باید‌ها و نبایدهای ایران در جریان دور جدید مذاکرات برجامی

سیاسی،   4000115056

از مواضع و اظهارات مقامات غربی به خوبی روشن است که اروپا و آمریکا توانسته‌اند در هفته‌های اخیر به نقشه راهی برای مقابله با ایران دست یابند و از این مسیر می‌خواهند ایران را وارد دوره‌ای از مذاکرات بسیار پیچیده، فرسایشی و کم نتیجه کنند.

باید‌ها و نبایدهای ایران در جریان دور جدید مذاکرات برجامی

روزنامه فرهیختگان نوشت: سه‌شنبه آتی دور جدیدی از مذاکرات این‌بار به‎صورت حضوری در وین برگزار می‌شود، مذاکراتی که گفته شده به‌صورت مجاورتی خواهد بود و گروه 1+4 از یک‌سو با ایران و از سوی دیگر با هیات آمریکایی به گفت‎وگو خواهند نشست.

از مواضع و اظهارات مقامات غربی به‎خوبی روشن است که اروپا و آمریکا توانسته‌اند در هفته‌های اخیر به نقشه راهی برای مقابله با ایران دست یابند و از این مسیر می‌خواهند ایران را وارد دوره‌ای از مذاکرات بسیار پیچیده، فرسایشی و کم‎نتیجه کنند. در مواجهه با چنین وضعیتی، هرچند انتظار می‌رود طرف ایرانی هوشمندانه و با طرحی متقن، برنامه‎ریزی‎شده و هدفمند وارد میدان دیپلماسی شود، اما مع‎الاسف مجددا 180 درجه عکس، ارکان تاثیرگذار در ایران ازهم‎گسیخته نشان داده و وزارت امورخارجه هم که عامل اصلی اجرایی در این عرصه است فاقد یک راهبرد منسجم و کارشناسی‌شده برای تامین منافع ملی به نظر می‌رسد.

تلاش خواهیم کرد به ‎صورت مختصر چند نکته مهم و اساسی درباره مسیر پیش‎روی تیم ایرانی را تشریح کنیم.

  الف: فشار حداکثری نیازمند پاسخ اقتصادی

خروج از برجام و اجرای سیاست فشار حداکثری هرچند در مقاطعی نیازمند پاسخ‌های متقابل در ابعاد امنیتی و نظامی بود اما در آخر پاسخ نهایی و اصلی ایران برای بی‎اثر شدن سلاح تحریم ‌باید از جنس موضوعات اقتصادی باشد و لاغیر. اینکه امروز آمریکایی‌ها در چاه خودخواسته‌ای گرفتار شده‌اند و به‎دنبال یافتن راه برون‎رفت از آن هستند، حتما و یقینا نشأت‎گرفته از نمایان شدن نشانه‌های شکست پروژه فشار اقتصادی به‎عنوان محور اصلی فشار حداکثری است وگرنه فروپاشی نظامی ایران از مدت‎ها قبل برای غرب یک رویای دست‎نیافتنی شده و خواهد بود. جان گرفتن اقتصاد و قدم‎های هرچند کوچک در مسیرهایی چون توافق بلندمدت با چین و روسیه و برخی کشورهای دیگر که فروش یک میلیون بشکه‌ای نفت تنها یکی از مصادیق آن است ازجمله عناصر و عوامل موثر این فرآیند است و درصورت تداوم و گسترش اولین نتیجه خود را حتی قبل از جامعه ایرانی، در میز مذاکرات برجامی نشان خواهد داد.

در این میان باید توجه داشت که تعریف روابط ایران با کشورهایی چون چین ذیل مناسبات ایران با آمریکا که اخیرا در میان سخنان برخی موثران دستگاه دیپلماسی دیده می‌شود ضربه‌ای مهلک به پیکره پاسخ اصلی مدنظر ایران به کمپین فشار حداکثری است و در آن واحد می‌تواند هرچه رشته شده را به پنبه تبدیل کند.

