ماجرای سانسور صدای آوینی در تلویزیون

گروه فرهنگی الف،   3980422068 ۰ نظر، ۱ در صف انتشار و ۰ تکراری یا غیرقابل انتشار
ماجرای سانسور صدای آوینی در تلویزیون

نادر طالب‌زاده گفت: در اولین سالگرد جنگ بوسنی، سه قسمت «خنجر و شقایق» تدوین و آماده شده بود و بقیه قسمت‌ها در حال تدوین و صداگذاری بود. وقتی سه قسمت پخش شد، در کمال ناباوری صدای آوینی حذف شد. این ماجرا حدود یک سال قبل از شهادت آوینی (در سال ۱۳۷۲) رخ داد، با این حال آوینی چندان شناخته‌شده نبود. همه شوکه شده بودند.

به گزارش فارس، بخشی از برنامه تلویزیونی شب گذشته «نقد سینما» به بیست و چهارمین سال نسل‌کشی سِربرنیتسا (قتل‌عام هزاران مسلمان بوسنیایی توسط صرب‌ها) اختصاص داشت. در این برنامه، نادر طالب‌زاده کارگردان مستند «خنجر و شقایق) پیرامون جنگ بوسنی در آینه سینما گفت‌وگو کرد و از اولین فعالیت بین‌المللی جمهوری اسلامی ایران در حوزه «مستند بحران» سخن گفت.

طالب‌زاده در ابتدا به پیشینه شکل‌گیری ایده رفتن به بوسنی برای ساخت مستند «خنجر و شقایق » اشاره کرد و گفت: مجموعه مستندی به نام ۲۵ با موضوع فروپاشی آمریکا برای حوزه هنری (به ریاست آقای زم) کار کردم و طی آن، به پدیده ظهور بی‌خانمان‌ها (به دلیل برون‌سپاری تولیدات شرکت‌های بین‌المللی آمریکایی بعد از دهه ۸۰) پرداخته شد. این مجموعه، فاقد متن بود اما حاوی مصاحبه‌های مختلفی با افراد بی‌خانمان ـ از گیتاریست تا کشیش کلیسا ـ بود، حتی به نفوذ وهابیت در آمریکا هم می‌پرداخت.

وی افزود: بعد از مجموعه ۲۵ قرار شد گروهی از ایران به سرپرستی آیت‌الله جنتی به بوسنی برویم. شهید آوینی پیشنهاد کرد که ما به این سفر برویم. در این سفر من با رضا برجی (عکاس) و محمد صدری (فیلمبردار) همراه بودم. تقریباً یک ماه آنجا بودیم. البته قرار نبود اینقدر طول بکشد اما در میان سفر اتفاق دیگری افتاد. پیشنهاد شد به داخل محاصره گراژده (شهری در جنوب بوسنی) برویم که ریسک زیادی داشت. به ما گفتند احتمال این‌که به کمین بخورید، وجود دارد. ولی ما قبول کردیم و حاصل آن تبدیل به «خنجر و شقایق» شد و پس از تدوین شدن هر قسمت، شهید آوینی با حس و حال خودش متنی را برای آن می‌نوشت.

این فعال رسانه‌ای ادامه داد: پیش‌متن که نوشته می‌شد خیلی از اوقات مرتضی آن را عوض می‌کرد؛ متن‌هایی که در لحظه نوشته می‌شد. متن‌هایی که بی‌زمان و مکان بود و در موقع خواندن متن بارها پیش می‌آمد مرتضی متأثر می‌شد و گریه می‌کرد و ضبط را متوقف می‌کرد. با اینکه متن نوشته خودش بود، بعد صداگذاری و توسط محمدعلی فارسی تدوین می‌شد.

طالب‌زاده تأکید کرد: ما تنها خبرنگارهایی نبودیم که به بوسنی رفتیم اما تنها گروهی که وارد محاصره گراژده شدند، ما بودیم و بعدها خیابانی در این شهر به بلوار ایرانی‌ها معروف شد. رضا برجی به خاطر آسیبی که زانویش در جنگ دیده بود، به گراژده نیامد و در سارایوو ماند. او با اینکه عکاس بود، اما به دلیل خوش‌صحبتی و روابط عمومی بالا، گاهی خودش تبدیل به سوژه می‌شد. مثلاً یک صحنه‌ای از آوازخوانی او درباره پیامبر(ص) با تِم افغانستانی داریم که اشک راننده‌مان را درآورد، بعدها از آن تصویر با متن مرتضی آوینی استفاده کردیم.

