آیا کاهش فرزندآوری در مناسبات اجتماعی تاثیرگذار است؟

گروه اجتماعی الف،   3990704080

فرزندآوری با شیوع ویروس کرونا و ترس از مراجعه به بیمارستان‌ها کاهش یافته که به گفته برخی از کارشناسان حوزه جمعیت و خانواده در سال‌های آتی با تحمیل فشار به نیروی فعال و جوان، زیرساخت‌های اقتصادی را تخریب و حجم مناسبات اجتماعی پایدار و غنی جامعه را کاهش می‌دهد.

به گزارش ایرنا، براساس منابع رسمی میانگین رشد سالانه جمعیت در کشور معادل ۱.۲ درصد و رشد موالید برابر با ۱.۴ درصد است به گفته مسئولان این میزان از نرخ رشد جمعیت در سال‌های آتی جامعه را با دشواری‌ روبه‌رو می‌کند.

شماری از کشورها به منظور افزایش فرزندآوری و رشد جمعیت بر سیاست‌های تشویقی از جمله کاهش مالیات و افزایش درآمد متمرکز شده‌اند و به عنوان مثال در ژاپن به ازای هر فرزند زیر ۱۵ سال، ماهانه ۱۳ هزار ین ژاپن پرداخت می‌شود.

برخی از مسئولان کشور نیز حمایت از زنان شاغل را یک عامل موثر بر افزایش فرزندآوری تلقی می‌کنند،  سیدعلی موسوی، نماینده مجلس شورای اسلامی در این باره می‌گوید: تغییر در شرایط رشد جمعیتی کشور مستلزم حمایت از زنان شاغل در زمینه حقوق و مرخصی است و فرزندآوری بدون حمایت از زنان شاغل در دستگاه‌های اجرایی محقق نمی‌شود.

محمدمهدی تندگویان، معاون ساماندهی امور جوانان وزارت ورزش و جوانان نیز پیش از این در گفت وگو با خبرنگار اجتماعی ایرنا گفته بود: در حال حاضر با شیوع ویروس کرونا در کشور، افزایش مرگ ومیر و کاهش فرزندآوری، کاهش نرخ رشد جمعیت تشدید و احتمالا در سال‌های آتی کشور، رشد منفی جمعیت را تجربه می‌کند.

به گفته وی، یکی از سیاست‌های اشتباه در این زمینه به همراه سیاست کاهش جمعیت، تمرکز صرف بر مشوق‌های ازدواج است؛ این مشوق‌ها از جمله کاهش مالیات و افزایش حقوق به صورت دائمی باید بر فرزندآوری تعلق گیرد. برخی از کشورهای توسعه یافته از جمله بلژیک به ازای هر فرزند علاوه بر افزایش حقوق، ۲۵ درصد از مالیات معاف می‌شوند و این طرح‌ها به طور حتم سبب افزایش فرزندآوری و رشد جمعیت خواهد شد.

تندگویان همچنین معتقد است: تداوم روند کاهش فرزندآوری در سال‌های آتی جمعیت جوان فعال را کاهش داده و سبب فشار بر نیروی کار به منظور تامین نیازهای جمعیت خردسال و سالمند می‌شود این کاهش جمعیت فعال همچنین زیرساخت‌های اقتصادی کشور را در درازمدت تخریب و مانع از ازدواج، کارآفرینی،  اشتغال و توسعه می‌شود.

به گفته تندگویان، این کاهش جمعیت در کشورهای اروپایی در یک بازه زمانی بلندمدت نزدیک به ۳۰۰ سال اتفاق افتاد و رشد ۳.۵ تا ۴ درصدی جمعیت به ۱.۵ درصد رسید. اما تمرکز ایران با سیاست کاهش جمعیت با شعار فرزند کمتر، زندگی بهتر، منجر به رشد جمعیتی در دهه ۶۰ در یک بازه زمانی کوتاه‌مدت ۳۰ ساله شد و رشد ۳.۵ درصدی جمعیت را به زیر ۲ درصد کاهش داد.

ایران با کاهش نرخ جایگزینی جمعیت مواجه است

امید علی‌احمدی جامعه‌شناس خانواده و کارشناس مسائل اجتماعی در این باره به خبرنگار اجتماعی ایرنا می‌گوید: در حال حاضر جامعه ایران با کاهش نرخ جایگزینی جمعیت مواجه است به عبارت دیگر نسل جایگزین تولید نمی‌شود و تجدید نسل در کشور کاهش یافته است.

وی افزود:‌ توزیع جمعیت نیز در کشور نامساعد و تجدید نسل گاها در زمان یا مکان مناسب انجام نمی‌شود. درواقع تحولات جمعیتی ایران از حیث جایگزینی جمعیت خطرناک است. یک مرد و زن (زوج) به طور میانگین باید ۲.۳ درصد فرزندآوری داشته باشند و این میزان اکنون به ۱.۴ درصد کاهش یافته است. 

وی تصریح کرد: بنابراین تداوم این میزان از باروری و فرزندآوری در درازمدت سبب کاهش جمعیت به ویژه جمعیت جوان فعال خواهد شد.

