از قنات قصبه گناباد تا سازههای آبی شوشتر، هر عنصر معماری، پاسخی به پرسشِ بنیادینِ زیستن در این سرزمین است که به زیباترین نحو توسط فرهنگ ایرانی جواب داده شده است. معماری، آنگاه که از دلِ فرهنگ برخیزد، نه تنها بنا میسازد، بلکه انسان تربیت میکند. زیبایی در این سرزمین، هنگامی اصالت دارد که در خدمت آرامش انسان و تعالی جامعه باشد و معماران ایرانی نیز از دل همین نگاه برخواستهاند و با اندیشه و هنرشان، بر خاک ایران روح دمیدند، با عمل و اخلاصشان، به غنای فرهنگ ملی افزودند.
معمار ایرانی، تنها بنا خلق نمیکند بلکه جهانی از اندیشه را در آینهی فرهنگ روایت میکند. در سالیان گذشته و در سده اخیر، شاهد این بودیم که معماری معاصر با عمق معنایی معماری تاریخی ایران، فاصله چشمگیری پیدا کرده است و مراد و معنای معاصر شدن که همواره نو شدن اما تنیده شدن به بنیادهای تاریخی و هویتی خود بود، به تقلید و دنبالهروی از الگوهای غربی و نادیده گرفتن سنتها و زمینههای فرهنگی تغییر یافته است و این نقیصه را میتوان در ضعفهای ساختاری کشور بالاخص مدیریت کمیتمحور شهری و همچنین نظام آموزشی معماری نمایان دید.
در روز معمار سالی که در آن قرار داریم، با واقعیت جنگ ذلتمندانه رژیم کودککش صهیونی و ایالات متحده آمریکا و دفاع شرافتمندانه ایران عزیز روبرو هستیم که نه تنها زیرساختهای کالبدی، بلکه ریشههای تاریخی و هویتی این سرزمین را هدف قرار داده است.
آسیبها و تخریبهای بیرحمانه و بیگانه از کلیه حقوق بینالمللی که در جریان جنگ بر پیکره میراث فرهنگی وارد شده است، تنها یک خسارت مادی نیست بلکه این اقدامات، تلاشی است برای پاک کردن حافظه جمعی این سرزمین که با آسیب وارد کردن به بناها و آثار فرهنگی تاریخی، مستقیماً با ریشههای هویتی و رویاهای معمار ایرانی در تقابل است اما با نگاهی به این جامعه و سابقه تاریخی آن، این مفهوم مستتر را درمیابیم که ایران میماند و این مظاهر فرهنگی همچون گذشته بر آسمان این سرزمین میدرخشند.
ایرانیان همواره پرچمدار غنابخشی به فرهنگ جهانی بودهاند و امروز در میان غبار جنگ و آسیبهای وارده، باید بدانیم که مسیر صحیح توسعه در بازخوانیِ درستِ گذشته و پیوند زدنِ آن به آینده است. روز معمار بهانهای برای بازاندیشی این موضوع در کشور است که نگاه جوهری به معماری تاریخی و نه تقلید از گذشته و همچنین تشخیص مفهوم کهنه از کهن میتواند منجر به ارتقای کیفیت سبک زندگی به واسطه معماری معاصر گردد و امید که با دستان پرمهر و توانای معماران ایرانی، آثار فرهنگی تاریخی این سرزمین که مظهری از دانایی این خطه هستند، برای ارائه طریق به نسل حاضر و آیندگان، همچون گذشته حفاظت شوند و به عنوان رسانهای صادق از غنای فرهنگی ایرانیان سخن بگوید و همچون ساز کوکی، سرمشقی برای آیندگان باشند.
* قائم مقام وزیر و معاون میراث فرهنگی
نظراتی كه به تعميق و گسترش بحث كمك كنند، پس از مدت كوتاهی در معرض ملاحظه و قضاوت ديگر بينندگان قرار مي گيرد. نظرات حاوی توهين، افترا، تهمت و نيش به ديگران منتشر نمی شود.