آینده اقتصادی کشور در گرو افزایش نظارت است

گروه اقتصادی الف،   4010221115 ۲۷ نظر، ۰ در صف انتشار و ۷ تکراری یا غیرقابل انتشار

آلبرت بغزیان، کارشناس اقتصادی می گوید: «به نظر من مهمترین چالش در شرایط کنونی برای کشورمان، در بحث "نظارت اقتصادی" است. اگر این بخش تقویت شود، می تواند از ایجاد برخی آسیب های گسترده تر که در آینده خود به بیماری هایی جدی در فضای اقتصاد تبدیل می شود، جلوگیری کند. البته رئیس جمهور نیز در گفتگوی اخیر خود با مردم بر این مساله تاکید کرد».

آینده اقتصادی کشور در گرو افزایش نظارت است

به گزارش الف؛ مدت هاست که مساله حذف ارز 4200 تومانی، به یکی از موضوعات داغ و مهم در عرصه معادلات اقتصادی و مناظرات کارشناسان و تحلیلگران اقتصادی مختلف تبدیل شده است. در این راستا، بسیاری از اقتصاد دانان از ضرورت حذف این ارز به دلیل هزینه های سنگین تحمیلی از سوی آن به اقتصاد ایران و به طور خاص رانت ها و فسادهایی که از آن ناشی می شود، اشاره داشته اند. 

این در حالی است که برخی دیگر به این نکته پرداخته اند که حذف ارز مذکور در نوع خود می تواند آسیب هایی را متوجه مردم کند و باعث بالا رفتن قابل توجه قیمت کالاهای مورد نیاز آن ها شود. در این میان حتی برخی این گونه استدلال می کنند که چه حذف و چه عدم حذف این ارز، دارای آثار و تبعاتی است که باید آن ها را به دقت مورد توجه قرار داد. 

با این همه، کفه منتقدان ارز 4200 تومانی(که جهت تامین کالاهای اساسی در نظر گرفته شده بود) قوی تر بوده و مخالفان این ارز بر این باورند که تنها بخش کمی از مردم از منافع این ارز بهره برده اند و در عین حال، توقف تخصیص این ارز نیز می تواند صرفه جویی قابل توجه ارزی را سبب شود(با توجه به جلوگیری موثر از قاچاق و سوداگری). با این همه، با توجه به تحولات اخیر و حذف ارز ترجیحی برای آرد و گندم و متعاقبا افزایش قابل ملاحظه قیمت اقلامی نظیر ماکارونی و نان فانتزی، بسیاری به طرح این سوال می پردازند که آینده اقتصادی ایران چگونه خواهد بود؟ آیا باید منتظر افزایش قابل توجه قیمت دیگر کالاهای اساسی نیز باشیم؟ آیا دولت برنامه ای مشخص و مستحکم جهت مقابله با آسیب های ناشی از حذف سیاست اعطای ارز 4200 تومانی دارد؟ "آلبرت بغزیان"، مدرس دانشگاه و کارشناس مسائل اقتصادی در گفت و گو با الف به بررسی پرسش های مذکور پرداخته است.

برخی مخالفان حذف سیاست تخصیص ارز 4200 تومانی از آثار و تبعات منفی آن بر فضای کلی اقتصاد در شرایط کنونی سخن می گویند و معتقدند این اقدام می تواند هزینه های زیادی را برای کشور به دنبال داشته باشد. آیا با این گزاره موافقید؟ 

البته که من هم موافقِ دائمی نبودن سیاست تخصیص ارز 4200 تومانی بوده و هستم با این حال، به نظر من انجام این اقدام(حذف ارز 4200 تومانی) در شرایط کنونی، با چالش هایی خاص رو به رو است. دلیل اصلی این مساله نیز این است که باید توجه داشته باشیم، شرایط اقتصادی ما هنوز تثبیت نشده است. مثلا ما در مورد نرخ ارز هنوز شرایط باثباتی را نمی بینیم. درست است که مدتی است دامنه نوسان آن محدود شده و بانک مرکزی در حال مدیریت این مساله است با این حال، با توجه به شرایط کلی مرتبط با کشور نظیر شرایط خاص مذاکرات اتمی وین، تداوم تحریم ها و یا دیگر چالش های اقتصادی داخلی، همه و همه مردم را به سمت کسب و کارهای زود بازده و فوری می کشانند.

