فرارفتن ترکیه از نوعثمانی‌گری

الف، سیاسی،   4000115124
 فرارفتن ترکیه از نوعثمانی‌گری

ششم فروردین 1400محمد یونس المنفی رئیس شورای ریاست جمهوری لیبی به آنکارا سفر کرد و همچنان بر تضمین حفظ منافع ترکیه در لیبی تأکید کرد. بر اساس توافق دو کشور، ترکیه حق استخراج گاز از شرق مدیترانه دارد. همچنین بر اساس آخرین توافق صورت گرفته میان آنکارا و طرابلس ترکیه سرمایه گذاری خود در لیبی را افزایش داده و در بازسازی این کشور مشارکت فعال خواهد داشت. اما خواسته مهم و محقق نشده طرابلس خروج نیروهای نظامی(حدود 8هزار نفر نیروی نظامی) ترکیه از خاک لیبی است. آن سوی این ماجرا اتحاد غربی و فعال تر از همه رژیم صهیونیستی در ماجرای لیبی و هاب جدید انرژی است. این واقعیت مستلزم آن است که جمهوری اسلامی ایران توجه جدی تری به آنچه در هاب انرژی جدید می گذرد داشته و سناریوی های آینده نگرانه و آینده نگارانه درباره آن داشته باشد.

متناسب با آنچه گفته شد، این تحلیل قصد دارد اولاً، به طور ضمنی نسبت به احتمال افول مؤلفه «گاز» در قدرت اقتصادی ایران در آینده هشدار دهد و ثانیا،ً برنامه ترکیه به عنوان رقیب ایران را مورد تدقیق قرار دهد.

قابل اشاره است که طرح توافقنامه همکاری امنیتی و نظامی با دولت وفاق ملی لیبی، توسط پارلمان ترکیه از تصویب گذشته است. بر مبنای توافق مذکور، دولت وفاق لیبی قادر است مجدداً برای تجهیز نظامی توسط ترکیه جهت عملیات زمینی، هوایی و دریایی از ترکیه استمداد بطلبد.

این توافق نامه در حالی تصویب شده که دولت ترکیه تجهیزات نظامی درخواستی توسط لیبی را به این کشور فرستاده و همچنین نیروهای ویژه اش را برای محافظت از شخصیت های دولت وفاق به لیبی اعزام کرده است.

افزون بر این، طرفین یک توافقنامه دریایی نیز امضاء کرده اند که اعتراض و نگرانی شدید کشورهای ذینفع در حوزه مدیترانه شرقی همچون یونان و مصر را برانگیخت و آمریکا و روسیه را به مخالفت کشاند.

واکنش ها به توافق دوگانه مذکور در دو دسته اعتراضی و خصمانه قابل تقسیم است؛

رویکرد اعتراضی

 روسیه نگران استقرار نیروهای نظامی ترکیه در لیبی است و امریکا حضور نظامی ترکیه را تحریک آمیز توصیف کرده است. مصر نیز رویکرد ترکیه را ناقض توافقنامه سیاسی امضاشده در الصخیرات مغرب در سال 2015 و نیز مغایر قطعنامه های شورای امنیت در خصوص لیبی به ویژه قطعنامه 1970 می داند و ابراز نگرانی می کند که توافقنامه های ترکیه و لیبی، زمینه انتقال سلاح به شبه نظامیان در غرب لیبی را فراهم می کند.

رویکرد خصمانه

یونان در واکنش به توافقنامه های دوگانه، سفیر لیبی را اخراج کرد. فرانسه و دولت قبرس جنوبی هم در مدیترانه شرقی رزمایش نظامی برگزار کردند.

به نظرمی رسد تحرکات ترکیه در لیبی را می توان در راستای استراتژی فرامنطقه ای اردوغان و تثبیت نوعثمانی گری فرای رویکرد منطقه ای ایران دانست. در این راستا، دولت ترکیه وانمود می کند که از نظامی کردن مناقشات در مدیترانه واهمه ای ندارد. اما واقعیت آن است که ترکیه به طرزی زیرکانه و با راه رفتن روی بند، با تمرکز زیاد در حال پیگیری منافع خود مبتنی بر «تهدید-مذاکره» است.

مدیترانه و تغییر رویکرد اردوغان(سیاست مدیترانه ای اردوغان)

مسأله از کشف میادین عظیم گاز طبیعی در آبهای فراساحلی مصر، اسرائیل و قبرس در شرق مدیترانه آغاز شد. این منابع مطابق تخمین سازمان زمین شناسی امریکا، حداقل رقمی نزدیک به 100 تریلیون متر مکعب  یا معادل 1.5 میلیارد بشکه نفت است.

این واقعیت یعنی طی چند دهه آتی، مدیترانه شرقی بدل به یکی از مهم ترین منابع گازی جهان می شود. متناظر با این واقعیت، رژیم صهیونیستی درصدد صدور بخش بزرگی از سهم خود است. مصر و قبرس هم همین رویا را در سر دارند. برای همین در سال 2010 این رژیم به یونان و قبرس نزدیک شد تا بتواند مانع از اتحاد احتمالی مصر و قبرس شود و نیز مانع از اقتدار ترکیه در هاب جدید انرژی دنیا گردد. 

