"دولت در سایه" در عراق؛ پروژه تخریب یا حرکتی اصلاح گرانه؟

گروه جهان الف،   3980604008

سید عمار حکیم رهبر جریان حکمت که مدتی پیش اعلام کرده بود جبهه اپوزیسیون را تشکیل داده و قصد دارد کاستی‌های دولت در امر خدمت رسانی به مردم را مورد نقد قرار دهد و آنها را به چالش بکشد، با انتقاد از عملکرد دولت، خواستار «برداشته شدن گام‌های جدی برای خدمات‌رسانی، حمایت از بخش خصوصی و ایجاد فرصت‌های شغلی و ارائه تسهیلات به سرمایه‌گذاران و توسعه سیستم امنیتی و اطلاعاتی» شد.

باشگاه خبرنگاران جوان در یادداشتی به قلم علی حیدری کارشناس مسائل خاورمیانه نوشت: عمار حکیم با اشاره به تحرک جدی برای مبارزه با فساد بر اساس انگیزه‌های ملی و لزوم تعامل با فساد مانند تعامل با تروریسم گفت: تلاش برای تشکیل جبهه معارض [دولت]و دولت در سایه و همچنین تلاش برای استیضاح وزرایی که متصف به ضعف یا فساد یا سابقه بد هستند را ادامه خواهم داد.

این سخنان رهبر جریان حکمت بازتاب‌هایی در صحنه سیاسی عراق داشت. برخی آنرا مورد نقد قرار داده و برخی نیز از آن حمایت کردند. اندکی پیش از این اظهارات بود که عبدالمهدی نخست وزیر عراق ضمن ارائه گزارش عملکرد ۶ ماهه اول دولت تاکید کرده بود که ۷۹ درصد از برنامه‌ها و وعده‌ها محقق شده و دولت عملکرد قابل قبولی داشته است. این گزارش، اما منتقدان زیادی داشت.

از جمله آنها کمیته ارزیابی عملکرد دولت در پارلمان عراق بود که در بیانیه ای، گزارش رسمی عملکرد ۶ ماهه دولت را نادرست خوانده و گفت که درصد موفقیت دولت در برنامه‌های تعریف شده فقط ۳۹ درصد بوده و نه ۷۹ درصد.

همچنین جریان حکمت ملی که در پارلمان موضع اپوزیسیون را اتخاذ کرده هم اعلام کرد٬ درصد موفقیت دولت در اجرای برنامه هایش در ۶ ماهه اول فعالیت خود تنها ۳۲ درصد بوده است.

همینطور فراکسیون «سائرون» به رهبری مقتدی صدر از درصد عملکرد دولت عراق در ۶ ماهه اول فعالیت خود انتقاد کرده و در بیانیه‌ای خاطرنشان کرد که میزان موفقیت دولت در این مدت ناچیز بوده است.

مدتی بعد مقتدی صدر رهبر جریان صدر در توییتی نوشت: من مسائل مهمی را به عادل عبدالمهدی، نخست‌وزیر عراق به عنوان نصیحت برادرانه که به او در فعالیتش کمک خواهد کرد گوشزد می‌کنم و این‌ها خواسته‌هایی است که مرجعیت و مردم خواهان تحقق آن هستند. اول پایبندی کامل به مستقل بودن در تصمیم گیری و عدم جانبداری از موضع برخی طرف‌ها به ضرر طرف‌های دیگر است.

نکته دوم پرونده خدمات‌رسانی است که همچنان بدون حل باقی مانده است. سوم هیچ پیشرفتی در پرونده مبارزه با فساد حاصل نشده و این سکوت در واقع مجوزی به فاسدان برای ادامه فعالیتشان است و چهارم حفظ هیبت دولت و نهاد‌های امنیتی آن و استقلال در تصمیم و عدم تردید در مجازات کسانی است که برای تضعیف نهاد‌های امنیتی تلاش می‌کنند.

علاوه بر این روز جمعه نیز ائتلاف النصر به رهبری حیدر العبادی در پارلمان عراق عادل عبدالمهدی، نخست وزیر کنونی این کشور و وزرای او را تهدید به استیضاح کرد.

آیات مظفر نوری، سخنگوی ائتلاف النصر در بیانیه‌ای اعلام کرد: مسئولیت اخلاقی ما ایجاب می‌کند تا دست بسته نظاره گر این امر نباشیم که چهار سال دیگر عراق دچار زیان شده و دستاورد‌های گذشته تضییع شود.

موارد ذکر شده در بالا نشان می‌دهد که شرایط دولت  عادل عبدالمهدی مناسب نبوده و بیشتر طرف‌های سیاسی نسبت به عملکرد نه چندان مطلوب آن گله‌مند هستند.

