چرا در شرایط بحران کرونا باز هم به سفر می‌رویم؟

گروه اجتماعی الف،   3990101047

خانم ویکفورش، استاد دانشگاه استکهلم و مدیر پروژه "مقاومت مقابل دانش" بررسی کرده است که چگونه ما در برابر چیزهای که دوست نداریم، مقاومت می کنیم.

تصاویر ثبت شده از خروجی شهرها در کنار اخبار اعلام شده از سوی پلیس راهور نشان می‌دهد که حجم مسافرت‌ها به نسبت سال گذشته کمتر شده ولی همچنان آمار، قابل قبول نیست.

اینکه با توجه به توصیه های اکید ستاد ملی مبارزه با کرونا مبنی بر سفر نکردن، این توصیه تقریبا به هیچ گرفته شده و در روز چهارشنبه آخر سال یک میلیون و ١١٢ هزار تردد در جاده های کشور گزارش شده، نشان دهنده چیست؟ 

در این روزها دلایل و تعابیر مختلفی در واکنش به سفر رفتن جمعی از مردم بیان شده است اما درباره چنین رفتارهایی، آسا ویکفورش (Åsa Wikforss) استاد فلسفه نظری دانشگاه استکهلم، نیز تعبیری دارد به نام "مقاومت در برابر دانش"!

به گفته او ما آدمها میل داریم آنچه را که باور داریم، تأیید کنیم یا آنچه را که دوست داریم، باور می‌کنیم اما آنچه را که دوست نداشته باشیم نمی پذیریم حتی اگر شواهد و مستندات علمی درباره آن وجود داشته باشد.

برای مثال برای یک فرد سیگاری سخت و دشوار است که پژوهشهایی را بپذیرد که میگوید سیگار سرطان‌زاست. خانم ویکفورش معتقد است همه ما در زندگی‌مان دچار این سوگیری هستیم و فقط آنچه را باور داریم، تأیید می‌کنیم.

اما واقعا چرا ما در برابر دانش مقاومت می‌کنیم؟

"خودفریبی" و "بی‌اعتمادی" از مهمترین عواملی است که ویکفورش به آنها اشاره کرده است. خودفریبی چگونه ما را در برابر دانش مقاوم می‌کند؟ وقتی فردی باوری دارد که با سایر باورهای دیگرش در تناقض باشد، برای جلوگیری از این تناقض آشکار دور آن باور متناقض "حصار" می‌کشد تا وارد زندگی‌اش نشود.

برای مثال کسی که می‌داند احتمال مبتلا شدن به کرونا به واسطه مسافرت رفتن یا ترک خانه زیاد است اما دقیقا بالعکس این عمل می‌کند، دارد دور این باور که کرونا باعث آسیب به او و خانواده‌اش می‌شود حصار می‌کشد تا زندگی‌اش با چالش روبه‌رو نشود. در اینجا فرد تلاش می‌کند به خطرات احتمالی چنین باور متناقضی نیندیشد. به عبارتی سعی می‌کند خودش را متقاعد کند که با این سفر اتفاقی برای او نمی‌افتد.

ویکفورش اعلام کرده است: تعداد کسانی که علم را میپذیرند ولی بر اساس آن عمل نمی‌کنند بسیار زیاد است.

اما چگونه ما نسبت به دانش بی‌اعتماد می‌شویم؟

به گفته ویکفورش ما از طریق اطلاعات گمراه‌ساز(از قبیل اخبار جعلی) به سخنان کارشناسان، منابع رسمی و دانش بی‌اعتماد می‌شویم. از نظر او رسانه‌ها به ویژه شبکه‌های اجتماعی نقش محوری در انتشار اینگونه اطلاعات دارند.

ویکفورش تعبیر جالبی درباره شبکه‌های اجتماعی دارد: "زهرآگین‌ترین تاثیر شبکه‌های اجتماعی شاید فی‌نفسه انتشار اطلاعات گمراه‌ساز نباشد بلکه تیشه زدن به ریشه اعتماد است".

با توجه به سخنان این استاد فلسفه نظری شاید بتوان راحت‌تر تحلیل کرد که چرا با توجه به توصیه‌های مکرر ستاد ملی مبارزه با کرونا باز هم جمعیت زیادی، خانه را به بهانه‌های مختلف ترک می‌کنند.

این افراد یا دچار خودفریبی شده‌اند یا تحت تاثیر اطلاعات گمراه‌ساز، اعتماد خود را به اطلاعات منتشر شده از دست داده‌اند.

سوال مهم این است که مقاومت در برابر دانش، راه علاجی هم دارد؟

آسا ویکفورش معتقد است نمی‌توان نسخه دقیقی برای این موضوع پیچید ولی توصیه‌هایی کرده است؛ شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد اگر محیط احترام و اعتماد خلق شود می‌تواند مقاومت مقابل دانش را تضعیف کند.

