مروری بر مازاد نقدینگی

عرفان میرزایی*، گروه تعاملی الف،   3991205011 ۱۱ نظر، ۰ در صف انتشار و ۲ تکراری یا غیرقابل انتشار
مروری بر مازاد نقدینگی

مازاد نقدینگی، به ­معنای فاصله محسوس بین رشد خلق نقدینگی و نرخ رشد اقتصاد حقیقی است. علّت اهمیت این موضوع، تأثیری است که افزایش نقدینگی در صورت عدم مدیریت صحیح، بر نرخ تورّم می­‌گذارد.

مازاد نقدینگی، به ­ندرت نظام اقتصادی کشورهای جهان را با خطر تورم تهدید می­‌کند. یکی از دلایل این موضوع، به سیاست پولی بانک مرکزی این کشورها بازمی‌­گردد. به این­‌صورت­که با مدیریت نرخ بهره، ارتباط و اثرگذاری متقابل حجم نقدینگی و سطح عمومی قیمت‌ها را قطع کرده و از این طریق، تورّم را کنترل می­‌کنند. به بیان دیگر کنترل حجم نقدینگی در سایر کشورهای جهان بیشتر از طریق بازار پول واعمال سیاست‌ها و ابزارهای پولی کنترل می‌­گردد.

در ایران، همچنان اصلاح ساختار در سطح کلان اقتصادی صورت نپذیرفته است. به نحوی­‌که همچنان افزایش خارج از کنترل نقدینگی، سبب بروز ریسک‌­های اساسی و بحران‌­هایی در طبقه دارایی­‌های مختلف می‌­شود. در ادامه، افزایش خارج از کنترل نرخ تورّم، نقدینگی موجود را به سمت بازارهای مالی جذّاب برای سرمایه­‌گذاری ازجمله بازار مسکن و بازار بورس کشانده و درنهایت سبب کاهش تقاضای بخش حقیقی اقتصاد و درنتیجه رکود محسوس در نظام تولید داخلی می‌­شود. مگر این­که نقدینگی تزریق شده به بازار بورس، در تأمین­ مالی بخش‌­های مولّد اقتصادی صرف شود و بازوی تأمین مالی تولید کشور شود.

راه حل مناسب برای جذب نقدینگی در راستای رونق بازار سرمایه

راه حل های بسیاری در راستای حفظ نقدینگی و روند رونق مستمر بازار سرمایه وجود دارد که در این یادداشت، به ذکر دو مورد از آن­ها می­‌پردازیم:

1-عرضه اولیه

افزایش عرضه اولیه موجب جذب نقدینگی می­‌شود. یکی از راه‌های تامین بخشی از بودجه و جبران کسری بودجه دولت عرضه سهام دولتی و شبه دولتی در بازار سرمایه است. همین امر منجر به عمق بخشی به بازار سرمایه می­‌شود، و نقدینگی موجود در جامعه از این طریق جذب می­‌شود. از انجا که رشد نقدینگی در ایران به مرور اتفاق می‌­افتد با داشتن عرضه‌های اولیه مداوم و با برنامه، می­‌توان جذابیت بازار سرمایه را افزایش داد.

2-افزایش سهام شناور

یکی از راه‌های دیگر جذب نقدینگی از طریق بازار سرمایه افزایش سهام شناور است. سهام شناور درصدی از سرمایه یک شرکت است که برای معامله در بازار سهام در دسترس سرمایه‌گذاران بوده و بدون هیچ گونه محدودیتی قابل معامله می­‌باشد.در صورت افزایش سهام شناور، توانایی بازار سرمایه در جذب نقدینگی نیز افزایش می­‌یابد.

میزان سهام شناور ازاد باعث ایجاد قیمت‌های واقعی در قیمت سهام می‌شود که بالطبع باعث جذاب شدن قیمت‌ها و در نتیجه جذب نقدینگی و خرید از طرف اشخاص می‌شود. سهام شناور می‌تواند موجب افزایش حجم معاملات و کاهش میزان نقدینگی راکد بازار سهام شود.