 حال در این شرایط، با حذف ارز 4200 تومانی، تا حدی برخی چالش ها و مشکلات پیش می آیند. در این رابطه دولت می گوید، حذف ارز 4200، اثر چندانی بر اقتصاد ندارد، یعنی آنقدر از این نرخ 4200 تومانی ارز سواستفاده شده و آن را گرفته اند، که الان اگر این ارز حذف شود، بهتر است. در این چهارچوب من می گویم که چرا حذف کنیم؟ ما می توانیم جلو سواستفاده ها از این ارز را بگیریم و آن هایی که مثلا با استفاده از این ارز، گندم، نهاده های دامی و یا کالاهای اساسی وارد می کنند را وادار کنیم که زمانی ارز 4200 تومانی می گیرند، کالای خود را نیز با بهای متناسب با آن بفروشند نه اینکه کالاها را احتکار کنند و یا آن ها را به نرخ آزاد بفروشند. 

از این منظر، این بخش رها شده و در عوض گفته می شود که از ارز 4200 تومانی سو استفاده می شود. خوب در این فضا باید گفت اساسا سو استفاده امری طبیعی است. وقتی ما تعهدی نمی گیریم از گیرندگان ارز 4200 تومانی، سواستفاده های ناشی از مساله نیز نتیجه ای کاملا طبیعی است. وقتی هم که ارز 4200 حذف می شود و ما می گوییم که پول آن را نیز به مردم خواهیم داد، عملا با افزایش قیمت ها رو به رو می شویم که در مورد اخیر مثلا در بحث افزایش قیمت نان باگت یا دارو و روغن شاهد آن بودیم. ماکارونی هم که خیلی زود خود را نشان داد. 

در این چهارچوب، ما می گوییم که یارانه اش را به مردم می دهیم و اما توجه نداریم که این سوی ماجرا، عملا قیمت رها شده است. از طرفی باید این سوال را پرسید که آیا یارانه اعطایی که رقمی در بازه 300 تا 400 هزار تومان است نیز افزایش پیدا می کند؟ اساسا چالشی را که در مورد یارانه قبلی اعطایی به مردم داشتیم، این بود که با گذشت زمان و با تغییر برخی واقعیت های اقتصادی، این یارانه تغییری نکرد. در این چهارچوب، عملا از حیث اقتصادی سوال ها و چالش ها در مورد حذف ارز 4200 و به طور خاص کنترل بازار و نظارت ها بر آن و حمایت از مردم، افزایش پیدا کرده و می کند. 

به نظر شما سیاست درست در این رابطه چه می تواند باشد؟

به نظر من اولا تا حدی باید ثبات اقتصادی ایجاد شود و سپس می توان قیمت این ارز را به صورت تدریجی افزایش داد. مثلا اکنون 4200 تومان است، می توان پس از مدتی آن را 8000 تومان کرد و همینطور به صورت پلکانی افزایش داد. در این چهارچوب، با اتخاذ تدابیر خاص اقتصادی و در عین حال تقویت بیش از پیشِ بخش نظارتی، می توان جلوی سو استفاده ها را گرفت. آنچه در شرایط کنونی حاکم است به نظر به ویژه در بحث حمایت از مصرف کننده، با برخی چالش ها رو به رو است. از این منظر انگار که ما به یک فرد واکسن کرونا می زنیم، بعد به او می گوییم برو در خیابان. بعد می گوید، خوب ماسک چه می شود؟ ما می گوییم، نیازی نیست تو دیگر واکسن زده ای.

