اسلامآباد، آمریکا و عربستان را به ایران ترجیح میدهد
محمد حسین بنیاسدی سرکنسول پیشین ایران در لاهور به خبرآنلاین گفته است:
جمهوری اسلامی ایران بعد از انقلاب بر خاورمیانه و فلسطین متمرکز شد و به شرق ایران چندان توجهی نکرد. از این رو، متأسفانه اهرمهای قابلملاحظهای که بتواند مانع بسته شدن مرزهای دو کشور گردد، عملاً موجود نیست.اول اینکه پاکستان از زیرساختهای محکمی که بتواند پاسخگوی نیازهای ایران بعد از محاصره دریایی و توقف عملیات تجاری دریایی از امارات و دیگر کشورهای خلیج فارس باشد، برخوردار نیست. بهعلاوه، فسادهای اداری و مرزی در پاکستان نیز این روند نجات را دچار اختلال میکند. لذا امید بستن به پاکستان، تکیه به باد است.
از سوی دیگر، پاکستان در سیاستهای کلان خود نسبت به ملاحظات آمریکا و عربستان سعودی بیتفاوت نخواهد بود و طبعاً آمریکا و عربستان را بر ایران ترجیح خواهد داد و از این طریق منافع خود را حفظ خواهد کرد. پاکستان با حفظ و توسعه روابط خود با آمریکا، منافع اقتصادی و نظامی قابلملاحظهای را نصیب خود خواهد کرد.
متأسفانه طی دوران بعد از انقلاب، روابط ایران و پاکستان روزبهروز از دوران عصر طلایی قبل از انقلاب دور شده و حتی به دوران بیاعتمادی بین دو کشور تبدیل شده است که حملات متقابل مرزی در چند سال گذشته از نشانههای آن است. پاکستان یکی از اولین کشورهایی بود که بعد از اعلام تحریمهای آمریکا، از خرید نفت از ایران خودداری کرد و در نتیجه اعمال تحریمها، عملاً تجارت رسمی بین دو کشور متوقف گردید و تنها تجارت غیررسمی و مرزی بین دو کشور رایج بود.
از ابتدا پاکستان بهعنوان یک میانجی وارد میدان وساطت شد. طبیعی است که میانجی نقش تسهیلکنندگی دارد و نه تصمیمسازی.سازمان اکو، برخلاف دیگر سازمانهای اقتصادی دنیا مانند اتحادیه اروپا، اتحادیه کشورهای آسیای جنوب شرقی و مرکسور در آمریکای لاتین، از ابتدای تشکیل تاکنون بنا به دلایل گوناگون نتوانسته در قامت یک سازمان اقتصادی منطقهای ظاهر شود و فاقد توان و قدرت تأثیرگذار بر منطقه و جهان است. لذا نه از اجلاس وزیران خارجه اکو و نه تجمع سران این کشورها در تهران، بوی امید و خیر به مشام میرسد؛ گرچه اینگونه اجلاسها در نوع خود از نظر دیپلماتیک قابلتوجه است.
*****
تفاهم بدون تضمين؛ هرگز
اعتماد نوشت:
اخبار جسته و گريختهاي كه درباره مذاكرات به بيرون درز كرده حاكي از آن است كه ايران توانسته بخش قابلتوجهي از مطالبات خود را در مذاكرات غير مستقيم با طرف امريكايي استيفا كند. گزارشها و گمانهزنيهاي اخير حاكي از آن است كه ديپلماسي در پشت پرده، با سرعتي بيش از پيش در جريان است و برخي شواهد نشان ميدهد طرف امريكايي در واكنش به شروط هفتگانه ايران، تمايلاتي براي پذيرش بخش عمدهاي از خواستههاي تهران نشان داده است. اين شروط كه پيشتر در تفاهمنامه اسلامآباد نيز مورد بحث قرار گرفته بود، محورهاي كليدي چون رفع محدوديتهاي تجاري و نفتي، لغو تحريمهاي يكجانبه و تضمين امنيت كشتيراني را شامل ميشود. با اين حال، نكته كليدي كه در كانون استراتژي چانهزني ايران قرار دارد، عبور از توافقهاي صرفا كلامي و دستيابي به «تضمينهاي عملي و اجرايي» است.
