درکی از طرح ائتلاف امید: آیا ابتکار صلح هرمز ایران می تواند موفقیت‌آمیز باشد؟

مهران حقیریان*، گروه سیاسی الف،   3980712083 ۹ نظر، ۰ در صف انتشار و ۱ تکراری یا غیرقابل انتشار
درکی از طرح ائتلاف امید: آیا ابتکار صلح هرمز ایران می تواند موفقیت‌آمیز باشد؟

ایران از دهه 1990 میلادی به دنبال یک گفتگوی منطقهای جامع، مشابه با سازمان امنیت و همکاری اروپا (OESC) بوده است تا از طریق آن روابط بین کشورهای حاشیه خلیج فارس، یا به عبارت دیگر اجتماع تنگه هرمز، بهبود یابد. طرح امید نسخه به روزشده این ایده است. ابتکار صلح هرمز یا طرح امید بر مبنای پاسخگویی و مسئولیت پذیری کشورهای منطقه در برابر تضمین صلح، ثبات و شکوفایی منطقه و تعامل با جامعه جهانی شکل گرفته و به دنبال تامین نفع حیاتی مشترک در حفظ آزادی کشتی رانی و امنیت انرژی برای همگان است.

این طرح می‌تواند شروعی باشد برای بررسی گسترده مسائل امنیتی و همکاری در زمینه های گوناگون از جمله امنیت انرژی، کنترل تسلیحات، اقدامات اعتمادسازی، قراردادهای نظامی، ایجاد یک منطقه عاری از تسلیحات کشتار جمعی و معاهده عدمتعرض در اجتماع تنگه هرمز. علاوه بر این، طرح امید به دنبال تشکیل یک کارگروه مشترک پیرامون مسائل مختلف است که ارائه اقدامات عملی برای گسترش تدریجی همکاری در زمینه هشدار زودهنگام، پیشگیری و حل کشمکش ها، مبارزه با قاچاق مواد مخدر و انسان، سرمایه گذاری های مشترک در انرژی، ترانزیت و حمل و نقل و همچنین همکاری در امنیت سایبری را شامل می‌شود.

این اهداف فقط با پیروی از اصول همسایگی از جمله گفتگو و احترام متقابل، احترام به حاکمیت ملی، تمامیت ارضی و تغییرناپذیری مرزهای بین المللی، حل و فصل صلحآمیز تمام اختلافات، عدم پذیرش تهدید و استفاده از زور، عدم تعرض و عدم مداخله در امور داخلی یا خارجی یکدیگر و عدم پذیرش و عدم مشارکت در ائتلاف ها و اتحادیه ها علیه یکدیگر عملی خواهند شد. ایران همچنین مشارکت و حمایت سازمان ملل از این طرح را خواهان است تا منافع قانونی جامعه بین المللی تامین شود.

ورای منافع امنیتی طرح امید به ملاحظات کشورهای شورای همکاری خلیج فارس نیز پرداخته است. با این حال، پنهان نیست که هدف نهایی ایران خروج ایالات متحده از منطقه است. اما در این راهکار ایران خواهان خروج فوری نیروهای آمریکایی نیست، بلکه بر عدم پذیرش و عدم مشارکت کشورهای منطقه در ائتلاف ها و اتحادیه های علیه یکدیگر تاکید می‌کند. یعنی تا زمانی که نیروهای آمریکایی امنیت ایران را تهدید نکنند، همزیستی امکان پذیر است.

با توجه به شکاف‌های کنونی در سازمان همکاری خلیج فارس پذیرفتن پیشنهاد ایران پیرامون امنیت منطقه ای برای کشورهای عضو این سازمان دشوار است. اگرچه کشورهایی مانند عمان، قطر، کویت و امارات متحده نیز در زمینه گفتگوهای منطقه ای پیشنهادات مشابهی داده اند اما مشکلاتی مانند تحریم قطر از سوی عربستان و امارات و همچنین نبود روابط دیپلماتیک بین عربستان و بحرین با ایران نیز باید مورد توجه قرار بگیرد.

تاریخ نشان داده است که توسعه شکوفایی، امنیت و ثبات در منطقه با شیوه‌ای غیرجامع و عدم مشارکت ایران امکان پذیر نیست. سرنوشت طرح امید به توانایی ایران در تبدیل این پیشنهاد به گام های استوار در راستای اعتمادسازی با همسایگان عرباش و همچنین جلب حمایت جامعه بینالمللی، از جمله ایالات متحده، بستگی دارد. روشن است که بیشتر کشورهای همکاری خلیج فارس آمادگی مشارکت نظامی بدون حضور آمریکا در منطقه را ندارند. اگرچه به نظر نمی‌رسد که این کشورها از پیشنهاد ایران استقبال گرمی داشته باشند اما زمان آن فرا رسیده است که تمام کشورهای حاشیه خلیج فارس راهی مشترک برای خروج از بحران ها و دشمنی های کنونی بیابند.

