پشت پرده اصلاحات بن سلمان در عربستان

دکتر مصطفی مطهری،   3970513170 ۱۲ نظر، ۰ در صف انتشار و ۷ تکراری یا غیرقابل انتشار
پشت پرده اصلاحات بن سلمان در عربستان

اقدامات محمد بن سلمان در عرصه های مختلف با هدف دستیابی به این مهم در حال اجرا و انجام است، تا فصل جدیدی از تاریخ حکمرانی خاندان سعودی را در عربستان رقم بزند؛ در واقع ولیعهد سعودی با اتکا و ادعای مبتنی به رویکرد تغییر تلاش دارد تا تمام منابع قدرت در کشورش را در اختیار خود بگیرد.

 قبضه تمامی سازوکارهای قدرت در عربستان سعودی توسط محمد بن سلمان، حوزه دین و الزامات مبتنی بر آن را نیز شامل می شود. واقعیت امر این است که باور به انحصارگرایی در قدرت توسط ولیعهد سعودی موجب شده است تا وی با نشانه گیری متغیر اصلی و اولیه قدرت سعودی که نظام فکری و هویتی وهابیت و ارگان های وابسته به آن می باشد، به سمت و سوی هموارسازی مسیر سیاست های اعلانی خود در جهت انجام تغییرات گام بردارد.

اعمال محدودیت های تبلیغی و ترویجی – آموزشی، کاهش دامنه نفوذ و فعالیت نهادهای دینی در عرصه های اجتماعی و سیاسی و به تبع آن ممنوعیت های تحمیلی و دیکته شده از سوی محمد بن سلمان در عرصه های دینی، تشدید و تسریع سیاست های سکولارسازی با هدف فشار در جهت کاهش قدرت دستگاه دینی وهابیت در عرصه سیاست و اجتماع، همگی علائم و نشانه هایی محسوب می شوند که در ظاهر ماجرا بر عزم جدی ولیعهد در عرصه مبارزه با وهابیت دلالت دارند؛ به علاوه اینکه می توان در ادامه موارد ذکر شده فوق در ذیل مبارزه با آداب، اصول آموزشی و تربیتی وهابیت و روند مذکور در تحدید میزان قدرت سنتی نهاد وهابیت در جامعه سعودی، به حکم و دستور توقف آموزش دروس دینی در مساجد در چند روز گذشته اشاره کرد؛ بر این اساس و طی این حکم ، به کلیه ادارات و دفاتر و مراکز مرتبط با ابلاغ در حوزه امور دینی اعلام شد که فعالیت‌های تبلیغی، سخنرانی و آموزش دروس علمی در مساجد متوقف شود.

در واقع این اقدامات در عرصه تحدید دامنه قدرت و میدان کنش نهادهای دینی وهابیت در عربستان سعودی که مهمترین منابع نمادین قدرت محسوب می شوند با حصول به شعارهایی دنبال می شود که بنا به گفته ولیعهد سعودی در جهت انجام ریشه ای اصلاحات و با هدف مقابله با افراط گرایی دینی در این کشور است.

با این حال باید توجه داشت که فشار و ایجاد محدودیت های تجویزی و دستوری از سوی محمد بن سلمان بر کانون های دینی وهابیت، به معنای تضعیف این نهادهای سنتی قدرت در سراسر خاک سعودی محسوب نمی شود؛ بطوریکه ولیعهد سعودی در طی دستوری محرمانه و با نقشه و ایده تکمیل روند ذوب سازی اقلیت ها(به ویژه دینی) در مجموعه کلان مورد نظرش، خواستار توقف کلیه فعالیت‌های وهابیت در کشور عربستان به استثنای مناطق شیعه‌نشین (قطیف و الاحساء و نجران) شده است؛ و این بدان معنا است که اقدامات به ظاهر دین ستیزانه محمد بن سلمان تنها به مناطقی از این کشور ختم می شود که دستگاه های دینی وهابیت در آنها نفوذ سنتی و ویژه ای دارند؛ از این  رو از بُعد دیگر، موضوع سیاست احاطه بر حلقه های قدرت دینی وهابیت در سعودی توسط محمد بن سلمان با توجه به استثنائاتی که در این باره مورد مداقه قرار گرفته است، می تواند گامی در جهت تحکیم قدرت و سیطره وهابیون تندرو در مناطق شیعه‌نشین باشد که با هدف تحت فشار قرار دادن شیعیان عربستان صورت گرفته و طراحی شده است.

