جریان فرهنگی انقلاب با امیرخانی چگونه برخورد می‌کند؟

گروه فرهنگی الف،   3970614122 ۱ نظر، ۰ در صف انتشار و ۰ تکراری یا غیرقابل انتشار
جریان فرهنگی انقلاب با امیرخانی چگونه برخورد می‌کند؟

جنجالی جدید در حوزه فرهنگی؛ رضا امیرخانی تند و صریح، برخی جریانات انقلابی را نقد کرده است و حالا جریان فرهنگی انقلاب در معرض یک انتخاب بزرگ است.

خبرگزاری مهر نوشت:

نویسنده پرطرفدار دهه هشتاد، حالا مسیری جدید شروع کرده است.رضا امیرخانی که در ماه‌های اخیر با نگارش نامه‌ای جنجالی در پاسخ به مدیر یکی از تشکل‌های نشر نام خود را بر سر زبان‌ها انداخته بود، دو روز پیش با نگارش یادداشتی دیگر به شکلی بسط داده شده به تشریح مواضع خود در برابر آنچه که نهادسازی غلط فرهنگی نامیده بود پرداخت.یادداشتی که به سرعت فضای فرهنگی این دو روزه را تحت تاثیر قرار داد.

اتفاق غیرمعمول و کمی‌بی‌سابقه است. امیرخانی در این یادداشت به نقد تند و بی‌پروای فلسفه وجودی و عملکرد برخی از نهادهای منتسب به جامعه فرهنگی انقلاب دست زده است و این یکی از معدود مواردی است که نویسنده ای متعلق به این پایگاه دست به نقد صریح و بدون تعارف اما درونی جریانات انقلابی زده است. 

امیرخانی کلامش را از ماجرای تشکیل کتاب‌فروشی‌های نهادهای دولتی و حکومتی در خیابان انقلاب شروع می‌کند:" نسل من، با یک دهه فاصله، تمام سعی‌مان این بود که کتاب‌مان به راسته‌ی انقلاب و بازار واقعی کتاب برسد. مطمئن بودیم که با رقابت می‌توانیم جای خودمان را پیدا کنیم.

در این میان هیچ مدیر فرهنگی کمک حال ما نبود. آن‌ها نمی‌توانستند باور کنند که کتاب می‌تواند به شکل عادی در کتاب‌فروشی‌ها فروش رود و مدام به دنبال دست‌های کذایی در فروش کتاب بودند تا ناتوانی خودشان را لاپوشانی کنند. ما به نظرِ آن کابینه‌ی انقلابی اعتقاد نداشتیم و اعتقاد داشتیم انقلابی بودن دقیقا از مسیر غیردولتی بودن می‌گذرد.

در این میان بر برخی ناشران حتی دولتی تاثیر گذاشتیم و تبدیل‌شان کردیم به ناشران سودده و آن‌ها نیز وارد بازار رقابتی شدند. دوره‌ی طلایی سوره مهر در نیمه‌ی اول دهه‌ی هشتاد با همین نگاه شکل گرفت و اولین کتاب‌های واقعی سوره‌مهر این‌گونه به بازار کتاب رسیدند؛ دوره‌ای که با طلوع نماد «دا»، غروب غم‌انگیزِ دوره‌ی طلایی‌اش شروع شد."

 امیرخانی در ادامه به تکرار این تجربه ناموفق اینبار اما در شکل ساختاری و برای ایجاد تشکل‌هایی به نام انقلاب و برای نشر می‌پردازد و می‌گوید که این تشکل‌ سازی‌های بدون اطلاع از چرخه نشر و بدون بازی در زمین واقعی و مهیا برای این رویداد حاصلی برای جریان نشر ندارد و به تعبیری اصلاح جریان نشر از درون ساختار حرفه‌ای می‌گذرد و نه جریان سازی برای ایجاد تشکل در آن.

امیرخانی در ادامه از جشنواره عمار هم به دلیلی مشابه انتقاد می‌کند و تاسیس موسسه‌ای به نام «اوج» را در مقابل جشنواره عمار موفق‌تر و اصولی‌تر و صادقانه‌تر می‌داند.