  ب: احیای برجام بدون مانع انتخاباتی

نکته مهمی که در این میان قابل‎توجه به نظر می‌رسد، لزوم عبور از موضوعات داخلی ازجمله مباحث سیاسی، جناحی و انتخاباتی برای نیل به تامین منافع ملی در مذاکرات است. وقتی ایران در عمل نشان دهد که عجله‌ای برای احیای برجام ندارد و در عوض می‌تواند با گرفتن فرصت در مسیرهای ثمربخش دیگر حرکت کند آنگاه اضطرار طرف مقابل بیشتر از هر زمان دیگر خواهد شد و نتیجه آن کاهش امتیازدهی ایران و افزایش امکان تامین حداکثری منافع ملی است. کنارگذاشتن امتیازات سمبلیکی چون اعطای وام صندوق بین‎المللی پول یا آزادسازی پول‌های بلوکه‎شده ایران آن هم در آستانه خرداد 1400 و با انگیزه تاثیرگذاری بر فضای سیاسی ایران توطئه‌ای است که با کوچک‎ترین لغزش فعالان سیاسی و اجرایی در ایران می‌تواند نهایی و عملیاتی شود و آنگاه این منافع ملی است که یک‎بار دیگر قربانی کنش‌های سیاسی و حزبی خواهد شد.

  ج: پرهیز از ساده‎ سازی

نگاه ساده‎انگارانه به صحنه تدارک دیده‎شده در وین گویای این است که تیم ایرانی می‌تواند به‎سادگی در دامی مشابه دوره قبلی مذاکرات بیفتد؛ جایی که با ساده‎سازی و تصور غیرواقعی نسبت به فضای سیاسی جهان امضای کری را تضمین می‌دانست و تعهد اخلاقی و آبروریزی را مانع فروپاشی برجام. مقامات ارشد دولت در دوره قبلی این‎گونه تعبیر می‌کردند که اگر مذاکره کنیم، فی‎الفور مشکلات مالی و اقتصادی کشور حل می‌شود. آن روی سکه حرف‌های آن امروز شنیده می‌شود که می‌گویند اگر آمریکا به برجام بازگردد همه‎چیز حل خواهد شد یا اینکه مکرر تکرار می‌کنند که با یک امضای بایدن همه‎چیز به سال 2015 یا 2017 برخواهد گشت. این نوع ساده‎انگاری وقایع که البته تکرار آن به نظر می‌رسد به‎خاطر اضطرار رو به پایان بودن دولت باشد، می‌تواند یک پاشنه‎آشیل بزرگ برای کشور به حساب آید.

ازاین‎رو تفکیک بازگشت آمریکا به توافق با اصل احیای برجام و مطالبه رفع دفعی یا بسیار کوتاه‎مدت همه تحریم‌ها و ارزیابی و صحت‎سنجی آن توسط ایران باید یک اصل مهم و خدشه‎ناپذیر در وین برای تیم دیپلماتیک کشورمان باشد. از حسن روحانی تا محمدجواد ظریف و حتی کارگزاران وزارت امورخارجه، بانک مرکزی و... باید بدانند که فرآیند حقوقی احیای برجام و بازگشت آمریکا فاقد هرگونه امتیاز برای ایران خواهد بود و مادامی‎که تاثیرات اقتصادی احیای برجام از سوی ایران دریافت و درک نشود عملا هیچ اتفاقی نیفتاده است. بی‎توجهی به این اصل چند مخاطره بزرگ را در پی دارد. اولا فرصت رفع تحریم‌های محدودی که در برجام ایجاد شد، از دست می‌رود و عملا برجام تماما علیه ایران خواهد بود، ثانیا فرصت ایجاد یک توافق ماندگار و طولانی‎مدت و موثر منتفی است و ثالثا همان ابزارهای کوچک برجامی ایران برای مقابله با بدعهدی غرب را نیز بی‎اثر خواهد کرد.