به واقع اگر نگاهی تحلیلی به برنامه اصلاح دینی محمد بن سلمان به عنوان بخشی از روند اصلاحات مورد نظر وی در سعودی بیندازیم که با ادعای رسانه ای موجود در این باره  که مدعی بازگرداندن اسلام میانه‌رو به عربستان سعودی است همخوانی و مطابقت ندارد؛ در واقع با توجه به شواهد موجود در این عرصه آنچه مسلم و بدیهی می باشد جنبه تبلیغاتی این سیاست و رویکرد تعدیلی و یا تحدیدی در گرایشات دینی وهابیت است؛ که از یکسو با هدف انحصارگرایی در تمام جوانب قدرت حتی دینی توسط ولیعهد سعودی برای واکسینه کردن آینده قدرت خود او در حال انجام شدن است و از سوی دیگر در جهت تمرکز تبلیغاتی و آموزشی این نهادهای دینی در جهت ترویج وهابیت در مناطق شیعه نشین با ایده ترغیب سازی آنها به سمت وهابیت در جریان است. لذا وعده‌ها و شعارهایی که ولیعهد سعودی برای انجام اصلاحات ریشه‌ای در این کشور در عرصه هایی مانند دین (وهابیت) و کاهش نفوذ آن در عرصه سیاست، قدرت، اجتماع و فرهنگ که از آن دم می زند، آنگونه که مدعی آن (نفی افراطی گری دینی، دوری از وهابیت نهادینه شده سنتی در عربستان که معرف افراطی گرایی است و جایگزین سازی آن با اسلام میانه رو و معتدل) است، نیست.

به عبارت دیگر اینکه رفتن به نبرد وهابیت توسط محمد بن سلمان اگر حتی شدت هم بگیرد با قبول و پذیرش زعامت بی چون و چرای ولیعهد توسط متولیان دینی سعودی و تحت امر، نظارت و مدیریت وی قرار گرفتن، رها خواهد شد؛ و این محدودیت های اعمالی برای آنها در مناطقی که عمدتاً در سیطره فکری وهابیت قرار دارد با آزادی عمل بیشتر آنها در مناطق شیعه نشین معامله و معاوضه می شود. این یعنی وهابیت می تواند به مانند گذشته در آینده سعودی نقش آفرینی کند.

اگر چه با توجه به ویژگی های شخصیتی تمامیت خواهانه محمد بن سلمان انتظار می رود دامنه قدرت و اختیارات آنها تا حدودی کم و یا حتی سلب شود.

با این حال باید یادآور شد با توجه به پیوند سنتی و تاریخی میان خاندان سعودی و متولیان دینی وهابیت (آل شیخ) در عربستان، آنچه که محمد بن سلمان از آن با عناوینی چون تقابل با وهابیت و اصلاح گرایشات تبلیغی از سوی آنها یاد می کند، از وضعیت موجود فراتر نخواهد رفت؛ بطوریکه با نشستن بر تخت پادشاهی در عربستان سعودی و کنترل شرایط اعتراضیِ احتمالی و آرام نمودن فضا برای ادامه حکمرانی خود از تداوم بسترهای تقابلی با نهادهای دینی دست خواهد کشید و تلاش خواهد کرد در روابط خود با آنها یک حالت تعادل را برقرار سازد.

