مجلس هوشيار باشد؛ ورود شركت گاز به حوزه بالادست تبعات بسیاری دارد/ ‌تغییر اساسنامه گاز فراتر از اصل 85 است

گروه اقتصادی الف،   3980526167 ۳ نظر، ۰ در صف انتشار و ۰ تکراری یا غیرقابل انتشار
مجلس هوشيار باشد؛ ورود شركت گاز به  حوزه بالادست تبعات بسیاری دارد/ ‌تغییر اساسنامه گاز فراتر از اصل 85 است

يكي از طرحهايي كه مدتي است در محافل انرژي مطرح شده موضوع طرح جدید اساسنامه شركت ملي گاز و تغييرات آن مي‌باشد. مقوله ای كه در نگاه اول شايد در نظر امري طبيعي جلوه نمايد، اما اگر دقيق تر به آن توجه شود، با اضافه نمودن يك سري عبارات در مقايسه با اساسنامه سال1356 اين شركت،‌ با تعریف شرح وظایف و اختیاراتی بسیار زیاد امکان حضور این شرکت در فعالیت غیر تخصصی را فراهم ساخته و تبعات فراوانی را از نگاه ملی به دنبال خواهد داشت.

موضوع ورود شركت ملي گاز به عرصه توسعه بالادستي ميادين هيدروكربوري(مازاد بر وظایف ذاتی انتقال گاز که بر عهده این شرکت است) به عنوان مهمترين تغيير در طرح اساسنامه جديد شركت ملي گاز ايران مدنظر قرار گرفته كه كليات آن طي يك ماه گذشته در كميسيون انرژي مجلس شوراي اسلامي مصوب گرديد. این تغییر مهم که برگرفته از نوعی برداشت غلط از روش حکمرانی میادین هیدروکربوری در دنیا می باشد،‌علاوه بر بزرگ تر شدن سازمان شرکت گاز که اساسا مخالف اصل 44 قانون اساسی می‌باشد،‌ بر مبنای هیچ اصل علمی در شرکت های معتبر نفتی بین المللی نیز استوار نبوده و بیشتر با حدس و گمان همراه می باشد.

با نگاهي به تاريخچه شركتهاي معتبر بين المللي و با توجه به لزوم الگوگيري از تجربيات موفق در دنيا مي‌توان تجربه دو كشور نروژ و روسيه در توسعه بالادستي ميادين هيدروكربوري را مورد ارزیابی قرار داد.

نروژ علی رغم تجربه نه چندان طولانی خود در این عرصه،دارای یکی از بالغ‌ترین ساختارهای نهادی در حوزه نفت و گاز است. تفکیک نقش‌های حکمرانی و تصدی به خوبی در این کشور انجام شده است؛ از نظر قدرت و تخصص شرکتی نیز، شرکت استات اویل نروژ (با 70% سهام دولتی)‌یکی از موفق‌ترین شرکت‌های نفتی دنیاست. تجربه کشور نروژ در راه تجاری‌سازی شرکت ملی و حکمرانی مطلوب منابع نفت و گاز، بسیار آموزنده است. به صورت خلاصه بايد گفت: در ساختار حكمراني نفت و گاز در كشور نروژ تصدی بخش تولید گاز در اختیار شرکت‌های مختلف از جمله استات‌اویل است. اما در مرحله انتقال، تنها مجری ذی‌صلاح طبق قانون نفت ۱۹۹۶ اين كشور، شرکت انتقال گاز گسکو است. دولت از طریق مالکیت شرکت گسکو، امنیت انرژی را محقق می‌کند. شرکت گسکو، از ابتدای تاسیس، فقط در حوزه انتقال گاز فعال بوده است و با توجه به گستردگی مشتریان عملکرد با ثباتی داشته است. این شرکت اساسا در حوزه تولید ورود پیدا ننموده است.

تجربه شرکت گازپروم روسيه نيز به نوع خود حائز اهيمت مي باشد. در حال حاضر اين شركت جزو شركتهاي بزرگ دنيا از لحاظ دارايي مي باشد.