 در معادله ارز 4200 نیز همین نسبت برقرار است. ما هم در حال حذف کردن ارز 4200 تومانی هستیم و هم قیمت ها را رها می کنیم. این مساله شدنی نیست و هر دو باید وجود داشته باشد. از این رو، نگرانی در مورد افزایش قیمت کالاها وجود دارد. البته که این اقدام دولت می تواند محاسنی نظیر کنترل نقدینگی، کاهش کسری بودجه یا کاهش دست اندازی به منابع ارزی را هم داشته باشد، با این حال، در هفته اخیر ما یک چشمه از اتخاذ سیاست مذکور را در بحث افزایش قیمت ماکارونی و نان باگت دیدیم.

 این روند باید تدریجی باشد. اگر هم که نیست و قرار است یارانه به مردم داده شود، باید دنبال نظارت برویم و اجازه ندهیم که بازار و قیمت ها از کنترل خارج شوند. البته که من در این رابطه هنوز برنامه مشخصی را از سوی دولت ندیده ام. مساله ای که باید از سوی تیم اقتصادی دولت با قدرت مورد بررسی قرار گیرد و از چالش های احتمالی ناشی از آن جلوگیری شود. 

آیا در ادامه راه شاهد افزایش قیمت کالاها و خدمات خواهیم بود؟ 

البته که دولت هم این مساله را رد نکرده است و اساسا یارانه پرداختی 300 و 400 هزار تومانی را نیز به همین دلیل اعطا می کند. البته که این یارانه هم پس از دو سه ماه که کالابرگ الکترونیکی به مردم داده شود، حذف می گردد. در این چهارچوب مشخص خواهد شد که حالا مردم به چه میزان می توانند کالا دریافت کنند. مثلا مقدار مشخص مرغ، گوشت، و غیر دریافت کنند. در آن زمان است که قیمت ها عملا به حالت آزاد می رسند. 

 مهمترین بخش یا بخش هایی که اکنون دولت با حذف ارز 4200 تومانی باید توجه ویژه ای را به آن معطوف کند، چیست؟

یکی از چالش های اساسی ما در مباحث اقتصادی این است که ما از یک بیماری خود را خلاص می کنیم اما پیش بینی بیماری های دیگر را نمی کنیم و یا اساسا مبتلا به بیماری های دیگر می شویم. ما باید توجه داشته باشیم که تجربه تاریخی ما در سیاست های اقتصادی نشان داده که پس از وضع یک سیاست مهم اقتصادی، ما اساسا باید سیاست های پشتیبان و حمایتی اقتصادی را نیز تعریف کنیم. مساله ای که اگر انجام نشود، خود می تواند آسیب های جدیدی را برای کلیت فضای اقتصاد و مردم ایجاد کند. از این منظر، ما باید اقدامات خود را در عرصه اقتصاد با سیاست هایی که قابل پیش بینی هستند، همراه کنیم.

 از این رو، من مهم ترین چالش را در شرایط کنونی در بحث نظارتی می دانم. اگر این بخش تقویت شود، می تواند از اینجا برخی آسیب های گسترده تر که در آینده خود به بیماری هایی جدی در فضای اقتصاد تبدیل می شوند، جلوگیری کند. مساله ای که می تواند آسیب ها بر مردم را نیز کاهش دهد. البته که در سخنرانی اخیر رئیس جمهور کشورمان نیز به نوعی شاهد این مساله بودیم و ایشان گفتند که نظارت ها باید جدی شود. با این حال، باید منتظر ماند و دید که آیا در عرصه میدانی نیز این مهم به وقوع می پیوندد. 