این نقد روشی امیرخانی به اتفاقات فرهنگی دهه اخیر، اگر چه با زبان تند و تیز او در نقادی همراه بوده است؛ زبانی که در رویه‌ای ناموجه معمولا در مواجهه با جریانات انقلابی تندتر و صریح‌تر هم می‌شود؛ اما با واکنش‌هایی مختلف و بعضا تندتری از خود متن مواجه شده است. 

برخی با کنایه، برخی با اندرز، برخی با حسرت و برخی با طنز به مقابله با این حرف پرداخته‌اند و در این میان تنها چیزی که فراموش شده است اصل حرف‌هایی است که امیرخانی زده است.

فارغ از محتوای درست یا غلط آنچه امیرخانی در یادداشت اخیرش نگاشته است، آنچه در شرایط فعلی در جامعه فرهنگی منسوب به انقلابیون به عنوان یک اولویت اساسی و حیاتی مطرح است؛ باز شدن باب نقد درون گفتمانی است.

مشخص است که سابقه ناسالم بودن و سیاسی شدن نقدهای جریانات غیرانقلابی به جریان فرهنگی انقلاب در سال‌های گذشته موجب واکنش‌های صریح مقابله‌ای با این نوع نقدها شده است. این اتفاقی طبیعی است و واکنش‌ها هم در موارد بسیاری به موقع و در بستر معقولی شکل گرفته است؛ چون این نقدها اساسا با پیش‌فرضی متفاوت و بعضا متضاد با پیش‌فرض‌های جریان انقلابی بیان می‌شده است و طبیعتا نه تنها بی‌کارکرد می‌مانده است بلکه به عقیم‌تر شدن فضای نقد در این جریان نیز منجر می‌شده است.

جریانات معتقد به «هنر برای هنر» و همین‌طور جریاناتی که از اساس با اتفاق سال ۵۷ مخالف بودند و یا در طی مسیر مخالف شدند؛ در تمام این سالها رویکرد نقادانه‌ای جز طعن و هجو و نادیده‌گرفتن به جریانات فرهنگی در انقلاب نداشتند و با حذف جریان رقیب، ماجرای نقد در جبهه انقلابیون فرهنگ اساسا به حاشیه رفت.

حالا اما در دوران جدید نویسندگان، روزنامه‌نگاران و تعدادی از اهالی فرهنگ از درون جریان انقلابی پیدا شده اند که به نقد ناراستی‌ها و نادرستی‌ها و هر آنچه در این جریان ناصواب می‌دانند می‌پردازند و با پیش‌فرض‌های مشترک‌ روش‌های رسیدن به آرمان یا عملکردهای مدعیان آرمان‌ها را مورد نقد قرار می‌دهند.

آنچه آنها می‌گویند بسیار کم‌اهمیت‌تر از باز شدن این فضا برای خروج جریان انقلابی فرهنگ از رکود و سکون است و حالا رضا امیرخانی نویسنده جسور این سالها، بیش از باقی جرات کرده است و به درست یا غلط وارد نقد صریح و تند جریان خودی شده است.

کسی که به گواهی آثارش، سخنرانی‌هایش و تمامی فعالیت‌های ادبی و غیر ادبی‌اش در سال‌های اخیر یک نویسنده درون گفتمانی و شناسنامه‌دار در جمهوری اسلامی است.

جریان انقلابی حالا در معرض یک تصمیم انقلابی قرار گرفته است. آنچه رضا امیرخانی درباره وضعیت نشر و تشکل‌های آن و در کلامی بزرگتر برخی از جریان‌های فرهنگی در کشور می‌گوید به پسند ما باشد و یا نباشد، یک گفتمان فرهنگی است.

گفتمانی که شاخصه‌های مشخصی دارد. مخاطبش، گوینده‌اش و جان کلامش مشخص است. نقد هم جدی است و قابل‌ندیدن نیست.آنچه از انقلاب اسلامی  ایران در ذهن ما به یادگار مانده است نیز این است که همواره بر این منش رفتار کرده است که در چهارچوب حفظ اصول و خطوط اصلی شکل‌ دهنده آن، می‌توان در تمامی حرکت‌ها و جریان‌های شکل گرفته آن نقد درون‌گفتمانی داشت.