عناوین مرتبط

دیدگاه کاربران

ناشناس۴۸۰۰۴۸۰۹:۱۰:۰۷ ۱۳۹۷/۵/۱۶
صدام هم اولش همینطوری بود
ناشناس۴۸۰۱۵۷۱۰:۰۲:۴۹ ۱۳۹۷/۵/۱۶
ايشان بخاطر دشمنى با ايران شروع به إصلاح وضع مملكت خودش اگر دشمنى با ايران نداشت طرفدار اسلاحاط نميشد
رضا۴۸۰۳۳۳۱۱:۳۶:۵۰ ۱۳۹۷/۵/۱۶
نمی دونم نویسنده مقاله فهمیده که چی می خواد بگه با این همه تناقض
ناشناس۴۸۱۲۹۹۲۱:۵۶:۲۹ ۱۳۹۷/۵/۱۶
اتفاقا خوب گفته شما خوب نخوندی یا نمیخوای خوب بفهمی
ناشناس۴۸۱۳۰۵۲۱:۵۹:۲۰ ۱۳۹۷/۵/۱۶
شما کجاشو نفهمیدی.؟؟؟؟
ناشناس۴۸۰۴۸۸۱۲:۳۵:۴۰ ۱۳۹۷/۵/۱۶
از صدر اسلام تا امروز بدتر از ال سقوط در عربستان سعودى حكومت نداشتيم
ناشناس۴۸۰۶۹۴۱۴:۰۶:۱۸ ۱۳۹۷/۵/۱۶
افرین به محمد سلمان
ناشناس۴۸۰۹۳۸۱۶:۳۳:۱۰ ۱۳۹۷/۵/۱۶
جرات داشت اصلاحات شروع کرد تو ایران هم هر کس جرات داره بسم الله
ناشناس۴۸۱۰۵۵۱۸:۰۳:۳۳ ۱۳۹۷/۵/۱۶
هدف اصلاحات عربستان هرچی باشه، حداقلش اینه که واقعیه! نه مثل اصلاحات ما که 20 سال مردم رو سرکار بذارن و آخرش هیچ اصلاح مهمی هم رخ نده!
ناشناس۴۸۱۰۶۸۱۸:۲۲:۳۷ ۱۳۹۷/۵/۱۶
عالی بود ممنون از الف
ناشناس۴۸۲۹۷۷۱۸:۴۲:۱۰ ۱۳۹۷/۵/۱۷
تحلیل درست و بجایی بود کاشکی روندهای اصلاحات اقتصادی در عربستان هم تحلیل شود.
ناشناس۴۸۹۷۴۳۱۶:۳۰:۳۲ ۱۳۹۷/۵/۲۱
محمد بن سلمان دنبال حذف همه است هیچی براش مهم نیست فقط حرف میزنه تا خوب نشون بده. لطفا منتشر کنید کامنت هارو

پربحث‌های امروز

  1. یارانه نقدی ۳۳۰ هزار میلیارد تومان را بلعید!

  2. عراقچی: برجام نشان داد آمریکا چقدر غیرقابل اطمینان است

  3. تاج و داورزنی کنارخواننده معروف لس آنجلسی   

  4. توییت امام جمعه لواسان درباره فساد مدیران   

  5. طرح نمایندگان برای تغییر نام یک وزارتخانه + متن

  6. مقصر آقای پول است!

  7. رحمانی اعلام کرد: معادل سازی خودروهای ثبت نامی/ دستور افزایش عرضه خودرو صادر شد

  8. آماده‌سازی پرداخت مرحله دوم بسته حمایتی

  9. مردم در تنگنا هستند

  10. دفاع ابطحی از موسوی خوئینی ها: پاسخ تاریخی به حرفهای او بدهید

  11. جدیدترین ترفند در سرقت خودرو را بدانید+ عکس

  12. جزئیات حادثه حمله دو سگ به دختر ۱۰ ساله در لواسان + عکس

  13. روزهایی که خانه‌دار شدن‌ رویا نبود

  14. موگرینی در نشست ضد ایرانی لهستان شرکت نمی‌کند

  15. نوبخت: از سال آینده پرداخت یارانه‌ها ‌استانی می‌شود

  16. تشییع پیکر زنده‌یاد«حسین محب‌اهری»  

  17. سرانجام مبهم برگزیت و بحران در دولت انگیس/ جدال کوربین و ترزا می به کجا خواهد انجامید

  18. وعده جدید اروپا برای تجارت پساتحریمی با ایران

  19. پشت پرده جدایی کی‌روش از تیم‌ملی

  20. شیر و ماست کم چرب بهتر است یا پر چرب؟

  21. "پیام" به سرعت لازم برای قرار گرفتن در مدار نرسید/"سفیر" حامل "دوستی" می‌شود

  22. چرا برای برجام جشن تولد سه سالگی نمی‌گیرید؟

  23. نماینده مجلس: با طناب پوسیده‌ اروپا به چاه برجام رفتیم

  24. قیمت خودروهای داخلی و خارجی در بازار

  25. منظم‌ترین شهر ایران  

پربحث‌های دیروز

  1. بازداشت خبرنگار پرس‌تی‌وی در آمریکا

  2. جدال اصلاح طلبان و دولت اعتدال/ خبری از حال و روز مردم دارند؟

  3. سروش: سهم سایپا از فروش هر پراید ۲۰۰۰ دلار است/ پراید تولیدی امروز با پراید قبلی متفاوت است

