«عاشقانه‌ای در منهتن»؛ جویس کرول اوتس؛ ترجمه مهری شرفی؛ نشر ققنوس رنجی تا عمق استخوان

سعیده امین زاده،   3991221015

اوتس در به تصویر کشیدن معضلات اجتماعی روز آمریکا دستی توانمند دارد اما به این اکتفا نمی‌کند. او گاهی نگاهی فراتاریخی به پدیده‌ها دارد، مانند داستانی که درباره‌ی والت ویتمن نوشته و یکی از مشهورترین داستان‌های کوتاه اوست

«عاشقانه‌ای در منهتن»

نوشته: جویس کرول اوتس

ترجمه: مهری شرفی

ناشر: ققنوس، چاپ اول  1399

158 صفحه، 25000 تومان

 

***

 

جویس کرول اوتس، نویسنده‌ی آمریکایی متولد 1938، اشکال روایی مختلفی را در مسیر نویسندگی خود آزموده است؛ از رمان و داستان کوتاه تا نمایشنامه و جستار و تک‌نگاری. او در عرصه‌ی شعر و نقدنویسی نیز قلم خود را محک زده است. به سبب تحصیل و مطالعات گسترده‌اش در چند رشته از جمله ادبیات، فلسفه و جامعه‌شناسی و سابقه‌ی طولانی تدریس در دانشگاه تجارب زیستی متنوعی به‌دست آورده که در حوزه‌ی داستان‌نویسی بسیار به کارش آمده و به سبک او طیفی وسیع بخشیده است. اوتس در به تصویر کشیدن معضلات اجتماعی روز آمریکا دستی توانمند دارد اما به این اکتفا نمی‌کند. او گاهی نگاهی فراتاریخی به پدیده‌ها دارد، مانند داستانی که درباره‌ی والت ویتمن نوشته و یکی از مشهورترین داستان‌های کوتاه اوست. اوتس می‌تواند به راحتی در زمان‌ها و مکان‌ها و میان اشخاص مشهور و مهجور سفر کند و سویه‌ای دیگر از واقعیات را به رخ بکشد که بسیار مورد غفلت واقع شده است. در مجموعه‌داستان «عاشقانه‌ای در منهتن»، او چنین رویکردی به مسائل زنان دارد. 

شخصیت‌پردازی در مجموعه‌ی «عاشقانه‌ای در منهتن»، قابل تأمل‌ترین مؤلفه‌ی داستانی آن است. تمام شخصیت‌های کلیدی زن هستند و همگی رنجی را تا عمق استخوان با خود می‌کشند و روی آرامش نمی‌بینند. آنها از رده‌های سنی گوناگون و آسیب‌های مختلف عاطفی در روابط‌شان در داستان حضور دارند. بعضی از آنها زنانی عاشق‌اند که معشوق طردشان کرده، یا دخترانی‌ سرگردان در دل بحران‌های خانوادگی‌اند، یا آدم‌هایی هستند که اجتماع به دلایل متعددی آنها را پس زده و به حاشیه رانده است. بنابراین همگی آنها حجم بزرگی از خشم، تنهایی و اندوه را با خود دارند. بسیاری از آنها برای خلاصی از این فشارهای عظیم دست به کاری می‌زنند، عصیان پیشه می‌کنند، یا برعکس، در جهت بهبود اوضاع تغییری عمیق و جسورانه را در زندگی‌شان رقم می‌زنند. آنها گاهی نیز منفعل و درمانده در خود فرو می‌روند و دست به هیچ کاری نمی‌زنند و منتظر تقدیر می‌مانند تا تکانی به وضعیت موجود بدهد و اندکی از بار مصیبت‌ها را سبک کند.