این مستندساز درباره مشاهداتش از گراژده گفت: در این جنگ، هیچ‌کس به بوسنیایی‌ها کمک نمی‌کردند با اینکه فاصله کمی با وین (مقر سازمان ملل) داشت. در آنجا هیچ کمک یا دارویی نبود، حتی زخمی‌ها را از میان جنگل باید عبور می‌دادند. مبارزان مسلمان خودشان اسلحه ساخته بودند اما سلاحی نداشتند که بتوانند تانک‌های صرب را بزنند تا اینکه آرپی‌جی‌های ایران به دستشان رسید و توانستند تانک‌ها را بزنند و محاصره شهر شکسته شد.

طالب‌زاده با اشاره به سانسور اخبار گراژده در رسانه‌ها گفت: بعد از ماجرا کسی به این نپرداخت که چه طور محاصره شکسته شد و ۲۰۰ هزار نفر زن و کودک در آنجا تلف نشدند. اما شهردار گراژده در مصاحبه‌ای گفته بود به آقای «رفسنجانی» بگویید که شیرهای نفت را به روی اروپا ببندد تا دنیا بفهمد که چه اتفاقی در اینجا می‌افتد؛ که این قسمت موقع پخش از تلویزیون ایران حذف شد.

* ماجرای سانسور صدای آوینی در تلویزیون

وی افزود: در اولین سالگرد جنگ بوسنی، سه قسمت «خنجر و شقایق» تدوین و آماده شده بود و بقیه قسمت‌ها در حال تدوین و صداگذاری بود. وقتی سه قسمت پخش شد، در کمال ناباوری صدای آوینی حذف شد. این ماجرا حدود یک سال قبل از شهادت آوینی (در سال ۱۳۷۲) رخ داد، با این حال آوینی چندان شناخته‌شده نبود. همه شوکه شده بودند.

طالب‌زاده با بیان اینکه یکی از مسئولان ارشد سازمان صداوسیما از صدای آوینی خوشش نمی‌آمد، ادامه داد: این ماجرا سبب واکنش و اعتراض وسیع ۳ نویسنده شد و مهدی نصیری سردبیر وقت روزنامه کیهان تصمیم گرفت به این کار (سانسور صدای آوینی) پاسخ بدهد. بنابراین در ۳ شماره کیهان، ۳ نوشته مفصل به قلم نصیری، آوینی و حسین بهزاد منتشر شد. متن آوینی آن قدر تند بود که نصیری باید یک سومش را حذف می‌کرد. متن‌های نصیری و بهزاد خیلی خوب بود و منجر به یک سری نقدها نسبت به عملکرد صداوسیما شد. پخش‌نشدن صدای آوینی از تلویزیون منجر به اتفاقات خوبی در سازمان شد و حتی به تفحص مجلس از صداوسیما و تغییر مدیریت انجامید.

این مستندساز درباره دیده‌نشدن «خنجر و شقایق» توضیح داد: حذف این مستند به دلیل سلیقه یک مدیر سازمان صدا و سینما اتفاق افتاد و بعدها هم خیلی غریب و در ساعت‌های کم‌مخاطب پخش شد و کسی متوجه نشد چه چیزی بوده است. در حالی که موضوع بی‌اهمیتی نبود؛ یک بحران در اروپا بود. تنها اثر مثبتی که داشت این است که ردّی از مرتضی آوینی در این کار است و شاید تنها کار بین‌المللی آوینی بود که نظر او نسبت به انقلاب اسلامی در خارج از ایران در وجب به وجب فیلم دیده می‌شد.

طالب‌زاده، ترجمه‌شدن مستندهای اینچنینی و همچنین مستندهای «روایت فتح» را پر اهمیت خواند و افزود: مردم دنیا نیاز دارند نحوه رفتار ما را در جنگ ببینند، چون رفتار آدم‌ها در جنگ بهترین چیز برای شناختنشان است و رفتار آدم‌ها در جنگ با اسیر نشانگر این است که فرهنگشان چیست.

