مگنت-ستاره یک مربع

دولت جسارت تصمیم‌های سخت را ندارد/نمی‌توان به سرمایه‌گذاری خارجی امید بست

گروه اقتصادی الف،   3960822148 ۴ نظر، ۰ در صف انتشار و ۳ تکراری یا غیرقابل انتشار
دولت جسارت تصمیم‌های سخت را ندارد/نمی‌توان به سرمایه‌گذاری خارجی امید بست

محمدمهدی بهکیش، اقتصاددان، معتقد است قفل کنونی اقتصاد ایران، نبود تقاضاست و این یعنی تقاضای مؤثر (تقاضایی که پشتوانه بنیه خرید دارد) در اقتصاد کافی نیست که بتواند سرمایه‌گذاری‌های جدید را جواب‌گو باشد.

بهکیش می گوید: دولت باید جسارت به خرج دهد تا تصمیماتی برای به‌حرکت‌درآوردن اقتصاد در پیش بگیرد. اعتماد بین دولت و سرمایه‌گذاران بعد از افزایش موقت پس از برجام، رو به کاهش نهاده و علت هم آن است که دولت‌ها هرگز به بخش خصوصی اعتماد نداشتند و خیلی‌ها را نامحرم می‌دانستند و به دلایلی ذی‌نفوذان نمی‌گذارند این حلقه بسته شکسته شود.
 
این اقتصاد دان گفتگویی با شرق انجام داده است که در ادامه می خوانید:

ایران به‌علت دورماندن از فضای جهانی نیاز به یک به‌روزرسانی دارد. اغلب کارشناسان معتقدند که باید برای این تغییرات به سراغ سرمایه‌گذاری، به‌ویژه سرمایه‌گذاری خارجی رفت. در این میان کارشناسانی هم هستند که نسبت به جذب سرمایه‌های خارجی در شرایطی که بستر آن فراهم نیست، انتقاد می‌کنند و معتقدند که این ارزها به بیراهه می‌روند و صرفا کشور را بدهکار خواهند کرد. این حجم از بدهکاری به کشورهای دیگر در شرایطی که احتمال هدررفت این منابع وجود دارد، درست است؟
در ٤٠، ٥٠ سال گذشته جذب سرمایه‌گذاری خارجی به‌عنوان سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی FDI (Foreign direct investment) تقریبا نداشته‌ایم. آنچه کشورها از سرمایه‌گذاری خارجی استفاده می‌کنند فقط فاینانس و مسئله مالی نیست؛ مدیریت، تکنولوژی، دسترسی به بازار و دسترسی به منابع مالی هم می‌آورد. تقریبا در ٥٠ سال گذشته ما همواره با شمار محدودی سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی روبه‌رو بودیم.

حتی قبل از انقلاب که در ١٠ سال آخر پول فراوان داشتیم و احتیاج به سرمایه‌گذاری خارجی نبود، باز هم مسئولان کشور از دید مالی نگاه می‌کردند، نه تکنولوژی و مدیریت. آنچه در ٥٠ سال گذشته در حوزه سرمایه‌گذاری خارجی رخ داده، در نفت و گاز به‌صورت فاینانس و تأمین مالی بوده؛ یعنی به‌نوعی از خارجی‌ها پول قرض کردیم و درمقابل تضمین‌های دوگانه و سه‌گانه دادیم تا سرمایه‌گذاری که وام داده از بابت برگشت پولش خیالش راحت شود، اما سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی یعنی سرمایه‌گذار خارجی با سرمایه‌گذار ایرانی شریک شود و تعهدات خودش را بر اساس شرایط در زمینه تکنولوژی، مدیریت و دسترسی به بازار به علاوه فاینانس داشته باشد که ما چنین شیوه‌‌ای نداشتیم.

کشور ما به FDI نیاز دارد. منابع مالی کمابیش داشته‌ایم. الان هم در صندوق توسعه تا حدی پول هست. باید ببینیم اقتصاد چقدر می‌تواند پول جذب کند و دوم اینکه با این پول چه خواهیم کرد. در شرایط کنونی تمایل سرمایه‌گذاران خارجی برای سرمایه‌گذاری مستقیم (FDI) در ایران به دلیل تحریم‌ها و سنتی که در سرمایه‌گذاری خارجی در ایران بوده، وجود ندارد. فقط به‌نظر می‌رسد همکاری سرمایه‌گذاران خارجی در بخش خودرو نوعی مشارکت بوده، اما به دلیل محرمانه‌بودن قراردادها، دقیقا ‌نمی‌دانیم قرارداد چگونه است. اینکه گفته شد درصدی از تولید را مجبور خواهیم کرد صادر کند، بعید می‌دانم عملی شود، چون قیمت‌ها در داخل معمولا خیلی بالاتر است و هیچ تولیدکننده‌ای علاقه ندارد جنسی را به‌عنوان صادرات در جایی ارزان‌تر بفروشد. به دلیل بالابودن تعرفه‌ها به بهانه حمایت از تولید داخلی، اتومبیلی که اینجا تولید می‌شود دو تا سه‌برابر قیمت در بازار بین‌المللی است.

