«مسیح و آدم»؛ کارل بارت؛ ترجمه محمد صبائی؛ نشر ققنوس برترین انسان کیست؟

دکتر علی غزالی فر*،   3980613151 ۱ نظر، ۰ در صف انتشار و ۲ تکراری یا غیرقابل انتشار

مسئله اصلی این کتاب به زبان ساده این است: انسان برتر و والاترین انسان کیست؟ حضرت آدم یا عیسی علیه السلام؟ این پرسش یک مسئله ذهنی محض نیست، بلکه برای دینداران نتایج عملی هم دارد؛ به این صورت که برترین الگوی انسانیت مشخص می‌شود. انسان‌های دیندار از چه الگویی باید پیروی کنند و چرا؟ کدام انسان همه کمالات انسانیت را بالفعل کرده و چرا؟

برترین انسان کیست؟

«مسیح و آدم»

(بشر و بشریت در باب پنجم رساله به رومیان)

نویسنده: کارل بارت

مترجم: محمد صبائی

ناشر: ققنوس، چاپ اول 1397

94 صفحه، 8000 تومان

 

****

 

کارل بارت (1886-1968) اهل سوئیس بود. تلاش‌های او درباره الهیات مسیحی به قدری چشمگیر است که او را بزرگترین الهی‌دان پروتستان قرن بیستم به شمار آورده‌اند. پاپ پیوس دوازدهم (1876-1958) او را به عنوان بزرگترین متأله مسیحی پس از توماس آکوئیناس معرفی کرده است. آثار او زیاد و بسیار مفصل است. کتاب مشهور او، "جزم‌های کلیسا"، بالغ بر 13 جلد است. با وجود این جایگاه و این همه آثار، تاکنون هیچ یک از کتاب‌های او به فارسی ترجمه نشده است. آشنایی فارسی‌زبانان با اندیشه‌های او غیرمستقیم و از طریق گزارش‌های دیگران در کتاب‌های مربوط به کلام جدید و فلسفه دین بوده است. این اثر مختصر از این جهت شایان توجه است که می‌تواند علاقمندان را با یکی از نوشته‌های بارت به طور مستقیم مواجه سازد.

مسئله اصلی این کتاب به زبان ساده این است: انسان برتر و والاترین انسان کیست؟ حضرت آدم یا عیسی علیه السلام؟ این پرسش یک مسئله ذهنی محض نیست، بلکه برای دینداران نتایج عملی هم دارد؛ به این صورت که برترین الگوی انسانیت مشخص می‌شود. انسان‌های دیندار از چه الگویی باید پیروی کنند و چرا؟ کدام انسان همه کمالات انسانیت را بالفعل کرده و چرا؟

طبیعی است که چنین مسئله‌ای به صورت ذهنیِ محض قابل حل و فصل نیست؛ زیرا نیاز به داده‌های جزیی دارد که ذهن به‌تنهایی از داشتن آنها ناتوان است. در جهان بیرونِ فعلی هم خبری نیست. لذا باید به سراغ متن مقدس رفت. کارل بارت اندیشه‌های خاص خود را در این زمینه با تکیه بر متن مقدس ارائه می‌کند. وی برای این منظور دست به تفسیر می‌زند؛ تفسیری دقیق و خاص خود. روشن است که این مسئله به این صورت در متن مقدس مطرح نشده تا جواب روشن و دقیقی برای آن ارائه شود. از این روی، باید آن را استنباط کرد. بارت برای این استنباط روش خاص خود را دارد.

او برای این منظور، بخش پنجم رساله پولس به رومیان را تفسیر می‌کند. تفسیر او ریزبینانه و با توجه به ظرایف زبانی و واژگانی صورت می‌گیرد. از این روی، آشنایی با روش تفسیری بارت نیز مزیت دیگری برای این اثر به شمار می‌آید.

