به گزارش روزپلاس، جنگی که آمریکا با هدف «تسلیم بی قید و شرط» آغاز کرده بود، با آتشبس و سپس پذیرش شروط مهم ایران توسط آمریکا پایان یافت.
در مرحله تفاهمنامه همزمان با اقداماتی از سوی ایران، آمریکا نیز متعهد به برخی اقدامات عینی و برگشتناپذیر شده و برخی اقدامات تکمیلی منوط به مرحله دوم و مذاکرات خواهدبود.
از نکات مثبت این تفاهمنامه، که بر اساس بیاعتمادی کامل هیئت مذاکره به طرف آمریکایی تدوین شده، اجرای تعهدات ایران به صورت متناظر با اقدامات آمریکاییها است. در قدم اول نیز باوجود آغاز رفع محاصره دریایی توسط آمریکا، ایران تعهدات خود در تنگه هرمز را بعد از امضای تفاهمنامه، احتمالا در روز جمعه، آغاز خواهدکرد.
همانطور که ترامپ شب گذشته بر حقوق حتمی ایران برای غنیسازی اشاره کرد، دراین متن نیز از مذاکرات آتی برای موضوع هستهای سخن گفته شده درحالی که طرف آمریکایی در ابتدا به دنبال زیرسوال بردن اصل غنیسازی در مذاکرات آتی بود. همچنین با ایستادگی ایران در میدان نظامی و میدان دیپلماسی ، موادغنیسازی با درصد بالای ایران که طرف آمریکایی برای آن جنگ به راه انداخته بود نیز در نهایت با مذاکره و آن هم پس از اجرای تعهدات طرف آمریکایی تعیین تکلیف میشود.
طبق پیگیریهای روزپلاس، در این تفاهمنامه بر خروج نیروهای آمریکایی از منطقه درصورت توافق نهایی تصریح شده است و این تعهد آمریکا گامی مثبت در راستای خروج کامل آمریکا از منطقه خواهدبود و در همین مرحله و صرف تعهد آمریکا در این خصوص، تصویری از پیروزی ایران در این نبرد است.
برخی جزئیات مفاد این یادداشت تفاهم
نقشه راهی که این تفاهمنامه ترسیم میکند، با تاکید بر ۴ محور اصلی است
۱- تعهدات مربوط به جنگ و امنیت منطقه
۲-لغو تحریمها و آزادی پولهای بلوکه شده ایران و غرامت بازسازی
۳-ثبیت کنترل ایران بر تنگه هرمز
۴- هستهای
۱- تعهدات مربوط به جنگ و امنیت منطقه
در همین مرحله با تاکید ایران بر وحدت ساحات، شاهد توقف فوری جنگ در تمام جبههها خواهیم بود. همچنین در این تفاهمنامه آمریکا بر تضمین تمامیت ارضی لبنان متعهد شدهاست و اشغال هرمیزان از لبنان توسط اسرائیل باید توسط آمریکا غیرقانونی اعلام شود. همچنین همانطور که گفته شد آمریکا متعهد به خروج از حوزه پیرامونی ایران شده که زمانی چندماهه و پس از توافق نهایی احتمالی، برای خروج نیروهای آمریکایی از منطقه قابل تصور است.
عدم دخالت در امور داخلی ایران از دیگر شروط تفاهمنامه بود که همزمان با اعلام آن و در اولین گام ترامپ اعلام کرد هیچگاه دنبال براندازی در ایران نیست که البته این نتیجه پس از شکست چندباره و تلاشهای ناکام آمریکا به دست مردم ایران، حاصل شده.
2- لغو تحریمها و آزادی پولهای بلوکه شده ایران و غرامت بازسازی
در طول مذاکرات ۶۰روزه که در تفاهمنامه پیشبینی شده، در گام اول از سوی آمریکا معافیتی برای فروش نفت و محصولات پتروشیمی ایران و همچنین انجام خدمات مالی و حملونقل دریایی اعمال خواهدشد و آنچه در توافق نهایی پیشبینی شده لغو تمامی تحریمهای اولیه، ثانویه، سازمان ملل و به طور کلی تمام تحریمها با هر موضوعی و زمانی است.