 

دیدگاه کاربران

ناشناس۲۵۰۲۹۸۶۰۹:۰۱:۳۴ ۱۴۰۱/۲/۲۵
آینده اقتصاد کشور در گرو تعامل و روابط بهتر با کشورهای مهم دنیا است. نگه داشتن کشور در وضعیت اقتصاد امنیتی و ریاضتی تنها باعث تحلیل زیر ساخت های اقتصادی می شود.
ناشناس۲۵۰۳۰۴۰۰۹:۵۰:۳۵ ۱۴۰۱/۲/۲۵
با گران شدن نفت در جهان، اکنون عراق تنها از صادرات نفت ماهانه 11 میلیارد دلار و عربستان در حدود 30 میلیارد دلار بدست می آورند. اما ما چی؟؟؟؟؟؟؟؟!!!
ناشناس۲۵۰۳۳۳۳۱۴:۴۲:۴۵ ۱۴۰۱/۲/۲۵
تنها راه نجات کشور و انقلاب و اقتصاد ملی کردن تمامی ثروت موجود در کشور بصورت یکباره و یکجا این تنها نسخه نجات بخش برای کشور و جامعه است
ناشناس۲۵۰۳۴۲۵۱۶:۱۵:۰۷ ۱۴۰۱/۲/۲۵
...نوبت بعدی بنزین است.
ناشناس۲۵۰۳۰۴۲۰۹:۵۲:۴۱ ۱۴۰۱/۲/۲۵
اعلام شده است که چین در حال جایگزین کرد نفت ارزانتر روسیه به جای نفت ایران است. مسئولان به بالا رفتن محدود درآمدها نفتی در چند وقت اخیر که آمار آن را منتشر نمی کنند، دلخوش نباشند.
ناشناس۲۵۰۳۰۵۹۱۰:۰۹:۰۸ ۱۴۰۱/۲/۲۵
یک سکه در کاسه مان میاندازند و سه سکه بر میدارند آینده را خود بگوئید !!!
ناشناس۲۵۰۳۰۶۷۱۰:۱۸:۵۱ ۱۴۰۱/۲/۲۵
خییییر متاسفانه عادت کردیم به فرافکنی یا دادن آدرسهای اشتباه سیاسی همه چی ما از اقتصاد و سیاست گرفته تا امنیت و ... در گرو بازگشت به ارزشهای اخلاقی است و بس تعهد در مقابل جامعه پایبندی به انصاف و وجدان
ناشناس۲۵۰۳۰۸۳۱۰:۲۹:۱۳ ۱۴۰۱/۲/۲۵
سیدرضی حاجی آقامیری، عضو اتاق بازرگانی تهران: با اقدامات غیرکارشناسانه در سالهای اخیر، فرش ایرانی را مقطوع النسل شده است. صادرات فرش، به 70 میلیون دلار کاهش یافته است!
ناشناس۲۵۰۳۱۰۴۱۰:۵۳:۰۸ ۱۴۰۱/۲/۲۵
اقتصاد کوپنی مربوط به دوران جنگ و کمبود مواد غذایی است.
ناشناس۲۵۰۲۹۹۴۰۹:۰۷:۱۲ ۱۴۰۱/۲/۲۵
نمودار اقتصادی کشور در 4 دهه گذشته با شیب تند رو به پایین بوده است. امروز در سال 1401، وضعیت اقتصاد کشور از دهه 60 به مراتب بدتر و اقتصاد کوپنی دوباره برگشته است. این در حالی است که کشورهای همسایه ما مانند ترکیه، امارات، عربستان به مراتب در وضعیت اقتصادی بهتری نسبت به 40 سال پیش قرار دارند.
ناشناس۲۵۰۲۹۹۹۰۹:۱۱:۲۲ ۱۴۰۱/۲/۲۵
با چند برابر کردن قیمتهای آرد، روغن، مرغ، تخم مرغ، لبنیات و در آینده اقلام دیگر، عملاً پول ملی بار دیگر تضعیف خواهد شد. آثار این گرانی ها به کالاها و خدمات دیگر هم بسط خواهند یافت.
ناشناس۲۵۰۳۰۷۲۱۰:۲۳:۰۳ ۱۴۰۱/۲/۲۵
حسن تقی‌زاده، رئیس اتحادیه برنج فروشان بابل: نرخ برنج داخلی متاثر از تورم موجود تصاعدی شده است. قیمت برنج کشت دوم در بنکداری به کیلویی بالای 100 هزار تومان رسیده و فروش آن در فروشگاه‌ها به کیلویی 120 هزار تومان رسیده است.