از منظر دین مسیحیت، حضرت آدم سرمنشأ گناه ذاتی و اولیه است که دامنگیر همه آدمیان شد؛ گناهی که بدون کفاره امکان نجات از آن وجود ندارد. در طرف مقابل، حضرت عیسی قرار دارد که کفاره این گناه را پرداخت و منبعی برای بشریت شد. پس این دو، دو سرنمون اصلی بشریت هستند. اما کدامیک حقیقت انسان را به طور کامل نشان می‌دهد؟ آدم یا عیسی؟ نظر بیشتر انسان‌ها این است که آدم این‌گونه است؛ زیرا او پدر همه انسان‌هاست. اما کتاب مقدس در این‌باره چه می‌گوید؟ در واقع پاسخ صریحی وجود ندارد و برای همین باید پاسخ را استنباط کرد. بدین منظور لازم است متن مقدس تفسیر شود. اما تفسیر خطر تفسیربه‌رأی و تحمیل دیدگاه ذهنی بر متن را در پی دارد. از این روی، گزینش روش تفسیری مناسب کمال اهمیت را دارد. از نظر بارت این روش باید تفسیر مبتنی بر واژگان باشد؛ واکاوی دقیق ظرایف زبانی. لذا علاوه بر دیدگاه بارت که به عنوان پاسخ مسئله مطرح می‌شود، روش او نیز به‌خودی خود جالب است. ارزش اصلی این کتاب نه در پاسخ، بلکه در چگونگی پاسخ نهفته است. لذا آشنایی با این روش، علاوه بر نظریات بارت، به خودی خود جالب توجه است.

علاوه بر این، بارت تاکید می‌کند که به مسئله‌ای درون‌دینی نمی پردازد که فقط مختص مسیحیان باشد، بلکه آنچه او مطرح می‌کند مسئله همه بشریت است و به همه انسان‌ها از جهت انسان بودن مربوط می‌شود. انسان‌ها فقط از طریق شناخت مسیح می‌توانند سرشت واقعی خود را دریابند و نه هیچ چیز دیگر و نه حتی حضرت آدم. به همین دلیل مسیح است که والاترین انسان است و حضرت آدم در مرتبه پایین‌تری نسبت به او قرار می‌گیرد.

علی‌رغم اینکه این کتاب اثر مختصری است اما ویژگی‌های تفکر دینی بارت را به‌خوبی منعکس می‌کند. بارت الهیات طبیعی را رد می‌کند؛ زیرا اساسا هرگونه امکان شناخت نظری و استدلالی درباره خدا را مردود اعلام می‌کند. از نظر او تمایز کیفی میان انسان و خداوند نامتناهی است و لذا نمی‌توان از شناخت انسان به شناخت خداوند رسید. حتی شناخت درست سرشت انسان نیز از روش‌های متعارف به دست نمی‌آید. از نظر بارت انسان را باید از طریق وحی و کتاب مقدس بشناسیم. بر همین اساس، وی دوباره تأکید بر تباهی انسانی ناشی از گناه اولیه را آغاز کرد. البته در کنار این دیدگاه، اجازه فدیه و کفاره گناهان برای همگان را نیز می‌پذیرد. نگاه او به جهان سرد است و به همین دلیل الهیات او را "الهیات بحران" می‌نامند و به وضعیت تراژیک انسان در جهان می‌پردازد. از این روی، دامنه اندیشه‌های او فراتر از مباحث آکادمیک است و همین امر باعث جذابیت آثار او می‌شود.

*دکترای فلسفه

عناوین مرتبط

دیدگاه کاربران

farhad m۱۰۷۹۸۳۰۱۷:۲۲:۵۴ ۱۳۹۸/۶/۱۳
«. از نظر بارت انسان را باید از طریق وحی و کتاب مقدس بشناسیم.»این جمله سرچشمه اختلاف است!یعنی هر کس بتواند به تمام انسانها(یا بخش بزرگی از آنها)بقبولاند یا آنها بدلایلی بپذیرند که که سخنانی که وی میگوید ازطریق وحی به او میرسد؛کافی است برای اینکه مقدس شود ! وگرنه طریق اثبات دیگری برای وحی در دست نیست چون اساساً وحی امری درونی وشخصی است و مورد اثبات بیرونی معین ندارد!.