یکی از دلایل تشکیل بورس، ایجاد ساز و کار شفاف برای تعیین قیمت دارایی‌های مالی است. میزان نقدینگی سهام یکی از عوامل مهم تصمیم‌گیری جهت خرید و فروش سهام می‌­باشد و سهام شرکت‌هایی که به طور روزمره در بورس معامله می‌شود، قابلیت نقدینگی بیشتری نسبت به شرکت‌هایی که حجم معاملات کمتری روی سهام آن ها صورت می‌گیرد دارند. در واقع هر زمان عرضه کنندگان و تقاضاکنندگان زیادی در بازار وجود دارد و حجم مبادلات در بازار زیاد است، قیمت شفاف‌تر است و از سوی دیگر در قیمت‌های شفاف معاملات بیشتری نیز صورت می‌گیرد. در نتیجه برای اینکه بتوان معاملات بیشتری را در مورد سهام انتظار داشت، می­‌بایست حجم سهام شناور آزاد و قابل دسترس برای معاملات را افزایش داد که همین امر موجب جذب نقدینگی می­‌شود.

میزان نقدینگی سهام یکی از معیارهای مهم تصمیم‌گیری جهت خرید و فروش سهام شرکت‌ها می‌­باشد و سهام شرکت‌هایی که بطور روزمره در بورس معامله می‌­شود، قابلیت نقدینگی بیشتری نسبت به شرکت‌هایی که معاملات کمتری روی سهام آن‌ها صورت می‌­گیرد، دارند.

بسیاری از خریداران کالا، در بازارهای دیگر کالا را به خاطر نیازشان خریداری می­‌کنند و حتی اگر قیمت آن افزایش یابد مصرف کننده به دلیل نیاز واقعی آن را خریداری می‌­کند. باتوجه به اینکه در بازار اوراق بهادار کسی نیاز اساسی به اوراق بهادار ندارد و با هدف سرمایه‌گذاری وارد می ­شود، درصورتی که قیمت ان نامتعادل شود، تقاضا برای خرید آن کاهش می­‌یابد. در نتیجه برای متعادل کردن قیمت و رسیدن به قیمت واقعی از سهام شناور استفاده می­‌کنند و باعث جذاب شدن قیمت سهام و درنتیجه جذب نقدینگی می­‌شود.

درنتیجه در صورت زیادبودن عرضه سهام و یا به عبارتی بالا بودن میزان سهام شناور است که قدرت نقدشوندگی سهام افزایش می­‌یابد و نوسانات قیمت آن کاهش می­‌یابد در نتیجه منجر به افزایش تقاضا می‌شود. درصورت محدودیت در شناوری سهام امکان دست کاری قیمت سهام و یا فعالیت سفته بازی را افزایش می‌­دهد در نتیجه باعث کاهش جذابیت بازار سرمایه می­‌شود، لذا افزایش سهام شناور موجب جذب نقدینگی و رونق بازار سرمایه می‌­شود.

