پرونده ویژه «مکتبِ مدرسه» منتشر شد

گروه اجتماعی الف،   3980702142
پرونده ویژه «مکتبِ مدرسه» منتشر شد

 

 

 

پرونده ویژه «مکتبِ مدرسه» به همت هسته تعلیم و تربیت مرکز رشد دانشگاه امام صادق علیه­السلام منتشر شد. این مجموعه، نگاهی تاریخی به شکل­گیری نهاد نوین «مدرسه» و اصلاحات آموزشی در ایران دارد.


پرونده ویژه «مکتب مدرسه» با هدف آشنایی‌زدایی از نهاد نوین «مدرسه» در ایران، به اهتمام هسته تعلیم و تربیت مرکز رشد، در سومین شماره نشریه «تأملات رشد» منتشر گردید. پرونده «مکتب مدرسه» به‌عنوان یکی از چهار پرونده اختصاصی شماره سوم نشریه تأملات، به موضوعی می‌پردازد که باید آن را مقدمه تفکر به تحولات آتی آموزش‌وپرورش دانست. مدرسه و نظام آموزش مدرسه­ای رسمی و دولتی ازجمله مهم‌ترین پدیده­های اجتماعی بدیهی برای ماست و شاید به همین دلیل باشد که وقتی به لزوم تحول بنیادینش هم می­رسیم راهکارهایمان تغییری جزئی در دل همان ساختاری است که ما نقش چندانی در شکل‌گیری‌اش نداشته­ایم.

اینجاست که روش حل مسئلهْ کاری از پیش نمی­برد و سند تحول بنیادین و زیرنظام­هایش در آخرین حلقه واسطه با عمل، به سازمان­هایی مانند سازمان برنامه‌وبودجه­ می­رسند که زاییده تفکر مدرن است و رسالتی جز توسعه مبتنی بر اقتصاد ندارد. شاید یکی از راه­های اساسی برای خروج از این وضع توجه به تاریخ مدرسه و تکوین این نهاد رسمی باشد. مدرسه نوین نه از رشدیه و دوره مشروطه، بلکه حتی سال‌ها پیش از تولد تحول‌خواهانی همچون رشدیه و ملکم خان و طالبوف و ... با مدارس میسیونری در ایران پایه‌گذاری شد. نگاهی گذرا به تاریخ مدرسه از سال 1215.ش(تأسیس مدرسه میسونری جاستین پرکینز در ارومیه) تا به امروز نشان می­دهد بسیاری از اموراتی که امروز برای ما بداهت اولیه دارد، در مسیری سخت و دشوار تغییر و تحول‌یافته و به شکل بسته و صلب امروزی تبدیل گشته است.

مجموعه «مکتب مدرسه» تلاش دارد تا با تحلیل و بررسی تاریخی برخی از نقاط ابتدایی شکل‌گیری تعلیم و تربت رسمی و مدرسه‌ای در ایران، بداهت اموراتی که امروز به‌عنوان ارکان غیرقابل تغییر نظام آموزشی در نظر گرفته می‌شود را زیر سؤال برده و از این طریق راهی نو پیش روی متفکرین حوزه آموزش‌وپرورش قرار دهد.

در نگاشت اول این پرونده، «دکتر عالی» (عضو هیئت‌علمی دانشکده علوم تربیتی دانشگاه تهران) با بازگشت به این نقطه سرآغاز و توجه به وجوه مختلفی از نظام مکتبخانه­ای و انضباط مدرنی که از طریق مدرسه جدید، به‌ویژه در دوره رضاخان، به نهاد آموزشی ایران وارد می­شود، برخی از بدیهی­ترین مسائل شکل‌گرفته در نگاه عمومی درزمینه مدرسه را به چالش می­کشد؛ نقد انضباط مدرن در مدرسه جدید نقطه سرآغازی است برای توجه به سایر وجوه تحولات تاریخی که امروز کمتر به آن توجه می‌شود. یکی دیگر از اساسی­ترین چالش­ها در نهاد نوین و سنتی تعلیم و تربیت، نوع رابطه دولت و ملت است که به‌ویژه در بحث تأمین مالی آموزش‌وپرورش در روزگار جدید در عین گسترش چشمگیر آموزش همگانی، چالش­های فراوانی را نیز به وجود آورده است.

