«ازدواج بانوان ایرانی با اتباع خارجی» و سرنوشت فرزندان حاصل از آن آرزوی هویت در سرزمین مادری

محسن شهرابی فراهانی،   3961119140 ۴ نظر، ۰ در صف انتشار و ۰ تکراری یا غیرقابل انتشار
آرزوی هویت در سرزمین مادری

حضور جمهوری اسلامی ایران به‌عنوان یک کشور باثبات در منطقه‌ای پرتنش و مستعد بحران‌های متعدد، سبب شده تا مهاجرت به ایران، همواره به‌عنوان یکی از گزینه‌های مطرح برای مردم برخی از این کشورها مدنظر باشد. همچنین اشتراکات فرهنگی و مذهبی مردمان این کشورها با جامعه‌ی ایرانی، انگیزه مضاعفی برای مهاجرت به ایران پدید آورده است.

درواقع، شرایط نامساعد زندگی و وقوع جنگ در کشورهای افغانستان، عراق، سوریه و ... از یکسو و اشتراکات مذهبی، فرهنگی و نزدیکی جغرافیایی از سوی دیگر سبب شده است تا کشور ایران در دوره‌های متعددی پذیرای موج گسترده‌ای از مهاجرت اتباع این کشورها باشد.
یکی از اتفاقاتی که با حضور اولین موج ها مهاجران در کشور ایران بسیار متواتر به وقوع پیوست و ادامه پیدا کرد ازدواج زنان ایرانی با مردان افغانستانی و عراقی بود. این ازدواج ها به خصوص در مناطق حاشیه ی شهرهای مختلف بسیار رواج پیدا کرد. برای طبقات پایین جامعه ی ایران و در خانواده هایی بسیار فقیر با چندین فرزند ازدواج آن ها با مردان افغانستانی موهبتی به شمار می آمد. این ازدواج ها به دلیل قوانین اقامت و تابعیت ایران بعدها باعث بسیاری از مشکلات برای جمعیت نسبتا بالایی از ساکنان کشور جمهوری اسلامی ایران شد.
در غیاب آمارهای رسمی، اخبار غیررسمی متعددی در مورد ازدواج اتباع خارجی(عمدتاً افغانستانی) با بانوان ایرانی منتشر می شود. آمار مشخص و دقیقی در مورد تعداد این‌گونه از ازدواج‌ها وجود ندارد. بدتر از آن، هیچ آمار دقیقی هم در مورد فرزندان حاصل از این نوع ازدواج‌ها وجود ندارد. برخی نهادها تعداد فرزندان حاصل از این نوع ازدواج‌ها را ۳۰۰،۰۰۰ نفر اعلام کرده‌اند. برخی نمایندگان مجلس شورای اسلامی -همچون آقای رضا شیران خراسانی- جمعیت فرزندان حاصل از ازدواج بانوان ایرانی با مردان غیر ایرانی را بین ۸۰۰‌ هزار نفر تا یک‌میلیون نفر عنوان کرده‌اند.
در شرایط موجود، بسیاری از این ازدواجها به طور رسمی ثبت نشدهاند و قوانین جاری کشور، این ازدواج‌ها را شرعی اما غیرقانونی می‌داند. با توجه به این شرایط، مادران سرگردان ایرانی و فرزندان بی‌هویت با مشکلات و مسائل عمده‌ای مواجه هستند و آسیب های گوناگونی از این ازدواج ها پدید آمده است؛ با تحقیقات میدانی پیرامون این موضوع، مشکلات مختلف را میتوان در پنج گروه زیر طبقهبندی نمود:

