روز گذشته به دنبال پیوستن چهار سناتور جمهوریخواه به هشتمین تلاش سنای ایالات متحده برای محدود کردن اختیارات جنگی ترامپ، نتیجهای متفاوت از هفت تلاش قبلی رقم خورد، اتفاقی که به دلیل تبعات جنگ با ایران، بعضا از آن به عنوان کاهش تدریجی حمایت جمهوریخواهان از رئیسجمهورشان تعبیر شده است اما بررسی سایر تحولات حزبی چنین دیدگاهی را رد میکند. گرچه اکثر نظرسنجیها حاکی از افت قابل توجه محبوبیت ترامپ در میان مردم آمریکا است، دیدگاه رایدهندگان جمهوریخواه تغییر چندانی نکرده است: در حالی 96 درصد دموکراتها مخالف جنگ با ایران هستند که همچنان 79 درصد جمهوریخواهان از آن حمایت میکنند!
بدین ترتیب علیرغم آنکه یکی از دلایل مهم محبوبیت ترامپ در بین تودههای جمهوریخواه، مخالفت وی با مداخلهجوییهای پر هزینه آمریکا در جهان بوده است، به نظر میرسد هنوز فشارهای اقتصادی ناشی از جنگ با ایران نتوانسته بر کاریزمای ترامپ در بین جمهوریخواهان و جزمیت ایدئولوژیک آنها در حمایت آخرالزمانی از اسرائیل غلبه کند!
از این منظر، اولین شکست ترامپ در سنا بیش از آنکه نشان از تزلزل وی در حزب جمهوریخواه باشد عکس این گزاره را روایت میکند. این روزها و همزمان با رایگیری سنا، انتخابات مقدماتی حزب جمهوریخواه برای تصاحب صندلیهای کنگره به عرصهای برای اعلام وفاداری تودههای جمهوریخواه به دونالد ترامپ تبدیل شده است. ترامپ که روزگاری مخالفان بسیاری در بین نخبگان حزب داشت به لطف همین طرفداران پرشور و وفادار توانسته به تدریج همه منتقدان خود را حذف و یا با خود همراه کند. آنهایی که بر اصول خود ایستادند توسط رأیدهندگان تنبیه شدند و آنهایی که به دنبال حفظ جایگاه خویش بودند ملتمسانه به لشکر حامیان ترامپ پیوستند. شکست ترامپ در سنا مرتبط با یکی از همین حذفهاست.
در پنج تلاش اول دموکراتها برای محدود کردن اختیارات جنگی رئیسجمهور، تنها سناتور رند پال با آنها همراهی کرد. پال همچون پدرش همواره یک لیبرترین ضدمداخلهگرا بوده و نظرات وی هرگز دستخوش نوسان نشده است. در تلاش ششم سوزان کالینز و در تلاش هفتم لیزا مورکوفسکی به او اضافه شدند. این دو سناتور جمهوریخواه میانهرو و کهنهکار که سابقه مخالفت با طرحهای ترامپ را در کارنامه دارند یکی قریب سه دهه و دیگری بیش از دو دهه است بر صندلی خود در سنا تکیه زده و چنان جایگاه خویش را تثبیت کردهاند که نگرانی چندانی بابت طرد شدن توسط ترامپ ندارند. ضمن آنکه موعد پایان این دوره مورکوفسکی سال 2029 میباشد.
در نتیجه، در هشتمین تلاش سنا، اضافه شدن سناتور بیل کسیدی به سه همکار جمهوریخواه خود بود که ورق را به نفع مخالفان ترامپ برگرداند. کسیدی که از مخالفان قدیمی ترامپ است تلاش زیادی را برای دلجویی از وی انجام داد که هفتبار رد کردن طرح دموکراتها از آن جمله است اما با هیچ یک از اینها نتوانست دل ترامپ را به دست آورد و شنبه گذشته با شکست سنگین از نامزد مورد حمایت ترامپ جولیا لتلو از گردونه رقابتها خارج شد. رای تعیینکننده او در سنا، در حقیقت پاسخی منفعلانه به این شکستش بوده است.
پیروزیهای حزبی ترامپ به همین ختم نمیشود. حذف توماس مسی و چندین نفر از سناتورهای ایالتی جمهوریخواه در ایندیانا نمونههایی دیگر است. این سناتورها به دلیل مخالفت با طرح ترامپ برای بازآرایی نواحی انتخاباتی ایالت مورد خشم او قرار گرفته بودند و توماس مسی مطرحترین نماینده جمهوریخواه کنگره است که از طریق مخالفت با ترامپ در مواردی چون انتشار پروندههای اپستین، اقدامات جنگطلبانه او و کمک نظامی به اسرائیل شهرت یافته است. با وجود این، او نتوانست از پس ادوارد گارلین برآید. رقیبی که علاوه بر ترامپ، از حمایت لابی اسرائیل و سرمایهگذاران صهیونیستی همچون میریام ادلسون برخوردار بوده است.
همه اینها درحالیست که حتی رویگردانی پادکسترهای محبوب جریان ماگا همچون تاکر کارلسون، مگان کلی، کندیس اوونز و الکس جونز از ترامپ علیرغم داشتن مخاطبانی 40 میلیونی نیز نتوانست تاثیر چندانی روی محبوبیت حزبی وی بگذارد. وضعیت کنونی حزب را بطور خلاصه، لیندسی گراهام اینگونه توصیف میکند: «اگر سعی کنید ترامپ را تخریب کنید خواهید باخت. زیرا این حزب، حزب ترامپ است».
برپایه آنچه اشاره شد و با توجه به اصرار تودههای جمهوریخواه در حمایت از ترامپ، به نظر میرسد بهترین مسیر برای حذف این تهدید، شکست جمهوریخواهان در انتخابات پیشروی کنگره است. اتفاقی که با توجه به رسیدن نرخ تایید ترامپ به زیر 37 درصد دور از دسترس نیست. علی ای حال، آشکار است که هر دو مسیر رویگردانی جمهوریخواهان از ترامپ یا شکست آنها در کنگره، تنها با تداوم حفظ اهرم تنگه هرمز و فشار اقتصادی بر روی آمریکا امکانپذیر میشود.