ایالات متحده امریکا تاکنون از «مثلث اسرائیل، یونان و قبرس» حمایت کرده و برنامه ای بلندمدت برای مدیترانه شرقی و انرژی آن دارد. همچنین امریکا از انجمن گاز مدیترانه شرقی که در سال 2019 تشکیل شده حمایت می کند که در آن سایر کشورهای ذینفع مدیترانه یعنی لبنان، سوریه و ترکیه غایب هستند.

ترکیه در واکنش به نایده انگاشته شدن در انجمن مزبور، رزمایش هایی نظامی در محدوده مدیترانه شرقی، دریای اژه و دریای بالتیک برگزار کرده که آخرین آنها، بزرگترین رزمایش نظامی ترکیه در بیست و دو سال اخیر بوده است.

خودنمایی قدرت توسط ترکیه در عراق، سوریه، ناتو، تلاش برای گسترش رابطه با پاکستان، مالزی و قطر، ارتباط با حماس، فعالیت هایی همچون هلال احمر در راستای افزایش قدرت نرم و پرستیژ بین المللی، حاکی از رویکرد جهانی این کشور و بسط نوعثمانی گری از سیاستی معطوف به جهان اسلام، به سیاستی فرا و ورای جهان اسلام است.

سهم خواهی ترکیه نسبت به حوزه گازی مدیترانه شرقی است که ترکیه را واداشته در سوریه دخالت کند چراکه سوریه نیز مرز زیادی با مدیترانه شرقی دارد(از طریق استان شمالی ادلب)

 

یکتانتتریبون

پربحث‌های اخیر

    پربحث‌های دیروز

    1. ظریف‌: آمدنم به خیر و صلاح مُلک و ملت نیست

    2. نتایج یک نظرسنجی در مقیاس جهانی: آمریکا، دشمن اصلیِ دموکراسی در جهان !

    3. ماجرای بنزین ۲۰ هزارتومانی/ دروغی که در آستانه انتخابات منتشر شد

    4. احمدی نژاد در ستاد انتخابات وزارت کشور حضور یافت

    5. متکی: آیت‌الله رئیسی در انتخابات ثبت نام خواهد کرد

    6. سازهای بد آهنگ نهادهای قانونی در اجرای یک مصوبه !

    7. هشدار اساتید حوزه و دانشگاه در مورد «طرح قانون بانک مرکزی» کمیسیون اقتصادی مجلس

    8. چرا دولت روحانی با برخی از مصالح مردم لجبازی می‌کند؟

    9. بی‌سابقه‌ترین حمله موشکی فلسطین به پایتخت اشغالگران/ اوضاع داخلی صهیونیست‌ها در مرز انفجار

    10. روحانی: مگر یک انتخابات چقدر می‌ارزد که آدم به خاطر آن دروغ بگوید

    11. انتشار فیلم رهگیری ناوگروه زیردریایی ارتش آمریکا توسط سپاه پاسداران

    12. جلوی پخش مستند "گاندو" گرفته شد

    13. استهلال ماه شوال در قم

    14. گزارش دومین روز ثبت نام داوطلبان ریاست جمهوری+ چهره‌هایی که ثبت نام کردند

    15. مناظره شنیدنی کارشناسان ترک درباره دلایل اتحاد ایران و سوریه

    پربحث‌های هفته

    1. یکی از بهترین برنامه های تاریخ تلویزیون در کنج شبکه ۴

    2. دفاع آیت‌الله جنتی از شرط سنی برای ریاست جمهوری/ نامزدی رئیسی قطعی شده است؟/ مخالفت روحانی با مصوبه شورای نگهبان/ آخرین اظهارنظر ظریف درباره نامزدی در انتخابات

    3. زینب سلیمانی :اگر مذاکره برای فلسطین جواب می‌داد، اکنون فلسطین آزاد شده بود

    4. روحیه‌ قاجاری و دستاوردهای فرنگ در یک فایل صوتی

    5. آغاز یک بازی همیشگی در آستانه انتخابات؟!

    6. مصوبه جنجالی شورای نگهبان درباره انتخابات ریاست جمهوری

    7. باور کنید این بار «شرایط کنونی» واقعا «حساس» است !

    8. افشای جزئیات جدید از طرح ترور ناجوانمردانه سردار سلیمانی بدست تروریستهای آمریکا

    9. یک حقیقت تلخ تر از زهر در جهان اسلام

    10. حشره ای که هر ۱۷ سال یک‌بار از زیر زمین بیرون می‌آید

    11. نظرات برگزیده مخاطبین الف: ظریف باید پاسخگو باشد چگونه ترامپ به راحتی از برجام خارج شد/ آقای جهانگیری! چه خبر از اقتصاد و تهِ درّه؟/ اصلاح‌طلبان هیچ‌گاه پاسخگو نیستند

    12. سعید محمد: ممکن است شرایط جدیدی رقم بخورد/ قالیباف در حال بررسی کاندیداتوری/ پیش‌بینی جالب صادق خرازی از تصمیم ظریف/ افزایش فعالیت‌های انتخاباتی جهانگیری

    13. حسین شریعتمداری: عصا را از زیر بغل آمریکا بکشید!