وقتی شما تعرفه می‌گذارید، قیمت داخل را نسبت به بیرون حداقل به همان نسبت‌ گران می‌کنید. تازمانی‌که قیمت‌ها در داخل بیشتر از قیمت‌های بین‌المللی است تولیدکننده به‌هیچ‌وجه به صادرات رغبتی نخواهد داشت. کشور ما در حال حاضر گرفتار محدودیت مردم در خرید کالا و خدمات است، مصرف خصوصی و دولتی کوچک شده و امکان تولیدمان همین الان بیش از تقاضای مؤثر (تقاضایی که پشتوانه بنیه خرید دارد) است. بر اساس آماری که دکتر نیلی، دستیار ویژه رئیس‌جمهور در امور اقتصادی و دبیر ستاد هماهنگی اقتصادی، منتشر کرد، تقاضای داخلی ما اکنون به سال‌های ٨١-٨٠ شمسی؛ یعنی ١٥ سال قبل برگشته است. این در حالی است که تولید افزایش یافته. از طرف دیگر اکثر کارخانه‌ها و دفاتر تجاری با حدود ٥٠ درصد ظرفیت کار می‌کنند؛ یعنی ٥٠ درصد ظرفیت خالی دارند. چرا باید در چنین شرایطی سرمایه‌گذاری کرد؟

به‌همین‌دلیل سرمایه‌گذاری که منجر به افزایش تولید شود هم تقاضایی ندارد؟
همین‌طور است. مگر زمینه‌هایی باشد که تقاضایش در داخل تأمین نمی‌شده و کالایی بوده که وارد می‌شده است. مثل یک‌سری از داروها که اگر تکنولوژی‌اش باشد، به جای واردکردن می‌توانیم تولید کنیم. می‌خواهم بگویم قفلی که در اقتصاد داریم، نبود تقاضاست. رکود در اقتصاد در تقاضاست نه در تولید. کالا تولید می‌شود اما در انبار می‌ماند. تقاضای مؤثر در اقتصاد کافی نیست تا بتواند سرمایه‌گذاری‌های جدید را جواب‌گو باشد. بنابراین از دو طرف در سرمایه‌گذاری مشکل داریم؛ اول، برای تولید بیشتر در داخل تقاضا نداریم و دوم، سرمایه‌گذار با شرایط حاکم در دنیا حاضر به مشارکت در ایران نیست.

مثلا پژو به دلایل خیلی خاص سیاسی در ایران مشارکت می‌کند و پول هم نمی‌آورد. در اروپا تکنولوژی اتومبیل‌های بنزینی در حال کهنه‌شدن است و تا هفت، هشت سال دیگر در اروپا تولیدات باید به سمت ماشین‌های دوگانه‌سوز و الکتریکی برود، یعنی تکنولوژی کاملا متفاوت. به نظرم فرانسوی‌ها خیلی با ذکاوت کار می‌کنند و چیزی را که کم‌کم کنار می‌گذارند، به ما می‌دهند. درواقع برای یک تکنولوژی که از بازار خارج می‌شود در ایران پایگاهی برای ١٠، ١٥ سال آینده خود ایجاد کرده‌اند. اکنون سرمایه‌گذاران خارجی به‌علت ریسک بالای ایران به راحتی جذب بازار ما نمی‌شوند. در نتیجه وضعیت بسیار بغرنجی از طرف عرضه و تقاضا به وجود آمده است. اکنون فقط تعدادی برای سرمایه‌گذاری در ایران، در وزارت‌امور اقتصادی و دارایی ثبت‌نام می‌کنند، اما تا آمدنشان خیلی فاصله است. به نظرم نمی‌توان درحال‌حاضر به سرمایه‌گذاری خارجی امید بست. اگر می‌خواهیم اقتصادمان رشد کند، باید تقاضا ایجاد کنیم و در کنار آن، درآمد افراد را افزایش دهیم. با وضعیتی که در دنیا داریم حتی با کشورهای همسایه هم روابط چندان خوبی نداریم که بتوانیم به‌راحتی کالا صادر کنیم. اکنون زمانی است که باید تصمیمات سیاسی بر اساس نیازهای اقتصاد گرفته شود. در کشور ما همیشه برعکس بوده. تصمیمات اقتصادی بر اساس هدف‌های سیاسی گرفته ‌شده. عملا سیاست‌های اقتصادی دنباله‌رو سیاست‌های سیاسی بوده. به نظرم این روند باید برعکس شود. 


وزارت خارجه چندی است که این موضوع را مطرح کرده. آیا نتوانسته در این راستا، گام بردارد؟
این حرف خیلی گفته شده اما به نظرم در سیاست‌گذاری‌های کلان درست جا نیفتاده. شاید در وزارت خارجه هم تلاش می‌کنند اما اکنون روابطمان با کشورهای همسایه باید دقیقا بر اساس نیازهای اقتصادی تنظیم شود. مثلا هند یکی از کشورهایی است که به نظرم در آینده ایران خیلی نقش خواهد داشت. حداقل ندیده‌ام که در روابط با هند مسائل اقتصادی به جای مسائل سیاسی پررنگ شود. یا هیچ‌وقت در کشورهای آسیای مرکزی نتوانستیم آن‌طور که باید فعال شویم. برعکس ترک‌ها هدفشان بیشتر اقتصادی بوده و بسیار خوب توانسته‌اند در آسیای مرکزی و قفقاز عمل کنند. نمونه‌اش ما اصلا در اجلاس اکو (ایران، پاکستان، ترکیه و تعدادی از کشورهای آسیای مرکزی)، موفق نیستیم. حتی در رابطه با تعرفه‌های ترجیحی که بنا شد این کشورها بین هم داشته باشند، تنها کشوری که نتوانست لیست تعرفه را بدهد، ایران بود. 