  4. اعتیاد اقتصاد ایران به بوی نفت و بازگشت دوباره رشد اقتصادی به زیر صفر/ رکود تورمی تشدید خواهد شد؟

  5. حسین محب اهری درگذشت

  6. در ماه های آینده چه توطئه هایی در پیش است؟

  7. فیلمی از لحظه جدا شدن ماهواره پیام از ماهواره بر سیمرغ  

  8. واکنش روحانی به قرار نگرفتن ماهواره "پیام "در جایگاه خود

  9. نماینده ای که در چادر و کانکس زندگی می کند + تصاویر

  10. نگرانیم اما امیدواریم

  11. تصویری عجیب از رونالدو در عربستان!  

  12. واکنش عباس عبدی به مناظره جنجالی زاکانی و تاجزاده

  13. روحانی: سال‌ها در فقر زندگی کردم   

  14. ظریف: بازداشت خبرنگار پرس‌تی‌وی نقض آزادی بیان است

  15. سرلشکر جعفری: جمهوری اسلامی ایران آنچه در سوریه دارد را حفظ خواهد کرد/ با دم شیر بازی نکنید!

  16. چرا برخی جوانان به کلی قید ازدواج را می‌زنند؟

  17. فرزندان مجری بازداشت‌شده پرس‌تی‌وی به دادگاه آمریکا احضار شده‌اند

  18. مناظره تاج‌زاده و زاکانی برای کشور مفید بود؟/ روایت نماینده مجلس هشتم از تصویب اعتبارنامه خدادادی/ انتقاد آیت‌الله جنتی از هجمه‌های اخیر به شورای نگهبان

  19. طنز/ واقعا هدف برجام چه بود؟ زنو ناوین!  

  20. وزیر راه و شهرسازی: اقشار بی‌مسکن ۸۰ درصد درآمد را صرف اجاره بها می‌کنند

  21. ریس سازمان فضایی: طی شش تا هشت ماه می توانیم ماهواره با کیفیت بهتر از پیام بسازیم

  22. پورابراهیمی: گرفتار لابی دولت دربودجه هستیم/ طرحی برای افزایش پلکانی قیمت بنزین/ لایحه بودجه با شرایط جنگ اقتصادی منطبق نیست

  23. واکنش یک نماینده به پیشنهاد حذف پتروشیمی کرمان

  24. تشییع پیکر جانباختگان حادثه سقوط هواپیمای بوئینگ ۷۰۷  

  25. چه تعداد ایرانی یارانه می‌گیرند؟

پربحث‌های هفته

  1. همسر شهید حججی ازدواج کرد؟

  2. درباره زائری‌ها و آقامیری‌ها

  3. درباره صحبت های بازیکن مشهور راجع به افغانستانی ها

  4. ناامیدی از اروپا برای حفظ برجام و تجویز دوباره مذاکره با آمریکا

  5. بازداشت خبرنگار پرس‌تی‌وی در آمریکا

  6. موشک ماهواره‌بر حامل «پیام» نشد!

  7. تشویق دختران به رقص، شگرد عجیب خوانندگان نوپا

  8. سقوط هواپیما حوالی صفادشت تهران/بوئینگ ۷۰۷ باری ارتش در فرودگاه فتح دچار سانحه شد/هواپیما 16 سرنشین داشت/15 کشته و یک مصدوم تا این لحظه/ اسامی کامل جانباختگان+تصاویر  

  9. بی حجابی اجباری!

  10. قبول کنیم خودروساز کامل نشدیم؛ مونتاژکار خوبی هستیم/ کمک ۱۵ هزار میلیارد تومانی دولت به خودروسازان/ آغز فروش فوری و نقدی سایپا از امروز

  11. مدیرعامل ایران خودرو: اگر قیمت خودرو زودتر گران می‎شد، به تعهدات عمل می‎کردیم

  12. وعده حجاریان برای اغتشاش از جنوب تا شمال تهران

  13. آیا ایراد از مسلمانی ما است؟

  14. پولی شدن تونلها / طرحی که شهردار تهران از آن بی‌خبر است !

