مروری بر فرآیند نظارت بر برنامه‌سازی به بهانه حواشی «پایتخت»

گروه فرهنگی الف،   3990120015

دبیر شورای نظارت بر سازمان صداوسیما درباره‌ی نظارت‌هایی که قبل و پس از پخش مجموعه‌های تلویزیونی صورت می‌گیرد با اشاره به حواشی اخیر مجموعه «پایتخت»، گفت: گاهی اوقات برنامه‌ای را در تلویزیون می‌بینید که هنجارها در آن رعایت نشده است؛ این امر بیانگر آن است که یکی از فرایندهای نظارتی ـ یا در گروه یا در پخش ـ اصول را رعایت نکرده است.

 او در وهله‌ی نخست نوک پیکان انتقاد را به سمت تیم تولید «پایتخت» نشانه رفت و افزود: تیم تولید «پایتخت» از این شرایط سوء استفاده کرده و به سراغ نمادی از یک سینمای مبتذل رفته است.

محمد حسین صوفی در گفت‌وگویی با ایسنا درباره‌ی تلویزیون و حواشی این روزهایش در پاسخ به این پرسش که نظارتی که بر محتوای سریال‌ها و برنامه‌های تلویزیونی اتفاق می‌افتد، اساساً چه تاثیری بر خروجی برنامه‌ها دارد و چقدر این نظارت هنرمندانه و با تعامل با عوامل سازنده انجام می‌شود؟ با بیان اینکه نظارت در صداوسیما اساساً در همه سطوح انجام می‌شود، گفت: مقوله نظارت بر برنامه‌های رادیو و تلویزیون، فرآیندی دارد که بخشی از آن درون سازمانی و بخشی از آن بیرون سازمانی است؛ آنچه در درون سازمان وجود دارد فرآیند خودش را دارد؛ به عنوان مثال گروه‌های برنامه‌ساز یک بخش نظارتی دارند و هر برنامه‌ای که تولید و پخش می‌کنند، چه به صورت تولیدی و چه ضبطی و زنده و آنلاین، حتماً باید یک فرایند نظارتی در آن‌ها طی شود. ضوابط و معیارها و استانداردها در آنجا باید رعایت شود. پس از گروه‌ها، در حوزه مدیریت شبکه هم بخش‌های نظارتی وجود دارد؛ یعنی اگر شما ساختار شبکه‌ها را بررسی کنید، می‌بینید که معمولاً در همه شبکه‌های رادیویی و تلویزیونی بخشی به نام نظارت و ارزیابی وجود دارد که وظیفه آن‌ها نظارت و ارزیابی قبل از پخش است، هم نظارت و ارزیابی بعد از پخش. معمولاً عملکرد نظارت شبکه‌های تلویزیونی بیشتر نظارت قبل از پخش است. بایدها و نبایدها و اینکه آیا ضوابط و استانداردها در برنامه‌ها رعایت می‌شوند یا نمی‌شوند را مراقبت می‌کنند.

معاون پیشین صدا ادامه داد: پس از معاونت‌های برنامه‌ساز که شامل معاونت صدا، معاونت سیما و معاونت سیاسی می‌شود، یک حوزه نظارت بالاتری وجود دارد که شبکه‌ها و معاونت‌ها را نظارت می‌کند و آن مرکز نظارت و ارزیابی است. وظیفه این مرکز به تعبیری نظارت پس از پخش است. در واقع شورای نظارت آنچه را که در آنتن تلویزیون پخش شده است، بررسی می‌کند و می‌بیند که آیا برنامه‌ای که پخش شده است متناسب استانداردهای سازمان صداوسیما بوده است یا خیر. همه‌ی این سطوح نظارتی که مطرح شد، باید در سطح دقیق و مناسبی به وظایف خود عمل کنند. اما گاهی اوقات شما برنامه‌ای را می‌بینید که آن استانداردهای لازم را ندارد و هنجارها در آن رعایت نشده است و این بیانگر آن است که یکی از این فرایندهای نظارتی که مطرح کردم حال یا در گروه یا در پخش اصول را رعایت نکرده است که نظارت قبل از تولید داشته باشد و پس از آن است که مرکز نظارت بر صداوسیما باید وارد شود.