چرا؟
چون مرتب تبلیغ کرده‌ایم که از صنایع حمایت می‌کنیم. اگر بخواهید تعرفه ترجیحی را بپذیرید، یعنی حمایت را از روی صنایع کم کرده یا برمی‌دارید. درباره تعرفه ترجیحی با ترکیه، اگر بخواهیم کالایی به ترکیه صادر کنیم، در مقابل هم ترکیه می‌خواهد کالایی به ما صادر کند. مذاکرات به این صورت خواهد بود که بگوییم تعرفه‌ات را پایین بیاور تا فلان کالا را که الان نمی‌توانیم به ترکیه صادر کنیم، بتوانیم صادر کنیم، در مقابل ما هم برای ترکیه باید این کار را انجام دهیم و تعرفه‌مان را کم کنیم.

این یک‌جور بده‌بستان است. امتیاز می‌دهیم، امتیاز می‌گیریم، اما دیدید که چقدر نساجی‌ها سر توافق تعرفه ترجیحی، سروصدا کردند و دولت را تحت فشار گذاشتند که قرارداد اشتباه بوده و کارخانه ما تعطیل می‌شود. به‌هرحال وقتی یک‌سری کارخانه که بیشتر به درد کشور می‌خورند راه بیفتند، یک‌سری کارخانه‌ها که خیلی مزیت ندارند مجبور هستند تعطیل شوند. در اقتصاد اصطلاحی داریم؛ «ناهار مجانی وجود ندارد»، یعنی هر چیزی در اقتصاد هزینه‌ای دارد. ما تابه‌حال صادرکننده عمده نبوده‌ایم و نمی‌دانیم برای این کار چه هزینه‌ای را باید بپردازیم.


این هزینه‌ها در چه بخش‌هایی باید انجام شود؟
به‌هرحال باید صنایع یا خدماتی که کمتر سودآور هستند و مزیت کمتری دارند، تعطیل شوند. البته نه اینکه کاملا تعطیل شوند. دولت باید به سراغشان برود و کمک کنند که خط تولیدشان را عوض و کالا دیگری تولید کنند؛ زمین، آب، برق، نیروی مهندس، تجربه و... دارند که سرمایه‌گذار به آنها نیاز دارد اما کالایی که تولید می‌کنند سودآور نیست. دولت باید به تغییر خط تولید آنها بپردازد نه اینکه به بهانه اشتغال کارگران در آنها، از کالای غیرسودآور آنها حمایت کند.

دولت باید این جسارت را داشته باشد که چنین تصمیماتی بگیرد. البته شاید برخی از صنعتگران از تعطیلی خوشحال شوند و زمین را تغییر کاربری دهند و برج بسازند. نباید اجازه دهیم این اتفاق بیفتد. از دید من هیچ راهی نداریم جز اینکه روی صادرات کار کنیم. صادرات اگر راه بیفتد، هم‌زمان تولید راه می‌افتد و جامعه پول بیشتری خواهد داشت و می‌تواند بیشتر و بهتر خرید کند. همه کشورها همین راه را رفته‌اند. الان ترکیه اقتصادش به اندازه اقتصاد ماست. تولید ناخالص داخلی ایران، ترکیه و کره‌جنوبی در سال ١٣٥٧ تقریبا مانند هم بود. ترک‌ها روی صادرات کار کردند و اکنون بیش از ٢٠٠ میلیارد دلار صادرات دارند. صادرات ما کمتر از ٥٠ میلیارد دلار است که ٣٠ میلیارد دلارش فقط مربوط به نفت و گاز است!


اشاره کردید که دولت باید جسارت به خرج بدهد. چرا دولت این‌قدر محافظه‌کار است؟
بررسی‌های اقتصادی نشان می‌دهد سیاست‌های ما به درستی کار نمی‌کند. من بعد از برجام خیلی خوشحال بودم و در مصاحبه‌ها هم گفتم برجام بزرگ‌ترین اتفاقی بود که افتاد، اما باز هم کاری کردیم که همه را علیه خودمان تحریک کردیم. یک‌سری کارها نباید انجام شود. اینکه الان چه کسی به‌حق است یا نیست مهم نیست، مهم این است که اگر برخی کارها را انجام دهیم، موجی علیه ما ایجاد می‌شود. اروپایی‌ها پشت برجام ایستاده‌اند، اما نباید گول بخوریم. اروپایی‌ها بر اساس اصول خودشان پشت برجام هستند، اما در مسئله حقوق بشر اروپایی‌ها سخت‌گیرتر از آمریکایی‌ها هستند و اگر مسئله حقوق بشر رو بیاید، بیشتر از آمریکایی‌ها علیه ما خواهند بود.