ناشناس۲۵۰۳۰۷۷۱۰:۲۵:۴۵ ۱۴۰۱/۲/۲۵
محمدجواد کرمی، رئیس اتحادیه نان‌های حجیم و نیمه حجیم: فروش نان‌های فانتزی 60 تا 70 درصد کاهش یافته است. قیمت یک کیسه آرد از 67 هزار تومان به کیسه‌ای 640 هزار تومان رسیده است.
ناشناس۲۵۰۳۰۰۴۰۹:۱۳:۳۸ ۱۴۰۱/۲/۲۵
آنانی که به تشکیل صفهای تخم مرغ و مرغ در زمان روحانی اعتراض و آن را باعث لطمه به عزت مردم می دانستند، آیا اکنون صفهای این چنینی را نمی بینند؟ چرا سکوت اختیار کرده اند؟
ناشناس۲۵۰۳۰۰۵۰۹:۱۴:۰۷ ۱۴۰۱/۲/۲۵
چرا سامانه بازرگام فعال نیست؟!!
ناشناس۲۵۰۴۹۴۱۰۱:۴۲:۲۰ ۱۴۰۱/۲/۲۷
عموما مشکل از اینترنت مستضعف هم هست.
ناشناس۲۵۰۳۰۰۶۰۹:۱۶:۳۵ ۱۴۰۱/۲/۲۵
اقتصاد دستوری مربوط به چند صد سال قبل است. زمانی که دانشگاه وجود نداشت و علمی به نام اقتصاد وجود نداشت.
ناشناس۲۵۰۳۰۰۹۰۹:۱۹:۰۵ ۱۴۰۱/۲/۲۵
جناب کارشناس عزیز که نمی دانم چطور کارشناس شده ای ، یک بار هم که شده به علم اقتصاد به چشم علم نگاه کنید. هر کارشناسی که گفت می توان یک بستر فساد زا را ایجاد کرد و بعد با نظارت جلو انحراف آن را گرفت در بهترین حالت بی سواد است .متاسفانه حدود 50 سال است که برخی فکر می کنند باید در همه چیز دخالت کنند. 50 سال است همه چیز را سعی می کنند کنترل کنند و هیچ وقت هم موفق نشده اند. دوره بعد همان سیاست ها را با روش دیگری در پیش گرفته اند. شوربختانه همیشه ژست حمایت از قشر محروم را هم در پیش گرفته اند و بزرگترین لطمات را به قشر محروم و به کل سرزمین وارد کرده اند
ناشناس۲۵۰۳۰۵۱۰۹:۵۸:۴۸ ۱۴۰۱/۲/۲۵
هر چه می کشیم، دست پخت کارشناس نماها است.
ناشناس۲۵۰۳۰۱۱۰۹:۲۱:۴۴ ۱۴۰۱/۲/۲۵
با یارانه 300 هزار تومانی، تنها می توان 3 کیلو برنج ایرانی خرید!!!
ناشناس۲۵۰۳۰۴۵۰۹:۵۳:۴۶ ۱۴۰۱/۲/۲۵
چند تا بسته پوشک می توان تهیه کرد؟!
ناشناس۲۵۰۳۰۵۰۰۹:۵۷:۳۴ ۱۴۰۱/۲/۲۵
با افزایش هزینه ها، مطمئن باشید در طول امسال این مقدار به 1.5 تا 2 کیلو کاهش خواهد یافت.
ناشناس۲۵۰۳۰۳۲۰۹:۴۲:۵۸ ۱۴۰۱/۲/۲۵
در یک اقتصاد دولتی بسته , نظارت روی نظارت الزامی میشود و نتیجه آن فساد روی فساد است . مساله اصلی اقتصاد , سیاست خارجی است .
جواد۲۵۰۳۰۷۹۱۰:۲۷:۱۶ ۱۴۰۱/۲/۲۵
تجربه چین و کره شمالی را جلوی چشم دارید رشد اقتصادی چین حاصل عادی سازی روابط با آمریکا و اروپا است
ناشناس۲۵۰۳۳۴۳۱۴:۵۱:۱۴ ۱۴۰۱/۲/۲۵
همون که روحانی گفت باید مشکلمون با آمریکا رو بدون واسطه حل کنیم .
معلم تاریخ۲۵۰۳۴۰۴۱۵:۴۶:۳۶ ۱۴۰۱/۲/۲۵
تاریخ بخوانید.
ناشناس۲۵۰۳۸۳۳۰۲:۴۴:۳۲ ۱۴۰۱/۲/۲۶
اقتصاد دستوری و تورم و دیگر هیچ
یکتانتتریبونخرید ارز دیجیتال از والکس