محمد حسین صوفی سپس مطرح کرد: بالاتر از همه‌ی این نظارت‌ها، شورای نظارت بر صداوسیماست که بر اساس اصل ۷۵ قانون اساسی، متشکل از نمایندگان قوه مقننه، مجریه و قضایی است و وظیفه نظارت بر کلیت سازمان صداوسیما را دارد و نه نظارت بر یک بخش. نظارت بر عملکرد سازمان صدا و سیما در حوزه تولید، چه در حوزه پشتیبانی و چه فنی و چه نیروی انسانی و امثالهم. یکی از بخش‌ها هم نظارت بر تولید و محتوا است؛ چه در مناسبت‌ها و چه غیرمناسبت‌ها. این محتواها مورد ارزیابی قرار می‌گیرند و در مدت زمان مشخص طی گزارشی به سازمان صداوسیما ارسال می‌شوند.

دبیر شورای نظارت بر سازمان صداوسیما سپس در پاسخ به این پرسش ایسنا که چرا وضعیت در این رسانه به گونه‌ای شده است که شبکه‌ها و برنامه‌سازان برای جذب مخاطب و رقابت دست به هر کاری می‌زنند؟ اظهار کرد: کمی باید نسبت به عملکرد رسانه‌ و رسانه‌ها در این مقطع زمانی که در آن واقع شده‌ایم، هم واقع‌بین بود و هم منصف. وقتی از رسانه‌ها صحبت می‌کنم، شامل رسانه‌های دیداری شنیداری، مکتوب مجازی و امثالهم است. در شرایطی که ما همگان را دعوت می‌کنیم در خانه‌ها بنشینند و مراقبت داشته باشند و اجتماع نداشته باشند، جماعتی از نیروی انسانی کشور هم در رسانه‌ها مشغولند و به سختی محتوا تولید و برنامه‌سازی می‌کنند، کمی واقع‌بین باشیم و انصاف را رعایت کنیم. در شرایطی که پیامی داده می‌شود که مردم در خانه‌هایشان بنشینند از این طرف هم پیام می‌دهیم که برنامه‌ساز گوینده، گزارشگر، مجری و تهیه‌کننده مدیرگروه مدیر شبکه مدیر رسانه مجازی، مدیر خبرگزاری و خبرنگار در محل کار باشند و نسبت به تولید و انتشار پیام اقدام کنند که کار بسیار دشواری است. بنابراین وقتی با این سختی برنامه تولید می‌شود که البته وظیفه‌شان است، در درجه اول باید قدردان همه آنها بود که در این شرایط که به عنوان مثال پزشکان و کادر درمانی در بیمارستان آنگونه فداکاری می کنند، اهالی رسانه هم این طرف ایستاده اند و عملکرد آنها را منعکس می کنند و هم اینکه شرایطی ایجاد می‌کنند که کشور را در آرامش و امنیت و سرحال نشان بدهند. بنابراین در درجه اول باید قدردان زحمات آنها بود و از طرفی می بایست شرایطی را فراهم کرد که میزان مخاطبان را افزایش بدهیم. اینکه همگان را دعوت می‌کنیم در منازل بنشینند، بایستی متناسب با ذائقه و سلیقه مردم متناسب با میل و مصلحت و نیاز مردم برنامه پر حجم تولید و پخش کرد؛ البته با ذکر این مطلب که نبایستی ناهنجاری‌ها را ترویج بدهیم.

صوفی در ادامه یادآور شد: متاسفانه برخی از سریال‌ها یا برخی از آثار نمایشی ما، با همه ضوابط نظارتی نتوانسته‌اند در اندازه توقعات و در اندازه تجربیات ارزشمندی که رسانه ملی دارد، ظاهر شوند.

وی درباره اظهارات اخیر رییس صداوسیما درباره «پایتخت» و نامه‌ای که به وی منسوب شد، گفت: در ارتباط با صحبت‌های ایشان واقعاً نمی‌دانم که آیا این نامه واقعی بوده است یا نه. اینکه آیا رسما انتشار پیدا کرده یا غیر رسمی بوده است و از کانال رسمی منتشر شده است یا نه. اما اگر چنانچه دقت های لازم انجام شود و چنانچه همیشه از واژه‌ای به نام سواد رسانه حرف می‌زنیم، این سواد را هم بایستی برنامه سازان داشته باشند و هم مردم.