در بین هم‌پیمانان ما هم باید توجه کنیم الان بیشترین منابع چین در آمریکاست یا روسیه بزرگ‌ترین صادرکننده نفت است و مجبور است با غرب کنار بیاید. بنابراین آنها هم ممکن است به طرف غرب متمایل شوند. در نتیجه باز هم تأکید می‌کنم مسائل اقتصادی ما دنباله‌رو مسائل سیاسی‌مان بوده و باید برعکس شود. شک دارم این اتفاق بیفتد، اما اگر قرار است این روال تغییر کند، از دید منِ کارشناس اقتصاد باید در روال اصلی، تغییر ایجاد شود.

این روال اصلی هم مسئله سرمایه‌گذاری خارجی نیست. مسئله این است که در دنیا بتوانیم کالا بفروشیم. تا ١٥سال قبل در سوپرمارکت‌های اروپا  مواد غذایی ایرانی زیاد دید می‌شد، خیارشور، ترشی، رب و...  امروز حتی یکی از این اقلام را نمی‌بینید، چون آن‌قدر علیه ما تبلیغ کرده‌اند که کسی که می‌خواهد این مواد را بخرد، منصرف می‌شود. در نتیجه خیلی از تولیدکننده‌های ما در ترکیه برچسب ترکیه را می‌گذارند و محصول خود را صادر می‌کنند. یعنی این تبلیغات حتی بر مواد خوراکی ما هم تأثیر داشته است.

در چنین فضایی نمی‌توانیم صادرکننده شویم و منابع نفتمان روز‌به‌روز کاهش خواهد داشت. باید بیشتر هدف‌ها را اقتصادی کنیم تا جامعه را نجات دهیم. اصلا تن به رقابت نمی‌دهیم و همه انحصار است. مخابرات و خودرو و دخانیات همه انحصار است. انحصار در اقتصاد هم به معنی قیمت بالاتر است. مدام می‌گوییم وابستگی به نفت را کم خواهیم کرد اما بیشتر شده. رشد تولید ناخالص داخلی بسیار متوسط و پایین است. اعتماد به دولت بعد از برجام خیلی بالا رفت، اما الان رو به کاهش است. بین سرمایه‌گذاران هم می‌بینم که اعتماد به دولت و کارهایش رو به کاهش است. دولت هم حرکتی نمی‌کند، شاید موانعی دارد که اجازه نمی‌دهند انجام شود. 

به‌خاطر عدم سیاست‌گذاری درست است؟
به نظرم چون به بخش خصوصی اعتماد نداشتند و خیلی‌ها را نامحرم می‌دانستند، در نتیجه کار به دست عده‌ای افتاد که کاردان نبودند و انحصاری نیز عمل کردند و به همین علت هم فساد ایجاد شد. سه عامل فساد، غیررقابتی‌بودن و تأمین مالی گردن اقتصاد را گرفته و نمی‌گذارد نفس بکشد. شاید تصمیم به خارج‌شدن از این وضعیت وجود داشته باشد اما گروه‌های ذی‌نفوذ آن‌قدر قوی شده‌اند که دولت نمی‌تواند از آن بیرون بیاید. یک‌جا باید این دور بسته را بشکنند که به نظرم دولت روحانی انرژی چنین کاری را ندارد.

چه کسی می‌تواند این کار را بکند؟ 
باید سراغ رهبری یا کسانی رفت که قدرت بیشتری دارند.


اشاره کردید اعتماد به دولت از طرف سرمایه‌گذاران بعد از برجام رو به کاهش است. منظورتان سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی بود؟
سرمایه‌گذاران خارجی که اصولا می‌ترسند به ایران بیایند. می‌گویند دلمان می‌خواهد ببینیم چه خبر است همان‌طور که همه یکباره لشکرکشی کردند و آمدند اما خیلی‌هایشان چون نمی‌توانند با آمدن به ایران ویزای آمریکا بگیرند، منصرف شده‌اند. به هر حال آمریکایی‌ها یک‌سری قدرت‌ها دارند که ما نمی‌توانیم به راحتی مبارزه کنیم. شاید خوشمان نیاید اما باید به‌عنوان واقعیت در دنیا بپذیریم و خودمان را قدرتمند کنیم که نتوانند این کار را انجام دهند. به نظرم قدرتمند امروز هم دیگر قدرتمند نظامی نیست. قدرتمند اقتصادی است. الان قدرت نظامی چین نیست که با آمریکا مواجهه می‌کند، قدرت اقتصادی‌اش است.

روسیه ضعیف‌تر از چین است در حالی‌ که قدرت نظامی قوی‌تری از چین دارد، اما چون قدرت اقتصادی‌اش ضعیف‌تر است به اندازه چین نمی‌تواند به آمریکا فشار بیاورد. امروز قدرت، قدرت اقتصادی است و این یکی از اشتباهاتی است که هنوز در کشور تصور می‌کنیم قدرت نظامی است که حرف اول را می‌زند. باید با سازوکار امروز دنیا، اقتصادمان را قوی کنیم و در تعامل با دیگران باشیم نه با اقتصاد بسته نمی‌توانیم اقتصاد قدرتمند درست کنیم.