پربحث‌های هفته

  1. وقتی دولت می خواهد از سوراخ سوزن رد شود!

  2. حذف ارز ترجیحی ضرورت بود، اما...

  3. معمای تورم خرداد ماه !

  4. آواز خواندن عجیب یک خروس!

  5. کیفیت فاجعه‌بار سقف و شاسی محصولات ایران‌خودرو

  6. پیشنهادهایی بر احوالات این روزهای اجاره

  7. چگونه با نقد جمهوری اسلامی به آن وفادار مانده ایم؟!

  8. رعیتی با زندگی شاهانه !

  9. بن سلمان در ترکیه؛ هدف از بازگشت به صحنه جرم چیست؟

  10. واردات برخی کالاهای اساسی همیشه در انحصار چند نفر بوده است 

  11. چرا ائتلاف‌ صهیونیستی علیه ایران شکست می خورد؟

  12. بخشش‌های خاک ایران بدون جنگ در دوران پهلوی

  13. چمران اگر می‌ماند هم عزیز از دنیا می رفت

  14. واکنش مقام آمریکایی به توییت زینب سلیمانی؛ تهدیدهای ایران علیه پمپئو را جدی می‌گیریم

  15. دزدی از کامیون در حال حرکت

  16. دولت سیزدهم «نولیبرال» نیست !

  17. قطع انگشتان دزد وهن اسلام نیست، عمل نکردن به احکام اسلام وهن دین است

  18. توصیه مصباحی‌مقدم به رئیسی / روایت خاندوزی از کاهش تورم / ماجرای تعمیر تاسیسات برق ونزوئلا با دستور سردار سلیمانی

  19. ترس اسراییل از آغاز یک جنگ منطقه‌ای

  20. افشاگری همتی از تصمیمات بی‌ضابطه و تورم‌ساز در دولت روحانی

  21. واکنش دادستان کل کشور به تجمع دختران بی‌حجاب در شیراز/ نظر کوثری درباره احتمال تجمیع نهادهای اطلاعاتی

  22.  ریشه‌ها را بخشکانید !

  23. واکنش به طرفداری برخی اصلاح طلبان از بازمانده‌های رژیم پهلوی

  24. گفت‌وگوی تلویزیونی رئیس‌جمهور با مردم/ رئیسی: بنزین، دارو و نان گران نمی‌شود

  25. ازغدی: بی‌تفاوت شدن جامعه نسبت به مسأله ازدواج خط قرمز قرآن است

ابر آروان

آخرین عناوین

بلیط هواپیما