علی‌احمدی افزود: به اعتقاد شماری از شهروندان این کاهش جمعیت آسیب‌زا نخواهد بود، اما بررسی توزیع جمعیت حاکی است که طی ۳۰ تا ۴۰ سال آینده حجم عظیمی از جمعیت میانسال کنونی به سنین کهنسالی می‌رسند و این امر در سال‌های آتی سبب تحمیل هزینه‌های هنگفت بر کشور است.

این استاد دانشگاه ادامه داد: با تداوم این روند همچنین اقلیت قشر جوان و نیروی انسانی فعال باید بار اقتصادی جامعه را به دوش کشیده و این امر سبب تحمیل فشار اجتماعی، اقتصادی و روانی سنگینی بر قشر جوان می‌شود.  در سال‌های آتی کاهش فرزندآوری و تداوم این نرخ رشد جمعیت، نیروی انسانی برای توسعه و پیشرفت کشور را نیز کاهش می‌دهد؛ زیرا خلاقیت و نوآوری در جامعه تحلیل و کشور به سمت محافظه‌کاری حرکت می‌کند.

علی‌احمدی افزود: در هر جامعه نیروی انسانی جوان و فعال خلاق و نوآور است؛ بنابراین کاهش این قشر در هر کشور موجب کاهش خلاقیت و کارآفرینی می‌شود. قشر میانسال در هر کشور درصدد ثبات است؛ تغییرپذیر نیست و این امر جامعه را به سمت سکون و عدم پویایی حرکت می‌دهد و این مساله نیز به طور حتم آسیب‌زا است.

این جامعه‌شناس یادآور شد: کاهش فرزندآوری در درازمدت مناسبات اجتماعی را هم تحت تاثیر قرار می‌دهد. حجم مناسبات اجتماعی پایدار و غنی به تدریج کاهش و حمایت‌های اجتماعی تقلیل می‌رود و این امر در درازمدت برای کلیت نظام اجتماعی یک جامعه آسیب‌زا خواهد شد.

براین اساس باید گفت، کاهش فرزندآوری، تداوم نرخ رشد فعلی کشور، حرکت قشر جوان به سمت میانسالی و پیرشدن جمعیت میانسال کنونی طی سال‌های آینده می‌تواند تهدیدی برای اقتصاد و توسعه، مناسبات اجتماعی جامعه و حمایت‌های جمعی باشد که طبق گفته کارشناسان با اعمال سیاست‌های تشویقی ازدواج، فرزندآوری و حمایت از زنان به ویژه مادران شاغل کاهش یابد.

پربحث‌های دیروز

  1. پزشک ۵۰۰ تومانی میبد درگذشت

  2. باهنر: در برجام گل‌هایی زدیم و گل‌هایی هم خوردیم/ احمدی‌نژاد میگفت می‌خواهم با سرعت ۱۴۰ كیلومتر بروم/ اصلاح‌طلبان نمی‌توانند خودشان را از دولت مبرا کنند

  3. ابلاغ مجوز افزایش قیمت‌ خودروها برای سه ماهه سوم سال + جزئیات و قیمت‌ها

  4. واکنش شهرداری مشهد به ماجرای تندیس چوبی شجریان

  5. ۱۳ کلید برای ورود به کاخ سفید

  6. رضایی: هرکس در آمریکا رأی بیاورد باید تحریم‌ها را رفع کند/ چند کشور تقاضای خرید تسلیحات ایرانی دارند

  7. تکرار ماجرای حساب‌های خاص؟

  8. خوش خیالی خطرناک به روایت ربیعی/واکنش لعیا جنیدی به مرگ مهرداد سپهری/حاشیه‌های برگزاری یک جشن در مشهد/فاصله بین روحانی و قالیباف تمام می‌شود؟

  9. واکنش متفاوت نماینده مجلس به تحریم زنگنه؛ آقای ظریف از طلبت بگذر!

  10. سیاست یا دعوای حیدری - نعمتی؟!

  11. اعلام نظر جامعه مدرسین حوزه علمیه قم درباره سید کمال حیدری

  12. فرق پلیس ایران با پلیس آمریکا

  13. احمد توکلی: به‌جای تحمیل هزینه سنگین، با کنکوری‌ها مدارا کنید

  14. مسکن تهران گران‌تر از لس‌آنجلس!

  15. قالیباف: استیضاح رئیس جمهور در حال حاضر به صلاح نیست

  16. عقب‌نشینی از محدودیت‌ها در دقیقه ۹۰

  17. سوگنامه‌ای بر چهلمین سالگرد اشغال خرمشهر

پربحث‌های هفته

  1. صحبت‌های کوبنده نماینده ایلام: کجا دشمن گفته است پراید بنجل ۸ میلیونی را ۱۳۰ میلیون بفروشیم

  2. یا رومی روم یا زنگی زنگ !

