رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند با اشاره به پیوند مستقیم آموزش و اقتصاد گفت: توقف آموزش، حتی در سختترین شرایط مانند بحران و جنگ، نباید به عنوان یک گزینه مطرح شود؛ چرا که اقتصاد در هیچ وضعیتی از حرکت بازنمیایستد.
سیدطهحسین مدنی با بیان اینکه آموزش باید در همه حوزهها به عنوان یک مسئله اقتصادی دیده شود، اظهار کرد: اگر فرآیند آموزش به شکل تخصصی، اصولی و درست دنبال شود، نتایج آن در بازار کار، نرخ اشتغال، رشد اقتصادی و دیگر شاخصهای کلان کشور بهوضوح قابل مشاهده خواهد بود.
مدنی ادامه داد: هر اندازه نظام آموزشی کشور از کیفیت، نوآوری و کارآمدی بیشتری برخوردار باشد، به همان نسبت نیز میتوان انتظار داشت آثار آن در بهبود وضعیت اقتصادی و افزایش تولید ناخالص داخلی نمایان شود. به بیان دیگر، رشد شاخصهای اقتصادی و پیشبرد برنامههای توسعه، وابستگی زیادی به وضعیت نظام آموزشی دارد.
مدنی با اشاره به ضرورت تقویت آموزش در همه سطوح افزود: این مسئله محدود به دانشگاهها نیست و باید هنرستانها، مراکز فنی و حرفهای، آموزشهای ضمن خدمت، آموزشهای جانبی دوره مقدس سربازی و دیگر بخشهای آموزشی را نیز در بر بگیرد.
وی به تحولاتی که طی سالهای اخیر نگاه کشور به آموزش را تغییر دادهاند اشاره کرد و گفت: یکی از مهمترین این تحولات، بحران کرونا بود؛ بحرانی که نهتنها آموزش مجازی را جدیتر کرد، بلکه باعث شد رویکرد آموزشی در بخشهای مختلف از فضای صرفاً نظری فاصله بگیرد و به سمت مهارتآموزی حرکت کند. این تغییر نگرش حتی در دورههای ضمن خدمت کارکنان و همچنین آموزشهای مرتبط با دوران سربازی نیز اثرگذار بود.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند همچنین تشدید تحریمها، بهویژه در سالهای پایانی دهه ۹۰ را از دیگر عوامل مهم در این تغییر رویکرد دانست و گفت: فشارهای اقتصادی ناشی از تحریمها موجب شد نسل جدید بیشتر از گذشته به دنبال آموزشهایی برود که جنبه عملی، کاربردی و اقتصادی داشته باشند؛ به همین دلیل، آموزشهای صرفاً تئوریک جذابیت پیشین خود را از دست دادند.
وی تصریح کرد: همین دو شوک مهم، اثر عمیقی بر مسیر آموزش در ایران گذاشت و موجب شد بخشی از مجموعههای آموزشی از مدرکمحوری فاصله بگیرند و به سمت دورههای کاربردی حرکت کنند. همچنین مفاهیمی مانند تابآوری نیز در نتیجه همین تغییرات، وارد سرفصلهای آموزشی شد.
مدنی در ادامه هوش مصنوعی را یکی دیگر از مهمترین شوکهای وارده به نظام آموزشی توصیف کرد و افزود: این پدیده، بیش از هر تحول دیگری که تاکنون با آن روبهرو بودهایم، آموزش را تحت تأثیر قرار داده است. بر اساس برآوردهای کارشناسی، هوش مصنوعی تا سال ۲۰۲۷ حدود ۸۳ میلیون شغل را در سطح جهان از بین میبرد و در مقابل ۶۹ میلیون فرصت شغلی جدید ایجاد میکند. این آمار بهروشنی نشان میدهد که افراد باید با سرعت بیشتری دانش و مهارتهای خود را بهروز کنند تا در این تغییر بزرگ، از بازار کار حذف نشوند.
وی در ادامه با تأکید بر اینکه آموزش نباید در هیچ شرایطی متوقف شود، گفت: اهمیت آموزش از آنجا دوچندان میشود که اقتصاد همواره در جریان است؛ بنابراین حتی در دوران جنگ نیز نباید روند آموزش متوقف شود.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند در ادامه یکی از ارکان مهم حکمرانی هوشمند را انتقال تجربههای موفق دانست و اظهار کرد: بخشهایی که عملکرد بهتری دارند، باید تجربیات خود را در اختیار بخشهای ضعیفتر قرار دهند. برای مثال، اگر فارغالتحصیلان یک دانشگاه از شانس اشتغال بیشتری نسبت به سایر دانشگاهها برخوردارند، دیگر مراکز آموزشی میتوانند از همان الگو استفاده کنند.
مدنی با اشاره به لزوم تحول در دورههای ضمن خدمت گفت: این دورهها نباید تنها محلی برای گذران زمان باشند، بلکه باید به شکلی طراحی شوند که شرکتکنندگان از آن بهره واقعی ببرند؛ موضوعی که لازم است از سوی سازمان اداری و استخدامی با جدیت دنبال شود.
مدنی هشدار داد: مجموعههایی که نتوانند خود را با این تغییرات هماهنگ کنند، در صورت خصوصی بودن با شکست روبهرو خواهند شد و اگر دولتی باشند، نتیجه عملکردشان افزایش ناامیدی در جامعه خواهد بود. در مقابل، نهادهای پیشرو باید بر پایه ادبیات حکمرانی هوشمند، تجربههای خود را به دیگر مجموعهها منتقل کنند.