تهران با تكيه بر تجربيات تلخ گذشته و بدعهديهاي مكرر در توافقهاي پيشين، اكنون بهدنبال سازوكارهايي است كه بقا و دوام توافق را در بلندمدت تضمين كند. در همين راستا، نگاهها به نشست قريبالوقوع سران سه قدرت بزرگ جهاني (امريكا، چين و روسيه) در شهر شنژن دوخته شده است. تحليلگران سياسي معتقدند اين ديدار سهجانبه ميتواند نقطه عطفي در معماري امنيتي منطقه باشد.
اين گمانه وجود دارد كه از دل اين گفتوگوهاي عاليرتبه، نه تنها موضوع ايران به عنوان يكي از پروندههاي اصلي مطرح شود، بلكه امكان ايجاد يك چتر تضميني بينالمللي نيز براي توافق احتمالي ميان تهران و واشنگتن فراهم شود. در واقع، ورود بازيگران موثري چون چين و روسيه به فرآيند تضمينِ توافق، ميتواند همان حلقه مفقودهاي باشد كه ايران براي اطمينان از پايبندي طرف مقابل به آن نياز دارد. اگر اين همافزايي ميان ميدان نبرد و ديپلماسي در عرصه بينالمللي به ثمر بنشيند، ميتوان اميدوار بود كه مسير براي عبور از بنبستهاي فرسايشي و دستيابي به يك توافق پايدار و معتبر هموار شود.
****
حذف کالابرگ بخشی از شهروندان قانونی نیست
زهره سادات لاجوردی، نماینده حوزه انتخابیه تهران، ری، شمیرانات، اسلامشهر و پردیس در گفتوگو با روزنامه همشهری گفته است:
قرار بود منابع حاصل از حذف ارز ترجیحی، با حذف واسطهها به انتهای زنجیره مصرف برسد و به ازای هر نفر یک میلیون تومان اعتبار اختصاص یابد. با این حال، از همان ابتدا نسبت به یکسان درنظر گرفتن همه افراد، از دهکهای پردرآمد تا خانوارهای کمدرآمد، انتقاد داشتیم و معتقد بودیم این شیوه نمیتواند ادامه پیدا کند.
محاسبات مربوط به تعیین مبلغ کالابرگ نیز از ابتدا مبنای درستی نداشت و با توجه به منابع حاصل از حذف ارز ترجیحی، اعتبار اختصاصیافته باید بیشتر از این میزان میبود. اکنون دولت به مرحلهای رسیده که تصمیم به حذف تعدادی از مشمولان و راستیآزمایی مجدد اطلاعات خانوارها گرفته است؛ درحالیکه این روند نگرانی زیادی در میان مردم ایجاد کرده است.افزایش ۵۰۰هزار تومانی اعتبار کالابرگ برای خانوارهای دهکهای پایین نیز پاسخگوی شرایط فعلی نیست. با تورم نزدیک به ۹۰درصدی و تغییر مداوم قیمت کالاها، قدرت خرید مردم بهسرعت کاهش مییابد و مبلغی که امروز برای خرید یک سبد کالا کافی است، ممکن است هفته آینده کفایت نکند.
برخلاف برخی اظهارنظرها، نمیتوان همه تورم موجود را به جنگ نسبت داد؛ بخشی از این وضعیت ناشی از سیاستهای تورمزای اقتصادی و کاهش مستمر ارزش پول ملی است. بنابراین، به جای حذف بخشی از حمایتهای معیشتی، باید برای مهار تورم و اصلاح سیاستهای اقتصادی چارهاندیشی کرد. مجلس این موضوع را پیگیری میکند و در جلسات پیشرو نیز درباره آن بحث خواهد شد. بسیاری از نمایندگان با حذف مشمولان مخالف هستند و معتقدند دولت باید به جای محدود کردن حمایتهای معیشتی، برای کنترل تورم و حفظ قدرت خرید مردم اقدام کند.