  3. جنجال توییت «ذوالنوری» به روایتی دیگر

  4. غرب لیبرال، آزادی بیان یا مدیریت افکار!؟

  5. فیلم / تصاویر دوربین مداربسته از محل درگیری مهرداد سپهری

  6. قالیباف کرونا گرفت

  7. وقت فریاد است، از ساحت علم تاریخ دفاع کنید

  8. اوراسیا تایمز: چرا ایران قادر است جنگنده های بسیار پیشرفته آمریکا را "سرنگون" کند؟

  9. چرا قرعه کشی خودرو عادلانه نیست؟

  10. پزشک ۵۰۰ تومانی میبد درگذشت

  11. سودای خام سودان در ایجاد رابطه با اسراییل

  12. چهار دلیل ریزش عجیب دلار

  13. اقدام تحسین برانگیز نجاح محمدعلی در پاسخ به توهین کارشناسان من و تو

  14. دلایل عجیب سلبریتی‌ها برای ازدواج‌نکردن!

  15. واریز ۲۷ هزار میلیارد تومان به حساب خاص رئیس جمهور

  16. تازه‌ترین قیمت انواع خودرو/ پژو ۲۰۶ ارزان شد

  17. فرماندار آبادان: همه کسانی که در فیلم حاضرند بازداشت شدند

  18. رهبر انقلاب: برای مقابله با کرونا باید تصمیم قاطع حاکمیتی گرفته شود/ توصیه‌های مهم برای مواجهه با ویروس کرونا/ انتقاد صریح از هتک حرمت رئیس‌جمهور

  19. عدم خوشبینی مقام معظم رهبری به مذاکره با آمریکا

  20. تذکر لسانی بهانه‌ای برای ضرب و شتم/ دلجویی امام جمعه رشت از بانوی آمر به معروف

  21. دفاع پاریس از توهین به پیامبر اسلام؛ ماکرون: عقب‌نشینی نمی‌کنیم

  22. ارزهای خانگی از پستوها در آمد؟

  23. فیلم/ به تاراج بردن خیارهای یک مزرعه حاشیه تهران!

  24. ماجرای مهرداد سپهری به روایت چند شاهد عینی

  25. چند نکته درباره آمار پایین فوتی‌ها در کربلا و نجف

پربحث‌های هفته

  1. فرماندار آبادان: همه کسانی که در فیلم حاضرند بازداشت شدند

  2. تذکر لسانی بهانه‌ای برای ضرب و شتم/ دلجویی امام جمعه رشت از بانوی آمر به معروف

  3. چند نکته درباره آمار پایین فوتی‌ها در کربلا و نجف

  4. تشکیل پرونده‌ برای مرگ یک جوان در جریان دستگیری توسط مأموران نیروی انتظامی

  5. یک ازدواج ساده چقدر آب می‌خورد؟ + جدول قیمت‌ها

  6. آمار وحشتناک کرونا در ایران: ۴۱۵ فوتی در ۲۴ ساعت

  7. واکنش شهرداری مشهد به ماجرای تندیس چوبی شجریان

  8. توضیحات رامبد جوان درباره «خندوانه» جدید و سفر به خارج از کشور

  9. مسئولانی که یک شبه دکتر یا مهندس می‌شوند!

  10. رئیسی: عدالت باید وارد زندگی مردم شود/ یک حادثه نباید بهانه تضعیف پلیس شود/ هتک حرمت افراد مذموم است

  11. مردم می خواهند رعایت کنند اما...

  12. آقای رئیس جمهور! علت عدم استفاده از طب سنتی برای درمان بیماران کرونایی چیست؟!

  13. قالیباف: آموزش و پرورش را رها کرده ایم/ معلمان تربیت کننده جامعه هستند

  14. رئیس پلیس تهران: نمره بالای ۱۷ به امنیت می‌دهم/ عدد ۳۰۰ تجاوز کیوان.ا را تائید نمی‌کنم

  15. رکوردهای تازه کرونا؛ آیا دولت به وظایفش عمل کرده است؟

  16. اعلام نظر جامعه مدرسین حوزه علمیه قم درباره سید کمال حیدری

  17. احمد توکلی: به‌جای تحمیل هزینه سنگین، با کنکوری‌ها مدارا کنید

  18. هرمز انصاری بر اثر کرونا درگذشت

  19. دفاع علی مطهری از چرخاندن اراذل و مجرمان در خیابان

  20. آذری جهرمی به مدیرکل ارتباطات گیلان: تا رفع مشکل اینترنت منطقه بلوکات حق بازگشت به رشت را ندارید

  21. واکنش معاون سیاسی وزیر کشور به ادعای نماینده چابهار درباره خودکشی یک زن برای تامین آب

  22. پلیس: خودروهایی که بیشتر از دو سرنشین داشته باشند و ماسک نزنند را جریمه می‌کنیم/ مبلغ جریمه عدم استفاده از ماسک

  23. امسال فکری به حال کاهش آلودگی هوا می‌شود؟!

  24. تاکید رئیس قوه قضائیه بر «برخورد قاطعانه با مسببین شهادت شهید امر به معروف و نهی از منکر»

  25. واکنش «ساترا» به محکومیت مدیر «آپارات»

آخرین عناوین