حال سوال اینجاست که در شرایط فعلی چه اقداماتی می‌تواند در جهت کمک به دولت و منافع ملی عراق باشد؛ سکوت یا تخریب دولت؟

پاسخ به این سوال در شرایط سیاسی موجود عراق کمی دشوار به نظر می‌رسد، زیرا هر نقدی ممکن است به حساب تخریب دولت گذاشته شود و هر سکوتی دربرابر وضع موجود، کمک به ادامه همین مسیر فعلی را در پی خواهد داشت.

شاید بتوان دولت در سایه را راه حلی مناسب برای اصلاح این روند دانست.

دولت در سایه چیست؟

فرات التمیمی نماینده پارلمان عراق در این باره می‌گوید: این دولت یکی از گزینه‌های نظام‌های دموکراتیک است که با هدف نظارت بر عملکرد و ارزیابی کار وزارت‌خانه‌ها در چارچوب برنامه دولتی از نخست وزیر، وزرا و کارشناسان تشکیل می‌شود.

دولت در سایه از منتقدان داخل نظام تشکیل شده و هدف عمده آن اصلاح روند، روشنگری درباره اقدامات دولت و نیز مقابله با برخی سیاست‌های اشتباه آن از طریق نمایندگان خود در پارلمان است.

بر همین اساس اپوزیسیون شکل گرفته به رهبری جریان حکمت ملی، نظارت بر دولت از طریق پارلمان و رسانه‌های خود را دنبال می‌کند.

همینطور رهبر این جریان طی دو سال گذشته بار‌ها یادآور شده که وجود یک "اپوزیسیون ملی" لازم و ضروریست تا کشور روند پیشرفت را دنبال کند.

دیدار‌های متوالی و منظم رهبر جریان حکمت با نخست وزیر و رئیس جمهور عراق نیز حکایت از آن دارد که تلاش برای خدمت رسانی به مردم، توسعه زیرساخت‌ها و مقابله با فساد است و نه مقابله با دولت یا تخریب وجهه آن.

امروز همه طرف‌ها از جمله مرجعیت، احزاب و جریانات و بخصوص مردم عراق از شرایط موجود رضایت نداشته و به دنبال اصلاح روند و تسریع در خدمت رسانی به مردم و ساخت عراق هستند؛ وجود یک اپوزیسیون یا دولت سایه که به طور واقعی در دولت نقشی نداشته و تنها از طریق رسانه و نمایندگان خود در مجلس، اهداف اعلامی خود را دنبال می‌کند٬ می‌تواند نقش موثری برای ایجاد تغییر در شرایط موجود داشته باشد؛ مسیری که کشور‌های توسعه یافته و در حال توسعه نیز یا آن را گذرانده اند  و یا در حال طی کردن آن هستند.

عناوین مرتبط

پربحث‌های هفته

  1. از مذاکره به بهانه «سایه جنگ» تا مذاکره به دلیل «شرایط جنگی»...

  2. تجربه‌ای برای آیندگان تا دیگر ماشه‌ای را علیه ما نچکانند!...

  3. آیا جهان، ایران را در نقطه اتخاذ «تصمیم بزرگ» قرار خواهد داد؟

  4. آیا مدیرعامل فراری نیسان، کپی ژاپنی محمود رضا خاوری است؟!

  5. آقای روحانی! از این حرفها چه باید بفهمیم؟ 

  6. پاسخ شهاب حسینی به هجمه‌ها: منتقد اتفاقات تلخ هستم/ در فیلم‌ با بودجه دولتی بازی می‌کنید اما از فجر انصراف می‌دهید؟

  7. ایران و «توافق ترامپ» که قاسم سلیمانی به آن اشاره کرده بود

  8. «بلد نبودن» یا «نخواستن»؛ آقای روحانی، مسئله این است!

  9. حسابرسی نهادهای تحت پوشش دفتر رهبری و زیرمجموعه های آنها / نظر محمد قوچانی درباره برنامه‌های شبکه افق/ تعیین جایزه برای قتل ترامپ از تریبون مجلس

  10. ماجرای مخالفت رئیس صداوسیما با درخواست عجیب روحانی/ اعمال فشار حداکثری دولت به علی‌عسکری

  11. ماجرای کاخ مرمر که مرحوم هاشمی رفسنجانی در آن مستقر بودند

  12. معاون فرمانده کل سپاه: در حمله به عین الاسد ۱۳۴ نفر کشته و ۲۴۵ نفر زخمی شده‌اند

  13. "شیر" را از سبد غذایی حذف نکنید/ تکذیب ادعاهای یک کارشناس

  14. اوضاع را شیر تو شیر نکنیم!..