****
آقای نبویان! هنوز در گذشتهها ماندهای
روزنامه قدس نوشت:
روز گذشته حجتالاسلام والمسلمین سیدمحمود نبویان در نشستی به طرح انتقاداتی نسبت به تفاهمنامه اسلامآباد پرداخت. از جمله انتقادهای وی، تعهد ما در بند هشت تفاهمنامه درباره عدم خرید و عدم تولید بمب اتم بوده و از این منظر تفاهم اسلامآباد را ضعیفتر از برجام توصیف کرده است.
نقد فنی و تخصصی تفاهم اسلامآباد بهخصوص از بعد حقوقی در محافل علمی به ویژه با این هدف که تجربه اخیر را برای تجارب بعدی به کار بگیریم، امری مبارک است اما مشکل جایی است که قرار باشد در نشستهای سیاسی و رسانهای همراه با مردهباد و زندهباد بهسراغ نبش قبر گذشته برویم تا با مقصریابی و محکومیت برخی افراد پروژهای سیاسی را جلو ببریم. از این منظر روش پرداختن به گذشته از توافق سعدآباد و تفاهم شهید لاریجانی با آژانس بینالمللی انرژی اتمی در اواسط دهه ۸۰ تا توافق دوران آقای جلیلی با حضور برزیل و ترکیه و از توافق برجام تا تفاهمنامه اسلامآباد همگی مسیرهای طی شدهای است که اولاً باید نقد آنها با توجه به بستر تاریخی و سیاسی زمان خود این تفاهمها و توافقها صورت بگیرد و دوماً باید برای آینده ما پیشنهادهایی روشن داشته باشد.
با این مقدمه نقد جناب آقای نبویان به تعهد ایران در اسلامآباد در زمینه عدم ساخت سلاح هستهای را باید در برابر تعهدات طرف مقابل در آن تفاهم و البته در چارچوب اجرای تفاهم دانست نه در شرایطی که دیگر تفاهم اسلامآباد در کار نیست و دشمن محاصره را بازگردانده و ما هم تنگه را بستهایم. لذا اینکه صرفاً یک بخش از تعهداتی که دادهایم را بدون اشاره به تعهدات طرف مقابل فهرست کنیم، نقد منطقی نیست. اگر هم این پاسخ مطرح شود که طرف مقابل به تعهداتش عمل نکرده، پاسخ این است که به تناسب و در پاسخ، ما هم اجرای تعهدات خود را متوقف کردهایم. به طور مشخص طرح زمزمههای احتمال تغییر دکترین هستهای نشان میدهد این بار هزینه پیمانشکنی آمریکا ممکن است به قیمت ورود ایران به مرحله جدیدی از هستهای شدن تمام شود.
فراتر از همه این حرفها نقد اساسیتر به اظهاراتی از جنس اظهارات دیروز آقای نبویان و برخی دیگر که تفاهم اسلامآباد را سوءتفاهم دانسته و آن را به شدت نفی کردهاند این است که ماندن در اسلامآباد و برجام و گذشته کاملاً بیهوده و مخرب است. واضح است که تفاهم اسلامآباد در کنار تعهداتی که ایران داد، موجب گشایش محاصره و عبور بیش از ۸۰ میلیون بشکه نفت ایران شد و علاوه بر آن آوردههای بسیار مهم دیگری را نیز حداقل روی کاغذ داشت، با این حال ماندن منتقدان و حتی مدافعان تفاهمنامههای قبلی در گذشته دردی را دوا نمیکند.
****
پوست خربزه تصمیمات بنزینی زیر پای دولت
حمید میرزاده رئیس پیشین دانشگاه آزاد نوشته است:
به نظر میرسد حالت نه جنگ و نه صلح فعلی چندان دیرپا نباشد و سیر تحولات اخیر نشان میدهد، منطقه بیشتر به طرف افزایش تنش و تشدید شرایط جنگی پیش میرود. اکنون شرایطی بر وضعیت اقتصادی و اجتماعی کشور بر اثر تحریمها و ادامه محاصره دریایی و زمینی و هوایی توسط دشمنان بر ما تحمیل شده که ادامه آن موجب فشار بیشتر بر معیشت مردم است که حدود ۵۰ درصد آنان زیر خط فقر هستند .
