به بهانه ماه رجب و ضرورت ادب در گفتار

مریم روئین‌تن، گروه تعاملی الف،   3991126014
به بهانه ماه رجب و ضرورت ادب در گفتار

رسول اکرم (صلى الله علیه و آله) فرمودند: ماه رجب ماه استغفار امت من است پس در این ماه بسیار طلب آمرزش كنید كه خدا آمرزنده و مهربان است و رجب را "أصب" می‌گویند زیرا كه رحمت خدا در این ماه بر امت من بسیار ریخته می‌شود پس بسیار بگوئید: «أَسْتَغْفِرُ اللهَ وَ أَسْأَلُهُ التَّوْبَةَ" حال ماه شریف رجب ماه استغفار از گناه رسیده است و امید است برای ما هم زمان خوب شدن و مودب شدن رسیده باشد.

الغرض حاصل تامل در آیات و روایات و سیره عقلا ما را به این مهم متوجه می‌کند که عوامل زیادی در تزکیه فردی و عمومی جامعه نقش ایفا می‌کنند که زبان جایگاه مهمی در بین این عوامل دارد. ادعای بیجا و برخلاف حق، اظهار نظر بیجا در عقاید و احکام دین، افشاگری و بازگویی اسرار، اهانت و تحقیر، تکفیر دیگران، خودستایی، دروغ، تهمت، سخن‌چینی ، بیهوده‌گویی و پرگویی و... از آفت‌هایی است که برای زبان بر شمرده‌اند. شاید نباید بعد از گذشت چهل و دو سال از انقلاب بزرگ اسلامی که اساس ان بر احیای ارزش های متعالی اسلام بوده است خواسته و ناخواسته ما وشما شاهد گسترش بی اندازه بد زبانی و اهانت و بد دهنی باشیم.

جامعه مسلمان شیعی مدعی حب اهل بیت علیهم السلام و عاشقان مکتب حسینی و دلدادگان به انقلاب و نظام امام خمینی بنیانگذار جمهوری اسلامی و رهبری معظم انقلاب در این دوران دشمنی ها و شکوفائی ها، بخش مهمی از آبرویش در گرو اخلاق نیک و گفتار پسندیده یاران و هموطنان آن است. ایا وقت ان نیست تا تحولی در برخی از ما ایجاد شود و سره را از ناسره تشخیص دهیم و دریابیم که در ادبیات الهی انبیای کرام و قران و سیره اهل بیت و در شعارهای متعالی آنها که بخش عظیمی از آن در انقلاب اسلامی ما تبلور پیدا کرد حتی اهانت به دشمن هم جائی ندارد تا چه رسد به همکیش و هم محل و دوست و البته مسئول و کارگزار کشور. اگر خواسته باشید یکی از مهمترین عوامل تیرگی و تباهی روابط ایمانی و انسانی را در امری غیر اخلاقی جستجو کنید باید در بد زبانی و اهانت (به معنای سبک کردن و پایین آوردن مقام و کوچک کردن شخصیت یک فرد است که سبب حقارت و خواری او می شود واکثرا با رفتارهای ناپسند دیگر همانند فحش و ناسزا همراه می شود) دیگران در هر پست و مقامی جستجو کرد؛ در مذمت این رذیلۀ اخلاقی همین بس که حضرات معصومین علیهم السلام با این‌گونه افراد قاطعانه برخورد می کردند؛ تا با عداوت و کینه و دشمنی بین مردم مقابله کنند و از گسترش روحیه تنفر و انزجار جلوگیری نمایند و انها را بهشتی کنند. بی جهت نیست که پیغمبر (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: «كسی كه به مؤمنی، به پاره‌ای از كلمه طعن زند (بدگویی كند)، خداوند بوی بهشت را بر او حرام می‌فرماید و حال آن كه بوی بهشت از پانصد سال راه یافت می‌شود (1)

سماعه از یاران امام صادق می‌گوید: نزد حضرت صادق ـ علیه السّلام ـ رفتم، و با من آغاز سخن فرمود كه ای سماعه این چه جنجالی بود كه میان تو و شتردارت پدید گشت، مبادا دشنام گو و بدزبان و لعنت فرست باشی. در پاسخ گفتم: به خدا چنین بود، زیرا او به من ستم كرد. فرمود: اگر او به تو ستم كرد، تو بر او سر افتادی و بیشتر ستم كردی. به راستی این كردار، از كردارهای من نیست و من به شیعیانم چنین دستوری نمی‌دهم، از پروردگارت آمرزش جو و بدان باز نگرد(2)