فهم این موضوع که چه تلاش‌های آگاهانه‌ای در جریان است تا با انتشار اطلاعات گمراه‌ساز، تیشه به ریشه اعتماد ما به نهادها بزند. شناخت عاملانی که در تلاش هستند بذر تفرقه را در میان ما بپراکنند و نهایتا رشد قوه استدلال‌گری یا همان تفکر انتقادی است ( البته او معتقد است برای تفکر انتقادی درست در یک حوزه، باید قدری اطلاعات پیش زمینه‌ای در آن حوزه خاص داشته باشیم).

او در نهایت می‌گوید این کارها هم چندان علاج نیست چون وقتی باور سرسختانه‌ای به یک ادعای کذب پدید بیاید کار از کار گذشته است اما معتقد است این کارها می‌تواند قدری در برابر دستکاری ذهن‌هایمان از ما محافظت کند.

پی نوشت: این مطالب برگرفته شده از گفتگوی آسا ویکفورش، یکی از موثرترین چهرههای دانشگاهی سوئد با نشریه آی. اِی. آی است که در فصلنامه ترجمان منتشر شده است.
منبع: تسنیم

پربحث‌های دیروز

  1. وعده سربسته روحاني درباره گشايش اقتصادي/ گرهي گشوده مي شود؟!

  2. دستورالعمل اخذ مالیات بر خانه‌های خالی یکماهه تدوین می شود + جزئیات

  3. خبر خوش واعظی درباره پایان تحریم ها و سیگنال مثبت کشورهای اروپایی و آسیایی

  4. گوژپشت نوتردام، زيباترين زن پاريس و دشنه ظريف عروس خاورميانه

  5. حكايت ناقلان خاموش؛ هزینه تست کرونا با جیب مردم نمی‌خواند

  6. نماینده مجلس: دولت از عمل به قانون اساسی تخطی کرده است/" آخوندی" باید بازخواست شود

  7. جدیدترین خبر از تبدیل ریال به تومان/ ۲.۵ میلیارد دلار ارز برگشت

  8. نوبخت: ما ارز خودمان را فروختیم، اگر بانک مرکزی نگه داشته عرضه کند / افزایش قیمت ها را به فروش ارز صندوق ربط ندهید

  9. وزارت دفاع روسیه: به هرگونه حمله موشکی، پاسخ اتمی خواهیم داد

  10. پیشنهاد معنادار حسام الدین آشنا به مردم: برای هر تصمیم اقتصادی یک هفته صبر کنید

  11. گمانه زنی‌ها از "گشایش اقتصادی" رئیس جمهور/ پای عرضه اوراق سلف نفتی در میان است؟

  12. تل آویو و انفجار بیروت؛ دلیل خشم اسرائیلی‌ها از اظهارات ترامپ چیست؟

  13. ماه‌چهره خلیلی درگذشت

  14. نخستین تظاهرات ضددولتی پس از انفجار بیروت/ معترضان و نیروهای امنیتی زخمی شدند

  15. نصرالله: انفجار بیروت ربطی به حزب‌الله ندارد؛ عوامل حادثه جدای از وابستگی سیاسی و مذهبی، محاکمه شوند

  16. افزایش آمار کشته‌های انفجار بیروت به ۱۴۵ تن/ ماکرون: کمک‌ها به دست‌های فاسد نخواهد رسید

  17. نظرات برگزیده مخاطبین الف: تهیه مسکن وظیفه نماینده است و تا این کار نشود درکی از زجر مردم ندارد/ وقتی از مردم مالیات می گیرید آنها تعیین می‌کنند صرف چه می‌شود/ کرونا را نباید سیاسی کرد

  18. پیامکی عجیب از واشنگتن به ایران و روسیه؛ اطلاعات بدهید، پول بگیرید!

  19. حادثه رانندگی برای مجری ورزشی تلویزیون/ عکس

پربحث‌های هفته

  1. با فتح کجا جنگ برای ما تمام می‌شود؟

  2. ماجرای یک قاضی که علیه خودش حکم صادر کرد

  3. خانه‌های خالی در محاصره مالیاتی / سامانه ملی املاک را دریابید!

  4. وعده سربسته روحاني درباره گشايش اقتصادي/ گرهي گشوده مي شود؟!

  5. دستورالعمل اخذ مالیات بر خانه‌های خالی یکماهه تدوین می شود + جزئیات

  6. وقوع انفجار مهیب در بندر بیروت لبنان با صدها کشته و هزاران زخمی + فیلم | پیام همدردی کشورهای مسلمان با لبنان

  7. نمایندگانی که خانه سازمانی ۳۸۰ متری مجلس را از آنِ خود کردند!