در چنین وضعیتی ضرورت دارد دولت در پالایش مقررات و آییننامههای خود تجدیدنظر کرده و آنها را به نحوی تنظیم و تجدید کند که سامانههای تحت پوشش دولت بتوانند روانتر و با تسهیلات بیشتر امور اقتصادی و اجتماعی را سامان دهند . اغلب مقررات جاری و آییننامههای مصوب دولت برای شرایط عادی به تصویب رسیده است.
جا دارد کارگروهی طبق مصوبه دولت با اختیارات مستند به اصل ۱۳۸ یا اصل ۱۲۷ قانونی اساسی به عنوان نماینده دولت و رییسجمهور، زیرنظر معاون حقوقی رییسجمهور و با همکاری معاون اجرایی رییسجمهور، سازمان برنامه و بودجه و دستگاه اجرایی ذیربط تشکیل شود و نسبت به پالایش مقررات و متناسبسازی آنها با شرایط فعلی کشور سریعا اقدام و اصلاحات را به دستگاههای اجرایی کشور، به مثابه مصوبه دولت ابلاغ کند.
این امر در دولتهای قبلی برای تسریع در امر بازسازی مناطق جنگزده کشور و نیز تسهیل امور اقتصادی و اجتماعی، مسبوق به سابقه بوده . امور گمرکی، امور صادرات و واردات، توزیع کالا مخصوصا کالابرگ، مقررات اقتصاد مرزی، امور حمل و نقل و ترانزیت، امور سرمایهگذاری بخش خصوصی برای اشتغال و تولید بیشتر، امور کشاورزی، امور خدمات، امور بانکی و مالی و پولی و دهها موضوع دیگر همچنان در چرخه مقررات پیشین قرار دارند که با شرایط امروز تطابق ندارند...
نکته دیگر در مورد مقررات اخیر مربوط به سوخترسانی است که به دلیل ضعف در تنظیم ترتیبات آن باعث بروز ترکشها و تنشهایی در زندگی و معیشت مردم و مخاطراتی برای امر حمل و نقل و تضییقاتی در امر مسافرتهای اجتنابناپذیر آنان شده و دارد کمکم زمینه نارضایتیها را فراهم میکند. گویا نشانههایی هم از بروز این نارضایتیها در بعضی محلهای سوخترسانی گزارش شده است. باید هر چه زودتر این پوست خربزه را که به سفارش عامدانه یا اصلا غیرعامدانه زیر پای دولت انداختهاند، برداشته و در این خصوص مسوولان ذیربط به سرعت بررسی و در مقررات سوخترسانی تجدیدنظر کنند.
*****
تندروتر از اصلاحطلبان تندرو !
روزنامه خراسان نوشت:
سخنان اخیر آقای نبویان مصداق بیان جملاتی خلاف منافع ملی و مصلحت عمومی و خلافگویی درباره واقعیت و متن تفاهم اسلامآباد است. از این رو خلاف منافع ملی است که یکپارچگی کنونی کشور درباره هفت شرط را دچار خدشه کرده و همانند همان دوره خواندن نامه سری در صداوسیما، دعوای سیاست داخلی را به جریان میاندازد. حال این که امروز تمام مسئولان عالی، ذیل تدبیر رهبر معظم انقلاب، بر هفت شرط جمهوری اسلامی ایران (که اتفاقا از متن تفاهم به وجود آمده) تاکید داشته و دارند و در این زمینه اختلافی وجود ندارد.
اما نکته منفی ماجرا این است که آقای نبویان خلاف واقع هم صحبت کرده است. برای مثال گفته که «طبق تفاهمنامه اصل غنیسازی منوط به رضایت آمریکا خواهد بود». حال این که در متن بند ۸ تفاهم این گونه آمده است «دو طرف همچنین موافقت میکنند تا در مورد موضوع غنیسازی، و دیگر موضوعات مورد توافق دوطرف مرتبط با نیازهای هستهای جمهوری اسلامی ایران، بر اساس یک چارچوب رضایتبخش که در توافق نهایی مورد موافقت قرار خواهد گرفت، بحث کنند.»