  15. با این شرایط، عقل نمی گوید: ازدواج کن

  16. ابعاد جدید فساد در خصوصی‌سازی/فروش کارخانه ۱۰هزار میلیاردی به ۷۰میلیارد تومان به یک بی‎سواد

  17. توکلی: سه قوه با تبانی برخورد با حقوق‌های نجومی را بر زمین گذاشتند

  18. جدال اصلاح طلبان و دولت اعتدال/ خبری از حال و روز مردم دارند؟

  19. فرشته نجات تنها سرنشین زنده مانده حادثه بوئینگ ۷۰۷

  20. اصلاح‌طلبان برای انتخابات ۹۸ چه خواهند کرد؟/ روحانی و بهره‌برداری سیاسی از هاشمی/ CFT به مجمع می‌رود

  21. نامه عجیب استاندار اصفهان به رئیس جمهور

  22. عسگراولادی: بعد از ۶۴سال، دو ماه است صادراتم را متوقف کردم

  23. واکنش پزشکیان به حاشیه‌های پیش آمده برای یکی از نمایندگان مجلس/ اتهام نماینده ملکان آشکار شود، غیرقابل گذشت است

  24. رییس کل بانک مرکزی: مردم هشیار باشند/ آغاز دور جدیدی از جنگ روانی آمریکا علیه ایران/ تامین ارز از طریق هند، کره جنوبی و چین شتاب گرفته است

  25. روحانی: نه شلاق ساواک و نه شلاق بر آبرو، نتوانست هاشمی را به زانو درآورد/ به موشک های دفاعی و علمی خود فخر می کنیم؛ بزودی دو ماهواره به فضا خواهیم فرستاد

پربحث‌های امروز

  1. موگرینی در نشست ضد ایرانی لهستان شرکت نمی‌کند

  2. سرانجام مبهم برگزیت و بحران در دولت انگیس/ جدال کوربین و ترزا می به کجا خواهد انجامید

  3. لاوروف: نشست ضدایرانی ورشو غیرسازنده است

  4. جزئیات تازه از سازوکار ویژه مالی اروپا؛ میزبان فرانسوی، مدیر آلمانی

  5. وزیر خارجه چین خواستار دستیابی فوری به توافق تجاری با آمریکا شد

  6. فردی که قصد حمله به کاخ سفید با راکت ضدتانک داشت بازداشت شد

  7. کلاس آموزش توئیتر به نمایندگان مجلس آمریکا

  8. اکثریت آمریکایی‌ها می‌گویند در انتخابات ۲۰۲۰ علیه ترامپ رای می‌دهند

  9. موگرینی در نشست ضدایرانی «ورشو» شرکت نمی‌کند

  10. محل دیدار دوم ترامپ و کیم جونگ اون مشخص شد

  11. مخالفان ترامپ کناره گیری وی را پیش بینی کردند

  12. ایران، حزب‌الله و غزه در ارزیابی امنیتی سال 2019 رژیم صهیونیستی

  13. ناتوی عربی علیه ایران شکست خورده است

  14. کارنامه حقوق بشری عربستان زیر ذره‌بین دیده‌بان حقوق بشر

  15. گزینه تحریم نفتی کامل ونزوئلا روی میز ترامپ

  16. فرش قرمز بحرین برای وزیر اسرائیلی

  17. بهانه ای برای رفتن یا ماندن آمریکا در شمال سوریه

  18. دیدار سران یک حزب روس با بشار اسد

  19. حاکم دبی در کتاب جدید خود از سرکوب یک کودتای نظامی گفت

  20. سوریه دعوت بیروت را رد کرد

  21. انتشار شایعه بازداشت پسر شاه سعودی

  22. انفجار مهیب در دانشگاه لیون فرانسه+ عکس و فیلم

  23. چیزی که کیسینجر می دانست و پمپئو نمی‌داند

  24. بازداشت یک آمریکایی متهم به حمله احتمالی به کاخ سفید

  25. محمدبن سلمان برادرش را بازداشت کرد!