*پژوهشگر دفتر مطالعات راهبردی رونق تولید

دیدگاه کاربران

ناشناس۱۸۳۶۳۱۸۰۸:۱۷:۳۱ ۱۳۹۹/۱۲/۵
پول ایران دیگه ارزش نداره . پرتغال کوچولو شده دونه ای ۴ هزار تومن
ناشناس۱۸۳۶۳۱۹۰۸:۱۸:۴۱ ۱۳۹۹/۱۲/۵
ارزش پول ایران از پول افغانستان و ونزوئلا و عراق هم پائین تره
ناشناس۱۸۳۶۳۳۴۰۸:۳۰:۴۰ ۱۳۹۹/۱۲/۵
اساسا این نوع افسارگسیخته ی مازاد نقدینگی یعنی زدن جیب کم درامدها در روز روَشن بزک کردن ان هم به ان مشروعیت نمی دهد و این بیرحمانه ترین شکل
ناشناس۱۸۳۶۳۵۴۰۸:۵۸:۱۲ ۱۳۹۹/۱۲/۵
متاسفانه برای آقایون ارزش پول ملی مهم نیست . فقط موشک . موشکی که باید قبل از پرتاب ، هماهنگ شود !
ناشناس۱۸۳۶۴۳۰۰۹:۴۲:۵۶ ۱۳۹۹/۱۲/۵
به جای پارازیت انداختن دو واحد اقتصاد کلان بخون
ناشناس۱۸۳۶۴۵۱۰۹:۵۵:۵۷ ۱۳۹۹/۱۲/۵
دوستان تو در دولت وظیفه دارند و چرت هم نگو
ناشناس۱۸۳۶۳۶۷۰۹:۱۱:۳۲ ۱۳۹۹/۱۲/۵
کاغذهای بی ارزش ، نقدینگی با ارقام بی معنای چند هزار هزار میلیارد تومان و کسری بودجه های چند صد هزار میلیارد تومان و تورم واقعی سه رقمی به کجا می رویم چنین شتابان ؟!
جواد اقدس طینت۱۸۳۶۴۹۴۱۰:۲۶:۰۶ ۱۳۹۹/۱۲/۵
از نظر تئوری اقتصادی متن دارای اشکال اساسی است خلق پول در بانک صورت می گیرد و محو پول نیز در بانک اتفاق می افتد که فهم آن نیازمند توضیحات تکمیلی است بورس و عرضه اولیه باعث محو پول و کاهش نقدینگی نمی شود بلکه نقدینگی را از جیب خریدار سهام، به جیب فروشنده منتقل می کند و فروشنده با آن نقدینگی همان کاری را که صاحب قبلی این نقدینگی می توانست انجام دهد می تواند انجام دهد لذا در این فرایند نقدینگی مهار نشده است. اصطلاح جذب نقدینگی در بورس و مهار نقدینگی توسط بورس چندان درست نیست. تاکید می شود که خلق و محو نقدینگی در بانکها صورت می گیرد. ماندن نقدینگی در حسابهای سپرده بلند مدت، نوعی مهار نقدینگی بدون محو نقدینگی است(البته سود پرداختی به این سپرده ها خود نوعی خلق نقدینگی جدید است اما مشکل را به تعویق می اندازد) سالم و موفق باشید
ناشناس۱۸۳۶۵۶۲۱۱:۰۵:۳۲ ۱۳۹۹/۱۲/۵
بهترین کار اینست که دیگر از این بیشترش نکنید جذب کردنش پیشکش
ناشناس۱۸۳۷۰۲۱۱۵:۵۳:۲۲ ۱۳۹۹/۱۲/۵
چرا نظر کارشناسی را منتشر نمی کنی؟
ناشناس۱۸۳۸۴۴۴۱۲:۳۱:۳۲ ۱۳۹۹/۱۲/۶
پول چاپ میکنند و مالیات پنهان از فقیرترین بخض جامعه می گیرند تا صرف اسلام شود!!!!
یکتانتتریبون

پربحث‌های اخیر

    پربحث‌های دیروز

    1. ظریف‌: آمدنم به خیر و صلاح مُلک و ملت نیست

    2. نتایج یک نظرسنجی در مقیاس جهانی: آمریکا، دشمن اصلیِ دموکراسی در جهان !

    3. ماجرای بنزین ۲۰ هزارتومانی/ دروغی که در آستانه انتخابات منتشر شد

    4. احمدی نژاد در ستاد انتخابات وزارت کشور حضور یافت

    5. متکی: آیت‌الله رئیسی در انتخابات ثبت نام خواهد کرد

    6. سازهای بد آهنگ نهادهای قانونی در اجرای یک مصوبه !