آثار بدزبانی و اهانت
در اینجا توجه خوانندگان محترم را فقط به گوشه ای از آثار سوء اهانت و بدزبانی که در روایات اهل بیت علیهم السلام وارد شده جلب میکنم به این امید که به برکت ماه رجب اهانت کنندگان و بدزبانان پند گیرند.
1. دشمنی و عداوت: پیامبر(ص) می فرماید: لاتسبوا الناس فتکتسبوا العداوة بینهم؛ به مردم ناسزا نگویید، که با این کار در میان آنها دشمن پیدا می کنید.[3]
2. نشانه نفاق و عامل دورویی:. امام صادق(ع) می فرماید: الفحش و البذاء و السلاطه من النفاق؛ دشنام گویی و بدزبانی و دریدگی از (نشانه های) نفاق است.[4]
3. خودبزرگ بینی: امام علی (ع) می فرماید: ثمره التواضع المحبه، ثمره الکبر المسبه؛ ثمره فروتنی دوستی است، ثمره تکبر دشنام گفتن است.[5]
4- هلاکت و نابودی: پیامبر(ص) به دشنام گویان هشدار می دهد و می فرماید: ساب المؤمن کالمشرف علی الهلکه؛ ناسزاگوی به مؤمن همچون کسی است که در آستانه هلاکت باشد.[6]
5-دچار شدن به فسق: از نظر آموزه های اسلامی، دشنام گویی بویژه دشنام مومن از مصادیق فسق و معصیت الهی است. پیامبر اکرم (ص) می فرماید: سباب المؤمن فسوق، و قتاله کفر، وأکل لحمه من معصیه الله؛ ناسزا گفتن به مؤمن فسق است و جنگیدن با او کفر و خوردن گوشت او (غیبت کردن از وی) معصیت خداست.[7]
6- بازگشت دشنام به شخص: پیامبر(ص) می فرماید: لا تسبوا الریاح فانها ماموره، و لا تسبوا الجبال ولا الساعات و لا الایام و لا اللیالی فتاثموا و ترجع علیکم؛ به بادها ناسزا مگویید که آنها (از جانب خداوند) مامورند و کوه ها و لحظه ها و روزها و شبها را ناسزا نگویید که گنهکار می شوید و به خودتان برمی گردد.[8]
7- خواری و سرشکستگی: امیرمومنان علی(ع) به قنبر غلامش هشدار داده و می فرماید: مهلا یا قنبر! دع شاتمک مهانا ترض الرحمن و تسخط الشیطان و تعاقب عدوک، فوالذی فلق الحبه و برا النسمه ما ارضی المومن ربه بمثل الحلم، ولا اسخط الشیطان بمثل الصمت، ولا عوقب الاحمق بمثل السکوت عنه؛- خطاب به قنبر- که می خواست به کسی که به او ناسزا گفته بود، ناسزا گوید فرمود: آرام باش قنبر! دشنام گوی خود را خوار و سرشکسته بگذار تا خدای رحمان را خشنود و شیطان را ناخشنود کرده و دشمنت را کیفر داده باشی. قسم به خدایی که دانه را شکافت و خلایق را بیافرید، مومن پروردگار خود را با چیزی همانند بردباری و گذشت خشنود نکرد و شیطان را با حربه ای چون خاموشی به خشم نیاورد و احمق را چیزی مانند سکوت در مقابل او کیفر نداد.[9]
8-محرومیت از بهشت: پیامبر(ص) می فرماید: ان الله حرم الجنه علی کل فحاش بذی ء قلیل الحیاء، لایبالی ما قال و لا ما قیل له؛ خداوند بهشت را بر هر فحاش بد زبان بی شرمی که باکی ندارد چه گوید و چه شنود، حرام کرده است.[10]
9- بدترین مردمان: پیامبر اکرم(ص) می فرماید: ان من شر عبادالله من تکره مجالسته لفحشه؛ بدترین بندگان خدا کسی است که از مردم از ترس فحش او، هم نشینی با او را خوش ندارند.[11]
10-سقوط انسان: امام کاظم(ع) می فرماید: ما تساب اثنان الا انحط الا علی الی مرتبه الاسفل؛ هیچ گاه دو تن به هم دشنام ندادند جز آنکه بالاتر به مرتبه فروتر سقوط کرد.[12]