دوران اتحاد شوروی و اقتصادهای بسته، گذشته. باید با تعامل با دیگران اقتصادمان را تقویت کنیم و بعد به سمت یک نوع سوسیالیسم برویم که بتوانیم رفاه هم بیاوریم. اما اول باید اقتصاد حرکت کند. باید همه تشویق شوند که کمتر مصرف كرده و بتوانند تولید کنند تا کار و اشتغال ایجاد و کالایی قابل فروش تولید شود نه اینکه از ترسشان تعرفه‌ها را بالا نگه دارند. 

الف را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید

عناوین مرتبط

۲۴ اَمرداد ۱۳۹۷ ستاد اجرایی فرمان حضرت امام(ره): اقتصاد را به مردم واگذار کنیم
۲۴ اَمرداد ۱۳۹۷سیلابی که رها شده/ چرا دولت برای نقدینگی جامعه برنامه ریزی نمی‌کند؟
۲۳ اَمرداد ۱۳۹۷شریعتمداری اعلام کرد: ۲۵۰ میلیارد دلار ثبت‌سفارش واردات در ۴ ماه! /‌ خروج ترامپ از برجام، گلوله برفی است؛ نه بهمن ویرانگر
۲۱ اَمرداد ۱۳۹۷نهاوندیان: دولت حتما اقتصاد را مدیریت می‌کند/ بازار ارز به سمت تعادل حرکت می کند/نقدینگی در چهار سال گذشته دو برابر شد
۲۰ اَمرداد ۱۳۹۷عوامگرایی و فشرده سازی فنر گونه/ علت جهش های قیمت ارز در هر دولت
۱۹ اَمرداد ۱۳۹۷صندوق بین المللی پول: ایران پانزدهمین اقتصاد بزرگ دنیا می‌شود + جدول
۱۸ اَمرداد ۱۳۹۷نوبخت: شرایط عوض شده و امکان مذاکره نیست/ با چه کسی می‌توانیم مذاکره کنیم؟
۱۸ اَمرداد ۱۳۹۷رییس اتاق ایران: نقدینگی کشور باید به هر نحو ممکن مدیریت شود
۱۸ اَمرداد ۱۳۹۷ آیت‌الله مجتهد شبستری: مردم از حرّافی خسته شده‌اند و از دولت و مجلس عمل می‌خواهند
۱۸ اَمرداد ۱۳۹۷عبدالملكي: 20 درصد مشكلات اقتصادی به دليل تحريم‌های خارجی است/غربی‌ها گفتند اقتصاد ایران بزرگ و قوی، ولی مریض است
۱۷ اَمرداد ۱۳۹۷نباید انتظار داشت با بسته جدید ارزی بازار ارز سامان یابد/ دادن ارز مسافرتی اشتباه است/ توصیه کارشناسان به همتی
۱۶ اَمرداد ۱۳۹۷شرط موفقیت بسته ارزی جدید دولت/ بانک‌ها در رشد نقدینگی چقدر نقش دارند؟

وب‌گردی

دیدگاه کاربران

ناشناس۱۴۳۱۶۱۱۵:۴۳:۰۵ ۱۳۹۶/۸/۲۲
تا زمانی که اقتصاد ما خصولتی و خصومتی باشد نباید به پیشرفت و سرمایه گذاری امید داشت!
ناشناس۱۴۴۷۴۸۱۲:۵۶:۳۵ ۱۳۹۶/۸/۲۴
همه ما باید دستهایمان را بالا ببریم و اعلام نماییم که نتوانستیم جامعه را بصورت علمی و اصولی مدیریت کنیم
حامد۱۴۷۶۹۷۰۰:۰۹:۴۰ ۱۳۹۶/۸/۲۹
دولت فاقد مغز كارشناسي است و ترجيح ميدهد با افراد مستقل و بي حاشيه كار نكند. فعلا نيز براي برخي از اعضاي آن دنيا به كام است و قصد تصميمات اساسي ندارند.
ناشناس۱۵۰۵۶۲۲۳:۵۱:۳۱ ۱۳۹۶/۹/۳
توزیع عادلانه درامد قدرت خرید اکثریتی که دیگر مصرف کننده نیستند را به انها بر میگرداند که منجر به چرخش تولید میشود و هر چه بیعدالتی بیشتر گردد سیر مهاجرت وهمزمان خروج سرمایه با سیر تصاعدی که در پیش میگیرد خلا غیر قابل جبرانی را برای ان مردم خواهد گذاشت که این دشت خشک شده را نمیتوان ابیاری کرد
دانشگاه علمی کاربردیتجارت نیوز

پربحث‌های امروز

  1. اندرونی و بیرونی مسئولان!

  2. چگونه می توان مراقب دستگاه گوارش بود؟

  3. واعظ آشتیانی: همزمان با احمدی نژاد برخی اصلاح‌طلبان هم خواستار استعفای روحانی بوده‌اند

  4. فاجعه کودک آزاری این بار در بوکان تکرار شد

  5. سه مولفه شکل‌گیری «رانت» در کشور

  6. جدول کامل نرخ جریمه تخلفات رانندگی در سال ۹۷

  7. گرانی سفره مردم را خالی کرد

  8. ترور سرگرد راهنمایی و رانندگی در برابر منزلش

  9. چرا فساد در ایران ریشه کن نمی شود؟

  10. آخرین قیمت خودروها در بازار

  11. تاثیر آسپرین در کاهش ریسک ابتلا به عفونت HIV

  12. کاظم جلالی: تاکنون در مجلس به مصادیق زدوبند و معامله برخورد نکردم

  13. لیورپول صلاح را به پلیس معرفی کرد!