دبیر شورای نظارت بر صداوسیما در ادامه این گفت‌وگو درباره حواشی مجموعه «پایتخت» ضمن بیان انتقاداتی، مطرح کرد: در درجه اول از تیم تولید مجموعه «پایتخت» به عنوان شهروند و کارشناس رسانه‌ای گله‌مندم. منتقدم که چرا بعد از ۴۰ سال به جای اینکه الگوی سینمایی خودمان و نماد سینمایی خودمان را در برنامه‌هایشان بیاورند، متاسفانه کهنه‌پرستند و به سراغ نمادی از یک سینمای مبتذل می‌روند. یک وقت است که ما نمادی از تاریخ و تمدنمان را می آوریم که خوب و ارزشمند است. ما به هر حال تاریخ و تمدن چند هزار ساله در همه عرصه‌ها داریم. وقتی نخست وزیر اسپانیا به شاعر پارسی‌گوی ما، فردوسی استناد می‌کند و آن شعر را می‌خواند، معنایش این است که به تاریخ و تمدن ما استناد کرده است. وقتی که ما این تاریخ و تمدن را داریم، چرا باید به یک جریان مبتذل که به آن فیلم فارسی گفته می‌شود، استناد کنیم؛ جریانی که حتی در آن زمان شما اگر به عناصر سینمایی مولف دهه ۴۰ و ۵۰ هم مراجعه کنید، می‌بینید که همه آنها منتقد آن جریان سینمایی هستند ولی متاسفانه بعضی از این برنامه‌سازان ما، یک خودباختگی و وادادگی دارند که به آنها استناد می کنند.

صوفی با مطرح کردن این پرسش که «چرا تیم پایتخت از این وضعیت سوء استفاده کرده‌اند؟» متذکر شد: در درجه اول انتقاد من به تیم تولید پایتخت است که چرا از این شرایط سوءاستفاده کردند در حالی‌که می‌توانستند بهترین‌ها را عرضه و کام مردم را شیرین کنند.

صوفی با بیان اینکه مخالف این مسئله است که تلویزیون دست به هر کاری می‌زند، تا مخاطب جذب کند، توضیح داد: ما نمی‌توانیم با یک برنامه، ارزیابی کلی نسبت به تلویزیون داشته باشیم. در حال حاضر تلویزیون و رادیو تعداد شبکه‌های مختلفی دارند، اگر بخواهیم واقعاً یک قضاوت منصفانه داشته باشیم، به عنوان مثال اگر یک بازه زمانی یک ماهه را در نظر بگیریم، باید نسبت به ۹ هزار ساعت‌ برنامه تلویزیونی، ارزیابی داشته باشیم و آن وقت بگوییم در این 9 هزار ساعت آیا واقعاً تلویزیون برای اینکه مخاطب جذب کند، به هر چیزی متوسل شده یا اینکه واقعا برنامه داشته است؛ بنابراین نمی‌شود با یک برنامه نسبت به کل برنامه‌های تلویزیون قضاوت کرد.

صوفی در پایان گفت: حواشی «پایتخت» در دستور کار شورای نظارت بر صداوسیماست. کمی به خاطر این شرایط (کرونا) جلسات ما کم است، ولی گزارش‌ها آماده شده و هفته آینده جلسه شورای نظارت تشکیل می شود. یکی از دستورات جدی ما برنامه های نوروزی و ویژه برنامه های سازمان است که حواشی پایتخت هم بخشی از آن است.

پربحث‌های دیروز

  1. آیا تعویق کنکور سراسری امکان‌پذیر است؟

  2. تازه‌ترین قیمت خودروها در بازار / پراید ۹۳ میلیون تومان شد!

  3. خرید سکه مشمول پرداخت مالیات شد

  4. رانت ارز ۴۲۰۰ تومانی به جیب چه کسانی می‌رود؟!

  5. کارشناسان زنگ خطر رآکتورهای هسته‌ای امارات را به صدا درآوردند...

  6. رفت و برگشت «دلار» به کانال پایین‌تر

  7. اوج تجمل‌گرایی در سنت حسنه‌ای به نام ازدواج/ حلالی که روز به روز ناممکن می‌شود

  8. قیمت آپارتمان در تهران روزانه چقدر گران می‌شود؟ + جدول

  9. توضیح حناچی درباره عدم حضورش در جلسات هیات دولت/ ادبیات تند و طلبکارانه را نمی‌پسندم

  10. نامه وزیر بهداشت درباره کرونا به رهبر انقلاب/ تحلیل جهانگیری از بازار بورس/ فرار داماد وزیر سابق با پاسپورت دیگری/ سلیمی نمین: اصلاح‌طلبان باید عناصر تندرویی مثل تاجزاده را مهار کنند