اما آن‌چه زنان این مجموعه تجربه می‌کنند، شاید مسائلی نباشد که بتوان به‌راحتی در میان روزمرگی آدم‌های امروز دید. مسیر آنها از تونل وحشتی می‌گذرد که محل تجمع تمامی آسیب‌های محتمل اجتماعی است. به‌طور نمونه دختر نوجوانی که والدین‌اش از هم جدا شده‌اند، در عین عادی به نظر رسیدن اوضاع به سمت فاجعه‌ای هل داده می‌شود که انگار بخشی از همان پروژه‌های تفریحی پدر اوست که برای آخر هفته‌های او تدارک دیده است. البته تنها این شخصیت در داستان «عاشقانه‌ای در منهتن» نیست که به قعر دره‌ی مصیبت فرو می‌غلتد. تمامی شخصیت‌ها تقریباً چنین کیفیتی فاجعه‌بار از زندگی را تجربه می‌کنند. زن وکیلی که به شکلی مالیخولیایی عاشق موکل قاتل خود می‌شود، یا دختری که در واقعه‌ای ساده همچون مصاحبه‌ی دانشگاه به مسیر انحرافی دیگری سوق داده می‌شود، همگی مقصدی یکسان دارند. اما اوتس می‌داند چه‌طور مسیرهای متفاوتی برای عبور شخصیت‌هایش برای رسیدن به نقطه‌ی اوج خطر بیافریند. 

در مجموعه‌ی «عاشقانه‌ای در منهتن» فضایی گوتیک با روابطی ابزود در هم می‌آمیزد تا حیرت شخصیت‌ها را به اوج ممکن برساند. ماجرا‌ها با این‌که در مرکز یک شهر بزرگ، با انواع برج‌ها، بازارها، کافه‌ها، رستوران‌ها و مراکز خرید و مجموعه‌های تفریحی رنگارنگ و چشمگیرش رخ می‌دهند، اما حال و هوایی انسانی در آنها نیست. شخصیت‌ها در دل شلوغی و همهمه‌ی شهر، به شدت منزوی و ناتوان از برقراری ارتباط معمول با همنوعان خود هستند. صحنه‌های رویارویی آدم‌ها با هم آن‌قدر شکل نامتعارفی دارند که امید به بهبود وضعیت بسیار اندک می‌نماید. اما همه چیز به همین‌جا ختم نمی‌شود. آنها یکدیگر را طرد نمی‌کنند، دست از سر هم برنمی‌دارند، از هم دور نمی‌شوند، بلکه هر یک دیگری را در بن‌بست‌هایی وحشت‌آور گرفتار می‌کند. بن‌بست‌هایی که هیچ راه گریزی از آنها نیست. آن‌چه به ترس‌آور بودن فضای داستان‌های این مجموعه دامن می‌زند، واکنش آدم‌ها در برابر فاجعه است. گاهی این سطح از عادی شدن وحشت، هر ناظر بیرونی را به حیرت وامی‌دارد.

اوتس در طراحی صحنه‌های گوتیک در روابط انسانی در دل اجتماع امروزی، مهارتی منحصربه‌فرد دارد. او مانند یک محقق علوم اجتماعی، نمونه‌هایی کاملا تصادفی از جامعه را برای مطالعه بیرون‌ می‌کشد و با جسارت یک جراح لایه به لایه در عمق تنِ اجتماع پیش می‌رود تا به پنهان‌ترین و دهشتناک‌ترین زخم‌های زیرین آن برسد. او به خاطر شرایط نامعمولی که خود به عنوان یک شهروند در برهه‌های مختلف زندگی‌اش در نیویورک از سر گذرانده و مشاهده‌ی انواع و اقسام زندگی‌ها در این کلانشهر، می‌داند که نبض فاجعه را کجا بیابد و ضربان پر هول و هراس آن را چه‌طور بی‌پرده و صریح در معرض دید مخاطبان‌اش قرار دهد. حتی گرایش‌های فمینیستی هم نمی‌تواند او را از این بی‌پروایی در روایتِ داستان‌هایش درباره‌ی زنان بازدارد. اوتس همه‌ی همشهریان‌اش را خالق این فضای گوتیک شهری می‌داند. درعین‌حال از دید او آنها قربانیان این کلانشهرهای غول‌آسا هستند که خواهی نخواهی آنها را خواهند بلعید: «حالت خیال‌انگیز سفر با اتوبوس در شب. وقتی تنها باشی و کسی همراهت نباشد. هیجان این‌گونه تنهایی. بی‌خوابی عجیب و سردردآور چنین شب‌هایی در تنهایی. می‌کوشیدم بخوابم و چشمانم را بر پرده رنگارنگ تصاویر درخشان ببندم. فکر می‌کردم سر یک عروسک است و چشمان شیشه‌ای‌ام بدون خواست و ارده‌ی من باز می‌شود. از میان مژه‌هایم چراغ جلو اتومبیل‌ها را می‌دیدم که چون ستارگان دنباله‌دار تنهایی در وانهاده‌ترین جاده‌ی دنیا پدیدار و بعد ناپدید می‌شوند.»