*(Mehran Haghirian)، لوسیانو زاکارا (Luciano Zaccara)، شورای آتلانتیک، 3 اکتبر 2019

عناوین مرتبط

دیدگاه کاربران

ناشناس۱۱۱۸۸۸۵۱۴:۰۷:۳۷ ۱۳۹۸/۷/۱۲
سعودی ها منطق حالیشون نیست. فقط زبان قدرت را می فهمند.
ناشناس۱۱۱۸۹۰۲۱۴:۴۲:۵۵ ۱۳۹۸/۷/۱۲
هرمز یا هر اسم دیگر. باید با کشورهای منطقه از در دوستی درآئیم. دشمن تراشی و دشمن سازی سیاست پرهزینه ای است که راه به هیچ جا نخواهد برد.
ناشناس۱۱۱۹۳۰۰۲۳:۴۹:۵۶ ۱۳۹۸/۷/۱۲
ای کاش این حرف شما رو عربستان و امارات بفهمن!
ناشناس۱۱۱۸۹۰۶۱۴:۴۸:۱۲ ۱۳۹۸/۷/۱۲
مهمترین اصل، عدم دخالت کشورها در امور یکدگر است. درست آن است که هر کس سرش به کار خودش باشد.
ناشناس۱۱۱۹۰۳۰۱۷:۳۸:۴۰ ۱۳۹۸/۷/۱۲
اولیش هم این است که سعودی دست از سر مردم یمن بردارد
ناشناس۱۱۱۹۲۹۸۲۳:۴۸:۲۱ ۱۳۹۸/۷/۱۲
ظاهرا بعضیها این اصل رو فقط برای ایران قبول دارن!! مثلا همین قطر کوچولو یا امارات یا عربستان یا .... که این همه پول خرج داعش و القاعده و .... کردن تا توی کشورهای منطقه برای ایران دشمن درست کنن مهم نیست فقط ایران نباید دخالت کنه!
ناشناس۱۱۱۸۹۱۰۱۴:۵۳:۳۳ ۱۳۹۸/۷/۱۲
چرا وقتی یک جرثومه فساد مثل عادل جبیر، ایران را به تلافی عملیات مجاهدان یمنی تهدید می‌کند دستگاه دیپلماسی پاسخ کوبند‌‌ه‌ای به عربده‌های این موجود حقیر و دون‌مایه نمی‌دهد؟
ناشناس۱۱۱۹۲۰۱۲۱:۵۷:۴۱ ۱۳۹۸/۷/۱۲
با این طرح به یاد گفتگوی تمدنها افتادم که به هیچ درد نمی خورد
ناشناس۱۱۱۹۲۴۵۲۲:۴۰:۴۹ ۱۳۹۸/۷/۱۲
مشکل خاورمیانه نبودن ملاقاتهای مکرر بین سران آنهاست مانند آنچه در اتحادیه اروپا می بینیم. وگرنه ملتها با هم مشکلی ندارند و هر کس سرش به کار خودش گرم است.

پربحث‌های هفته

  1. شادی پس از گل متفاوت مهدی ترابی/ تنها راه نجات کشور=اطاعت از رهبری

  2. وزیر صنعت: رئیس بانک مرکزی باید ثابت کند خودروسازان فشل هستند

  3. حسین فریدون زندان نرفته به مرخصی رفت!

  4. واعظی: رئیس‌جمهور تا ۱۱ شب سرکار است و به کارهای کشور می‌رسد

  5. آقای روحانی! لطفا از این دوگانه ها فراتر بروید

  6. انتقال آب خزر به سمنان از انفجار چرنوبیل خطرناک‌تر است

  7. انتقاد صریح دکتر حسن سبحانی از بی توجهی به اقتصاد اسلامی، قانون اساسی و نحوه اجرای بانکداری بدون ربا 

  8. باز هم اختیارات رئیس جمهور/پیشنهاد فراخوان برای تفسیر اصل ۱۱۳

  9. نظر سنجی منابع غربی: اکثر ایرانیان دیگر حامی توافق هسته ای نیستند/ ۵۹ درصد از شرکت کنندگان در نظرسنجی خواستار خروج از برجام اند

  10. روحانی: امسال چهارده برابر دولت های قبل زائر برای شرکت در مراسم اربعین حضور پیدا کرد

  11. سبحانی: اثری از اقتصاد اسلامی در برنامه ریزی ها نمانده/ بانکداری بدون ربا را درست نفهمیده ایم/ فکر می کردند بانک مثل قلک است!/ قانون اساسی، فانوس دریایی ماست