  14. نیمکت نشین 5 میلیاردی در پرسپولیس

  15. نرخ دلار در بازار غیررسمی و آزاد ایران چگونه تعیین می‌شود؟

  16. ترامپ دستورالعمل حملات سایبری را لغو کرد

  17. بیماران مسن دیالیزی در معرض ابتلا به زوال عقل قرار دارند

  18. حاجی بابایی: ۸ وزیر در معرض استیضاح هستند/ جامعه از مجلس و قوه قضاییه راضی نیست

  19. مببارزه با فساد و نقش نظام تصمیم گیری و تصمیم سازی در ایجاد آن/ ریشه‌های فساد باید خشک شود

  20. خوشحالی راموس به سبک رونالدو+تصاویر

  21. مداخله‌جویی تکراری وزارت خارجه آمریکا در امور داخلی ایران

  22. ۳ دلیل که تبعیت عراق از تحریم‌های آمریکا علیه ایران را ناممکن می‌کند

  23. اندیشکده آتلانتیک:۶۵ سال بعد از کودتای ۲۸ مرداد، آمریکا هنوز از آن درس نگرفته است

  24. رونالدو با لبخندی بر لب تماشاگر شکست رئال+عکس

  25. آخرین عناوین روزنامه‌های اقتصادی

پربحث‌های دیروز

  1. پاسخ ظریف درباره شبهات مطرح شده در مورد سهم دریای خزر؛ در گفت‌وگو با الف: دولت از حق ایران در دریای خزر کوتاه نیامده است/ سهم ایران به ۱۱ درصد کاهش نیافته است

  2. مگر مدیران دولت و مسئولین چقدر حقوق می‌گیرند که حاضر نیستند اعلام عمومی شود/ حقوق وزرای دولت روحانی به نسبت گذشته سه برابر شد

  3. سيستم فاسد نيست، فسادمان سيستماتيك است

  4. روحانی: قیمت ارز قطعا پایین می آید/ ایران در کنوانسیون خزر امتیازات خاصی گرفت/ اقتصاد با بگیر و ببند حل نمی‌شود؛ اعتمادسازی کنیم/ مبارزه با فساد، تبلیغاتی نیست

  5. فرزندان ذوالنور کجا هستند و چه شغلی دارند؟  

  6. تبعات خطرناک پیوند بیش از حد زن و شوهر  

  7. سیلابی که رها شده/ چرا دولت برای نقدینگی جامعه برنامه ریزی نمی‌کند؟

  8. واکنش «دادستان کل کشور» به نامه برخی وزرا برای رفع فیلتر برخی شبکه‌ها: شریک در جرم نخواهم شد

  9. طرفداران اردوغان آیفون‌های خود را شکستند

  10. کلیپ ساختگی درباره رهبر انقلاب/ انتقاد تند حجاریان از دولت/ حاشیه های عكس غضب آلود روحانی/ بازگشت مرد پشت پرده اقتصاد به کابینه/ ناراحتی از نحوه پاسخ به کمپین «فرزندت کجاست»

  11. هتک حرمت مأموران گرجستانی به زنان ایرانی در فرودگاه تفلیس

  12. نظر سازمان هواپیمایی درباره عبور هواپیماهای آمریکایی از آسمان ایران

  13. هاشمی‌طبا: باید آرایش اقتصاد جنگی بگیریم/ روش مدیریت فعلی را نمی‌پسندم

  14. خودروسازان به دنبال آزادسازی قیمت‌ها

  15. کسانی که گفتند روحانی باید برود...

  16. رئیس کل بانک مرکزی: در نرخ دلار بازار ثانویه دخالتی نمی‌کنیم

  17. فرزندان مسئولان شهرداری تهران کجا هستند؟

  18. دختر نعمت‌زاده: من محتکر دارو نیستم/ پدرم مدت کوتاهی عضو هیات مدیره شرکتم بود

  19. قاضی‌پور: مذاکره با آمریکا مذاکره با یک گرگ درنده است

  20. حکم قطعی غلامحسین کرباسچی صادر شد

  21. جزئیات تصمیم جدید ارزی دولت/ معافیت ماشین‌آلات از شمول پرداخت مابه‌التفاوت نرخ دلار

  22. افشای اقدام غیراخلاقی "سرکرده جریان تراریخته‌پرست در ایران" + سند

  23. واعظی: هیچ وقت بحث ۵۰ درصد سهم روسیه از دریای خزر مطرح نبوده/ هیچ نامه‌ای از قالیباف دریافت نکردم

  24. آزادی مرزبان ناجا بعد از ۴۷۶ روز اسارت

  25. اعطاي مجوز فعاليت انتشار صوت و تصوير فراگير در فضاي مجازي به 5 رسانه داخلي

پربحث‌های هفته

  1. نقدی بر نظر دکتر احمد توکلی در باره تأثیر قطعی 30 درصدی سابقه تحصیلی در کنکور 98