پی نوشت ها:
1- گناهان كبیره، آیت الله دستغیب، ج 2، ص 297، انتشارات اسلامی، 1379.)
2- گناهان زبان، محمدعلی صفری، ص 368، چاپ فرهنگ، 1361.)
3- کافی، ج2، ص 360، ح3؛ منتخب میزان الحکمه، ص 264
4- بحارالانوار، ج79، ص 113، ح14- منتخب میزان الحکمه، ص 442
5- غرر الحکم، ح 4613 و 4614- منتخب میزان الحکمه، ص 596
6- کنز العمال، ح 8093- منتخب میزان الحکمه، ص 264
7- بحارالانوار،ج 75، ص 148، ح 6- منتخب میزان الحکمه، ص 264
8- علل الشرائع، ص 577، ح 1- منتخب میزان الحکمه ص 264
9- امالی المفید، ص 119، ح 2- منتخب میزان الحکمه، ص 264
10- کافی، ج 2، ص323، ح 3- منتخب میزان الحکمه، ص 440
11- الکافی: ج 2، ص 325، ح 8 میزان الحکمه: ج 2، ص 1422
12- نزهه الناظر- ص 125. میزان الحکمه ج 5 ص 189 ح 8412

 

یکتانت

پربحث‌های اخیر

    پربحث‌های هفته

    1. تکذیب انتشار تصویر دستبوسی حدادعادل از فرح + عکس

    2. ساز ناهماهنگ دولت و مجلس در برابر آژانس اتمی

    3. بفرمایید؛ این هم از دموکرات های مؤدب و باهوش!

    4. آیا کار مجلس این است؟!

    5. موافقت مجلس با ارجاع پرونده دولت به قوه قضاییه به خاطر استنکاف از قانون لغو تحریم‌ها

    6. جزئیات بیمه تکمیلی جدید فرهنگیان اعلام شد

    7. کانون سردفتران: لایحه دولتی نقل و انتقال خودرو توسط پلیس فراقانونی است؛ مانع می‌شویم

    8. بالاخره قیمت ها دست خداست یا مسئولان؟!

    9. دولت پالس‌های فریبنده به دشمن داد/ گام‌های کاهش تعهدات برجامی را اجرا نکرند

    10. تصاویری از رهبر انقلاب در کنار پدرشان

    11. ساندی تایمز: روزهای سختی در انتظار محمد بن سلمان است

    12. خط پایانی بر انحصار ۶۵ ساله وکالت/ با تأیید شورای نگهبان وکالت کسب و کار شناخته شد

    13. پاسخ حداد عادل به سخنان احمدی نژاد

    14. پیش‌فروش خودرویی که مجوز هم ندارد !

    15. تصاویر جدید از پشت صحنه سریال پایتخت

    16. تورم سوئد سه برابر شد!

    17. رژیم صهیونیستی؛ همسایه جدید ایران !

    18. قالیباف: اعضای هیئت علمی دانشگاه‌‌ها و قضات از پرداخت مالیات معاف شدند

    19. حمله تند زنگنه به منتقدان وزارت نفت

    20. پاسخ شهاب حسینی به منتقدان و خداحافظی با اینستاگرام

    21. پنتاگون از حملات هوایی آمریکا در شرق سوریه خبر داد

    22. روحانی: می‌ترسم دستی در کار باشد تا مردم در انتخابات شرکت نکنند

    23. تزریق واکسن کرونا به ۲۰ هزار سالمند و معلول از فردا/ واکسیناسیون گروه‌های هدف تا پایان شهریور ۱۴۰۰

    24. بازیگران رقابت ۱۴۰۰ و بحث داغ «وحدت» در اردوی هر دو جناح

    25. استخدام ۲۰ هزار فرزند شهید و ایثارگر

    آخرین عناوین