مشکلات فرزندان حاصل از این ازدواج
مطابق قوانین کشور، فرزندان حاصل از ازدواج بانوان ایرانی با اتباع خارجی تا ۱۸سالگی بدون هیچ مدرک قانونی هستند و بعد از آن هم تنها می‌توانند تقاضای تابعیت ایرانی را پیگیری کنند. به عبارت دیگر، هیچ ضمانتی برای اعطای تابعیت پس از ۱۸‌سالگی و حتی شرایط مشخصی وجود ندارد. این فرزندان در مدرسه با انواع مشکلات تربیتی مواجه می‌شوند و در موارد متعدد نیز امکان ادامه تحصیل در مقاطع عالی برایشان مقدور نیست. نکته تاسف‌آور وضع موجود این است که در بسیاری از این خانواده‌ها مرد افغانستانی چند ده‌ سال است در ایران زندگی می‌کند، چند ده‌ سال است با همسر ایرانی خود ازدواج کرده و فرزندانی دارد که در ایران به دنیا آمده‌اند.
عدم‌ مسئولیت‌پذیری شوهر
در برخی موارد اتباع خارجی صرفا با انگیزه اخذ مجوز اقامت با زنان ایرانی ازدواج کرده‌اند، پس از چندین ‌سال زندگی با همسر ایرانی‌شان و حتی با وجود چندین فرزند، همه ‌چیز را رها کرده و به کشورشان برگشته‌اند. زن ایرانی نیز به دلیل این‌که به ازدواج غیر قانونی با تبعه خارجی تن داده است، از هیچ حمایتی از سوی دولت ایران برخوردار نیست. در این شرایط، زن ایرانی با یک ازدواج غیرقانونی ثبت‌نشده، چندین کودک بدون شناسنامه و بدون هیچ حمایتی سرگردان در اجتماع می‌شود.
مهاجرت زن ایرانی به افغانستان
در مواردی زنان ایرانی به دلایل مختلف (مشکلات تابعیت فرزندان در ایران، فقر، اخراج همسر و...) همراه با همسر خود به افغانستان مهاجرت کرده‌اند. زندگی در کشوری که همچنان به ثبات نرسیده است، برای این زنان بسیار سخت است. علاوه بر این، فرزندان آنها که در ایران به دنیا آمده‌اند، نیز شرایط زندگی خوبی را در افغانستان ندارند.
تنهاماندن زن ایرانی
در برخی موارد شوهر افغانستانی فوت می‌کند و زن ایرانی بدون هیچ حمایتی با چند فرزند بی‌شناسنامه و ازدواج ثبت‌نشده سرگردان می‌شود.
سوءاستفاده زن ایرانی
در برخی موارد هم این وضع به ضرر مرد افغانستانی تمام می‌شود. برخی از مردان افغانستانی که هیچ مدرک هویتی ندارند، حق ثبت دارایی‌ها به نام خود را ندارند. این افراد دارایی‌های خود (خانه، ماشین، حساب بانکی و...) را به نام زن ایرانی‌شان ثبت می‌کنند؛ در مواردی پیش‌آمده که همسر ایرانی همه دارایی‌ها را تصاحب کرده و مرد افغانستانی نیز به دلیل حضور غیرقانونی در کشور رد مرز شده است.
بسیاری از این ازدواج‌ها، غیرقانونی و بدون کسب مجوزهای دولتی صورت می‌گیرد. در واقع دختران ایرانی پس از تصمیم خود به ازدواج با اتباع خارجی، از مشکلات و عواقب این تصمیم مطلع می‌شوند. قوانینی که روزی با نیت حمایت از زن ایرانی وضع شده‌ است، اکنون بیشترین فشار را به زن ایرانی تحمیل می‌کند.
نکته دیگری که حایز اهمیت است، تغییرات در روندهای مهاجرتی دنیا و ساده‌شدن زندگی‌های بین‌المللی است. مهاجرت، یکی از شاخصه‌های کلیدی جهان به هم پیوسته‌ی امروز است. در دنیای امروز، جغرافیا و مرزهای جغرافیایی به یک مفهوم ذهنی تبدیل شده‌اند و مفاهیمی چون کشور و ملیت دچار تغییراتی بنیادین شده‌اند. کشورهای توسعه‌یافته، سیاست‌های متنوعی را برای افزایش مهاجرپذیری خود و بسترسازی برای حضور افراد از کشورهای مختلف طراحی می‌کنند.
قرن بیستم و بیست و یکم، قرن مهاجرت است. پیشرفت‌های بشر در حمل‌ونقل و ارتباطات باعث شد که مهاجرت انسان‌ها بیش از هر زمان دیگری در طول تاریخ باشد. با توجه به این شرایط، امروزه ازدواج‌هایی که در آن، زوجین ملیت یکسانی ندارند، امری بسیار معمول در جهان است. این در حالی است که قوانین موجود کشور هویت فرزندانی که از مادر ایرانی و در ایران متولد شده‌اند را به رسمیت نمی‌شناسد.
پیشنهاد راهکار: «احراز هویت» به جای «اعطای تابعیت»
در سالیان گذشته، چندین بار برای بهبود اوضاع این حوزه اقداماتی صورت گرفته‌است، اما هیچکدام از این تلاشها به فرجام خیر منجر نشد و حتی مواردی - مانند ماده واحد سال 1385- برگشت به عقب، محسوب میشود. در آخرین اقدام، یک فوریتی طرح اصلاح برخی قوانین مربوط به تابعیت از سوی دکتر شیران خراسانی(نماینده خراسان رضوی در مجلس) مطرح شد. بیش از 16 ماه از ارائه این طرح میگذرد، طرحی که همچنان در بلاتکلیفی به سر میبرد.
به طور کلی درباره ی این موضوع دو گزینه پیش‌ روی قانونگذار است. نخست آن‌که در ادامه راه سالیان گذشته، ازدواج‌های غیرقانونی و فرزندان بی‌هویت را افزایش دهیم و منتظر نسل جدیدی از این فرزندان باشیم. ۱۸‌ سال بی‌هویتی و سپس بلاتکلیفی برای این فرزندان و عدم دسترسی به اطلاعات این قشر از جامعه برای حاکمیت ارمغان این تصمیم در سالیان گذشته است.
گزینه دیگر اینکه، ازدواج‌ شرعی دختران ایرانی با اتباع خارجی را به رسمیت بشناسیم، هویت فرزندان حاصل از این ازدواج‌ها را بپذیریم و با اصلاحات قانونی، تهدیدهای موجود را به فرصت تبدیل کنیم. فرصت‌های ناشی از حضور فرزندانی که در ایران و از مادر ایرانی متولدشده است و خود را متعلق به سرزمین مادری خویش می‌داند؛
در این راهکار، به‌تمامی فرزندان مادر ایرانی، یک کُد منحصربه‌فردی تخصیص داده شود و این به‌منزله شماره هویتی فرد، تلقی شود. این افراد، از حقوق شهروندی مشخصی برخوردار باشند و از خدمات عمومی موجود در کشور مانند حق ثبت ازدواج، حق ثبت دعاوی حقوقی، تحصیل، مجوز رانندگی، استفاده از پوشش‌های حمایتی قانون کار، اجازه استفاده از نظام بانکی و ... را به‌صورت مشروط برخوردار باشند. علاوه بر اینکه ارائه‌ی این خدمات، موجب جذاب شدن گزینهی حضور قانونی مهاجران در ایران میشود، زمینه‌ای را برای ثبت فعالیت‌ها و نظارت بر رفتار این اقشار(مانند شهروندان ایرانی) فراهم میکند. درواقع استفاده از خدمات ذکرشده سبب میشود تا به‌طور مداوم اطلاعات مفیدی از عملکرد آنها تولید و رصد شود. این راهکار علاوه بر پایان دادن به وضعیت غیرانسانی موجود، دغدغه نهادهای امنیتی کشور را نیز برطرف میکند.