* ضرورت تجهیز مستندسازان یمنی

وی در بخش دیگری از این برنامه تلویزیونی، به اهمیت مستندسازی وقایع کنونی در کشور یمن اشاره کرد و گفت: خیلی مشکل است که بتوان داخل شد اما کاش چند مستندساز و فیلمساز می‌رفتند، چون از داخل یمن هیچ‌چیزی نداریم. هیچ تلاشی هم نکرده‌ایم که یک‌جوری مستندساز به داخلش بفرستیم. درباره یمن باید فکر کنیم و استراتژی داشته باشیم. اگر هم نمی‌توانیم برویم، باید فیلمسازان یمنی را تجهیز کنیم که بتوانند کار کنند و تصاویری را بیرون بفرستند که تدوین و پخش بشود؛ چون در عرصه جنگ نرم بسیار اهمیت دارد.

این مستندساز ادامه داد: ما درباره سوریه و عراق خوب کار کردیم و مستند سازهای خیلی خوبی در آنجا بودند. شاید مهیج‌ترین صحنه روزگار امروز، یمن باشد، ابعاد عجیبی دارد، اما مغفول مانده است. بیش از ۱۴ میلیون نفر در خطر مرگ بر اثر گرسنگی هستند، در زمان جنگ بوسنی سلاح یا غذای برده می‌شد اما نسبت به یمن نمی‌دانیم آیا کمکی می‌شود یا نه؟ 

طالب‌زاده گفت: من فکر می‌کنم اگر «مرتضی» زنده بود و ماجرای یمن را می‌دید، چه‌کار می‌کرد؟ چه روایتی از این مردم می‌توان داشت، چون می‌گویند یمنی‌ها از حزب‌الله لبنان هم عجیب‌تر هستند، چون با کم‌ترین امکانات بیشترین تأثیر را دارند. اخبار خوبی هم از یمن می‌رسد، پیشرفت و حال خوبشان که حال روحانی و مصمم که آینده را می‌بینند، دیده می‌شود.

* اهمیت ساخت مستند به زبان انگلیسی

وی در بخش دیگری از این گفت‌وگو در اولویت‌دهی به روایت مستند یا داستانی از وقایع تاریخی گفت: هر دو مهم هستند اما با دراماتیزه کردن، یک موضوع تبدیل به مقوله‌ای دیگر می‌شود که باید از آن یک تعهد، عشق و بیداری و شعور حاصل شود، مثل «بازمانده» سیف‌الله داد. اما به نظرم مستند در اولویت است و ما در این عرصه‌ها مستندسازهای خوبی در داخل و خارج ایران داریم اما درباره بحث مقاومت کار داستانی شاخصی نداشتیم.

طالب‌زاده درباره جدیدترین فعالیت‌های خود در عرصه رسانه گفت: مشغول کاری به زبان انگلیسی هستیم، چون آنچه در فضای مجازی است، برای مخاطبان انگلیسی‌زبان سانسور شده است. ما باید به داخل مخاطبان غربی نفوذ بکنیم. 

عناوین مرتبط

پربحث‌های امروز

  1. موج عدالت‌خواهی مردم، ایران را متحول می‌کند، اگر ...

  2. حساسیت عجیب پزشکان به دستگاه کارتخوان/علت این حجم از مقاومت چیست؟

  3. روس‌ها پدافند موشکی بومی ایران را به رخ اسرائیل کشیدند

  4. یک گزارشگر تلویزیونی دیگر مهاجرت کرد؟

  5. شش نکته درباره یکی از بی‌شرمانه‌ترین مصاحبه‌های بی‌بی‌سی فارسی

  6. برندگان نهایی «عصر جدید» انتخاب شدند/ «حماسه شن‌ها» فاتح قله استعداد‌ها

  7. وزیر بهداشت: صف کشیدن برای خرید ارابه مرگ‌آوار غیراستاندارد قابل پذیریش نیست

  8. علم الهدی: نقدینگی کشور را نباید صرف عیاشی و تفریحگاه‌ها کرد

  9. نتانیاهو: به عملیات خود در عراق ادامه خواهیم داد

  10. داغی که ژاپن بر دل ایران گذاشت

  11. ۲۰ درصد مردم انگلیس در فقر به سر می‌برند

  12. کمبود 1.5 میلیون واحد مسکن در کشور/ افزایش ساخت‌وساز قیمت‌ها را کاهش می‌دهد

  13. سوخت‌گیری با کارت جایگاه‌ها محدود شد/۳۰ لیتر در هر سوختگیری

  14. بوی اخراج می‌آید/ اظهارنظر عجیب سرپرست الاهلی درباره برانکو

  15. سرنوشت نامعلوم یوروهای گمشده/ سکه ثامن ویژه رسیدگی می شود؟

  16. توطئه جدیدی از ضد انقلاب در مشهد خنثی شد

  17. دستیابی ایران به سلاح توپ‌ لیزری/ مراکز حساس کشور با سامانه‌های لیزری محافظت می‌شوند