  12. انتشار گزارشی عجیب درباره کنسرت گلزار در آمریکا

  13. داماد رئیس‌جمهور: روحانی مردم را بسیار دوست دارد/ ایشان گفت زمانی که مردم تحت فشار اقتصادی هستند نمی‌تواند راحت بخوابد/ ماجرای واسطه ازدواج با دختر رئیس‌جمهور

  14. از بیکار شدن برادرم شش ماه گذشت

  15. رفيقمان حال کار نداشت

  16. آخرین دفاعیات شبنم نعمت‌زاده: پدرم پدر خوبی نبود ولی برای مملکت مدیر خوبی بود/ لشگری‌پور حرف‌های راستی می‌زند و آدم را یاد بی‌بی‌سی می‌اندازد

  17. پاسخ مجلس به گزارش مهر / پرواز اختصاصی بود اما ۳۰۰ میلیون صرفه جویی شد

  18. مهدی ترابی را ببینید و شرم کنید...

  19. نامه خلاف عرف ترامپ به اردوغان: احمق نباش!+تصویر نامه

  20. خبری که «جهانگیری» آن را برای تکذیب اعلام کرد !

  21. عکسی از آقای وزیر و خانواده‌اش در راهپیمایی اربعین

  22. پرونده حسین فریدون و سوالات بی پاسخ

  23. منشی زن برای مدیران یک نهاد دولتی رسما ممنوع شد

  24. مهدی ترابی: من عاشق مبارزه با صهیونیست هستم

  25. احمد توکلی :آنچه اخیرا از قول من علیه آقای رییسی نقل شده دروغ محض است / خدای را شاکرم برای رشد جوانان انقلابی و وطن‌خواه و شکر برای زبان فاخر در نقادی

پربحث‌های هفته

  1. حسین فریدون زندان نرفته به مرخصی رفت!

  2. واعظی: رئیس‌جمهور تا ۱۱ شب سرکار است و به کارهای کشور می‌رسد

  3. آقای روحانی! لطفا از این دوگانه ها فراتر بروید

  4. باز هم اختیارات رئیس جمهور/پیشنهاد فراخوان برای تفسیر اصل ۱۱۳

  5. روحانی: امسال چهارده برابر دولت های قبل زائر برای شرکت در مراسم اربعین حضور پیدا کرد

  6. داماد رئیس‌جمهور: روحانی مردم را بسیار دوست دارد/ ایشان گفت زمانی که مردم تحت فشار اقتصادی هستند نمی‌تواند راحت بخوابد/ ماجرای واسطه ازدواج با دختر رئیس‌جمهور

  7. رفيقمان حال کار نداشت

  8. پاسخ مجلس به گزارش مهر / پرواز اختصاصی بود اما ۳۰۰ میلیون صرفه جویی شد

  9. مهدی ترابی را ببینید و شرم کنید...

  10. خبری که «جهانگیری» آن را برای تکذیب اعلام کرد !

  11. پرونده حسین فریدون و سوالات بی پاسخ

  12. منشی زن برای مدیران یک نهاد دولتی رسما ممنوع شد

  13. احمد توکلی :آنچه اخیرا از قول من علیه آقای رییسی نقل شده دروغ محض است / خدای را شاکرم برای رشد جوانان انقلابی و وطن‌خواه و شکر برای زبان فاخر در نقادی

  14. آخرین خبر از حضور قالیباف در انتخابات مجلس/ عارف در سودای ریاست‌جمهوری/ حسین فریدون در زندان است

  15. پرواز پرهزینه لاریجانی به بلگراد + عکس

  16. جهانگیری: ارز ۴۲۰۰ تومانی مورد تایید همه ارکان نظام بود/ از قوه قضائیه در برخورد با مفسدان حمایت می‌کنیم

  17. روایت فیگارو از چگونگی بازداشت زم

  18. اصلاح‌طلبان علیه عارف/ جدال کریمی‌قدوسی و حسام‌الدین آشنا درباره آمدنیوز/ چرا لاریجانی با پرواز اختصاصی از بلگراد به تهران بازگشت؟

  19. واعظی: دولت به تفریح و ارزاق مردم توجه دارد

  20. روحانی: راهی جز مقاومت در برابر توطئه و فشارهای دشمنان نداریم

  21. روایت یک نفوذ/ اولین همکار داخلی آمدنیوز کیست

  22. مهدی جهانگیری در کربلا

  23. معاون سازمان انرژی اتمی ایران درگذشت/سوابق مرحوم احمدیان

  24. چرا آمد نیوز آمد و رفت؟

  25. سازمان زندان ها: "فریدون" در زندان است

آخرین عناوین