یعنی اصل موضوع هستهای مبتنی بر «نیازهای هستهای جمهوری اسلامی ایران» است و طرف آمریکایی نمیتواند غنیسازی را که از نیازهای کشور است، کنار بگذارد. یا در جایی دیگر، نبویان گفته است «اگر محاصره برداشته شود، حاصل فشارهای نیروهای مسلح در تنگه هرمز است، نه امضای تفاهمنامه و مذاکره» که خب واضح است سخنی ناقص و نادرست است. چراکه برداشته شدن محاصره، تجمیعی از فشار ایران در میدان نظامی در تنگه هرمز و بعد مذاکره و تثبیت امتیاز سیاسی آن مقاومت جانانه پای میز مذاکره بوده است.
دقت کنید که آقای نبویان همگام با برخی اصلاحطلبان تند، با بیان این جملات، میدان و مذاکره را از هم جدا میکند که خلاف دستور صریح رهبرمعظم انقلاب درباره دوگانهسازی موهوم است. به ویژه آنکه براساس سخنان آقای قالیباف و اعتقاد و تجربه نظام، میدان و دیپلماسی دو عرصه و ابزار برای جلب و جذب منافع ملی هستند. برخی سخنان تمسخرآمیز دیگر نیز بیان شده که نشان میدهد دست این جماعت برای نقد اسلامآباد تا چه اندازه خالی است. مثلا گفته شده که «در تفاهمنامه ۳۰۰ میلیارد سرمایهگذاری آمده، نه ۲۰۰۰ میلیارد دلار». مشخص است که عدد خیالی دو هزار میلیارد دلار را آدمهای بسیار پرتی گفتند که اصلا در مذاکرات نقشی نداشتند. اما بحث اصلی، این نقدهای توخالی نیست. بحث اصلی، این است که تفاهم اسلامآباد امروز نقض شده و هیچ طرفی اجرا نمیکند. حالا وقت آن است که امثال آقای نبویان، به جای سخنان کلی و مبهم، پیشنهاد ایجابی و اجرایی خود را بیان کنند. ما در سخنان آقای نبویان هیچ راهحل واقعا اجرایی را نمیبینیم.
****
قاعده نفی سبیل پیشنیاز تمدن بزرگ اسلامی
جوان نوشت:
قاعده قرآنی «نفی سبیل» از پایههای شکلگیری تمدن نوین اسلامی و گام پنجم از مراحل پنجگانه تحقق اهداف انقلاب اسلامی است. ایران تنها کشور در جهان اسلام است که قاعده نفی سبیل را در عمل اجرا کرده و مطلقاً زیر سلطه کافران نرفته است. بر اساس این قاعده، تمدنی که بر عزت و اراده ملتهای مسلمان استوار شود، نمیتواند در امنیت، اقتصاد، سیاست و فرهنگ به کافران و قدرتهایی وابسته بماند که منافع خود را بر سرنوشت دیگران تحمیل میکنند.
هراس نظام سلطه از ایران فقط به مقاومت، استقلال، تابآوری همهجانبه و قدرت دفاعی آن مربوط نیست؛ نگرانی اصلی استکبار از کشوری است که نفی سبیل را به تجربه موفق حکمرانی و الگویی برای ظلمستیزی و مقابله با سلطهگران تبدیل کرده و الهامبخش جنبش بیداری ملتهای مسلمان شده است. جلوگیری از سرایت تجربه ایران به جهان اسلام و ممانعت از شکلگیری قاعده نفی سبیل در کشورهای مسلمان، علت اصلی قشونکشی بزرگترین ائتلاف نظامی، اقتصادی، امنیتی و رسانهای جهان در غرب آسیا است.
قاعده نفی سبیل یعنی هیچ قدرت غیرمسلمان نباید بر اراده و سرنوشت جامعه مسلمان مسلط شود. آیه «وَلَنْ یجْعَلَ اللَّهُ لِلْکافِرِینَ عَلَى الْمُؤْمِنِینَ سَبِیلًا» نه به معنای انزوا و قطع رابطه با جهان، بلکه مرز میان تعامل از موضع انتخاب و رابطه از موضع اجبار است. کشور مستقل میتواند و باید با سایر کشورها تعامل و همکاری کند، اما حق تصمیمگیری درباره منافع حیاتی خود را نباید به کافران واگذار کند.