  د: فرصت‎ سوزی نکنید

در این ایام که چالش‌ها میان طرفین بالا گرفته بود پیشنهادهای مختلفی برای احیای برجام از سوی کشورهای عضو 1+4 یا خارج از آن برای احیای برجام ارائه شد. این پیشنهادها هرچند هیچ‎کدام به‎تنهایی برای ما ارزشمند و کافی نبودند اما ترکیب و ارتقای آنها می‌تواند موثر باشد و با توجه به اینکه هرکدام منشأیی در میز دیپلماسی دارند امکان تحقق بالاتری برایشان متصوریم. این مضاف بر این نکته است که امروز همچنان آمریکا متهم اصلی در فروپاشی برجام است و افکار عمومی دنیا خاطره ترامپ و تداوم راه او توسط بایدن را درک می‌کنند. ازاین‎رو نباید فرصت کنونی را به هر دلیلی و به‎صورت عجولانه از دست داد.

یکتانتتریبون

پربحث‌های دیروز

  1. مجری فاکس نیوز رئیس جمهور کشورش را با خاک یکسان کرد

  2. شیوه عجیب و خطرناک جابجایی زائران اربعین با هواپیما باربری

  3. شکار ناگهانی سگ توسط کروکدیل گرسنه

  4. عجیب اما واقعی! هذیان گویی بایدن در آنتن زنده

  5. واردات خودرو ، مفید یا مضر ؟ 

  6. دستور رییسی درباره بیژن عبدالکریمی

  7. این نیز گذشت و روسیاهی به ذغال ماند!

  8. دفاعیات میرسلیم از طرح صیانت/ علت سکوت روحانی در این روزها چیست؟/ واکنش مثبت علی مطهری به نطق رئیسی در سازمان ملل

  9. آب پاکی امیرعبداللهیان رو دست همتای آلمانی/سیاست قطعی ما گره نزدن اقتصاد داخلی به برجام است

  10. سرانجام رایزنی‌های برجامی در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل

  11. وزیر کشور: اصراری به تغییر همه استانداران نداریم

  12. پنجمین کاروان سوخت ایران وارد خاک لبنان شد

  13. نیاز ۱۴ هزار میلیارد تومانی برای تکمیل خودروهای ناقص/پیشنهاد آزادسازی قیمت‌ها به مدت ۶ ماه

  14. پاسخی به ابهامات سقف جدید کارت به کارت

  15. رایزنی امیرعبداللهیان و همتای انگلیسی/ آمادگی انگلیس برای بازپرداخت بدهی‌های خود به ایران

  16. ارسال کمک های پزشکی قطر به ایران برای مقابله با کرونا

  17. آکسیوس: مذاکرات شروع نشود، آمریکا ایران را تحریم می‎کند

  18. قالیباف: بودجه یعنی زندگی دولت و مردم/ هر جا کسری بودجه داریم دست در جیب مردم می‌کنیم

  19.  طرحی که اجاره کارت بانکی را ترویج می کند !

  20. چرا آستارازنکا کمیاب شده است؟

  21. رئیسی دستور داد: حق‌الزحمه معوقه معلمان را پرداخت کنید

  22. تاثیرات منطقه‌ای عضویت ایران در سازمان شانگهای

  23. انتقاد غریب آبادی از رویکردهای دوگانه آمریکا و انگلیس در فروش زیردریایی هسته ای به استرالیا

  24. طرح شفافیت آرای نمایندگان اصلاح شد+ متن نهایی

  25. یک احوالپرسی ساده؛ ۳ فوتی، ۷ بستری و ۱۵ مبتلای کرونایی نجمه حسنی

پربحث‌های هفته

  1. منجلاب دوستی با آمریکا و عربستان!

  2. چراغ سبز رئیسی به جهان؛ انتقاد از آمریکا

  3. چرا رئیس جمهور به مجمع عمومی سازمان ملل نمی‌رود؟

  4. مجری فاکس نیوز رئیس جمهور کشورش را با خاک یکسان کرد

  5. شیوه عجیب و خطرناک جابجایی زائران اربعین با هواپیما باربری

  6. چرا برکت نتوانست به وعده تولید ۵۰ میلیون دوز واکسن عمل کند؟ / حرکت در مسیر سخت «برکت»

  7. شکار ناگهانی سگ توسط کروکدیل گرسنه

  8. سردرگمی سیستماتیک مردم

  9. عجیب اما واقعی! هذیان گویی بایدن در آنتن زنده

  10. واردات خودرو ، مفید یا مضر ؟ 

  11. عملیات نجات توسط یک روحانی در کوه

  12. دستور رییسی درباره بیژن عبدالکریمی

  13. اسرائيل يتيم مي‌شود!