  18. کشف و ضبط 3 هزار لاک‌پشت گوش قرمز قبل از خروج از کشور

  19. شرط جذب محمدجواد ظریف در دانشگاه تهران

  20. والیبال زنان آسیا| شکست تلخ ایران مقابل چین تایپه

  21. کاهش قیمت خودروهای خارجی/هجوم مردم برای خرید، عامل گرانی هاست

  22. سی ان ان: شکاف در ائتلاف امارات – عربستان، دردسر تازه دولت ترامپ

  23. «ظریف» در کاخ الیزه با «مکرون» دیدار کرد/تعهدات برجامی اروپا محور گفتگوها

  24. آیت‌الله امامی‌کاشانی: مردم با مشکلات اقتصادی دست از انقلاب نمی‌کشند، اما مسئولان هم باید به‌فکر باشند

  25. وزیر ارتباطات از فعالان فضای مجازی درخواست نظر خواهی کرد

پربحث‌های دیروز

  1. بازداشت دو نماینده مجلس به خاطر اخلال در بازار خودرو

  2. چند پرسش ساده از آقای احمد عراقچی

  3. موضع‌گیری سخنگوی دولت و پرسش‌های بی جواب در پرونده مازیار ابراهیمی

  4. هشدار نافرجام «ناو لینکلن» به ایران / آسیب به ۴ جنگنده اف‌۱۸

  5. ربیعی: کنترل بازار ارز خواست شورای‌عالی امنیت ملی و دستور رییس جمهوری بود

  6. زن برای کشتن شوهرش،پسر جوان را عاشق خود کرد

  7. روزنامه جمهوری اسلامی: نتایج کنکور امسال فاجعه است

  8. فجایع اقتصادی و راهبردی جنگ با ایران از نگاه نشریه وابسته به کنگره آمریکا

  9. قیمت بلیت های کنسرت مهران مدیری

  10. توضیح سخنگوی دستگاه قضا درباره بازداشت ۲ نماینده مجلس

  11. هیات نظارت درباره بازداشت ۲ نماینده و تخلفات آنها تصمیم‌گیری می‌کند

  12. شعبده بازهای معروف جهان چه می کنند؟ عصرجدید، چه چیزی نمایش می دهد؟

  13. دروی دستی برنج توسط نماینده ولی‌فقیه در گیلان  

  14. «ناصر احمدی» گوینده برجسته خبر و دوبلاژ بامداد امروز درگذشت  

  15. سامانه باور ۳۷۳ قوی تر از s۳۰۰ روسیه  

  16. سامانه موشکی بُرد بلند باور ۳۷۳ رونمایی شد

  17. تبرئه از قصاص برای جوانی که دوستش را کشت/ قاتل: نیما مهدورالدم بود

  18. ظریف: اجازه نمی دهم یک قطره از آب خزر را از ما بگیرند

  19. تقلب در سیلوی دولتی؛ فضولات با گندم مخلوط می‌کردند و می‌فروختند

  20. آمریکا: گزینه توقیف نفتکش آدریان دریا را از روی میز برنمی‌داریم

  21. ثروت کاندیداهای ریاست جمهوری آمریکا چه قدر است؟

  22. تست سامانه باور ۳۷۳   

  23. پدافند رژیم صهیونیستی هواپیمای خودی را هدف گرفت

  24. باز هم خلاقیت چینی‌ها برای جذب گردشگر   

  25. بدبوترین شهر آمریکا کجاست؟  

پربحث‌های هفته

  1. بالاخره در مساله حجاب چه کنیم؟

  2. تذکاری بر یک برداشت غلط از باوری درست درباره حکومت دینی

  3. ارتباط ازدواج و حجاب جوانان

  4. هشدار توکلی به مسئولان نظام درباره رشد حاشیه‌نشینی در کشور/ صدای «هل من ناصر» مستأجران و مستمندان را بشنویم

  5. بازداشت دو نماینده مجلس به خاطر اخلال در بازار خودرو

  6. پاسخ آملی لاریجانی به ادعاها و اتهامات اخیر/ از هیچ متخلف و فاسدی حمایت نکرده و نخواهم کرد/هیچگاه نگفته ام نجف می روم

  7. عراقچی: مداخله در بازار ارز با دستور رئیس‌جمهور انجام شد/ دولت وقوع بحران ارزی را باور نمی‌کرد/ تایید صلاحیت سالار آقاخانی توسط وزارت اطلاعات

  8. یکه زارع مدیرعامل ایران‌خودرو بازداشت شد

  9. توپی که پزشکان به زمین مشاغل دیگر می‌اندازند

  10. چند پرسش ساده از آقای احمد عراقچی

  11. هزینه ۳ هزار میلیارد تومانی برای طراحی صندوق پژو ۲۰۶ / طراحی ۱۲۰ میلیارد تومانی سمند!