 

 

الف را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید

عناوین مرتبط

وب‌گردی

دیدگاه کاربران

هموطن۲۴۰۲۰۹۱۹:۵۰:۲۷ ۱۳۹۶/۱۱/۱۹
واقعا خیلی غجیب است که مجلس نتوانسته این مشکل را حل کند ! گناه جرمهای برخی از هم زبان های افغان به گردن نمایندگان مجلس است، زیرا که اجازه تحصیل و تربیت و فرهنگ را در کودکی به انها نداده اند .
ناشناس۲۴۰۳۳۴۲۲:۳۳:۵۶ ۱۳۹۶/۱۱/۱۹
عالی. منصفانه و بی طرفانه بود
جهان وطن۲۴۱۲۰۲۰۸:۲۹:۱۴ ۱۳۹۶/۱۱/۲۱
این راهکار هم به نفع ایران و هم به نفع انسانیت هست. جای خوشحالی داره که سایت «الف» این مطلب خوب را انتشار داده. بخش زیادی از این نگرش های غلط مردم به خاطر رفتارهای غیرانسانی رسانه های مختلف در چند سال اخیر بوده.
هادی تیموری۲۴۱۳۲۳۱۱:۱۹:۵۶ ۱۳۹۶/۱۱/۲۱
تروخدا یه تصمیمی بگیرین ما اینجا ب دنیا اومدیم چرا حتی نمیتونیم ازدواج سالم داشته باشیم تقصیرمون چیه ک خودمون نتونستیم پدرمون وانتخاب کنیم چرا22ساله ک بلاتکلیفیم ترو قرآن یه تصمیمی بگیرین ما یارانه نمیخایم چ بار مالی برا کشور داره آخه
بیمه azkiتجارت نیوزصبا باتری

پربحث‌های امروز

  1. عراق، سفیر خود در ایران را فراخواند

  2. بوسه‌ی رهبر انقلاب بر سر حاج قاسم سلیمانی   

  3. استعلام برای حفظ امانت الهی!