  11. شرایط مصیبت بار نتانیاهو در سایه فساد کابینه و اعتراضات شهرک‌نشینان

  12. توضیحات رئیس سازمان حفاظت محیط زیست درباره وقف دماوند و جنگل آق‌مشهد

  13. زمان برگزاری کنکور بدون تغییرماند

  14. متهم ۳ میلیاردی هنگام ورود به کشور دستگیر شد

  15. پیشکسوت کشتی ایران درگذشت

  16. نصب سایبان‌ در حرم رضوی؛ مطالبه چندین ساله زائران که پاسخ داده شد

  17. جهانگیری: اجازه بی‌حرمتی به فعالان اقتصادی را ندهیم

  18. دوربین مخفی از استخدام کادر درمان

  19. رئیس سازمان سنجش: حذف کنکور فعلاً اجرایی نیست‌/ کنکور یک موضوع جذاب سیاسی شده است

  20. دریادار سیاری: وحدت و مودت میان ارتش و سپاه ناگسستنی است

  21. چقدر از درآمد مردم صرف مسکن می‌شود؟

  22. رئیسی: صاحبان درآمد‌های هنگفت نباید از پرداخت مالیات فرار کنند/ دولت به مدیریت بازار و معیشت مردم توجه کند

  23. هند ،روسیه و چین در خط مقدم کنار گذاشتن دلار

  24. نگرانی پمپئو از توافق میان ایران و چین

  25. گروه تروریستی تندر چگونه تشکیل شد و اعضای آن چه کسانی هستند؟ + تصاویر

پربحث‌های هفته

  1. خانه‌های خالی در محاصره مالیاتی / سامانه ملی املاک را دریابید!

  2. آقای حدادیان زودتر تکذیب کنید !

  3. دست از حمایت صنعت نابالغ و نازپروده خودروسازی بردارید

  4. نامه احمد توکلی به میرسلیم درباره قالیباف

  5. ماجرای عضویت دختر رئیس جمهور در هیئت علمی دانشگاه/در سفر احمدی‌نژاد به قم چه گذشت؟/ تحلیل لیلاز از قرارداد ایران و چین/روحانی: اقتصاد کشور در حداقل ضرورت مردم به خوبی اداره شده است

  6. جزئیاتی از طرح مالیات خانه‌های خالی/ مالیات ۴۰ میلیون تومانی از یک خانه خالی

  7. نمایندگانی که خانه سازمانی ۳۸۰ متری مجلس را از آنِ خود کردند!

  8. خداحافظی دکتر احمد توکلی از صاحب‌ ‌امتیازی الف

  9. ساده‌انگاری پیری‌ جمعیت حتما عیب است

  10. روحانی درباره کالاهای اساسی چه گفت؟

  11. چرا کره جنوبی پول‌های ایران را پس نمی‌دهد؟

  12. درخواست قالیباف برای تعویق کنکور/توکلی: مردم اشکنه هم نمی‌توانند بخورند/رویای ریاست جمهوری؛ از جهانگیری و لاریجانی تا سیدحسن خمینی

  13. پشت پرده تجمع طالبان در تهران/احتمال خط خوردن لاریجانی و ناطق نوری از فهرست اصلاح‌طلبان/وضعیت وخیم بیماران کرونایی در پایتخت/تابلویی از تصویر رهبری که به قالیباف هدیه داده شد

  14. ترامپ بازنده انتخابات رياست جمهوری می‌شود؟

  15. آیا تعویق کنکور سراسری امکان‌پذیر است؟

  16. رصد پایگاه آمریکایی العدید با ماهواره نور + تصاویر

  17. ترس و تردیدهای برگزاری کنکور در کرونا رنگ باخت اما ...

  18. روحانی: هدف دشمنان ایجاد هیجان‌زدگی و بی‌برنامه‌گی در مدیریت کشور است

  19. پایانی بر یک مجادله درباره عزاداری محرم امسال

  20. توکلی: برخی دولتمردان مشکل معیشتی ندارند/ کوپن بدتر از نابودی پول ملی نیست

  21. روحانی: زندگی مردم در حد ضرورت به خوبی اداره شد/ صادرکنندگان در ده روز اخیر ۲.۵ میلیارد دلار ارز را بازگرداندند

  22. پیشگیری از گره کوری که به دندان هم باز نمی‌شود!

  23. واقفین دماوند و جنگل‌های هیرکانی چه کسانی هستند؟

  24. یادداشت انتقادی نادران درباره تخلف در فرآیند انتخاب بذرپاش

  25. کوچک‌ترین غسال داوطلب اموات کرونایی کیست؟ + عکس

ابر آروان

آخرین عناوین