یکتانتتریبون

پربحث‌های دیروز

  1. شکار ناگهانی سگ توسط کروکدیل گرسنه

  2. مجری فاکس نیوز رئیس جمهور کشورش را با خاک یکسان کرد

  3. شیوه عجیب و خطرناک جابجایی زائران اربعین با هواپیما باربری

  4. دستور رییسی درباره بیژن عبدالکریمی

  5. واردات خودرو ، مفید یا مضر ؟ 

  6. عجیب اما واقعی! هذیان گویی بایدن در آنتن زنده

  7. این نیز گذشت و روسیاهی به ذغال ماند!

  8. سرانجام رایزنی‌های برجامی در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل

  9. دفاعیات میرسلیم از طرح صیانت/ علت سکوت روحانی در این روزها چیست؟/ واکنش مثبت علی مطهری به نطق رئیسی در سازمان ملل

  10. آب پاکی امیرعبداللهیان رو دست همتای آلمانی/سیاست قطعی ما گره نزدن اقتصاد داخلی به برجام است

  11. نیاز ۱۴ هزار میلیارد تومانی برای تکمیل خودروهای ناقص/پیشنهاد آزادسازی قیمت‌ها به مدت ۶ ماه

  12.  طرحی که اجاره کارت بانکی را ترویج می کند !

  13. رئیسی دستور داد: حق‌الزحمه معوقه معلمان را پرداخت کنید

  14. تاثیرات منطقه‌ای عضویت ایران در سازمان شانگهای

  15. طرح شفافیت آرای نمایندگان اصلاح شد+ متن نهایی

  16. واکنش مقام آمریکایی به تغییر تیم مذاکره کننده برجامی ایران

پربحث‌های هفته

  1. منجلاب دوستی با آمریکا و عربستان!

  2. چراغ سبز رئیسی به جهان؛ انتقاد از آمریکا

  3. چرا رئیس جمهور به مجمع عمومی سازمان ملل نمی‌رود؟

  4. چرا برکت نتوانست به وعده تولید ۵۰ میلیون دوز واکسن عمل کند؟ / حرکت در مسیر سخت «برکت»

  5. شکار ناگهانی سگ توسط کروکدیل گرسنه

  6. سردرگمی سیستماتیک مردم

  7. مجری فاکس نیوز رئیس جمهور کشورش را با خاک یکسان کرد

  8. شیوه عجیب و خطرناک جابجایی زائران اربعین با هواپیما باربری

  9. عملیات نجات توسط یک روحانی در کوه

  10. دستور رییسی درباره بیژن عبدالکریمی

  11. واردات خودرو ، مفید یا مضر ؟ 

  12. دعوای کاذب درباره عضویت ایران درباره سازمان همکاری شانگهای

  13. چرا آمریکا در خلیج فارس یگان پهپادی مستقر کرده است

  14. تقدیم لایحه دولت به مجلس، برای ساماندهی نیروهای شرکتی و قراردادی

  15. توییت جالب عباس خامه‌یار درباره تانکرهای حمل سوخت در لبنان

  16. اسرائيل يتيم مي‌شود!

  17. معاون اول رییس جمهور: قیمت لبنیات نباید افزایش یابد

  18. عجیب اما واقعی! هذیان گویی بایدن در آنتن زنده

  19. این نیز گذشت و روسیاهی به ذغال ماند!

  20. آزمایش جنگنده های ابابیل از سوی قطر

  21. ستون فقرات توسعه اقتصادی کشور کجاست؟

  22. معایب دادن حق طلاق به زن چیست؟

  23. سازمان شانگهای ، مقدمه تشکیل " اتحادیه آسیا "

  24. رسانه صهیونیستی: ارتش اسرائیل ترسیده است/ انگیزه و توان کافی برای جنگ نداریم

  25. سرانجام رایزنی‌های برجامی در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل

ابر آروان

آخرین عناوین