پربحث‌های اخیر

  1. از اغتشاشات اخیر، چه چیزهایی میفهمیم!؟

  2. نظرات برگزیده مخاطبین الف: اگر کار احمدی‌نژاد اشتباه بود چرا روحانی آن را تکرار کرد؟/ شبکه ملی اطلاعات، جدا از اینترنت بین‌المللی نیست/ دولت با گران‌کردن بنزین همه را جریمه کرد

  3. اینترنت چه کسانی زودتر وصل می‌شود؟

  4. پزشکان به دنبال کاهش نرخ مالیات کارانه به ۱۰ درصد

  5. خطیب نماز جمعه تهران: هیچ کس با اعتراضات مخالف نیست/ غارت فروشگاه و  تخریب بانک‌ها انتقام از مردم است 

  6. «چندهمسری» در کدام استان‌ها بیشتر است؟

  7. تلاش آمریکا برای تنفس مصنوعی به آشوب‌ها در ایران

  8. ارزان‌ترین خودروهای الکتریکی ۲۰۱۹

  9. آذری جهرمی: اپراتورها مدت زمان قطعی اینترنت را به مدت اعتبار بسته‌ها اضافه کنند

  10. معالی‌آباد شیراز پس از اعتراضات بنزینی

  11. گزارش بانک جهانی/ دولت ایران ناکارآمدتر از ۱۳۰ دولت جهان شد

  12. تورم نقطه‌ای آبان‌ماه ۲۷ درصد/ نرخ تورم سالانه، ۴۱ درصد

  13. چرا پراید گران شد؟

  14. تصرف ساحل توسط تکاوران نیروی دریایی ارتش

  15. روایت فرمانده عملیات بسیج از ناآرامی‌های اخیر/ اغتشاشگران وسایلی داشتند که تابه حال ندیده بودیم

  16. راهپیمایی در مشهد مقدس

  17. مرسدس بنز پلاگین هیبریدی

  18. رئیسی: مجازات سختی در انتظار اغتشاشگران است

پربحث‌های دیروز

  1. چه کسانی از ارزانی بنزین سود می بردند؟! / خطاهای آشکار دولت در اجرای یک تصمیم درست

  2. دیلی میل: هزاران بیمار انگلیسی در بیمارستان‌ها محبوس شده اند زیرا جایی ندارند که بروند!

  3. لیست مناطقی که در آن اینترنت مجددا برقرار شده است

  4. ما و بی‌بی‌سی

  5. فیروزآبادی: اختلال اینترنت به زودی برطرف می‌شود

  6. توهم سعودی‌ها؛ «جنگ به داخل ایران منتقل شد»

  7. نگاهی به نظرات کاربران پس از قطعی اینترنت

  8. مشاجره ازغدی با رئیس‌جمهور رسما تکذیب شد

  9. حکایت زنانی که برای اغتشاش به ایران آمدند

  10. مسکو: از ادعای آمریکا درباره حمایت از مردم ایران «مبهوت» شدیم

  11. رحیم‌پور ازغدی: امضای بیشترین قرارداد با دشمن در۶ سال گذشته/ احتمالا در شورای انقلاب فرهنگی حضور پیدا نکنم

  12. شمخانی: تک تک اغتشاشگران مجازات می شوند/ صف آشوبگران از معترضان جدا است

  13. «آمد نیوز»حرفه‌ای با امکانات بیشتر!