پربحث‌های دیروز

  1. ظریف: بازداشت خبرنگار پرس‌تی‌وی نقض آزادی بیان است

  2. فرزندان مجری بازداشت‌شده پرس‌تی‌وی به دادگاه آمریکا احضار شده‌اند

  3. پمپئو پرتاب ماهواره پیام را تهدیدی برای خاورمیانه خواند

  4. یک سوم از کارمندان سازمان ملل می‌گویند آزار جنسی دیده‌اند

  5. فلاحت‌پیشه: نداشتن رایزن اقتصادی در سوریه جای گریه دارد

  6. بدترین سناریوی پیشِ‌روی اسرائیل از دید اندیشکده صهیونیستی

  7. مذاکرات صلح یمن در اردن آغاز شد

  8. لیبرمن: در انتخابات پیروز شوم به غزه حمله میکنم

  9. لبنان در کنفرانس ضد ایرانی لهستان شرکت نمی‌کند

  10. ظریف: جنگ تحمیلی صدام به دو کشور نتوانست مردم ما را از هم جدا کند

  11. ترزا می‌نخست وزیر بریتانیا باقی ماند

  12. جزئیات جدید رسانه صهیونیستی از «معامله قرن» ترامپ

  13. امانوئل ماکرون: بعضی از فقرا ادا در می‌آورند

  14. نتانیاهو: مهمترین رویداد سال گذشته خاورمیانه خروج آمریکا از برجام بود

  15. قاسمی خبر توقف صدور روادید گردشگری برای اتباع لهستانی را تایید نکرد

  16. مقام آمریکایی تاریخ خروج از پیمان موشکی با روسیه را افشا کرد

  17. ایران صدور روادید توریستی برای لهستانی‌ها را متوقف کرد

  18. ترزا می: ۲۹ مارس از اتحادیه اروپا می‌رویم

  19. بولتون از ترامپ بابت خروج «از توافق وحشتناک برجام» تشکر کرد

  20. داعش مسئولیت انفجار در «منبج» سوریه را برعهده گرفت

  21. لاوروف: روند ایجاد سازوکار مالی اروپا به کندی پیش می‌رود

  22. در دیدار سرلشکر باقری والهام علی‌اف چه گذشت؟

  23. جزئیات منطقه امن مورد نظر آنکارا در شمال سوریه

  24. شرکت هواپیمایی اماراتی ازسرگیری پروازها به دمشق را تکذیب کرد

  25. لاوروف: روند ایجاد سازوکار مالی اروپا به کندی پیش می‌رود

پربحث‌های هفته

  1. ناامیدی از اروپا برای حفظ برجام و تجویز دوباره مذاکره با آمریکا

  2. پیام‌ برگزاری نشست ضدایرانی در لهستان

  3. تکلیف ما و اروپای در حال گذار

  4. فرانسه خواهان توقف برنامه موشکی ایران شد

  5. واکنش لهستان به احضار کاردار: حق داریم هر کنفرانسی می‌خواهیم برگزار کنیم

  6. پادشاه در کنار کارگر شهرداری فوتبال دید!  

  7. نظام محاسباتی آمریکایی‌ها در برابر ایران و احمق‌های درجه یک

  8. ظریف: بازداشت خبرنگار پرس‌تی‌وی نقض آزادی بیان است

  9. روسیه: مذاکره درباره برنامه موشکی ایران تحت فشار آمریکا نشدنی است

  10. ائتلاف شوم عربستان و امارات برای شکست قطر

  11. ظریف: اجازه نمی‌دهیم کسی در روابط ایران و عراق دخالت کند

  12. موگرینی: اروپا اجازه نمی‌دهد دیگران درباره تجارتش با ایران تصمیم بگیرند

  13. فرزندان مجری بازداشت‌شده پرس‌تی‌وی به دادگاه آمریکا احضار شده‌اند

  14. آمادگی افغانستان برای تامین نیاز کارخانجات ایران

  15. موگرینی در نشست ضد ایرانی لهستان شرکت نمی‌کند

  16. ظریف: هر جا آمریکا دخالت می‌کند هرج و مرج و سرکوب ایجاد می‌شود

  17. سرانجام مبهم برگزیت و بحران در دولت انگیس/ جدال کوربین و ترزا می به کجا خواهد انجامید

  18. آمریکا: تا خروج ایران جلوی کمک‌ها برای بازسازی سوریه را می‌گیریم

  19. دارایی همسر ثروتمندترین مرد جهان پس از طلاق چقدر است؟

  20. پمپئو پرتاب ماهواره پیام را تهدیدی برای خاورمیانه خواند

  21. یک سوم از کارمندان سازمان ملل می‌گویند آزار جنسی دیده‌اند

  22. دانشجویان ایرانی برای رئیس‌جمهور فرانسه بسته حمایتی فرستادند  

  23. فلاحت‌پیشه: نداشتن رایزن اقتصادی در سوریه جای گریه دارد

  24. رفتار زیبای پلیس آمریکا با یک گوزن!  

  25. وقوع انفجاری مهیب در مرکز پاریس  

آخرین عناوین