  4. هشدار وزیر اطلاعات به مدعیان ولایت‌مداری

  5. اعتراض به سیاست‌های ضدایرانی واشنگتن سخنرانی مقام آمریکایی را مختل کرد+ فیلم

  6. آقای ظریف! «برجام مالی» را به ملت تحمیل نکنید/ FATF فقط برای دشمنان شفافیت می‌آورد

  7. «مداحی پاپ» چگونه رایج شد؟

  8. ایران خواستار محکومیت تهدید هسته ای رژیم صهیونیستی از سوی سازمان ملل شد

  9. لندن درباره سفر اتباع ایرانی-انگلیسی به ایران هشدار داد

  10. تشییع و تدفین پیکر محمد تولایی، طلبه جوان مشهدی  

  11. تشکیل کارگروه ویژه برای «فروش نفت» در دوران تحریم

  12. اسد در پیامی به پوتین: اسرائیل مسبب انهدام هواپیمای روسیه بود

  13. معاملات مسکن در شهریورماه چگونه بود؟

  14. توافق ترکیه و روسیه برای انتقال عناصر جبهه النصره از استان ادلب به عفرین سوریه

  15. توجه سایت فیفا به لیگ قهرمانان آسیا و صعود پرسپولیس به نیمه نهایی+عکس

  16. تداوم پرخاشگری پمپئو به کری به خاطر گفت‌وگو با ظریف

  17. بازگشت کوپن به ایران/ کوپن الکترونیک چه آینده‌ای خواهد داشت؟

  18. آزادی 2 گروگان در سراوان/ یکی از گروگانگیران دستگیر شد

  19. واکنش نتانیاهو به سخنان نصرالله

  20. آمریکا چینی‌ها را به خاطر خرید هواپیمای روسی تحریم کرد

  21. مویه‌های شهر بر غربت زینب(س) در شام غریبان

  22. واکنش رئیسی به حواشی سیاسی اخیر

  23. حضور 2 بازیکن استقلال در جمع برترین‌های ACL

  24. درخواست رژیم صهیونیستی برای مقابله آژانس اتمی با ایران

  25. شهردار یزد معاون وزیر کشور می‌شود

پربحث‌های دیروز

  1. واقعا مالیات پزشکان چقدر است؟!

  2. بازار مسکن در نیمه دوم امسال چگونه خواهد بود؟

  3. توئیت جدید ظریف درباره عاشورا+عکس

  4. روایت «جان کری» از خواسته طرف ایرانی در «لوزان»/ظریف با انتشار توافق موافق نبود

  5. ظریف: با تصویب FATF همه مشکلات حل نمی‌شود

  6. سقوط تیر برق بر روی دسته سینه زنی در لار/۳ کشته و مصدوم

  7. روشن:اگر قائدی و اسماعیلی ستاره هستند فاتحه فوتبال را بخوانیم/پیراهن استقلال شده اسباب بازی!