در نوشتار دوم با عنوان «تأمین مالی مدارس؛ دولت یا ملت؟» به این چالش اساسی توجه شده و به دنبال ارائه سرنخی برای پاسخ به این چالش بوده است. نگاشت سوم با عنوان «تحول بنیادین در آشپزخانه» مشکل اساسی درخودماندگی آموزش‌وپرورش را مدنظر قرار داده و با نقل نمونه­ای تاریخی از تحولات مدرسه جدید در دوره حضور نیروهای اصل چهار ترومن در ایران نشان می­دهد که در بستر همین مدرسه نوین نیز چگونه می­توان به تحول تمدنی و تحول در سبک زندگی اجتماعی و خانوادگی مردم اندیشید.

دو نوشته پایانی پرونده، به نگاهی راهبردی و بنیادی در طول تاریخ مدرسه اختصاص‌یافته که امکانات تحولی نهاد نوین آموزش در ایران را پیش روی خوانندگان قرار می‌دهد. در نوشتاری با عنوان «طرد مدرسه جدید یا استفاده از بستر آن» به جریان مدارس اسلامی پس از 1320 می‌پردازد. بازخوانی تجربیات این مدارس و مربیان بزرگ این دوران که با فهم درستی از مدرسه جدید و همچنین نیازهای جامعه خودمان شکل‌گرفته است شاید دریچه­هایی امیدبخش، متناسب با وضع فعلی جامعه ایران را برای مواجهه با نهاد مدرسه به روی ما بگشاید.

پرسش مهمی که باید از خود بپرسیم آن است که آیا واقعاً خواسته­های ما از مدرسه تناسبی با ذات و توان آن آن‌گونه که در غرب بنانهاده شده و در ایران رشد و نمو یافته است- دارد؟ شاید ما بیش ازآنچه در توان این نهاد است از آن توقع داریم و بیهوده است که هر تغییر و تحول فردی و اجتماعی را از آن خواستاریم یا هر مشکلی را به گردنش می­اندازیم. گویی همین مطالبه بیش‌ازاندازه و بی‌قاعده نیز به امری بدیهی در روزگار ما تبدیل‌شده است.

«دکتر ایروانی»(عضو هیئت‌علمی دانشکده علوم تربیتی دانشگاه تهران) در نوشتار پایانی پرونده از امری بداهت زدایی می­نمایند که بیش از نقد مدرسه، نقد نقادان مدرسه و کسانی است که بی‌محابا و بدون فهم تاریخی این نهاد از «مرگ مدرسه» سخن می­گویند؛ مدرسه را باید منصفانه شناخت و در راستای این شناخت است که به‌درستی می­توان به این پرسش پاسخ داد که «از مدرسه چه بخواهیم و چرا؟»

علاقمندان جهت تهیه نسخه چاپی یا الکترونیک این پرونده می‌توانند به سایت فروشگاه مرکز رشد دانشگاه امام صادقعلیه‌السلام به نشانی Rushda.ir مراجعه نمایند.







پربحث‌های هفته

  1. با نارضایتی عمومی درباره حجاب چه باید کرد؟

  2. آيا چين واقعا جزيره كيش را خريده است؟!

  3. چرا خودروسازی ایران از ترکیه عقب افتاد؟

  4. ايران و چين و بوقچی های آن ور آبی !

  5. مجلس به تهدیدهای تاجگردون چه پاسخی می‌دهد؟

  6. مدیریت ناکارآمد کرونا در ایران/ اقدامات محدودکننده برمی‌گردند؟

  7. یک نماینده مجلس فیش حقوقی‌اش را منتشر کرد + عکس

  8. اعتبارنامه تاجگردون رد شد

  9. ترس از سوال !