  14. آغاز اتصال اینترنت به صورت محدود

  15. برپایی ‌راهپیمایی محکومیت اغتشاشات روز دوشنبه در تهران

  16. شاه سعودی؛ فرافکنی یا آلزایمر؟

  17. باهنر: دروازه اول شکست، اطمینان به پیروزی در انتخابات است

  18. اتصال اینترنت ۷ دانشگاه بزرگ تهران

  19. گفت و گوی تلفنی وزیر خارجه ژاپن با ظریف

  20. خسارت دیدگان از اقدامات آشوبگران شکایت کنند

  21. حقوق معلمان در کدام کشورها بالاتر است؟

  22. ۱۷ استان در انتظار آب دریای عمان و خلیج فارس

پربحث‌های هفته

  1. سهمیه‌بندی بنزین آغاز شد/ بنزین سهمیه‌ای ۱۵۰۰ تومان، بنزین آزاد ۳۰۰۰ تومان

  2. از اغتشاشات اخیر، چه چیزهایی میفهمیم!؟

  3. افزایش قیمت بنزین؛‌ چرا حالا،‌ چرا به این شکل؟

  4. عوامفریبی با برچسب پوپولیسم/ چه کسی یا چه چیزی در اجرای تصمیم بنزینی فدا شد؟

  5. حکایت ما و این روزهای اینترنت / از شبکه ملی اطلاعات چه خبر ؟

  6. معترض جان به لب رسیده کجا و چگونه حرفش را بزند؟/ لطفا به معترضان تریبون بدهید

  7. مشاجره رئیس‌جمهور و رحیم‌پور ازغدی درباره بنزین/ روحانی جلسه شورای عالی انقلاب فرهنگی را ترک کرد

  8. رهبر انقلاب درباره افزایش نرخ سوخت: گفته بودم اگر سران سه قوّه تصمیم بگیرند حمایت خواهم کرد/ تصمیم سران قوا باید اجرا شود/ مسئولین دقت کنند هرچه ممکن است از مشکلات این کار کم کنند

  9. سلاخی ماموران ناجا توسط اغتشاشگران + تصاویر

  10. یک مقام مطلع: محدودیت دسترسی به اینترنت با تصویب شورای امنیت صورت گرفته

  11. نوبخت: پرداخت منابع حاصل از اصلاح قیمت بنزین به خانوارها/ یارانه جدید ۵۵ تا ۲۰۵ هزار تومان

  12. چه کسانی از ارزانی بنزین سود می بردند؟! / خطاهای آشکار دولت در اجرای یک تصمیم درست

  13. دروغ پردازی گوگل در مورد اعتراضات شب گذشته تهران + عکس

  14. اشتباهات را بپذیرید؛ راه برای اصلاح باز است

  15. روحانی: افزایش قیمت بنزین به نفع مردم و اقشار ضعیف جامعه است

  16. نظر باهنر درباره حضور احمدی‌نژاد در انتخابات مجلس/ فرایند تصمیم‌گیری در جلسه سران سه قوه چگونه است؟/ احتمال استعفای محمود صادقی در اعتراض به افزایش قیمت بنزین

  17. در آینده نزدیک اینترنت وصل می‌شود

  18. دیلی میل: هزاران بیمار انگلیسی در بیمارستان‌ها محبوس شده اند زیرا جایی ندارند که بروند!

  19. طرح سه فوریتی نمایندگان برای جلوگیری از افزایش قیمت بنزین

  20. صدا‌وسیما به معترضان فرصت دهد/ مشاجره ازغدی و روحانی درباره بنزین و تکذیب آن/ انتقاد تند عباس عبدی از شورای نگهبان

  21. لاریجانی بدون در نظر گرفتن نظر نمایندگان مصوبه سهمیه‌بندی بنزین را امضا کرد

  22. نوبخت: درآمد ۳۰ هزار میلیارد تومانی افزایش قیمت بنزین بین مردم باز توزیع می شود

  23. نامه حاجی بابایی به رئیس مجلس در نقد افزایش قیمت بنزین

  24. ربیعی: سفره و یخچال خالی بازنشسته‌ها را درک می‌کنیم/ نمی‌توانستیم بگوییم فلان ساعت بنزین گران می‌شود

  25. لیست مناطقی که در آن اینترنت مجددا برقرار شده است

آخرین عناوین