عوامل موثر بر قیمت طلا
پاسخ به این سوال آنقدرها ساده نیست. طلا ممکن است در یک روند کلی صعودی قرار داشته باشد، اما در همان مسیر بارها کاهش قیمت و اصلاح را تجربه کند. از طرف دیگر، قیمت طلا در ایران فقط به بازار جهانی وابسته نیست و نرخ دلار میتواند مسیر بازار داخلی را تغییر دهد.
بنابراین بهجای اینکه فقط به چند روز رشد یا کاهش قیمت نگاه کنیم، بهتر است عواملی را بررسی کنیم که مشخص میکنند آیا شرایط هنوز به نفع طلاست یا احتمال اصلاح بیشتر شده است.
آیا رشد اخیر طلا میتواند ادامه پیدا کند؟
یکی از نشانههای مثبت بازار این است که قیمت جهانی طلا توانسته از محدودههایی عبور کند که قبلتر چند بار جلوی رشد آن را گرفته بودند. این اتفاق معمولا نشان میدهد قدرت خریداران بیشتر شده است.
اما یک نکته مهم وجود دارد، عبور از یک قیمت مهم به این معنی نیست که طلا از آن لحظه به بعد بدون توقف گران میشود. بعد از هر رشد سریع، بخشی از معاملهگران سود خود را نقد میکنند و همین اتفاق میتواند باعث کاهش موقت قیمت شود. بنابراین اگر طلا چند روز پایین بیاید، لزوما نمیتوان گفت روند صعودی تمام شده است.
اتفاقا یکی از چیزهایی که فعالان بازار دنبال میکنند این است که بعد از چنین کاهشهایی، خریداران دوباره در چه قیمتی وارد بازار میشوند. اگر تقاضا در قیمتهای پایینتر برگردد، احتمال ادامه روند قبلی بیشتر خواهد شد.
برای سرمایهگذار ایرانی البته فقط جهت قیمت مهم نیست؛ روش خرید طلا نیز روی هزینه و ریسک سرمایهگذاری اثر دارد. افرادی که نمیخواهند سکه یا شمش را بهصورت فیزیکی نگهداری کنند یا اجرت و مالیات پرداخت کنند، میتوانند در کنار روشهای دیگر، شرایط سرمایهگذاری در صندوق طلا را نیز بررسی کنند.
دلار آمریکا چه اثری روی قیمت جهانی طلا دارد؟
وقتی ارزش دلار کاهش پیدا میکند، خرید طلا برای افرادی که از ارزهای دیگر استفاده میکنند ارزانتر میشود و این موضوع میتواند تقاضا را افزایش دهد. به همین دلیل در بسیاری از دورهها، ضعف دلار به نفع طلا و تقویت دلار به زیان آن بوده است.
نرخ بهره آمریکا چرا برای خریدار طلا مهم است؟
شاید در نگاه اول عجیب باشد که تصمیم بانک مرکزی آمریکا بتواند روی قیمت طلایی که در ایران میخریم اثر بگذارد، اما نرخ بهره یکی از مهمترین متغیرهای بازار جهانی طلاست. وقتی نرخ بهره بالا باشد، سرمایهگذاران گزینههای بیشتری برای دریافت بازده دارند و ممکن است بخشی از پول خود را از طلا خارج کنند. در مقابل، اگر بازار انتظار داشته باشد نرخ بهره در آینده کاهش پیدا کند، جذابیت طلا میتواند بیشتر شود.
برای همین انتشار آمار تورم، اشتغال و رشد اقتصادی آمریکا معمولا با دقت زیادی توسط معاملهگران طلا در تمام دنیا دنبال میشود.
چرا قیمت طلا در ایران ممکن است، متفاوت حرکت کند؟
ممکن است قیمت جهانی طلا کاهش پیدا کند، اما همزمان دلار در ایران گران شود. در چنین شرایطی، طلای داخلی ممکن است کاهش زیادی نداشته باشد یا حتی همچنان افزایش قیمت را تجربه کند.