  2. ۱۰ خریدار بزرگ سکه چه کسانی هستند + اسامی

  3. آیت‌الله‌ علم‌الهدی: دلار 3 هزار تومانی را 10هزار تومان کردید، باز هم می‌خواهید مذاکره کنید؟/ اروپا می‌خواهد همان کار آمریکا را انجام دهد

  4. محمود صادقی می‌داند یا نمی‌داند؟

  5. روایت مسعود پزشکیان از زندگی شخصی و فرزندانش / برادرزاده‌ها و خواهرزاده‌های من بعضا بیکار هستند

  6. رجب صفروف کیست و آیا گفته‌های او صحت دارد؟

  7. آیا ایران با مذاکره دوباره موافقت می‌کند و اجازه می دهد توافقی جدید امضا شود؟

  8. محمود صادقی: آیا ترکمنچای دیگری در راه است؟

  9. یک بعدازظهر تابستانی با نماینده جوان پیشنهاد دهنده بیانیه ضد ایرانی در تورنتو

  10. روایت پزشکیان از زندگی شخصی و فرزندانش + عکس

  11. واعظی: باید دلیلی داشته باشد تا روحانی از مردم عذرخواهی کند

  12. سهم ۵۰ درصدی ایران از دریای خزر، پروپاگاندا یا واقعیت؟

  13. رهبر انقلاب: در حال حاضر مذاکره با آمریکا ممنوع است/ برخی خطوط قرمز در برجام رعایت نشد/ آحاد مردم مشکلات معیشتی را احساس می‌کنند و یک بخشی از مردم واقعاً زیر فشارند

  14. پاسخ ظریف درباره شبهات مطرح شده در مورد سهم دریای خزر؛ در گفت‌وگو با الف: دولت از حق ایران در دریای خزر کوتاه نیامده است/ سهم ایران به ۱۱ درصد کاهش نیافته است

  15. رهبر انقلاب اسلامی در پاسخ به نامه 12 ماده ای رئیس قوه قضائیه: مجازات مفسدان اقتصادی سریع و عادلانه انجام گیرد/ در مورد اتقان احکام دادگاه ها دقت لازم را توصیه فرمائید

  16. "سفر خانوادگی" ۲۳ نماینده مجلس به مشهد برای بررسی یک طرح

  17. نهاوندیان: دولت حتما اقتصاد را مدیریت می‌کند/ بازار ارز به سمت تعادل حرکت می کند/نقدینگی در چهار سال گذشته دو برابر شد

  18. ژن‌های خوب بدون کنکور پزشک می‌شوند!+فیلم

  19. ظریف: فرزندانم در تهران سکونت دارند/ پسر و دخترم استخدام هیچ جای دولتی نیستند

  20. عارف: شاهد دفن اخلاق در جریان استیضاح ربیعی در مجلس بودیم

  21. مگر مدیران دولت و مسئولین چقدر حقوق می‌گیرند که حاضر نیستند اعلام عمومی شود/ حقوق وزرای دولت روحانی به نسبت گذشته سه برابر شد

  22. احتکار در همه بازارها ممنوع است به‌جز مسکن!/ وقتی وزارت راه و شهرسازی پاسخگو نیست و به تکلیف قانونی خود عمل نمی‌کند/ بی‌اعتنایی و سکوت در قبال خسارت‌های مالی به مردم و دولت

  23. تبعیت از آمریکا و دودی که به چشم العبادی می‌رود

  24. افزایش تعرفه برق پُرمصرف‌ها، راه‌حل پایان دادن به خاموشی‌های تابستانه

  25. عوامگرایی و فشرده سازی فنر گونه/ علت جهش های قیمت ارز در هر دولت

پربحث‌های دیروز

  1. مگر مدیران دولت و مسئولین چقدر حقوق می‌گیرند که حاضر نیستند اعلام عمومی شود/ حقوق وزرای دولت روحانی به نسبت گذشته سه برابر شد

  2. سيستم فاسد نيست، فسادمان سيستماتيك است

  3. سیلابی که رها شده/ چرا دولت برای نقدینگی جامعه برنامه ریزی نمی‌کند؟

  4. نظر سازمان هواپیمایی درباره عبور هواپیماهای آمریکایی از آسمان ایران

  5. هاشمی‌طبا: باید آرایش اقتصاد جنگی بگیریم/ روش مدیریت فعلی را نمی‌پسندم

  6. خودروسازان به دنبال آزادسازی قیمت‌ها

  7. رئیس کل بانک مرکزی: در نرخ دلار بازار ثانویه دخالتی نمی‌کنیم

  8. جزئیات تصمیم جدید ارزی دولت/ معافیت ماشین‌آلات از شمول پرداخت مابه‌التفاوت نرخ دلار