  12. موضع‌گیری سخنگوی دولت و پرسش‌های بی جواب در پرونده مازیار ابراهیمی

  13. صدور گواهینامه رانندگی موتور برای زنان از نگاه یک حقوقدان

  14. ایران خودرو بر سر دوراهی فروپاشی یا تولید ناب

  15. واکنش‌ها به نامه‌ای که باید سربسته می‌ماند

  16. موج عدالت‌خواهی مردم، ایران را متحول می‌کند، اگر ...

  17. تصویر دیده نشده از دیوار کشی رئیسی  

  18. اینستاگرام چطور باعث "احمق‌پروری" در جامعه شده است؟

  19. واکنش احمد توکلی به اختلافات «آملی‌لاریجانی» و «یزدی»

  20. تکذیب استعفای جواد لاریجانی/ واکنش علی مطهری به ماجرای مازیار ابراهیمی/ تحلیل عباس عبدی از موضع‌گیری اخیر یزدی و آملی لاریجانی

  21. انتقاد تند نخبه جوان از وضع کشور در حضور رهبر انقلاب  

  22. واکنش‌ها به اظهارات منتسب به آیت‌الله یزدی/ سوال محمود صادقی درباره دلیل آزادی فرمانده عملیات ترور/دفاع یک اصلاح طلب از آیت‌الله مصباح یزدی

  23. بازداشت پوری حسینی و شکست اختصاصی‌سازی اقتصاد

  24. اژه‌ای: ‌فردی توانسته با بهانه‌ای ‌۳۸هزار سکه خریداری کند/ عمده ذخایر طلای کشور به‌دست خودمان بر باد رفته

  25. برنج ایرانی به‌نسبت پارسال 100 درصد گران شد

پربحث‌های هفته

  1. تذکاری بر یک برداشت غلط از باوری درست درباره حکومت دینی

  2. اینستاگرام چطور باعث "احمق‌پروری" در جامعه شده است؟

  3. «بحث طلبگی» دعوای سیاسی نیست آقاي كدخدايي

  4. «جوانمرد قصاب» کیست؟ + تصویر

  5. ممنوع التصویر شدن در صداوسیما چگونه است؟  

  6. برندگان نهایی «عصر جدید» انتخاب شدند/ «حماسه شن‌ها» فاتح قله استعداد‌ها

  7. قیمت بلیت های کنسرت مهران مدیری

  8. بازیگری که به شبکه «جم» پیوسته بود برمی‌گردد

  9. دولت فرصت «وزارت گردشگری» را از دست ندهد

  10. شعبده بازهای معروف جهان چه می کنند؟ عصرجدید، چه چیزی نمایش می دهد؟

  11. احسان علیخانی: عصر جدید سخت‌ترین کار عمرم بود

  12. شب‌نشینی مدیری بدون محدودیت‌های صداوسیما

  13. چرا اسم امیرالمومنین در قرآن نیامده است؟

  14. چه کسانی از تشکیل وزارت میراث فرهنگی سود می‌برند؟

  15. برنامه‌های جذاب تلویزیون برای عید غدیر

  16. فیلم‌های تلویزیون در عید غدیر

  17. شناسایی 20 هزار بازیگر برای سریال «سلمان فارسی»

  18. خانم بازیگری که به خاطر پول اجرای یک نمایش را لغو کرد

  19. آشنایی با لقب‌ شهرهای ایران

  20. گوینده و دوبلور پیشکسوت درگذشت

  21. سینا مهراد «آقازاده» شد

  22. چرا پیامبر (ص) جانشینی حضرت علی (ع) را در خود مکه اعلام نکردند؟

  23. نماینده سینمای ایران در اسکار ۲۰۲۰ را بشناسید

  24. پخش «بانوی سردار» از ۲۹ مرداد در شبکه سه

  25. ثواب زیارت حضرت علی (ع)

آخرین عناوین