انتخاب تاریخی امروز جریان انقلابی؛ حالا انتخاب بین نفی طرد و طعن نقد امیرخانی و انتقادهای درون‌گروهی مشابه آن یا باز کردن باب گفتگو برای بحث درباره آنچه مورد نقد واقع شده است. آنچه در این چند روز در مواجهه با این نقد تند امیرخانی مشاهده شده است متاسفانه چیزی جز طعن و طرد نبوده است.

دعوت یک نویسنده به سکوت و نهی کردن او از ورود به حیطه‌هایی که ظاهرا قرار است حوزه‌های مقدسی تلقی شود نه تنها با مشی انقلابی سازگار نیست بلکه به تدریج به راکد شدن این جریان و حذف آن می‌انجامد. اتفاقی که امروز تا حدودی در برخی از بخش‌های فرهنگی جریان انقلاب مشاهده می‌شود نیز تا حد زیادی ناشی از متوقف کردن جریان نقد و مقدس پنداشتن عملکرد نهادهای فرهنگی است.

فراموش نکنیم که افتخار جریان انقلابی در مواجهه با رفتار جریان رقیب قبیله‌ای رفتار نکردن است؛ اینکه به صرف وجود یک ساختار یا یک فرد در درون این جریان، حمایتی همیشگی برای آنها وجود ندارد. رضا امیرخانی نیز مشمول همین قاعده است به شرطی آن که حرف‌هایش را بشنویم و درباره‌اش بحث کنیم. این تازه اول راه است...

عناوین مرتبط

دیدگاه کاربران

ناشناس۵۳۲۵۹۷۱۶:۴۰:۲۸ ۱۳۹۷/۶/۱۴
گفتمان و جریان فرهنگی انقلاب جذابیت و مقبولیت چندانی در جامعه ندارد و در اقلیت قرار گرفته است و هنوز نتوانسته به عنوان رقیبی همطراز برای جریان (هنربرای هنر) مطرح شود.

پربحث‌های امروز

  1. کوه اژد‌ها کجاست؟

  2. جزئیات ۹۰۰ هزار میلیارد یارانه پنهان/ تدوین بسته اصلاح قیمت حامل‌ها

  3. آخرین تصمیمات مجلس برای تعیین تکلیف قیمت بنزین در سال ۹۸

  4. آشنایی با تیم عمان

  5. آخرین اخبار از پرونده واردات خودرو/ بازداشت ۱۰ دلال و ۴ کارمند وزارت صمت

  6. نقدینگی چطور هدایت می شود؟

  7. پلاسکو و عبرت های مدیریتی

  8. آخرین تمرین تیم ملی فوتبال ایران پیش از بازی مقابل عمان  

  9. دادگاه بعدی مرضیه هاشمی چهارشنبه آینده برگزار می‌شود

  10. کدامیک به برجام محتاج ترند، ایران یا اروپا؟

  11. سرقت مسلحانه در رشت  

  12. بی‌قانونی سایپا در افزایش قیمت محصولات/ تخلف قیمت هر محصول چقدر است؟+ جدول

  13. چرا فتنه ۸۸ عامل وضع مهم‌ترین تحریم‌های اقتصادی شد؟+ جدول

  14. پایان عصر اپ‌های ۳۲ بیتی نزدیک است/ گوگل توسعه دهندگان اندروید را مجبور به ساخت نرم افزار‌های ۶۴ بیتی می‌کند!

  15. سریال آزمون‌های استخدامی؛ پایانی خوش برای اشتغال جوانان وجود دارد؟

  16. چرا کابوس قتل خاشقجی بن سلمان را رها نمی‌کند؟

  17. دولت برنامه گریز

  18. ۳۰ دی ۱۳۵۷؛ شروط امام برای ملاقات با رئیس شورای سلطنت+ عکس

  19. با بزرگترین هواپیمای جهان آشنا شوید  

  20. فرار از دست پلیس در شرایط سخت!  