  14. دعوای کاذب درباره عضویت ایران درباره سازمان همکاری شانگهای

  15. چرا آمریکا در خلیج فارس یگان پهپادی مستقر کرده است

  16. تقدیم لایحه دولت به مجلس، برای ساماندهی نیروهای شرکتی و قراردادی

  17. ابتکار دیدنی برای هیزم شکنی

  18. توییت جالب عباس خامه‌یار درباره تانکرهای حمل سوخت در لبنان

  19. این نیز گذشت و روسیاهی به ذغال ماند!

  20. اتحاد آنگلوساکسونها علیه دنیا !

  21. به نام فقرا به کام اغنیا

  22. دفاعیات میرسلیم از طرح صیانت/ علت سکوت روحانی در این روزها چیست؟/ واکنش مثبت علی مطهری به نطق رئیسی در سازمان ملل

  23. معاون اول رییس جمهور: قیمت لبنیات نباید افزایش یابد

  24. آب پاکی امیرعبداللهیان رو دست همتای آلمانی/سیاست قطعی ما گره نزدن اقتصاد داخلی به برجام است

  25. آزمایش جنگنده های ابابیل از سوی قطر

ابر آروان

پربحث‌های هفته

  1. منجلاب دوستی با آمریکا و عربستان!

  2. چراغ سبز رئیسی به جهان؛ انتقاد از آمریکا

  3. سردرگمی سیستماتیک مردم

  4. دستور رییسی درباره بیژن عبدالکریمی

  5. دعوای کاذب درباره عضویت ایران درباره سازمان همکاری شانگهای

  6. توییت جالب عباس خامه‌یار درباره تانکرهای حمل سوخت در لبنان

  7. این نیز گذشت و روسیاهی به ذغال ماند!

  8. اتحاد آنگلوساکسونها علیه دنیا !

  9. دفاعیات میرسلیم از طرح صیانت/ علت سکوت روحانی در این روزها چیست؟/ واکنش مثبت علی مطهری به نطق رئیسی در سازمان ملل

  10. آب پاکی امیرعبداللهیان رو دست همتای آلمانی/سیاست قطعی ما گره نزدن اقتصاد داخلی به برجام است

  11. سرانجام رایزنی‌های برجامی در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل

  12. عزیزی: کشورهای بلوکه کننده پول ایران از سرنوشت کره جنوبی درس عبرت بگیرند

  13. دخالت نمایندگان در انتصاب استانداران به رغم تذکر رهبری

  14. علت تغییر موضع بی سابقه اسرائیل درباره معادله هسته ای ایران چیست؟

  15. سرتان را بگیرید بالا

  16. وزیر کشور: اصراری به تغییر همه استانداران نداریم

  17. توضیح رئیسی درباره علت افزایش واردات واکسن/ پیمان جبلی رئیس صداوسیما می‌شود؟/ انتقاد اژه‌ای از کیفیت گزارش دستگاه‌های امنیتی

  18. تاریکخانه ای که باید نور بر آن تاباند

  19. قدردانی امیرعبداللهیان از زحمات ظریف در هشت سال گذشته

  20. امیرعبداللهیان: مردم آثار عضویت ایران در سازمان شانگهای را در برنامه اقتصادی دولت مشاهده خواهند کرد

  21. بررسی صدور «گواهینامه موتورسیکلت» برای زنان و ورود آنها به «ورزشگاه‌ها»

  22. روایت اندیشکده آمریکایی از پیروزی بزرگ ایران

  23. ترکیب احتمالی ایران در مذاکرات برجام/ مذاکره کننده ارشد هسته ای کیست؟

  24. پاسخی به تناقضات رفتاری اصلاح طلبان درباره افغانستان

  25. روایت مصباحی‌مقدم از تلاش رئیسی برای واردات واکسن/ توضیحات اسلامی درباره توافق با آژانس انرژی اتمی

آخرین عناوین