نگاهی به بازار انرژی

عباس ملکی، گروه اقتصادی الف،   4000704057
نگاهی به بازار انرژی

پایش بازار

 

پویایی های بازار

 
قیمت نفت خام در هفته قبل با افزایش قابل ملاحظه ای روبرو شد. در سه سال اخیر بالاترین قیمت را نفت خام شاخص برنت در دیروز داشت. نفت خام برنت در بازار بورس لندن برای تحویل در ماه اکتبر به قیمت 77.81 دلار هر بشکه به فروش رسید. قیمت نفت خام وست تگزاس اینترمدییت نیز به 73.76 دلار هر بشکه افزایش پیدا کرد. ارزش برابری دلار به ارزهای دیگر به ضرر دلار در هفته قبل تغییر کرده و تولید نفت آمریکا هنوز به سطح قبل از توفان آیدا نرسیده است. وزیر نفت عراق در مصاحبه ای گفته است که ائتلاف اوپک پلاس حواسشان به آن هست که قیمت نفت از کریدور 70 دلار سقوط نکند، هرچند که اوپک مایل است که به بهبود اقتصاد و کسب و کار جهانی کمک کند. عراق 3.4 میلیون بشکه نفت در روز صادر می کند.

قیمت گاز طبیعی نیز در روز جمعه عصر به 5.10 دلار هر میلیون بی تی یو در هنری هاب رسید. پس از آن قیمت گاز طبیعی و الکتریسیته در بخش عمده فروشی در اروپا جمعه اندکی کاهش یافت. بدلیل آن که تعمیرات در زیرساخت های نروژ پایان یافته و مقدار بیشتری از نفت خام و گاز طبیعی از نروژ روانه کشورهای دیگر اروپایی شد.

تفسیر هفته

 
1- قیمت انرژی در اکثر نقاط جهان افزایش یافته و نگرانی برای وضعیت مردمان با درآمد کم در اروپا و آمریکای شمالی یکی از دغدغه های دولتها شده است. شرکت های درگیر در توزیع گاز در کشورها با مشکلات فراوان مالی روبرو گشته اند. به نظر می رسد که صنایع غذایی نیز از افزایش قیمت گاز لطمه دیده اند، چرا که یکی از عناصری که در نگاهداشت مواد غذایی استفاده می شود دی اکسید کربن است که از کارخانجات کود شیمیایی بدست می آید. این کارخانجات نیاز به مقادیر انبوهی از انرژی که عمدتا گاز طبیعی است دارند.

در برخی از صنایع انرژی‌بر در آسیا و اروپا خطوط تولیدی با ظرفیت کمتری فعلا بکار مشغولند. تولید کنندگان کود شیمیایی، صنایع شیشه، و فولاد از این جمله اند. قیمت گاز در اتحادیه اروپا و انگلستان از ژانویه 2021 تا کنون 250 درصد افزایش داشته است. در انگلستان قیمت برق برای مصرف کنندگان خرده 12 درصد از ابتدای اکتبر بیشتر می شود که به معنای بالارفتن 50 درصدی قیمت انرژی برای مردم از ابتدای سال است. در اسپانیا قیمت برق سه برابر شده که متاثر از افزایش قیمت گاز است.

تولید گاز طبیعی نروژ کاهش یافته و سرمای زیاد در زمستان گذشته، نیاز به تعمیرات سیستم های تولید انرژی تجدیدپذیر در فراساحل را دوچندان ساخته است. در انگلستان علاوه بر بالا رفتن قیمت حامل های انرژی مسئله نبود راننده برای کشنده های سنگین باعث شده که مواد غذایی و سوخت به فروشگاه ها و ایستگاه های بنزین نرسد. افزایش مصرف گاز در آسیا موجب آن شده که انتقال گاز طبیعی فشرده شده (ال ان جی) از کشورهای تولید کننده مانند آمریکا، قطر، و استرالیا به کشورهایی مانند چین، ژاپن، و هند افزایش یابد. چرا که بصورت سنتی قیمت ال ان جی در آسیا بیشتر از اروپا و آمریکای شمالی است.

بعنوان مثال در روز جمعه قیمت ال ان جی بصورت تک محموله در ساحل ژاپن و کره جنوبی 27.266 دلار هر یک میلیون بی تی یو بود. این را مقایسه کنید با قیمت همان مقدار گاز تحویلی در هنری هاب در امریکا که تنها 4.975 دلار بر میلیون بی تی یو است.