    14. ظریف‌: آمدنم به خیر و صلاح مُلک و ملت نیست

    15. چرایی تاکید رهبر انقلاب بر مبارزه برای همه‌پرسی در فلسطین

    16.  پشت پرده وحشی‌گری‌های اشغالگران در قدس/ نتانیاهو به سرنوشت «اولمرت» دچار می‌شود؟

    17. تل‌آویو با ۱۳۰ راکت هدف قرار گرفت

    18. کنایه بغض‌آلود مجری صداوسیما به برخی از سلبریتی‌ها

    19. نتایج یک نظرسنجی در مقیاس جهانی: آمریکا، دشمن اصلیِ دموکراسی در جهان !

    20. ثروتمندترین کشورهای جهان کدامند؟

    21. همتی: نرخ دلار را به ۲۰ هزار تومان رساندیم، اما امیدواریم باز کاهش یابد

    22. آرمان مردمی در خلاء متولد نمی شود !

    23. جزئیات دیدار ظریف با سیدحسن خمینی و خاتمی/ قطعا نامزد نمی‌شوم

    24. داوطلب کفن‌پوش انتخابات ریاست جمهوری

    25. دولت آینده گریبانش را از عوام‌زدگيِ دانشگاهي و حوزوي رها کند/ مراكز پژوهشي مركز تجمع آقازاده‌ها شده است/ دولتي که نتواند همه مغزها را بكار بگیرد بیمار است

    ابر آروان

    پربحث‌های اخیر

      پربحث‌های هفته

      1. دفاع آیت‌الله جنتی از شرط سنی برای ریاست جمهوری/ نامزدی رئیسی قطعی شده است؟/ مخالفت روحانی با مصوبه شورای نگهبان/ آخرین اظهارنظر ظریف درباره نامزدی در انتخابات

      2. زینب سلیمانی :اگر مذاکره برای فلسطین جواب می‌داد، اکنون فلسطین آزاد شده بود

      3. روحیه‌ قاجاری و دستاوردهای فرنگ در یک فایل صوتی

      4. آغاز یک بازی همیشگی در آستانه انتخابات؟!

      5. مصوبه جنجالی شورای نگهبان درباره انتخابات ریاست جمهوری

      6. باور کنید این بار «شرایط کنونی» واقعا «حساس» است !

      7. یک حقیقت تلخ تر از زهر در جهان اسلام

      8. نظرات برگزیده مخاطبین الف: ظریف باید پاسخگو باشد چگونه ترامپ به راحتی از برجام خارج شد/ آقای جهانگیری! چه خبر از اقتصاد و تهِ درّه؟/ اصلاح‌طلبان هیچ‌گاه پاسخگو نیستند

      9. سعید محمد: ممکن است شرایط جدیدی رقم بخورد/ قالیباف در حال بررسی کاندیداتوری/ پیش‌بینی جالب صادق خرازی از تصمیم ظریف/ افزایش فعالیت‌های انتخاباتی جهانگیری

      10. حسین شریعتمداری: عصا را از زیر بغل آمریکا بکشید!

      11. ظریف‌: آمدنم به خیر و صلاح مُلک و ملت نیست

      12. نتایج یک نظرسنجی در مقیاس جهانی: آمریکا، دشمن اصلیِ دموکراسی در جهان !

      13. جزئیات دیدار ظریف با سیدحسن خمینی و خاتمی/ قطعا نامزد نمی‌شوم

      14. دولت آینده گریبانش را از عوام‌زدگيِ دانشگاهي و حوزوي رها کند/ مراكز پژوهشي مركز تجمع آقازاده‌ها شده است/ دولتي که نتواند همه مغزها را بكار بگیرد بیمار است

      15. عراقچی: آمریکایی‌ها اعلام آمادگی کرده‌اند بخش بزرگی از تحریم‌ها را بردارند

      16. انتخابات ودلخورى مردم/ مردم چه می‌خواهند؟

      17. احمدی نژاد در ستاد انتخابات وزارت کشور حضور یافت

      18. متکی: آیت‌الله رئیسی در انتخابات ثبت نام خواهد کرد

      19. مطرح‌کردن شائبه تقلب توسط نماینده روحانی

      20. سازهای بد آهنگ نهادهای قانونی در اجرای یک مصوبه !

      21. رهبر انقلاب: دولتی تشکیل شود که انقلابی، عدالتخواه، ضدفساد و معتقد به تحول و جوانان باشد/صهیونیست‌ها جز زبان زور چیزی نمی‌فهمند

      22. آیت اله رئیسی روز عید سعید فطر برای انتخابات ریاست جمهوری ثبت نام می کند

      23. کوتاه، اتوبوسی و کلنگی؛ داستان ادامه دار مدیریت های دولتی!

      24. رأی رییسی در نظرسنجی خبرگزاری دولت

      25. هشدار اساتید حوزه و دانشگاه در مورد «طرح قانون بانک مرکزی» کمیسیون اقتصادی مجلس

      آخرین عناوین