در شهریورماه سال جاری، خبرهای امیدوارکنندهای از وزارت نیرو میآمد که تاکید داشتند خاموشیهای برنامهریزیشده قرار است پایان یابد. عباس علیآبادی، وزیر نیرو، در ۱۴ شهریور گفت که با توجه به شرایط شبکه و نیروگاههایی که وارد مدار شدهاند، «قطعی برنامهریزیشده برق نداریم». وی تاکید کرد اگر قطعی رخ دهد، ناشی از اشکالات فنی خواهد بود. اما حالا در آغاز مهر، مساله فقط یک خاموشی در یک محله یا یک حادثه فنی نیست. گزارشهای منتشرشده از برخی استانها نشان میدهد جدولهای خاموشی همچنان وجود دارند. برای نمونه، در چهارم و پنجم مهر، برنامههای قطع برق برای بخشهایی از مازندران منتشر شده و گزارشهایی از قطعی برق در دیگر مناطق کشور نیز منتشر شده است.
این فاصله میان «وعده رسمی» و «تجربه شهروند» مهمتر از آن است که با یک جمله درباره حادثه فنی یا افزایش مصرف کنار گذاشته شود. اگر منظور از پایان خاموشی، پایان خاموشیهای برنامهریزیشده در سراسر کشور بوده، انتشار برنامه قطع برق در برخی مناطق نیازمند توضیح دقیق وزارت نیرو است. اگر منظور صرفا کاهش قابل توجه خاموشیها بوده، ادبیات وعده باید از ابتدا با همین دقت انتخاب میشد. البته وزارت نیرو نیز دلایل و محدودیتهایی برای وضعیت موجود مطرح کرده است. مقامهای این وزارتخانه از کاهش مصرف با خنکتر شدن هوا، افزایش ظرفیت تولید و تلاش برای بازگرداندن ظرفیتهای آسیبدیده سخن گفتهاند. همچنین در جریان درگیریهای اخیر، به گفته مقامهای وزارت نیرو، حدود ۴۲۰۰ مگاوات از ظرفیت تولید برق آسیب دیده است. بنابراین نمیتوان تمام وضعیت کنونی شبکه را صرفا به تصمیمهای مدیریتی ماههای اخیر نسبت داد.
اما همین واقعیت، ضرورت شفافیت بیشتر را دوچندان میکند. صنعت برق ایران با یک مشکل مقطعی مواجه نیست. مساله، ناترازی میان تولید و مصرف و انباشت مشکلات زیرساختی و البته تداوم فضای جنگافروزی علیه ایران است. خودِ وزارت نیرو برای سال آینده نیز از برنامههایی شامل توسعه نیروگاههای تجدیدپذیر، نیروگاههای حرارتی، تقویت شبکه و مدیریت مصرف سخن گفته است. این یعنی حتی از نگاه متولیان صنعت برق، مساله هنوز نیازمند برنامهای چندساله است. نکته اصلی اینجاست: مردم از وزارت نیرو وعده «برق بدون قطعی» نمیخواهند بلکه آنها بیش از هر چیز به اطلاعرسانی دقیق و قابل اعتماد نیاز دارند. اگر مسوولان پایان خاموشی را اعلام میکنند، باید معیار روشن و قابل اندازهگیری برای این ادعا وجود داشته باشد. مساله برق فقط مساله روشن و خاموش شدن لامپ خانهها نیست. خاموشی برای یک مغازه یعنی توقف کسبوکار، برای کارخانه یعنی توقف خط تولید، برای بیمارستان یعنی افزایش ریسک، و برای خانواده به معنای اختلال در زندگی روزمره است. بنابراین هر وعده ای درباره پایان خاموشی، در واقع وعدهای درباره زندگی میلیونها انسان است.
اکنون پرسش اصلی از وزارت نیرو این است که تعریف دقیق «پایان خاموشی» چیست و چرا با وجود اعلام رسمی پایان خاموشیهای برنامهریزیشده، در مهرماه هنوز برای برخی مناطق جدول قطع برق منتشر میشود؟ پاسخ شفاف به همین پرسش، میتواند بیش از هر وعده تازهای، اعتماد عمومی به مدیریت صنعت برق را تقویت کند.
نظراتی كه به تعميق و گسترش بحث كمك كنند، پس از مدت كوتاهی در معرض ملاحظه و قضاوت ديگر بينندگان قرار مي گيرد. نظرات حاوی توهين، افترا، تهمت و نيش به ديگران منتشر نمی شود.