی بود.
ناشناس۲۳۸۳۷۲۵۱۳:۱۰:۰۷ ۱۴۰۰/۱۱/۴
میشه بفرمایید چه رابطه ای بین مبارزه با فساد و کمونیزم هست چرا مغلطه و سفسطه می کنید بگویید ثروت افسانه ای و گنج قارونی دارم وحشت کردم
ناشناس۲۳۸۳۷۳۱۱۳:۱۲:۱۵ ۱۴۰۰/۱۱/۴
شما با این قضاوت مغرضانه توهین به مخاطبین فهیم الف نمودید یعنی مخاطبین الف فرق مبارزه با فساد و کمونیزم را متوجه نیستند
ناشناس۲۳۸۳۷۷۸۱۳:۴۸:۲۵ ۱۴۰۰/۱۱/۴
آرای منفی حکایت از وحشت مفسدین اقتصادی است که مزدورانی را استخدام کرده اند که جلوی مبارزه با فساد را بگیرند ولی همینکار باعث رسوایی بیشتر مفسدین خواهد شد در آینده بسیار نزدیک
ناشناس۲۳۸۳۵۲۴۱۰:۰۲:۰۴ ۱۴۰۰/۱۱/۴
مدرنی که حرام وحلال ها عوض کند به درد نمی خورد و می شود همان مدرن غرب که در باتلاق اجتماعی و اخلاقی گیر افتادن
ناشناس۲۳۸۳۵۳۷۱۰:۲۲:۲۲ ۱۴۰۰/۱۱/۴
چرا ما نمیتواتیم مثل یک کشور عادی باشیم اینهمه ثرت داره این مملکت مردم با خفت زندگی میکنند
ناشناس۲۳۸۳۶۵۳۱۱:۵۹:۱۱ ۱۴۰۰/۱۱/۴
اهداف انقلاب چه بوده و چه مقدار این اهداف محقق شده؟
احمد۲۳۸۳۷۲۶۱۳:۱۰:۰۷ ۱۴۰۰/۱۱/۴
انقلاب فرانسه چطور قابل مقایسه با انقلاب ایران است؟
کاوه۲۳۸۳۹۷۶۱۷:۴۲:۲۴ ۱۴۰۰/۱۱/۴
پیشنهاد می شود کتابهای انقلاب اسلامی و ریشه های آن و کالبد شکافی چهار انقلاب خوانده شود .
ناشناس۲۳۸۴۰۲۴۱۸:۳۵:۲۰ ۱۴۰۰/۱۱/۴
چرا به اهداف انقلاب نمی رسیم؟ مشکل از کجا هست؟ خواهشا کارشناسان این موضوع را برسی کنند
سعید۲۳۸۴۰۵۸۱۹:۳۲:۲۰ ۱۴۰۰/۱۱/۴
توصیه من به شما حداقل 5 سال مطالعه آزاد منابع غیر اسلامی قبل از نوشتن هر مقاله دیگر است.
ابن علی۲۳۸۴۵۱۹۱۰:۵۳:۵۰ ۱۴۰۰/۱۱/۵
المسوولون عبیدُ الدنیا و الدین لعق علی السنتهم یحوطونه مادرَّت معایشُهم فاذا مُحَّصوا بالبلاء قَلَّ الدَیّانون» مسولین بندۀ دنیایند و دین بر زبانشان می‌چرخد و تا وقتی زندگی‌هاشان بر محور دین بگردد، در پی آنند، امّا وقتی به وسیلۀ «بلا» آزموده شوند، دینداران اندک می‌شوند
علی کریمی۲۳۸۴۶۴۵۱۲:۲۲:۲۲ ۱۴۰۰/۱۱/۵
جناب آقای محسن سلگی مفهوم انقلاب ما هر چه باشد متاسفانه با دو چالش عمده مواجهه است: 1- عدم تحقق برخی از شعار های آن 2- از بین نرفتن برخی آسیب های سیاسی، اقتصادی و اجتماعی قبل از انقلاب
یکتانتتریبون

پربحث‌های اخیر

    پربحث‌های هفته

    1. رییس جمهوری که فرصت آزمون و خطا ندارد!

    2. وقتی در اولین روز آزادسازی قیمت‌ها، تریلی حامل روغن نباتی چپ می‌کند!

    3. به فکر فروشِ خارجی «زندگی پس از زندگی» هستیم/ پاسخی به انتقادهای تجربه‌گری که با «حاج قاسم» ملاقات کرد!

    4. یارانه جدید واریز شد/ شیوه ثبت درخواست برای کسانی که یارانه نگرفتند

    5. از اعتراض تا آشوب

    6. درخواست یارانه ای مهم مجلس از دولت/ فعلا به همه یارانه بدهید

    7. وحیدی: اصلاح یارانه‌ها به نفع مردم است/ واکنش شمخانی به اعتراضات مردم درباره گرانی‌ها/ وزیر ارتباطات: سرعت اینترنت افزایش یافته است

    8. نگرانی صهیونیست ها از ظهور «نصرالله دوم»

    9. تغییر و ثبات فکری افراد در جمهوری اسلامی؛ چرا و چگونه؟!

    10. وزیر کار امشب پاسخ می‌دهد

    11. آینده اقتصادی کشور در گرو افزایش نظارت است

    12. وحشیانه‌ترین آدم‌‌کشی در آمریکا همراه با پخش زنده ۱۸+

    13. بانک ها؛ عامل شکل گیری ثروت های نجومی در جامعه

    14. قیمت‌ها در آینده کاهش می‌یابد

    15. چرا این زرنگ ها تمام نمی شوند؟!

    16. نصف درآمد نفت از صادرات میوه!

    17. وحیدی: فقط قیمت چهار کالا تغییر می‌کند/اختیارات جدید به تعزیرات برای کنترل قیمت‌ها

    18. اعلام حکم بدوی مهرشاد سهیلی/ پاسخ خبرگزاری اصولگرا به ادعای همتی/ توضیحات غریب‌آبادی درباره پرونده احمدرضا جلالی

    19. معادله برجام و مذاکرات وین دقیقا در چه نقطه ای است؟

    20. فاصله این طرف تا آن طرف جاده مخصوص چقدر است؟!

    21. آخرین تصویر از پیکر مطهر عالم ربانی آیت الله فاطمی‌نیا در بیمارستان

    22. انتشار تصاویر جدید و با کیفیت ماهواره نور ۲ سپاه از پایگاه آمریکایی

    23. تغییر «ناجا» به «فراجا»

    24. برای شناسایی مشمولان یارانه، وضعیت مالی خانوارها طی دوره ۳ تا ۵ ساله بررسی شد

    25. جزئیات‌ قیمت‌‌ جدید مرغ، تخم‌مرغ، روغن و لبنیات/ قدرت خرید ۷ دهک افزایش می‌یابد

    ابر آروان

    آخرین عناوین

    بلیط هواپیما