انقلاب اسلامی ایران این قاعده را از ساحت اندیشه به میدان عمل آورده است. کشوری که پیش از انقلاب در نظم امنیتی امریکا در منطقه تعریف شده و کمترین نشانه استقلال هم در اداره ایران دیده نمیشد، با وقوع انقلاب اسلامی اعلام کرد درباره سرنوشت خود از هیچ قدرتی اجازه نمیگیرد. نیم قرن تلاش دشمنان برای به زانو درآوردن ایران تمدنی، از جنگ تحمیلی هشتساله تا کودتاها، تحریمها و تهدیدها، و از فشارهای سیاسی و فناورانه تا انواع فتنههای تجزیهطلبان و جنگ رسانهای، همه و همه هزینه تحقق قاعده نفی سبیل است؛ و حالا که جمهوری اسلامی ایران به گفته رسانههای نظام سلطه به عنوان چهارمین قدرت جهانی همه هیمنه نظام سلطه را درهم شکسته، این پرسش پیش روی ملتهای مسلمان است که اگر ایران توانسته زیر فشار، حق انتخاب خود را حفظ کرده و پیروز میدان نبرد باشد، چرا دیگر ملتهای مسلمان نتوانند؟
*****
پایان تاب آوری و فقر راهبردی در آمریکا
وطن امروز نوشت:
اندیشکده شورای آتلانتیک در تازهترین ارزیابی خود پیرامون نتایج انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا، اعتراف معناداری کرده و به ترکیب «پایان تابآوری» و «فقر راهبردی» در آن کشور اشاره کرده است.
بر این اساس، آنچه در برهه حساس کنونی به منصه ظهور رسیده، دقیقا نقطه عطف «پایان تابآوری اجتماعی شهروندان آمریکایی» در برابر ماجراجوییهای پرهزینه ضدایرانی و بازتاب عینی «فقر مطلق راهبردی» در ساختار تصمیمسازی کاخ سفید به سرکردگی ترامپ تروریست است؛ شکستی که پیامدهای آن بهمراتب عمیقتر از جابهجایی موقت کرسیهای قانونگذاری سنا و مجلس نمایندگان بوده و بنیانهای قدرت در هیات حاکمه آمریکا را نشانه رفته است.
طی سالهای اخیر، سردمداران کاخ سفید با هدایت نومحافظهکاران و لابیهای صهیونی، تمام توان و سرمایه عمومی مردم آمریکا را در مسیر مهار جمهوری اسلامی ایران و راهاندازی زنجیرهای از تقابلهای مستقیم و غیرمستقیم در منطقه غرب آسیا مستهلک کردند.
تحمیل فشارهای معیشتی سنگین، تورم بیسابقه، جهش قیمت حاملهای انرژی، کسری بودجه سرسامآور و تزریق صدها میلیارد دلار از درآمدهای مالیاتی مردم آمریکا به پای جنایات ماشین جنگی رژیم صهیونیستی، جامعه آن کشور را به مرز انفجار روانی و معیشتی کشانده است.
شکست خردکننده جمهوریخواهان و ترامپ در انتخابات میاندورهای اخیر، محصول سرریز شدن کاسه صبر شهروندانی بود که تابآوری خود را در قبال تداوم این سیاستهای ویرانگر و جنگطلبانه به طور کامل از دست دادهاند.
رأیدهندگان آمریکایی در این آوردگاه، با زدن ضربهای کاری بر پیکره اردوگاه ترامپ، صراحتا پیام دادند دیگر حاضر نیستند بهای گزاف محاسبات غلط حاکمان خود در خصومت با ایران قدرتمند را بپردازند.
پافشاری تهران بر استراتژی «مقاومت فعال» و پاسخهای کوبنده میدانی به هرگونه تجاوزطلبی، سبب شد هزینههای سیاست مداخلهجویانه واشنگتن مستقیما به سفره و معیشت شهروندان آمریکایی اصابت کند؛ امری که استحکام اجتماعی ادعایی و واهی آمریکا را فروپاشید و بدترین شکست سیاسی ممکن را بر سر کاخ سفید آوار کرد.
