دو دهه پس از حمله آمریکا و انگلیس به عراق، شکل حضور لندن در این کشور تغییر کرده است. کاهش نقش نظامی و امنیتی، زمینه را برای استفاده از ابزارهای آموزشی، فرهنگی و حرفهای با هدف حفظ و گسترش نفوذ فراهم کرده است. هدف این بار نفوذ به قلب و ذهن جوانان آینده ساز عراق است تا جنایات انگلیسیها را فراموش کرده و آنها را دوست عراق بدانند.
دو دهه پس از حمله سال ۲۰۰۳ به عراق، شکل حضور قدرتهای غربی در این کشور تغییر کرده است. انگلیس که در جریان حمله در کنار آمریکا قرار داشت، امروز بیش از گذشته از ابزارهای غیرنظامی برای حفظ ارتباط با جامعه عراق استفاده میکند. آموزش، مهارتآموزی و ارتباط با نسل جوان از جمله مواردی است که روباه پیر از آن برای جایگزینی حضور امنیتی و نظامی خود استفاده میکند.
نظام آموزشی عراق در سالهای گذشته تحت تأثیر جنگ، تحریم، بیثباتی سیاسی، کمبود منابع مالی و ضعف مدیریتی با مشکلات متعددی روبهرو بوده است. همین وضعیت، فضای مناسبی برای فعالیت مراکز آموزشی و حرفهای خارجی نظیر شتابدهندهها ایجاد کرده است؛ مراکزی که با ارائه آموزشهای تخصصی و مهارتی، تلاش میکنند جایگاهی در میان جوانان و فارغالتحصیلان عراقی به دست آورند و آنها را برای فضای کسب و کار آماده نمایند.
آکادمی آموزش بینالمللی جمار یکی از نمونههای قابل توجه در زمینه شتابدهندهها در عراق است. این مجموعه فعالیت خود را از سال ۲۰۲۱ آغاز کرده است. عمده حامیان مادی و معنوی این آکادمی انگلیسی هستند که از جمله آنها میتوان به دانشگاه کاونتری1، دانشگاه کمبریج، کالج لندن2(حمایت دانشگاههای انگلیسی از این شتابدهنده به صورت ارائه گواهیهای آموزشی از سوی این آکادمی با اعتبار دانشگاههای مذکور است) و سفارت انگلیس در بغداد در کنار خیریه عراقی «نورٌ علی نورٌ» اشاره کرد.
این آکادمی، دورههایی در حوزههایی مانند مدیریت، بازاریابی دیجیتال، طراحی معماری، امنیت سایبری، رسانه و برخی مهارتهای حرفهای برگزار میکند. اهمیت این مدل فعالیت صرفاً در برگزاری چند دوره آموزشی نیست. آموزش حرفهای میتواند امکان ایجاد شبکهای پایدار از ارتباط با جوانان، متخصصان و فعالان اقتصادی را فراهم کند؛ شبکهای که در بلندمدت، سرمایه اجتماعی و شناخت متقابل میان جامعه عراق و نهادهای خارجی ایجاد میکند. به همین دلیل، آموزش در بسیاری از کشورها به یکی از ابزارهای مهم قدرت نرم تبدیل شده است.
از این منظر، اهمیت راهبرد جدید انگلیس در عراق را باید در تغییر ابزارهای نفوذ جستوجو کرد. اگر در سالهای پس از ۲۰۰۳، حضور نظامی و امنیتی مهمترین نمود حضور غرب بود، امروز آموزش، فرهنگ، مهارتآموزی و ارتباط با نسل جوان میتواند مسیر کمهزینهتر و ماندگارتری برای حفظ ارتباط با جامعه عراق باشد. در نهایت، انگلیس با استفاده از شتابدهندههایی چون آکادمی جمار به دنبال آن است تا از طریق آموزش، نفوذ نرم خود را در عراق گسترش دهد. هدف این کشور، سرمایهگذاری بر جوانان است تا آنها را آماده رهبری و مدیریت در سطوح و بخشهای مختلف نظام اقتصادی و سیاسی عراق کند. از طرف دیگر پرورش جوانانی که ضمن برخورداری از توانمندی فنی، تفکری غربی و لیبرالی داشته باشند نیز هدف دیگری است که انگلیسیها در پیش گرفتهاند. این بدین خاطر است تا در آینده جوانانی تربیت شوند که بتوانند منافع و اهداف انگلیس را در موقعیتهای مختلف تامین نمایند.
1 Coventry University
2 University College London
نظراتی كه به تعميق و گسترش بحث كمك كنند، پس از مدت كوتاهی در معرض ملاحظه و قضاوت ديگر بينندگان قرار مي گيرد. نظرات حاوی توهين، افترا، تهمت و نيش به ديگران منتشر نمی شود.