  8. جزئیات پرونده تخلف فروش آنلاین سکه/ مالباختگان ثامن منتظر باشند

  9. چالش اجرای قانون ممنوعیت بکارگیری بازنشستگان

  10. آمریکا رو به سوی یک «توفان کامل» روان است

  11. پیکر طلبه مشهدی در مشهد تشییع شد

  12. آیفون ۱۰ اس مکس؛ سنگین‌ترین آیفون

  13. ذوالقدر: در اجرای قانون منع بکارگیری بازنشستگان باید شفاف و قاطع عمل کرد

  14. آئین مشعل گردانی در دولت آباد تهران  

  15. زنگنه در نشست اوپک شرکت نمی‌کند

  16. «مسکو» هواپیماهای رژیم صهیونیستی در حریم هوایی سوریه را سرنگون کند

  17. عباس(ع)، جوانمردی که امان‌نامه را نپذیرفت

  18. ماکرون با ترامپ و روحانی در سازمان ملل دیدار می‌کند

  19. طوفان در استان گلستان/ شکسته‌شدن درختان و تیرهای برق در گرگان+ تصاویر

  20. رشد اقتصادی به 1.7 درصد کاهش یافت

  21. نگاهی به دیدارهای سران ۲ کره برای رسیدن به صلح پایدار

  22. ۸ کتاب عاشورایی که باید خواند

  23. آخرین اشتباه قذافی چه بود؟

  24. 4 تیم نهایی لیگ قهرمانان آسیا مشخص شدند+برنامه مسابقات

  25. تامین مالی پروژه‌های نیمه‌تمام با ابزار صندوق سرمایه‌گذاری پروژه

پربحث‌های هفته

  1. راهپیمایی افراد برهنه در خیابان بعد از پیروزی!/ عبور از مرز‌های بی‌حیایی؛ عریان‌گری در فوتبال!+ عکس

  2. یک پیشنهاد برای حل معضل پرداخت سکه به عنوان مهریه

  3. فشارهای اقتصادی، دولت بی انگیزه و رسالت نخبگان در قبال مردم

  4. جایگاه vip سید احمد خمینی در مراسم عزاداری؛ نظر شما در مورد این عکس چیست؟ + واکنش نتیجه امام به تصاویر  

  5. سوءاستفاده میلیاردی شرکتهای بیمه از جیب مردم / وقتی چشم عدالت کور می‌شود!

  6. در 400 سال اخیر ایران به اندازه کنونی مقتدر نبوده/سعودی در آستانه فروپاشی است نه ایران/آمریکایی‌ها به محمدرضا می‌گفتند شاه چمدانی!

  7. نباید به «سید احمد خمینی» ایراد گرفت! مشکل جای دیگر است

  8. کینه ضدانقلاب از عزاداری‌های محرم+ عکس

  9. واقعا مالیات پزشکان چقدر است؟!

  10. توهین طراح جلد همشهری جوان به مقدسات و امام حسین (ع)

  11. آقای جهانگیری مدیران بی انگیزه را چه کسی برکنار کند؟!

  12. عوامل خارجی یا داخلی؛ کدام یک در بی‌ثباتی‌های ارزی موثرتر بود؟

  13. ۲۱ کشته در آتش‌سوزی تصادف اتوبوس و تانکر سوخت در جاده نطنز/ اجساد ۱۹ نفر از اتوبوس خارج شده/ اعلام اسامی مجروحان + تصاویر و فیلم

  14. آدرس غلط برای گرانی‌ها و افشای مسئولیت گریزی‌های رندانه/ ریشه‌های اصلی بحران های کنونی اقتصاد ایران چیست؟

  15. من یک معلم آمریکایی هستم!  

  16. چرا دولت قادر به کاهش قیمت دلار نیست؟

  17. طرح جدید نمایندگان مجلس برای لغو ممنوعیت واردات خودرو + جزئیات

  18. حمله ماموران آل سعود به «تکایا» و «خیمه‌های عاشورایی» در قطیف +عکس و فیلم

  19. اطلاعیه دولت درباره هزینه سفر روحانی به نیویورک

  20. خواننده معروف ممنوع الکار شد

  21. با این میوه، ۳ روزه ۳ کیلو لاغر شوید!

  22. زیباکلام: استیضاح وزرا حرکتی پوپولیستی و عوام‌فریبانه مجلس است

  23. وزیر صنعت: یکی از عوامل افزایش قیمت خودرو این بود که بعضی فکر کردند خودرو یک کالای سرمایه‌ای است

  24. پیام روحانی برای جانباختگان حادثه تصادف کاشان: تکرار این حوادث جبران‌ناپذیر جاده‌ای، نشان از ضعف‌های مدیریتی دارد

  25. چگونه می‌توان ترامپ را در زمینه تحریم‌ها خلع سلاح کرد؟

پربحث‌های اخیر

  1. مویه‌های شهر بر غربت زینب(س) در شام غریبان

  2. جاده کرج- چالوس یک‌طرفه شد

  3. اول اسارت، ابتدای آزادی تعزیه واقعه عاشورا؛ نوش آباد

  4. سردار اشتری: عزاداری‌ها در امنیت کامل برگزار می‌شود/ اجازه نفوذ اشرار به کشور را نمی‌دهیم