  10. رمزگشایی از پشت پرده مانتوهای جلوباز

  11. واکنش کاربران توییتر به رد اعتبارنامه تاجگردون؛ مجلس از اولین آزمون بزرگ خود سربلند بیرون آمد/ حالا نوبت تلاش مضاعف برای حل مشکلات است

  12. خاندوزی: طرح مالیات بر خانه‌های خالی افزایش قیمت مسکن را متوقف می‌کند/ تعداد خانه‌ها از جمعیت کشور بیشتر است!

  13. مردم اندونزی حیوانات را در آتشفشان ریختند

  14. ضریب هوشی «مریم میرزاخانی» چقدر بود؟

  15. تاجگردون کیفش را از مجلس برداشت و رفت

  16. چرا برای بی بی سی فارسی، تاجگردون متفاوت از طبری است!؟

  17. صادرکنندگانی که زور دولت هم به آنها نمی رسد !

  18. ارائه طرحی برای کاهش محسوس قیمت ماشین/ دارندگان چند خودرو ملزم به پرداخت مالیات می‌شوند

  19. پرواز عمودی خلبان ایرانی با بمب افکن F ۴

  20. چگونه جمهوری اسلامی را از چشم مردم بيندازيم !

  21. جوابیه سید میعاد صالحی بر بیانیه دیوان محاسبات

  22. جزئیات طرح ساخت ۶میلیون مسکن؛ تامین ۶۰درصد هزینه با وام ارزان و زمین رایگان

  23. شهردار تهران: ۹ میلیون دلار ضرر کردیم

  24. اینستاگرام پست ضرغامی را حذف کرد / اینبار وحشت از نام دختر سردار سلیمانی

  25. ۱۵ استان در وضعیت قرمز یا هشدار کرونا/روایت جدید از همکاری ۲۵ ساله ایران و چین/تابوشکنی احمدی‌نژاد/ روحانی استیضاح می‌شود؟

ابر آروان

پربحث‌های اخیر

    پربحث‌های دیروز

      پربحث‌های هفته

      1. مدیریت ناکارآمد کرونا در ایران/ اقدامات محدودکننده برمی‌گردند؟

      2. رمزگشایی از پشت پرده مانتوهای جلوباز

      3. چگونه جمهوری اسلامی را از چشم مردم بيندازيم !

      4. شهردار تهران: ۹ میلیون دلار ضرر کردیم

      5. کرونا در پیچ سرنوشت ساز؛ تخت هاي پر و پرستاران ٨٩ روزه !

      6. جهانپور: خیلی از مبتلایان به کرونا در ایران شناسایی نشده‌اند/ تنها ۱۰ درصد تهرانی‌ها نکات بهداشتی را رعایت می‌کنند

      7. محسن هاشمی: تهران باید ۲ هفته تعطیل شود/ سهم دولت در اوج گیری دوباره کرونا ۷۰ درصد است

      8. شورای شهر: عدم اجرای طرح ترافیک مشکلی را در پایتخت حل نخواهد کرد

      9. رونمایی از کیفی اعجاب انگیز در اولین جلسه دادگاه برخی از مدیران سابق بانک مرکزی/ رشوه‌های میلیاردی بدهکاران ارزی

      10. دولت و مردم در بازی مار و پله کرونا / به خانه امن می‌رسیم؟

      11. آیت‌الله علم‌الهدی: عفت در خانواده‌های امروز رو به ضعف است

      12. مجلس انحصار در وکالت را از بین می‌برد

      13. احتمال تغییر دربرخی سهمیه‌ها تا قبل از کنکور

      14. آمار کرونا در ایران: شمار جان‌باختگان از ۱۳ هزار نفر گذشت/ شناسایی ۲۳۴۹ مبتلای جدید

      15. پایتخت در وضعیت قرمز قرار دارد/ آخرین شرایط بیمارستان‌های کرونا در «استان تهران»

      16. بیانیه مکارم شیرازی در خصوص گرانی

      17. پروفسور نادری شهید مدافع سلامت به خیل یاران شهیدش پیوست

      18. وضعیت کرونا در تهران اسفناک است

      19. آیت‌الله ممدوحی: موضع رئیس‌جمهور مقابل اروپا انفعالی است

      آخرین عناوین