  21. هزینه نیم میلیون دلاری سعودی‌ها برای فرار از تبعات قتل خاشقچی

  22. گام‌هایی که برای تولید تانک در ایران برداشته شد+ عکس و فیلم

  23. مهاجرانی: عمان گرسنه موفقیت است/ باید به تیم ملی آرامش بدهیم

  24. فیلم اعترافات اسماعیل بخشی و همدستانش   

  25. کنفرانس ضد ایرانی ورشو؛ شکستی دیگر که ترامپ می‌خورد

پربحث‌های دیروز

  1. غیرت برای زنان کجا رفته؟

  2. اروپا به ایران: نمی‌توانیم برنامه موشکی‌تان را تحمل کنیم/ لغزش اروپا به سمت ترامپ

  3. جلسه امروز مجمع تشخیص مصلحت نظام با حضور ظریف و احمدی‌نژاد  

  4. چرا پراید ۲۱ میلیون تومانی یک هفته‌ای ۳۶ میلیون تومان شد؟

  5. فرمان قیمت در بازار خودرو و چند ابهام

  6. آذری جهرمی: هزینه ساخت ماهواره پیام ۱.۲ میلیون یورو بود

  7. تغییر موضع ۱۸۰ درجه‌ای افشین پیروانی درباره کی‌روش

  8. اعترافات اسماعیل بخشی / گروه کمونیستی گام در هفت تپه چه می‌کرد؟  

  9. آیت‌الله مکارم شیرازی: فضای مجازی برای همه تریبون درست کرده است

  10. ترامپ به استعفا یا استیضاح نزدیک‌تر می‌شود

  11. حضور رئیسی در جایگاه سران قوا در جلسه امروز مجمع تشخیص  

  12. نگذاریم «داعش» را بدزدند!

  13. در جلسه عراقچی با نمایندگان اروپایی چه گذشت؟/ مدافع تحریم‌ها در شورای شهر تهران/ فرزند کروبی یکی از دلایل تداوم حصر است

  14. توضیحات نماینده ماهشهر برای انتشار عکس سوار شدن بر ماشین برقی

  15. اولتیماتوم وزیر صنعت به خودروسازان

  16. عصبانیت مردم در مواجهه با آقازاده‌ها بخاطر چیست؟

  17. سعید جلیلی: می‌خواهند «آلزایمر سیاسی» را به ملت تحمیل کنند تا حافظه تاریخی‌اش از بین برود

  18. دستمزد ۲میلیاردی بازیگر در دولتی که سرمایه وزیرش ۱۰۰۰ میلیارد است، عجیب نیست!   

  19. بررسی حقوقی واقعه حمله سگ به دختر ده ساله در لواسان/ مجازات صاحب سگ چیست؟

  20. خوش و بش احمدی‌نژاد و قالیباف در جلسه امروز مجمع تشخیص  

  21. حاجی‌بابایی: نرخ ارز هنوز حباب دارد

  22. سایه جنگ را توان دفاعی دور کرد نه برجام/ زیاد توییت کردن نشانه فقدان پشتوانه سیاسی است

  23. غایبان جشن ۴۰ سالگی انقلاب

  24. نقدی بر یک آمار قابل تامل از حوزه فرهنگی کشور

  25. خودروسازی؛ صنعتی که چرخش به نفع خریدار نمی‌چرخد/ چرا شفاف نیستند؟

پربحث‌های هفته

  1. همسر شهید حججی ازدواج کرد؟

  2. درباره زائری‌ها و آقامیری‌ها

  3. غیرت برای زنان کجا رفته؟

  4. بازداشت خبرنگار پرس‌تی‌وی در آمریکا

  5. موشک ماهواره‌بر حامل «پیام» نشد!

  6. اروپا به ایران: نمی‌توانیم برنامه موشکی‌تان را تحمل کنیم/ لغزش اروپا به سمت ترامپ

  7. سقوط هواپیما حوالی صفادشت تهران/بوئینگ ۷۰۷ باری ارتش در فرودگاه فتح دچار سانحه شد/هواپیما 16 سرنشین داشت/15 کشته و یک مصدوم تا این لحظه/ اسامی کامل جانباختگان+تصاویر  

  8. تاج و داورزنی کنارخواننده معروف لس آنجلسی   

  9. قبول کنیم خودروساز کامل نشدیم؛ مونتاژکار خوبی هستیم/ کمک ۱۵ هزار میلیارد تومانی دولت به خودروسازان/ آغز فروش فوری و نقدی سایپا از امروز