 
2- بنظر می رسد که روسیه مایل است که مقدار گاز تحویلی به اروپا از طریق خطوط لوله موسوم به سوویت که از اوکراین می گذرد را کاهش داده و بجای آن آلمان را مجبور کند تا گاز تحویلی از طریق خطوط لوله نورداستریم 1 و 2 را زودتر آغاز نماید. هر دو خط نورداستریم از لحاظ ساختمانی کامل شده اند و اکنون یک ماه است که در آلمان نهادهای تنظیم‌گر تاییدیه خود را در مورد استفاده کردن از خط لوله دوم به تعویق انداخته اند. بنظر می رسد این مسئله با انتخابات عمومی آلمان در فردا (یکشنبه) و پایان یافتن دوره آنگلا مرکل و مخالفت احزاب دیگر در ارتباط باشد. اکنون که انتخابات مجلس سفلی (دوما) در روسیه پایان یافته، می شود پیش بینی کرد که با پیروزی حزب روسیه متحد، پوتین بتواند با اعتماد کامل سیاست های خود را پیش ببرد.

سیاست هایی که در زمینه انرژی به تولید هر چه بیشتر نفت و گاز و متوازن کردن فروش آنان از طریق استفاده از مزیت ژئوپلتیکی تسلط بر قلب زمین و راه های دریایی عمده زمین در شرق و غرب متکی است.

 
3- علیرغم آن که ایالات متحده آمریکا یک صادر کننده نفت خام و گاز طبیعی است، اما فعال شدن بخش های مختلف اقتصادی این کشور و حمل و نقل باعث شده که واردات فرآورده های نفتی این کشور در 7 ماهه اول 2021 نسبت به 2020 مقدار 30 درصد افزایش یابد. تولید نفت و گاز آمریکا رشد کمتری در 2021 داشته که توفان آیدا می تواند یکی از دلایل آن باشد.

 
4- در این میان مجددا خاورمیانه مقام اول را در توسعه زیرساخت های تولید و پالایش گاز طبیعی در جهان پیدا کرده است. در فاصله 2021 تا 2025 ظرفیت فرآورش گاز طبیعی در خاور میانه رشد خواهد داشت. به گفته شرکت مشاوره ای گلوبال دیتا در این دوران افزایش مقدار 588 میلیون متر مکعب در روز سهم خاورمیانه است. از این مقدار حجمی معادل 543 میلیون مترمکعب در روز پروژه‌هایی هستند که دارای برنامه ریزی مصوب بوده و بقیه هنوز به تایید بخشهای حقوقی و مالی کشورها نرسیده است. مجموعا 26 مجموعه فرآورش گاز در خاورمیانه تا 2025 تکمیل خواهد شد که پالایشگاه لفان در قطر بزرگترین آنهاست. این پالایشگاه گاز طبیعی را از حوزه گازی شمال (پارس جنوبی) که با ایران مشترک است گرفته و تبدیل به گاز طبیعی فشرده شده می نماید.

در همین حال اخباری دایر بر افزایش سرمایه گذاری امارات عربی متحده در ترکیه به گوش می رسد. روابط این دو کشور از 2016 زمانی که رسانه های ترکیه امارات را به پشتیبانی از کودتای طرفداران عبدالله گولن در ارتش علیه دولت اردوغان متهم کردند، تا اندازه ای سرد شده بود. امارات نیز از حمایت ترکیه از اخوان المسلمون، گروهی که در امارات ممنوع شده است، ناخشنود می باشد. ترکیه نیازمند سرمایه گذاری های بزرگ در بخش های انرژی، سلامت، و صنایع می باشد.

 
5- کشورهای بجامانده از اتحاد شوروی سابق با ساخت سیستم های فرآورشی حدود 448 میلیون متر مکعب در روز دومین منطقه مهم از نظر افزایش تولید و آماده کردن گاز طبیعی برای مصرف میباشند. در این میان پالایشگاه اوست-لوگا واقع در شمال روسیه در خلیج فنلاند بزرگترین تا 2025 در این مناطق می باشد. پروژه آمور 2 در شرق سیبری نیز حائز اهمیت است. آمور گفتیم و یاد این افتادم که پروژه ساخت راه آهن روسیه- چین به سرعت ادامه دارد. پل 7 کیلومتری بر روی این رودخانه به اتمام رسیده و قرار است تا انتهای سال پروژه بزرگ خط آهن بین دو کشور عملیاتی شود. چینی ها معتقدند که از آنجا که چین و روسیه دارای مرز مشترک هستند، چین در هنگام واردات نفت و گاز از روسیه در مقایسه با سایر گزینه‌های حمل و نقل مانند عبور از تنگه مالاکا امنیت بیشتری خواهد داشت. بر اساس داده‌های گمرک چین‌، در هفت ماهه اول سال 2021، تجارت دوجانبه با روسیه به 75.49 میلیارد دلار رسیده که نسبت به سال گذشته 28 درصد افزایش داشته است.