    7. هشدار اساتید حوزه و دانشگاه در مورد «طرح قانون بانک مرکزی» کمیسیون اقتصادی مجلس

    8. چرا دولت روحانی با برخی از مصالح مردم لجبازی می‌کند؟

    9. بی‌سابقه‌ترین حمله موشکی فلسطین به پایتخت اشغالگران/ اوضاع داخلی صهیونیست‌ها در مرز انفجار

    10. روحانی: مگر یک انتخابات چقدر می‌ارزد که آدم به خاطر آن دروغ بگوید

    11. انتشار فیلم رهگیری ناوگروه زیردریایی ارتش آمریکا توسط سپاه پاسداران

    12. جلوی پخش مستند "گاندو" گرفته شد

    13. استهلال ماه شوال در قم

    14. گزارش دومین روز ثبت نام داوطلبان ریاست جمهوری+ چهره‌هایی که ثبت نام کردند

    15. مناظره شنیدنی کارشناسان ترک درباره دلایل اتحاد ایران و سوریه

    پربحث‌های هفته

    1. یکی از بهترین برنامه های تاریخ تلویزیون در کنج شبکه ۴

    2. دفاع آیت‌الله جنتی از شرط سنی برای ریاست جمهوری/ نامزدی رئیسی قطعی شده است؟/ مخالفت روحانی با مصوبه شورای نگهبان/ آخرین اظهارنظر ظریف درباره نامزدی در انتخابات

    3. زینب سلیمانی :اگر مذاکره برای فلسطین جواب می‌داد، اکنون فلسطین آزاد شده بود

    4. روحیه‌ قاجاری و دستاوردهای فرنگ در یک فایل صوتی

    5. آغاز یک بازی همیشگی در آستانه انتخابات؟!

    6. مصوبه جنجالی شورای نگهبان درباره انتخابات ریاست جمهوری

    7. باور کنید این بار «شرایط کنونی» واقعا «حساس» است !

    8. افشای جزئیات جدید از طرح ترور ناجوانمردانه سردار سلیمانی بدست تروریستهای آمریکا

    9. یک حقیقت تلخ تر از زهر در جهان اسلام

    10. حشره ای که هر ۱۷ سال یک‌بار از زیر زمین بیرون می‌آید

    11. نظرات برگزیده مخاطبین الف: ظریف باید پاسخگو باشد چگونه ترامپ به راحتی از برجام خارج شد/ آقای جهانگیری! چه خبر از اقتصاد و تهِ درّه؟/ اصلاح‌طلبان هیچ‌گاه پاسخگو نیستند

    12. سعید محمد: ممکن است شرایط جدیدی رقم بخورد/ قالیباف در حال بررسی کاندیداتوری/ پیش‌بینی جالب صادق خرازی از تصمیم ظریف/ افزایش فعالیت‌های انتخاباتی جهانگیری

    13. حسین شریعتمداری: عصا را از زیر بغل آمریکا بکشید!

    14. ظریف‌: آمدنم به خیر و صلاح مُلک و ملت نیست

    15. چرایی تاکید رهبر انقلاب بر مبارزه برای همه‌پرسی در فلسطین

    16.  پشت پرده وحشی‌گری‌های اشغالگران در قدس/ نتانیاهو به سرنوشت «اولمرت» دچار می‌شود؟

    17. تل‌آویو با ۱۳۰ راکت هدف قرار گرفت

    18. کنایه بغض‌آلود مجری صداوسیما به برخی از سلبریتی‌ها

    19. نتایج یک نظرسنجی در مقیاس جهانی: آمریکا، دشمن اصلیِ دموکراسی در جهان !

    20. ثروتمندترین کشورهای جهان کدامند؟

    21. همتی: نرخ دلار را به ۲۰ هزار تومان رساندیم، اما امیدواریم باز کاهش یابد

    22. آرمان مردمی در خلاء متولد نمی شود !

    23. جزئیات دیدار ظریف با سیدحسن خمینی و خاتمی/ قطعا نامزد نمی‌شوم

    24. داوطلب کفن‌پوش انتخابات ریاست جمهوری

    25. دولت آینده گریبانش را از عوام‌زدگيِ دانشگاهي و حوزوي رها کند/ مراكز پژوهشي مركز تجمع آقازاده‌ها شده است/ دولتي که نتواند همه مغزها را بكار بگیرد بیمار است

    ابر آروان

    آخرین عناوین