  10. مدیرعامل ایران خودرو: اگر قیمت خودرو زودتر گران می‎شد، به تعهدات عمل می‎کردیم

  11. جلسه امروز مجمع تشخیص مصلحت نظام با حضور ظریف و احمدی‌نژاد  

  12. آیا ایراد از مسلمانی ما است؟

  13. ویدئو/ آقای مترجم کار دست کی‌روش و خیابانی داد  

  14. چرا پراید ۲۱ میلیون تومانی یک هفته‌ای ۳۶ میلیون تومان شد؟

  15. جدال اصلاح طلبان و دولت اعتدال/ خبری از حال و روز مردم دارند؟

  16. توکلی: سه قوه با تبانی برخورد با حقوق‌های نجومی را بر زمین گذاشتند

  17. فرشته نجات تنها سرنشین زنده مانده حادثه بوئینگ ۷۰۷

  18. اصلاح‌طلبان برای انتخابات ۹۸ چه خواهند کرد؟/ روحانی و بهره‌برداری سیاسی از هاشمی/ CFT به مجمع می‌رود

  19. عسگراولادی: بعد از ۶۴سال، دو ماه است صادراتم را متوقف کردم

  20. واکنش پزشکیان به حاشیه‌های پیش آمده برای یکی از نمایندگان مجلس/ اتهام نماینده ملکان آشکار شود، غیرقابل گذشت است

  21. رییس کل بانک مرکزی: مردم هشیار باشند/ آغاز دور جدیدی از جنگ روانی آمریکا علیه ایران/ تامین ارز از طریق هند، کره جنوبی و چین شتاب گرفته است

  22. یارانه نقدی ۳۳۰ هزار میلیارد تومان را بلعید!

  23. امام جمعه اسالم؛ تلگرام را رفع فیلتر کنید

  24. کور هستید؛ برجام را هنوز اجرا می‌کنیم؛ دم از مذاکره می‌زنید/ نه سانتریفوژ می‌چرخد و نه چرخ زندگی مردم/ خودروی که تماما در ایران تولیدمی‌شود، نیازی به ارز ندارد!/معنی موفقیت را نفهمیدیم

  25. آن‌گاه که مرگ فرا رسد...  

پربحث‌های هفته

  1. آن‌گاه که مرگ فرا رسد...  

  2. حسین محب اهری درگذشت

  3. طرح نمایندگان برای تغییر نام یک وزارتخانه + متن

  4. نگذاریم «داعش» را بدزدند!

  5. نقدی بر یک آمار قابل تامل از حوزه فرهنگی کشور

  6. رمز اینستاگرامم را به همسرم دادم/ توصیه‌هایی برای حضور سالم در فضای مجازی

  7. مار سرخ در کجا لانه کرده است؟ + تصاویر

  8. انتقاد رحیم پور ازغدی از روابط دختر و پسرهای مذهبی در فضای مجازی ‌

  9. آیا شرط بندی یک طرفه حرام است؟  

  10. گنبد عجیب و غریب امامزاده شاه ابراهیم در قم   

  11. رفتار فرهنگی خانوار در ایران در وضعیت هشدار

  12. تهیه کنند پاسخ می‌دهد؛ فصل ششم سریال پایتخت ساخته می‌شود؟

  13. صحبتی از ممنوع‌التصویری زائری و هر فرد دیگری نشده است

  14. انتشار جدول نمایش فیلم های جشنواره ۳۷ فیلم فجر

  15. مردی که مرگ را طعنه سختی زد

  16. کوه اژد‌ها کجاست؟

  17. دادگاه بعدی مرضیه هاشمی چهارشنبه آینده برگزار می‌شود

  18. دل‌نوشته محسن چاوشی برای فرهاد

  19. وقتی جناب‌خان در «خندوانه» نقش شهرزاد را بازی می‌کند!

  20. «نمایش‌های بازار» جشنواره جهانی فیلم فجر فراخوان داد

  21. فردا سینماهای سراسر کشور تعطیل است

  22. جزئیات اکران «زندانی‌ها» ده‌نمکی

  23. این ۱۷ نفر !

  24. کشف یک میلیون نسخه کتاب قاچاق

  25. ثبت‌نام سفر به عتبات در اسفندماه آغاز شد

آخرین عناوین