در کشور روسیه شرکت موفق گازپروم از همان ابتدای فعالیت در قالب وزارت صنایع گاز، تمام فعالیت‌های بالادستی تا پایین دستی گاز را اجرا و مدیریت می کرده است. انجام عملیات اکتشاف، حفاری، بهره‌برداری و انتقال گاز، این شرکت را به یکی از زبده ترین شرکت‌های این عرصه بدل نموده است. این بدان معنی نمی باشد که این شرکت ابتدا در نقش انتقال دهنده گاز نقش ایفا نماید و پس از مدتی با اختیاراتی جدید به فعالیت بالادستی توسعه میادین هیدروکربوری بپردازد،‌ بلکه برعکس و بر خلاف تصور ارائه دهندگان طرح جدید اساسنامه شرکت ملی گاز ایران،‌ شرکت گازپروم روسیه از ابتدا نقش بالادستی و پایین دستی را با هم دنبال نموده است. علاوه بر این تجربه گازپروم این موضوع را در ذهن تداعی می کند که بهتر است شرکت ملی نفت ایران به جای شرکت گاز علاوه بر توسعه میادین نفتی و گازی موضوع انتقال گاز را نیز در زیر چتر اختیارات خود قرار داده و عملا شرکت گاز را به عنوان زیرمجموعه ای از خود ببیند و نه آنکه توسعه میادین گازی و نیز عملیات خطیر انتقال گاز هر دو به شرکت گاز سپرده شود.

نکته دیگر اینکه اعطای حق اجرای عملیات بالادستی، با توجه به فقدان تجربه، نبود تخصص کافی، تداخل وظایف شرکت‌ها، تداخل کارکردهای حاکمیتی و شرکتی و تجدید انحصار مخرب در زنجیره گاز به هیچ وجه مطلوب نیست. این نکته قابل ذکر است که تجربه موفقیت آمیز شرکت گازپروم که در کل زنجیره گاز حضور دارد به دلیل تجربه تاریخی چند دهه فعالیت در بخش بالادستی و عملکرد تجاری آن به دلیل واگذاری بخشی از سهام خود در بورس و پاسخگویی و شفافیت است، بنابراین شرکت گزپروم الگوی مناسبی برای حوزه فعالیت شرکت ملی گاز ایران نیست.

بانگاهي به موارد بالا باید گفت سرلوحه موفقيت شركت ها و کشورهای مذکور وجود نظام حكمراني مناسب بوده است؛‌ موضوعی که در این مجال نمیگنجد. تنها ذکر این نکته در حال حاضر قابل توجه است که اساسا تغییر اساسنامه شرکت ملی گاز و نیز تعریف اختیارات بیشتر برای این شرکت نه تنها مشکل گشا نخواهد بود، ‌بلکه برعکس مشکلات آتی فراوانی را نیز ایجاد خواهد نمود.

در حال حاضر، چالش اصلی صنعت گاز ایران تولید گاز نبوده که شرکت ملی نفت این مهم را با تخصص ویژه انجام می‌دهد، بلکه حلقه مفقوده نظام حکمرانی صنعت گاز ایران از طریق تنظیم‌گری یکپارچه و کارآمد که ویژگی‌های استقلال مالی از دولت، دسترسی کافی به اطلاعات و ابزارهای لازم قانونی و مالی را داشته باشد ایجاد خواهد شد. بنابراین حتی با واگذاری فعالیت‌ها از حوزه بالادست تا پایین دست در صنعت گاز به شرکت ملی گاز، نباید توقع حل مشکلاتی از قبیل تخصیص بهینه سبد مصرف گاز، افزایش صادرات گاز، بهبود فناوری‌های مورد استفاده و افزایش سرمایه‌گذاری را داشت.

با توجه به موارد بالا و جهت كوتاه نمودن سخن تنها چند مورد از معايب ورود شركت ملي گاز به عرصه بالادستي را مورد اشاره قرار خواهیم داد.

1- فقدان دانش فنی و تخصصی شرکت ملی گاز ایران در بخش بالادستی

2- عدم بهبود در صادارت گاز به علت ضعف تنظیم گری و سیاست گذاری

3- ایجاد مشکل در تخصیص گاز برای تزریق به میادین نفتی

4- ایجاد اختلاف فرساینده بین شرکت ملی نفت و شرکت ملی گاز

5- عدم مزیت رقابتی شرکت ملی گاز در حوزه بالادستی نسبت به سایر شرکت های اکتشاف و تولید داخلی

6- رقیب تراشی بی حاصل برای شرکت ملی نفت

7- به وجود آمدن شرکت های دولتی موازی و افزایش هزینه های دولت(مخالفت با اصل44)

8- ایجاد مشکلات فراوان در بدنه نیروی انسانی شرکت ملی نفت

در شرایط فعلی و با توجه به اینکه شرکت ملی نفت ایران در نوک پیکان تحریم‌های ظالمانه بین‌المللی قرار گرفته، طرح موضوعاتی از این دست که در عمل موجب نگرانی پرسنل و تضعیف موقعیت شرکت ملی نفت گردیده و مهمتر از آن با اصل 44 و منویات مقام معظم رهبری در کوچک سازی دولت در تضاد کلی می باشد، چه جایگاهی می‌تواند داشته باشد!؟ نمایندگان مجلس در این زمینه هوشیار باشند. این موضوع نیاز به واکاوی فراوانی دارد.