  5. مراسم عزاداری شام غریبان با حضور رهبر انقلاب برگزار شد

  6. جلودارزاده: کاش اندازه حجاب، به تلفات جاده ای هم توجه می شد

  7. وزارت امور خارجه: دامان وزارت خارجه از افکار افراد موهن به اهل بیت مبری است

  8. هشدار وقوع سیلاب در مناطق کوهپایه‌ای/ سرمای ۴ درجه در بام ایران

  9. طنین فریاد «یا حسین» 3 میلیون زائر سوگوار در آسمان سرخ کربلا

  10. واکنش آمریکا به خروج «فولکس واگن» از ایران

  11. اقامه نماز ظهر عاشورای حسینی در سراسر کشور

  12. مواد امتحانی کنکور دکتری ۹۸ اعلام شد/ ممنوعیت شرکت قبولی‌های ۹۷

  13. ایران عزادار سید و سالار شهیدان/ برپایی عزای امام حسین(ع) در سراسر کشور

  14. ساعت رسمی کشور فردا شب یک ساعت به عقب کشیده می‌شود

  15. ترافیک سنگین در جاده چالوس

  16. اولین بار چه کسی برای امام حسین (ع) عزاداری کرد و نذری داد؟

  17. عاشورا؛ واقعه‌ای که بشر در فهم آن مانده است/ ایثار برای حفظ ولایت

  18. هراز و کندوان دو روز آینده یک‌طرفه می‌شود

  19. آنچه در عاشورا بر اباعبدالله گذشت/ بلندمرتبه شاهی ز صدر زین افتاد

  20. نظر امام حسین(ع) درباره مرگ و شهادت

  21. فروش و تبلیغ اینترنتی دارو خلاف قانون است

پربحث‌های هفته

  1. سوءاستفاده میلیاردی شرکتهای بیمه از جیب مردم / وقتی چشم عدالت کور می‌شود!

  2. کینه ضدانقلاب از عزاداری‌های محرم+ عکس

  3. پیام روحانی برای جانباختگان حادثه تصادف کاشان: تکرار این حوادث جبران‌ناپذیر جاده‌ای، نشان از ضعف‌های مدیریتی دارد

  4. پیشنهاد بی‌شرمانه مرکز مشاوره به یک دختر!/ عمق فاجعه و عدم نظارت بر عملکرد مرکز مشاوره

  5. وضعیت تخصیص ارز زائران اربعین مشخص شد

  6. آیا پارک لاله تهران پولی شده است؟

  7. دستور ویژه دادستان کل کشور در پی هتک حرمت به ساحت مقدس حضرت رقیه (س) در یک روزنامه

  8. توهین عضو اصلاح طلب شورای شهر نیشابور به عزاداران حسینی +عکس

  9. واکنش ثبت احوال به تعویض نام خانوادگی توسط آقازاده‌ها

  10. فتاح: باید از صبر مردم در این چند ماه آب شویم

  11. نماینده مجلس: شنیده‌ایم برخی در پی دریافت سهمیه جانبازی هستند/ شهردار تهران شامل قانون منع به‌کارگیری بازنشستگان می‌شود

  12. رئیس دیوان محاسبات خبر داد: خداحافظی ۱۷۰ مقام دولتی بازنشسته با اجرای قانون ممنوعیت بکارگیری بازنشستگان

  13. وضعیت تاثیر سوابق تحصیلی داوطلبان کنکور مشخص شد/ آخرین تغییرات آزمون دو سال آینده

  14. آشنایی با مجازات توهین و درگیری با ماموران پلیس

  15. داستان زوج ۱۸۰۰ ساله + عکس  

  16. مدرسه رفتن دانش‌آموزان چقدر آب می‌خورد؟ +جدول

  17. واکنش محسن هاشمی به بنر جنجالی شهرداری

  18. دستور روحانی برای حل مشکلات صنعت داروسازی کشور

  19. یکی از متهمان پرونده واردات تلفن همراه آزاد شد + جزئیات

  20. برخورد سازمان اطلاعات سپاه با عناصر عرفان‌های نوظهور

  21. لاریجانی اعلام کرد: تمهیدات وزارت بهداشت برای رشته‌های بدون متقاضی

  22. پیکر طلبه مضروب مشهدی در بارگاه منور رضوی تشییع شد

  23. کوچ مستاجران به مناطق پایین تر و حاشیه شهر

  24. تعدادی از اعضای شورای روستا در شوش بازداشت شدند

  25. انتقاد سلیمی‌نمین از پخش مستند منصور ارضی

آخرین عناوین