در راستای اقدامات متقابل در طول ۶۰ روز تفاهم نیز باید کلیه پولهای بلوکه شده ایران آزاد شود. این اقدامات متقابل و مرحلهای است و در صورت عدم تحقق، ایران نیز تعهدات خود را متوقف خواهد کرد. هرچند با پیشبینی و پیگیریهای هیئت مذاکره ایرانی ترتیباتی برای در دسترس بودن منابعی از قطر فراهم شدهاست.
در موضوع غرامت جنگ نیز درعمل خواسته ایران محقق شده و تنها اسم آن به طرح صندوق بازسازی ایران توسط آمریکا و شرکایش با ارزش ۳۰۰ میلیارد دلاری تغییر یافته. هرچند اجرای این تعهد ممکن است با چالشهایی همراه باشد اما هیئت ایرانی نیز راهحلهای متناسبی را برای چالشهای احتمالی تدارک دیدهاست.
۳- ثبیت کنترل ایران بر تنگه هرمز
هرگونه اقدام در تنگه هرمز مبتنی بر «ترتیبات arrangements» ایران خواهد بود و قواعد و روش اجرای تعهدات در تنگه هرمز بر اساس خواست و برنامه طرف ایرانی است. تعهد ایران برای عبور و مرور در تنگه هرمز صرفا برای کشتیهای تجاری است و مرجع تشخصی و پروتکل آن بر اساس «ترتیبات» ایرانی تعیین خواهدشد وعبورکشتیهای تجاری کشورهای متخاصم با توجه به ذینفع نهایی آن درصورت خواست ایران اجازه عبور پیدا نخواهدکرد.
نکته مهم آن است که هرگونه عبور و مرور رایگان و بدون پرداخت هزینه با هر عنوانی چه عوارض چه هزینه خدمات و یا هزینه بیمه، صرفا در این ۶۰ روز مرحله مذاکره خواهدبود و در متن تفاهم نیز امکان دریافت هزینه تردد خدمات به نفع ایران، تصریح شده.
مهم است که آمریکا در این یادداشت تفاهم بر جایگاه و حق حاکمیت ایران و عمان بر تنگه اذعان کردهاست.
هرگونه مین زدایی در تنگه هرمز نیز صرفا در انحصار ایران و بدون مزاحمت هیچ طرفی است و اساسا عبور و مرور نظامی خارجی از تنگه ممکن نخواهدبود. که البته این موضوع قطعا با چالشهایی همراه خواهد بود و همانطور که آمریکا ممکن است به تعهدات خود پایبند نباشد ایران نیز دست بسته نخواهد بود و از همین حالا ترتیبات و اقدامات لازم برنامهریزی شده است.
۴- هستهای
همانطور ایران بارها اعلام کرده، اساسا هیچگاه به دنبال سلاح هستهای نبوده و در این تفاهمنامه ۶۰ روزه نیز ایران نسبت به عدم تولید و عدم خرید سلاح اتمی متعهد شده.
مهم است که ایران هیچ تعهدی درخصوص سطح غنیسازی یا انتقال مواد غنی شده نداشته است و این موضوعات احتمالا با محور رقیقسازی مرحلهای مواد با غنای آن هم در داخل ایران در خلال مذاکره بررسی خواهدشد. در طول مذاکرات نه غنیسازی ایران توسعه مییابد و نه آمریکا تحریم جدیدی اعمال میکند و در نهایت این دو موضوع به صورت متقابل در توافق نهایی تعیین تکلیف میشود.
در نهایت آغاز فاز دوم این تفاهمنامه یعنی مذاکره برای توافق نهایی منوط به اجرای دقیق تعهدات طرفهای آمریکایی به خصوص رفع محاصره، آغاز روند آزادسازی پولهای بلوکه و اعمال معافیت نفتی ایران است و صرفا پس از انجام این تعهدات است که روند مذاکره برای رفع نهایی تحریمها در مقابل موارد مربوط به صنعت هستهای و بسته شدن این پرونده با قطعنامه الزام آور شورای امنیت سازمان ملل صورت میگیرد.
نظراتی كه به تعميق و گسترش بحث كمك كنند، پس از مدت كوتاهی در معرض ملاحظه و قضاوت ديگر بينندگان قرار مي گيرد. نظرات حاوی توهين، افترا، تهمت و نيش به ديگران منتشر نمی شود.