حالت برعکس هم ممکن است رخ دهد. اگر اونس جهانی طلا رشد کند اما نرخ ارز در ایران کاهش پیدا کند، بخشی از افزایش جهانی طلا میتواند در بازار داخلی خنثی شود.
به همین دلیل، برای تصمیمگیری درباره خرید طلا در ایران بهتر است حداقل سه عامل کنار هم دیده شوند:
- قیمت جهانی طلا
- نرخ ارز در ایران
- قیمت و حباب داراییای که قصد خرید آن را داریم
عامل سوم بهخصوص در مورد سکه اهمیت زیادی دارد. قیمت سکه همیشه دقیقا برابر ارزش طلای موجود در آن نیست و ممکن است بخشی از قیمت آن مربوط به حباب بازار باشد. در خرید صندوقهای طلا نیز بهتر است صندوقهایی را انتخاب کنید که بازدهی مناسب و حباب پایینتر دارند.
اگر طلا پایین بیاید، یعنی باید منتظر ریزش باشیم؟
نه لزوما. بازارها اینقدر ساده حرکت نمیکنند. حتی در دورههایی که روند بلندمدت طلا صعودی بوده، اصلاحهای قابلتوجهی در میانه راه اتفاق افتاده است. بخشی از این کاهشها فقط نتیجه فروش سرمایهگذارانی است که بعد از رشد قیمت تصمیم میگیرند سود خود را نقد کنند. بنابراین اگر قیمت طلا بعد از یک دوره رشد کاهش پیدا کند، بهتر است بهجای واکنش هیجانی بپرسیم چه عاملی باعث این کاهش شده است؟
الان طلا بخریم یا منتظر کاهش قیمت باشیم؟
برای کسی که قصد معامله روزانه ندارد، پیدا کردن دقیقترین کف قیمت طلا ضروری نیست. یکی از روشهایی که میتواند ریسک ورود در قیمت نامناسب را کمتر کند، خرید مرحلهای است.
مثلا بهجای اینکه تمام پول در یک روز وارد بازار شود، سرمایه در چند مرحله تقسیم شود. اگر قیمت پایین آمد، امکان خرید در قیمت کمتر وجود دارد و اگر رشد ادامه پیدا کرد، بخشی از سرمایه از قبل وارد بازار شده است. در کنار زمان خرید، انتخاب نوع طلا نیز اهمیت دارد.
طلای زینتی اجرت بالا دارد. سکه ممکن است با حباب بالا معامله شود. خرید شمش یا طلای آبشده نیز نیازمند توجه به اصالت و عیار درست و … است. نگهداری طلای فیزیکی هم ریسک سرقت دارد. یکی از گزینههای مناسبل استفاده از صندوقهای سرمایهگذاری طلاست.
برای مثال، صندوق طلای جام فارابی بخش عمده دارایی خود را در ابزارهای مبتنی بر سکه و شمش طلا سرمایهگذاری میکند. بنابراین فرد میتواند بدون نگهداری طلای فیزیکی و با سرمایه کم حتی 150 هزار تومان، در بازار طلا سرمایهگذاری کند.
بالاخره روند طلا صعودی ادامه مییابد؟
نشانههای اخیر نشان دادهاند که خریداران دوباره در بازار فعال شدهاند، اما هیچ روندی بدون وقفه ادامه پیدا نمیکند. ادامه رشد طلا به مجموعهای از عوامل بستگی دارد. به همین دلیل، اگر قیمت طلا طی روزهای آینده کمی کاهش پیدا کند، نباید نتیجه گرفت که همهچیز تغییر کرده است. همانطور که چند روز افزایش قیمت نیز تضمین نمیکند که بازار بدون توقف به رشد خود ادامه دهد.
برای افرادی که با هدف حفظ ارزش بخشی از پسانداز وارد بازار میشوند، خرید مرحلهای و انتخاب روش مناسب میتواند از تلاش برای پیشبینی دقیق قیمت فردا اهمیت بیشتری داشته باشد.
در نهایت، قبل از خرید بهتر است هزینه، نقدشوندگی، نحوه نگهداری و ریسک روشهای مختلف سرمایهگذاری در طلا را با هم مقایسه کنید.