  9. وزیر نیرو: پرونده خاموشی‌ها بسته شد

  10. کاهش 50 درصدی خرید نفت از ایران در ازای دریافت معافیت از آمریکا

  11. آخرین قیمت طلا و ارز در بازار/ سکه ۳ میلیون و ۸۴۶ هزار تومان شد

  12. ستاد اجرایی فرمان حضرت امام(ره): اقتصاد را به مردم واگذار کنیم

  13. آخرین قیمت خودروهای داخلی در بازار

  14. نرخ بلیت پروازهای خارجی کاهش یافت

  15. نوبخت خبر داد: برنامه پیشنهادات دولت برای حمایت منطقی از پیمانکاران

  16. مالیات بر عایدی سرمایه تنها سوداگران و تقاضای غیرمصرفی را هدف قرار می‌دهد

  17. مبلغ اجاره ماهانه مسکن ۲۶ درصد رشد کرد

  18. آخرین وضعیت طرح اعاده اموال نامشروع در مجلس

  19. خبر خوب برای کامیونداران

  20. افت ۱۷۰ هزار تومانی قیمت سکه/ یورو کاهش یافت + جدول

  21. توقف ترخیص خودروهای ثبت سفارش غیرقانونی

  22. قیمت دلار در بالاترین سطح ۱۳ ماه اخیر قرار گرفت

  23. کاهش جهانی قیمت طلا، به بازار تهران رسید

  24. فهرست کامل آخرین اصلاحات کالاهای وارداتی

  25. صرافی یک بانک پملب شد

پربحث‌های هفته

  1. ۱۰ خریدار بزرگ سکه چه کسانی هستند + اسامی

  2. نهاوندیان: دولت حتما اقتصاد را مدیریت می‌کند/ بازار ارز به سمت تعادل حرکت می کند/نقدینگی در چهار سال گذشته دو برابر شد

  3. مگر مدیران دولت و مسئولین چقدر حقوق می‌گیرند که حاضر نیستند اعلام عمومی شود/ حقوق وزرای دولت روحانی به نسبت گذشته سه برابر شد

  4. احتکار در همه بازارها ممنوع است به‌جز مسکن!/ وقتی وزارت راه و شهرسازی پاسخگو نیست و به تکلیف قانونی خود عمل نمی‌کند/ بی‌اعتنایی و سکوت در قبال خسارت‌های مالی به مردم و دولت

  5. افزایش تعرفه برق پُرمصرف‌ها، راه‌حل پایان دادن به خاموشی‌های تابستانه

  6. عوامگرایی و فشرده سازی فنر گونه/ علت جهش های قیمت ارز در هر دولت

  7. سيستم فاسد نيست، فسادمان سيستماتيك است

  8. صندوق بین المللی پول: ایران پانزدهمین اقتصاد بزرگ دنیا می‌شود + جدول

  9. بسته جدیدی ارزی دولت و ضعف‌های آن

  10. شریعتمداری اعلام کرد: ۲۵۰ میلیارد دلار ثبت‌سفارش واردات در ۴ ماه! /‌ خروج ترامپ از برجام، گلوله برفی است؛ نه بهمن ویرانگر

  11. نقد توکلی نسبت به بسته ارزی دولت/ به نظر می رسد دولت از دلار هشت هزار تومانی بدش نیامده است  

  12. فساد عاملی که بنیان‌ها را سست می‌کند/ محاکمه بدون ملاحظه مفسدان؛ پادزهری قوی برای دفع توطئه‌ها و جیغ‌هایی که بلند می‌شود

  13. کمپین‌های مردمی در ترکیه برای حمایت از «لیر» و «پول ملی»

  14. هشدار توکلی به معاون رئیس‌جمهور: قانون‌شکنی در اجرای ماده ۲۹ را متوقف کنید/ دولت، ادعای شفافيت دارد ولی تكليف قانونی خود را انجام نمی‌دهد/ فساد ارکان حکومت را چون موریانه می‌خورد

  15. پورابراهیمی: از آقای ربیعی به دادگاه شکایت خواهیم کرد/ پرونده کاملا مبسوطی از تخلفات او تهیه شده؛ به اطلاع مردم می‌رسانیم

  16. ثروت‌هایی که باد برای خریداران سکه آورد و مردمی که انتظار برخورد با تبعیض را دارند

  17. معاون وزیر راه: خودروسازان اجازه کاهش قیمت خودرو را نمی‎دهند

  18. درج قیمت بر تابلوها/ صرافی‌ها رسما کار خود را آغاز کردند

  19. رشد ۱۱۰ هزار تومانی قیمت سکه/ یورو ۱۲ هزار و ۱۶۹ تومان خریداری شد+ جدول

  20. نوبخت: پیش بینی‌های واقع بینانه در بودجه ۹۸ خواهیم داشت

  21. این همه بی‌تدبیری

  22. فرشاد مومنی: رانت‌جویی را برای بقای خود متوقف کنید/ انتقاد از سخنان«بسیار غم انگیز» رئیس جمهور و رئیس بانک مرکزی

  23. نهاوندیان: فرمانده اقتصادی دولت رئیس‌جمهور است/ هر وقت تغییر نیاز باشد، تصمیم می‌گیرند

  24. شریعتمداری: ذخایر کالاهای اساسی کافی است/ مردم نگران نباشند

  25. ادامه کاهش قیمت سکه در بازار / قیمت روز طلا، ارز و سکه

آخرین عناوین