  8. شايعات مربوط به آذری جهرمی به روایت روزنامه اصلاح‌طلب/ مانور تجمل در خاطرات آیت‌الله هاشمی/ احمدی‌نژاد، مهره سوخته عرصه سیاست/وزارت اطلاعات: فساد بشدت امنیت ملی را تهدید می‌کند

  9. خداحافظی دکتر احمد توکلی از صاحب‌ ‌امتیازی الف

  10. ترامپ بازنده انتخابات رياست جمهوری می‌شود؟

  11. درخواست قالیباف برای تعویق کنکور/توکلی: مردم اشکنه هم نمی‌توانند بخورند/رویای ریاست جمهوری؛ از جهانگیری و لاریجانی تا سیدحسن خمینی

  12. پاساژگردها معترض برگزاری محرم

  13. رئیس‌جمهور دستکم موافقان سیاسی خود را تحمل کند!

  14. پشت پرده تجمع طالبان در تهران/احتمال خط خوردن لاریجانی و ناطق نوری از فهرست اصلاح‌طلبان/وضعیت وخیم بیماران کرونایی در پایتخت/تابلویی از تصویر رهبری که به قالیباف هدیه داده شد

  15. آیا تعویق کنکور سراسری امکان‌پذیر است؟

  16. جهانگیری: مخالف کالابرگ هستیم

  17. تحریف در روایت تاریخی مشروطه

  18. چرا آمریکا "تیک‌تاک" را فیلتر می‌کند؟

  19. تصویری کمتر دیده شده از رهبر انقلاب

  20. خبر خوش واعظی درباره پایان تحریم ها و سیگنال مثبت کشورهای اروپایی و آسیایی

  21. روحانی: هدف دشمنان ایجاد هیجان‌زدگی و بی‌برنامه‌گی در مدیریت کشور است

  22. پایانی بر یک مجادله درباره عزاداری محرم امسال

  23. روحانی: با وجود جنگ اقتصادی، دولت کشور را مدیریت کرده/ از تعطیل شدن تولید و تشدید بیکاری جلوگیری کرده‌ایم

  24. توکلی: برخی دولتمردان مشکل معیشتی ندارند/ کوپن بدتر از نابودی پول ملی نیست

  25. واقفین دماوند و جنگل‌های هیرکانی چه کسانی هستند؟

ابر آروان

پربحث‌های اخیر

    پربحث‌های هفته

    1. آیا تعویق کنکور سراسری امکان‌پذیر است؟

    2. پایانی بر یک مجادله درباره عزاداری محرم امسال

    3. نادر طالب‌زاده کرونا گرفت

    4. اوج تجمل‌گرایی در سنت حسنه‌ای به نام ازدواج/ حلالی که روز به روز ناممکن می‌شود

    5. حكايت ناقلان خاموش؛ هزینه تست کرونا با جیب مردم نمی‌خواند

    6. توضیح حناچی درباره عدم حضورش در جلسات هیات دولت/ ادبیات تند و طلبکارانه را نمی‌پسندم

    7. طرح احتمالی مجلس برای تعویق تمام کنکورها

    8. رئیسی: بانک‌ها اجازه ندهند گیرندگان تسهیلات پول ملت را صرف اموری غیر از تعهدشان کنند

    9. زمان برگزاری کنکور بدون تغییرماند

    10. نصب سایبان‌ در حرم رضوی؛ مطالبه چندین ساله زائران که پاسخ داده شد

    11. سازمان هواپیمایی جعلی بودن مدرک تحصیلی عابدزاده را تکذیب کرد

    12. رئیسی: صاحبان درآمد‌های هنگفت نباید از پرداخت مالیات فرار کنند/ دولت به مدیریت بازار و معیشت مردم توجه کند

    13. هجوم مسافران به جاده چالوس/ آزادراه تهران - شمال بسته شد

    14. خبر خوش برای بازنشستگان تامین اجتماعی

    15. ارتباط مستقیم شیوع مجدد کرونا و افزایش تعداد مبتلایان، با رشد سفرها + نمودار

    16. توضیحات رئیس سازمان حفاظت محیط زیست درباره وقف دماوند و جنگل آق‌مشهد

    17. فرهنگیان تا سقف ۴۰۰ میلیون ریال تسهیلات می گیرند

    18. جسد قاضی منصوری به خانواده‌اش تحویل داده شد

    19. پرونده «سها رضانژاد» جنایی نیست/ مصرف قرص خواب صبح روز حادثه

    20. علت برچیده نشدن بزرگ‌ترین داروخانه غیرقانونی کشور

    21. سخنگوی وزارت بهداشت: محرم امسال، نذر ماسک را در اولویت قرار دهید

    22. آیا ایران واکسن کرونای روسیه را وارد می‌کند؟

    23. لشکر ۱۳ میلیونی مجردها

    24. اعلام شماره حساب برای دریافت کمک‌های مردمی به بیروت

    25. آلبوم ناصری کاخ گلستان گم شد

    آخرین عناوین