در ورای این فروپاشی اجتماعی و بیمیلی مفرط افکار عمومی به پذیرش ماجراجوییهای خارجی، بحرانی حتی مهلکتر در لایههای ارشد اجرایی واشنگتن حاکم است: بحران تهیشدگی نخبگانی و فقدان حداقل عقلانیت سیاسی. کابینه و حلقه مشاوران نزدیک ترامپ در دوره کنونی، نمونهای بیسابقه از تلفیق «لمپنیسم سیاسی» و «آنارشیسم ساختاری» را به نمایش گذاشتهاند. در این محیط آکنده از توهم، فرآیندهای بروکراتیک و ارزیابیهای منطقی نهادهای تصمیمساز پیشین کاملا به حاشیه رانده شده و جای خود را به تصمیمات خلقالساعه، رفتارهای نمایشی و رویکردهای هیجانی داده است.
****
تزویر بهتر از زور جواب میدهد!
فرهیختگان نوشت:
دشمن درحال بازگشت به این ایده است که تزویر بهتر از زور جواب میدهد و تکمیل تزویر، شرط لازم برای مؤثر واقعشدن زور است. ترجمه سیاسی آن اینگونه است؛ اگر میخواهید جنگ جمهوریخواهانه و ترامپی جواب دهد، قبلش به اندازه کافی دموکرات عمل کنید تا با تحریم و تهاجم، ادراک ایران ضعیف شده و آماده سقوط باشد. اگر در جبهه گسترده دشمنان شکاف است، آنها در برابر ایران درون یک صف قرار میگیرند.
ترامپ پس از ناکامی در انتخابات میاندورهای، یا برای فریب و یا از روی اعتقاد، اعلام کرد شاید به جنگ بازنگردد زیرا محاصره و تحریم را راه بهتری میداند. ترامپ جنگ را نه پیش، نه حین و نه بلافاصله پس از انتخابات از سر نگرفت و تا ۱۳ دیماه و استقرار کنگره جدید، کمی بیش از یک ماه برای عملیات نظامی فرصت دارد. بااینحال چشمانداز یک جنگ دیگر خطرناک است، بهویژه آنکه مردم در انتخابات میاندورهای مخالفت قابلتوجه و خشمگینانهای به تبعات اقتصادی آن داشتند. یک جنگ با تبعات اقتصادی بیشتر، برای ترامپ سرنوشت پرریسکتری میسازد.
همزمان برخی معتقدند اعزام سه ناوهواپیمابر به منطقه دریای عرب درحالیکه طی جنگ ۴۰روزه تنها یک ناو در آن حضور داشت، در کنار کاهش قیمت نفت، حکایت از آمادگی برای جنگ دارد. گفته میشود دشمن علاقهمند است با کاهش قیمت نفت پیش از جنگ، کاری کند تا رشدی که پس از جنگ اتفاق میافتد، همچنان در دایره تحمل بازار باقی بماند. اینها اما قسمتی از تحلیل ماجراست. کاهش قیمت نفت در پی پیروزی دموکراتها و کاهش ریسک ازسرگیری جنگ رخ داد. ازسویدیگر، ایران از قیمتهای بالای نفت منتفع میشود زیرا صادرات ولو کمتر، اما همچنان باقی است.
اعزام ناوهای بیشتر، کاهش قیمت نفت و تلاش برای گسترش تحریم و محاصره و پیوستن اروپا به بازی تشدید تحریم، جهتگیری دشمن به سمت آسیب به معیشت مردم و ملتهب کردن افکار عمومی را نشان میدهد. نقشه دشمن مشخص نیست، اما حتی اگر آنها در کوتاهمدت بخواهند جنگ را از سر گیرند، حداقل منتظر رخدادن یک دیماه دیگر این بار در ۱۴۰۵ خواهند بود. سپس جنگ را بر مبنای تشدید شکاف تنظیم خواهند کرد تا جنگ جدید باعث ترمیم شکافهای اجتماعی نشود. پس از وقایع دیماه نیز صحبت از محاصره و احتمال حملات موشکی به مراکز تأمین امنیت بود تا این اتفاقات به شکاف ماندگار و زنده تبدیل شوند؛ گرچه جنگ و ترور مسئله را دگرگون کرد.
