«خاطرات تهران و بیروت»؛ جان اسکیلز ایوری؛ ترجمه سیده ضحی حسینی نصر و حسن فتاحی؛ کتاب پارسه تهران از نگاه دانشمند آمریکایی

دکترعلی سرزعیم*،   3990805114

این کتاب شرح زندگی خانوادگی جان اسکیلز ایوری است که هم اکنون دوره بازنشستگی خود از دانشگاه کپنهاگ را می گذراند و هم اکنون از فعالان صلح و خلع سلاح جهانی است. انجمنی که او در آن مشغول به فعالیت است در سال ۱۹۹۵ توانست جایزه نوبل صلح را از آن خود کند

«خاطرات تهران و بیروت»

(خاطرات دانشمند آمریکایی از ایران بین دو جنگ جهانی)

نوشته جان اسکیلز ایوری

ترجمه سیده ضحی حسینی نصر و حسن فتاحی

ناشر: کتاب پارسه، چاپ اول 1399

176 صفحه، 35000 تومان

 

****

 

برخی کتابها هستند که نوشته آنها مهم است و البته خطوط نانوشته ای بین خطوط اصلی دارند که گاه آن خطوط نانوشته مهم یا غیرمهم است اما کتاب خاطرات تهران و بیروت از جمله کتابهای خاطراتی است که خطوط نانوشته و اشارتهای آن مهمتر از پیام اصلی کتاب است. کتاب، شرح زندگی خانوادگی جان اسکیلز ایوری است که هم اکنون دوره بازنشستگی خود از دانشگاه کپنهاگ را می گذراند و هم اکنون از فعالان صلح و خلع سلاح جهانی است. انجمنی که او در آن مشغول به فعالیت است در سال 1995 توانست جایزه نوبل صلح را از آن خود کند.

کتاب بر اساس یادداشتهای مادرش و آنچه خود او از دوران کودکی تا جوانی به خاطر دارد تنظیم شده است. پدر او استاد آناتومی دانشگاه آمریکایی بیروت بوده و نویسنده به همراه خانواده به پدر محلق می شوند و وقتی که جنگ جهانی دوم شروع می شود آنجا را ترک کرده و به آمریکا بر می گردند. کتاب اشاراتی ارزشمندی دارد که نشان می دهد این دانشگاه در آن ایام چه نقش ویژه ای را در لبنان ایفا می کرده است. اتفاقی موجب می شود تا پای پدر و مادر نویسنده به تهران باز شود و همین امر زمینه ساز آن می شود تا وقتی نیروهای اشغالگران ایران به یک رئیس بهداری که شناختی از خاورمیانه نیاز پیدا کنند سراغ آنها را بگیرند و آنها نیز این دعوت را بپذیرند.

به این ترتیب خانواده آنها به تهران منتقل می شوند و زندگی در تهران را شروع می کنند. البته آنها در مدرسه کامیونیتی که مختص خارجیهای مقیم ایران بود تحصیل می کنند و بیشتر با بیگانگان مقیم ایران حشر و نشر دارند اما بهرصورت حضور آنها در ایران تماسهایی با جامعه ایران را الزامی می کند و از رهگذر این تماسهاست که برداشتهای نویسنده از وضعیت روز جامعه ایران شکل می گیرد. در برخی صفحات کتاب گزارش جانسوزی از وضعیت ایران عرضه می شود: «گروهی از روستائیان که همه آنها از نظر بدنی کم جان و کم توان هستند به طور متناوب بیمار می‌شوند ... محصولات از دست رفتند و نابود شدند زیرا درست در زمان برداشت محصول، بیشتر مردان و زنان دارای جسم توانا به دلیل تب و لرز ناشی از مالاریا در خانه روی تخت خوابیده بودند».

نکته مهم کتاب همین زاویه نگاه است که معمولا از دید تاریخ نگاران مغفول است. کتاب حکایت قشر برخوردار و متنعمی است که گاه به جامعه ایران نیز نگاه می کند و زیباییها و مشکلات این جامعه را گزارش می کند. کتاب چون خاطرات گویی است بار سنگینی به ذهن تحمیل نمی کند و خواندن آن کاری ساده و جذاب است. ترجمه کتاب بسیار نیکوست و نشان می‌دهد که مترجمان اهتمام زیادی به ترجمه دقیق و روان داشته اند و کتاب به شکل مطبوعی به چاپ رسیده است. خواندن کتاب را به علاقه مندان تاریخ اجتماعی ایران و خاورمیانه توصیه می کنم. 

*دکترای اقتصاد

یکتانت

پربحث‌های اخیر

    پربحث‌های هفته

    1. نقشه جو بایدن برای اقتصاد شش ماه آینده ایران

    2. تکرار جنایتی دیگر در حق دانشمندان ایرانی

    3. پرسش های بی پاسخ در ترور شهید فخری زاده

    4. این یک یادداشت سیاسی نیست...

    5. کمپین مردمی، مرغ وحشی را به دام می اندازد؟!

    6. قرار است مرغ هم از سفره مردم پر بکشد؟!

    7. دریای دوغ و خبرهای کلیشه‌‌ای!...

    8. آیا باید با ضبط کننده فیلم تخریب آلونک در بندرعباس برخورد شود؟!

    9. رهبر انقلاب: اقتصاد خانواده‌ها در چند سال اخیر به شدت تحت فشار بوده/ نمی‌توان به امید گشایش بیگانگان ماند/ مذاکره برای رفع تحریم را یکبار امتحان کردیم و به نتیجه‌ای نرسید

    10. واکنش ترامپ به ترور محسن فخری‌زاده

    11. چرا عربستان به صلح مجانی با اشغالگران تن داد؟

    12. رونمایی از نقشه‌راه اروپا و آمریکا برای احیای برجام

    13. وقتش که برسد خواهید دید ...

    14. سیلی بزرگ انصارالله به آل سعود

    15. از آسیه پناهی تا تخریب آلونک زن سرپرست خانوار در بندرعباس؛ چکار باید کرد؟

    16. روحانی: خدا را شکر شرِ ترامپ کم شد

    17. درخواست نماینده مجلس از رئیس قوه قضائیه مبنی بر محاکمه عباس آخوندی

    18. استانداری تهران: فروش مرغ بالاتر از ۲۰۴۰۰ تومان تخلف است

    19. دلیل افزایش قیمت لبنیات و مرغ در بازار چیست؟

    20. ملک‌‌زاده: در حضور روحانی با ایمنی گله‌‌ای مخالفت کردم/ داروهای مورد استفاده استاندارد بودند

    21. همدستان قاتلان شهید فخری زاده چه کسانی هستند؟

    22. ترامپ کوتاه آمد/ رئیس جمهور آمریکا با انتقال قدرت به بایدن موافقت کرد

    23. قالیباف: پایه های اقتصاد داخلی ایران در شرایط تحریم محکم‌تر شد

    24. صادرات پراید به اسپانیا/ خودروی ایرانی به ۹ کشور صادر می شود

    25. واکنش سخنگوی سازمان انرژی اتمی به ادعای ترور یک دانشمند هسته ای

    آخرین عناوین