 
6- در آمریکای شمالی نیز حجمی برابر 247 میلیون متر مکعب در روز به تولید گاز تا 2025 اضافه می شود. دو پروژه بزرگ از این مجموعه در کانادا به تولید می رسند. شکل زیر وضعیت را در نقاط مختلف نشان می دهد. لازم به تذکر است که هر فوت مکعب گاز طبیعی برابر 0.028 متر مکعب است.

 


 
7- مقدار ذخیره نفت خام در انبارهای کشورهای مختلف بصورت متوسط از 5 سال گذشته امروز کمتر است. در این وضعیت، قیمت بالای گاز می تواند تقاضا برای فرآورده های مشتق از نفت خام مانند نفت گاز و نفت کوره را بیشتر کند. حدس زده می شود تا اکتبر امسال مقدار تقاضا برای نفت با توجه به قیمت گاز 1.85 میلیون بشکه در روز افزایش پیدا نماید. به گفته ویتول بزرگترین فروشنده فرآورده‌های نفتی، قیمت نفت خام برنت به دلیل افزایش قیمت گاز و اثر جایگزینی می تواند به 80 دلار هر بشکه برسد. گلدمن ساکس معتقد است که قیمت نفت خام برنت تا 90 دلار هر بشکه نیز می رسد، اگر زمستان امسال واقعا سرد و یخزده باشد. موقعیتی استثنایی برای تولید بیشتر نفت خام ایران و صادرات آن به هر صورت.

 

 

یکتانتتریبون

پربحث‌های هفته

  1. ایران کره جنوبی را شوکه کرد

  2. واکنش رسانه‌های غربی به رونمایی از نسخه بومی گنبد آهنین توسط جمهوری اسلامی

  3. بازگشایی مدارس؛ آموزش و پرورش: هر چه زودتر، کارشناسان سلامت: چرا عجله؟!

  4. با دانشجویان پزشکی ضعیف در کنکور چه کنیم؟ 

  5. اشتباه رئيسی در اردبیل

  6. ورود رياست‌جمهوری به ماجرای برخورد پليس با دختر جوان

  7. رویا فروشی به مشتریان ساده ایرانی در ترکیه

  8. اردوغان در کوچه بن بست

  9. سیلی خوردن استاندار جدید آذربایجان شرقی در مراسم معارفه!

  10. درس‌هایی از ماجرای یک استخدام که لغو شد

  11. واکنش سردار حمیدی به سرباز راهوری که ترند فضای مجازی شد چه بود؟

  12. احیای مذاکرات برجام از بروکسل می‌گذرد؟

  13. آقای رئیس جمهور؛‌ لطفا کمی آهسته تر!

  14. روحانی: مدعیان اسلامیت را با ترازوی اخلاق باید سنجید

  15. معاون اول قوه قضاییه: قضات از توهینی که به آنها شده ناراحت هستند

  16. نجات حیرت انگیز گوساله توسط اسب آبی

  17. انتصابات دولت طی ۷۵ روز؛ کدام صندلی‌ها هنوز خالیست؟ 

  18. لاریجانی می‌تواند دلایل ردصلاحیتش را منتشر کند؟/ توضیحات رستم قاسمی درباره فرایند ساخت ۴میلیون مسکن/ انتقاد بادامچیان از مجلس

  19. رتبه‌بندی معلمان و سرانجام نظام پرداخت ناعادلانه

  20. بزن بزن وسط زمین چمن؛ درگیری شدید در نیمه‌نهایی آسیا

  21. تصویری از تولیت آستان قدس رضوی در حال خرید میوه از بلوار هاشمی نژاد مشهد

  22. تنش زدایی ایران و عربستان پیش چشم آمریکا؟!

  23. گزارش شنیدنی شبکه دویچه‌وله درباره حکومت فاسد الهام علی‌اف

  24. شاهزاده دبی بر روی بلندترین چرخ و فلک جهان

  25. دستور لغو استخدام دختر نماینده مجلس در وزارت نفت صادر شد

ابر آروان

آخرین عناوین