سفر رومن گافمن، رئیس سازمان اطلاعات خارجی رژیم صهیونیستی موسوم به موساد به واشنگتن و جلسات پیشین مجموعه متحدان آمریکا در امارات و آلمان، جهتگیری به سمت چنین نقشهای را درون خود دارد.
******
از «کارشناس» تا «مزدور رسانهای»
مشرق نوشت:
مقاله صنم ماحوزی، سندی است براینکه چگونه میتوان با قلم، در جنایت جنگی شریک شد. وجدان عمومی جهان و تاریخ، این مزدوران را نه به عنوان «کارشناس»، بلکه به عنوان همدستان جنایتکاران جنگی به یاد خواهد آورد.
در روزهایی که وجدان عمومی جهان در برابر جنایات جنگی رژیم صهیونیستی و حامیان آمریکاییاش در غزه و لبنان به درد آمده است، دستگاه تبلیغاتی پنتاگون و سیا راهبردی قدیمی اما شرمآور را دوباره از انبار بیرون کشیده است: استفاده از «مزدوران رسانهای» با چهرههای ظاهراً علمی و تخصصی، برای مهندسی ادراک عمومی و قانونیجلوهدادن به هدف قرار دادن زیرساختهای غیرنظامی.
آخرین حلقه از این زنجیره مزدوری، مقالهای است که روز دوشنبه ۱۶ نوامبر ۲۰۲۶ در روزنامه نیویورک تایمز منتشر شد؛ مقالهای با عنوان «جنگ ممکن است معمای دیرینه سدهای ایران را که بدون دلیل مشخص ساخته شدهاند، حل کند» که به قلم صنم ماحوزی و اریکا سولومون نوشته شده است.
این مقاله، درست در زمانی منتشر میشود که بر اساس گزارشهای نهادهای حقوق بشری سازمان ملل متحد، حملات آمریکا و اسرائیل به ایران بین ۲۸ فوریه و اوایل آوریل ۲۰۲۶ دستکم ۳,۳۷۵ غیرنظامی از جمله نزدیک به ۵۰۰ زن را شهید و بیش از ۳۳,۰۰۰ نفر را زخمی کرده است.
گزارشهای رسمی también حاکی از آن است که ۶۷,۴۱۴ سایت غیرنظامی هدف قرار گرفتهاند که ۴۹۸ باب مدرسه و ۲۳۶ مرکز بهداشتی در میان آنها بوده است. در چنین شرایطی، مقاله ماحوزی با ایجاد یک پیوند خیالی میان سدها و تأسیسات موشکی، عملاً تلاش میکند بمباران زیرساختهای آبی – که حیات میلیونها غیرنظامی به آنها وابسته است – را به عنوان یک «هدف نظامی مشروع» بازتعریف کند.این مصداق بارز «تروریسم رسانهای» است.
ظاهرا در رژیم جنایتکار ترامپ، همانطور که از تروریستهای اقتصادی چون «میعاد ملکی» بهایی(یکی از طراحان اصلی تحریمهای ایران در دوره ترامپ) رونمایی می شود، در حوزههای دیگر هم تروریستهای خاص آن حوزه در حال پردهبرداری هستند.
این اولین بار نیست که دستگاه اطلاعاتی-نظامی آمریکا از «متخصصان» ظاهراً مستقل برای پوشاندن جنایات خود استفاده میکند. اسناد و تاریخچه عملیات روانی سیا و پنتاگون نشان میدهد که از دههها پیش، راهبرد «عملیات غیرمتعارف» شامل بهکارگیری شبکهای از روزنامهنگاران، دانشگاهیان و «کارشناسان» بوده است که با ارائه تحلیلهای ظاهراً بیطرف، افکار عمومی را برای پذیرش اقدامات نظامی آماده میکنند.