  15. احمد توکلی خواستار پاسخگویی مدیرعامل بانک کشاورزی به مردم و مسئولان شد

  16. تیم‌های ایرانی از حضور در لیگ قهرمانان آسیا انصراف دادند

  17. روایت شاهدان عینی سقوط هواپیمای اوکراینی + عکس

  18. نامه خصوصی محسن هاشمی به فتاح درباره آیت‌الله هاشمی و ماجرای کاخ مرمر

  19. وقتی ترامپ خودش را حرامزاده توصیف می‌کند

  20. اعتراف آمریکا: شمار تلفات انتقام موشکی ایران افزایش پیدا کرده است

  21. استدلال‌های جالب برای نقد سخنان علی مطهری/ ظریف اروپا را به خروج ایران از NPT تهدید کرد/ سکوت رسانه‌ای درباره محرومیت باشگاهها از میزبانی قابل پذیرش نیست

  22. کنفدراسیون فوتبال آسیا از تصمیم ضدایرانی خود عقب‌نشینی کرد + جزئیات

  23. جهان‌آرا، عصرانه و ثریا دیگر «زنده» نخواهند بود

  24. ترامپ: قاسم سلیمانی را کشتیم چون او حرف‌های بدی درباره کشور ما (آمریکا) می‌زد

  25. آمریکا، سردار قاآنی را به ترور تهدید کرد

پربحث‌های هفته

  1. ایران و «توافق ترامپ» که قاسم سلیمانی به آن اشاره کرده بود

  2. معاون فرمانده کل سپاه: در حمله به عین الاسد ۱۳۴ نفر کشته و ۲۴۵ نفر زخمی شده‌اند

  3. اعتراف آمریکا: شمار تلفات انتقام موشکی ایران افزایش پیدا کرده است

  4. ترامپ: قاسم سلیمانی را کشتیم چون او حرف‌های بدی درباره کشور ما (آمریکا) می‌زد

  5. آمریکا، سردار قاآنی را به ترور تهدید کرد

  6. نشنال اینترست: ایران برنده نظامی خاورمیانه 

  7. ۱۱ سنگ بزرگ پیش پای ایران و چین برای همکاری اقتصادی

  8. تظاهرات میلیونی عراقی ها علیه آمریکا ، فرصتی برای اتحاد دوباره

  9. چرا آمریکایی‌ها تلفات حمله موشکی به پایگاه عین الاسد را اعلام نمی‌کنند؟ + عکس

  10. نیویورک تایمز: ابلیس ترامپ واگیر است

  11. بازتاب تظاهرات "جمعه استقلال" عراقی ها در رسانه های جهان

  12. توماس فریدمن درنیویورک تایمز: ترامپ مثل آب خوردن دروغ  می‌گوید !

  13. نقطه زن بودن موشک‌ها دیگر در سیطره آمریکا نیست/ دقت موشک‌های سپاه واقعی و بالا است

  14. سخنگوی ارتش صهیونیستی: اسلام حقیقی در عربستان سعودی است

  15. ناگفته‌هایی از ترور سردار سلیمانی؛ سردار حاجی زاده: آمریکایی‌ها را رصد می‌کردیم و می‌دیدیم اما نمی‌دانستیم برنامه آنها چیست

  16. دیپلمات آلمانی خطاب به ایران: اسرائیل را به رسمیت بشناسید!

  17. روایت اقتصاددان مشهور آمریکایی از لاف‌زنی‌ها درباره موفقیت اقتصادی ترامپ

  18. ترامپ: مجروح شدن نیروهایمان در عین‌الاسد خیلی جدی نبود/ درباره تعداد مجروحین از پنتاگون سوال کنید

  19. تاکید کانادا بر ارسال جعبه‌ سیاه هواپیمای اوکراینی به اوکراین یا فرانسه

  20. راهپیمایی زنان آمریکایی به تظاهرات علیه ترامپ تبدیل شد + تصاویر

  21. بازداشت مفتی داعش و بردارش در موصل + عکس

  22. مکرون خواستار توافق با ایران بر سر برنامه موشکی بالستیک شد

  23. ادعای پمپئو: ترور سلیمانی قطعا قانونی بوده!

  24. جو سنگین علیه ترامپ بعد از دروغگویی درباره تلفات انتقام موشکی ایران

  25. دولت جدید و جوان لبنان؛ ماموریت غیر ممکن یا معجزه‌ وحدت ملی؟

آخرین عناوین