یادآوری: کلیات طرح اساسنامه جدید شرکت گاز در حال حاضر در کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی مصوب شده و مطابق مصاحبه 22 مرداد98 رئیس کمیسیون انرژی مجلس با خبرگزاری خانه ملت؛‌ احتمال در دستور کار قرار گرفتن موضوع اعمال اصل 85 به اساسنامه شرکت ملی گاز ایران در هفته اول برگزاری صحن علنی پس از پایان تعطیلات مجلس وجود دارد(هفته آتی).

عناوین مرتبط

دیدگاه کاربران

ناشناس۱۰۵۳۵۴۱۲۱:۳۱:۲۱ ۱۳۹۸/۵/۲۶
آقای زنگنه و تعدادی از نمایندگان مجلس که وقتی رای نمی آورند کارمند نفت میشوند دارند تیر خلاص را به بزرگترین شرکت کشور میزنند .
باهر۱۰۵۳۵۵۵۲۱:۴۵:۳۶ ۱۳۹۸/۵/۲۶
احتمالا قصد خودمونی سازی و خودسازی شرکت گاز آتی رادارند و اکنون مقدمات آنرا دارندفراهم میکنند تا مثل پتروشیمیها آنرا بالا بکشند و از تولید گاز تا تولید مواد پتروشیمی زیر چتر بخش خودسازی قرار دهند و خیالشان از خرید گاز مفت هم راحت شود و همه بصورت یک پارچه بشود یک راحت الحلقوم چرب و نرم. علی برکت الله!!!!
صادق۱۰۵۳۵۶۰۲۱:۵۸:۲۴ ۱۳۹۸/۵/۲۶
زنگنه دارد ساختارها را به هم میریزد و عملکرد او مشکوک است.نهادهای نظارتی باید هشیار باشند و او را متوقف کنند.

پربحث‌های امروز

  1. خوش رقصی فرانسه با شاباش های ایرانی!...

  2. یمن و دو راهی سخت برای عربستان

  3. وزیر راه: دست‌های ضدانقلاب در بازار مسکن قیمت‌ها را افزایش داد

  4. آخرین وضعیت سریال آیت‌الله طالقانی

  5. توانمندی‌های تسلیحاتی و موشکی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران  

  6. تماس تلفنی مکرون با بن‌سلمان درباره آرامکو

  7. تصاویری کمتر دیده شده از استاد شهریار  

  8. تبادل تجاری با روسیه با پول ملی  

  9. گانتس: نتانیاهو شکست خورد

  10. ستاری: تعرفه صادرات مواد خام معدنی افزایش می‌یابد

  11. حقیقی که با حمله به قلب نفت عربستان آشکار شد

  12. صدای واحد ایران: نه به مذاکره با آمریکا

  13. موافقت بانک مرکزی با وام تکمیلی ساخت مسکن زلزله‌زدگان

  14. آتلانتیک: هفت پرسشی که باید پیش از هرگونه حمله به ایران، به آن پاسخ داد

  15. علت تردد خودروهای آتش‌نشانی از خطوط ویژه

  16. مراسم وداع با پیکر شهید علیقلی نژاد  

  17. عربستان به ائتلاف دریایی آمریکا می‌پیوندد

  18. هیئت سیاسی طالبان از مسکو تا تهران

  19. گزارش پنتاگون در مورد حمله به آرامکو

  20. تاکسی اربعین گران نمی‌شود

  21. نقوی حسینی: مسئولانی که خانواده آنها خارج از کشور هستند باید عزل شوند

  22. اختلاف در تیم امنیتی ترامپ درباره «آرامکو»

  23. شکست لیورپول در شب تساوی بارسلونا

  24. تولید رب ۲۲ هزار تومانی با گوجه هزاری!

  25. آماری از شکاف جنسیتی در ایران  

پربحث‌های دیروز

  1. رهبر انقلاب: مذاکره یعنی نمایش موفقیت آمریکا/ فشار حداکثری در مقابل ملت ایران پشیزی نمی‌ارزد/ نباید کارهای کشور را به نشست و برخاست با دیگران موکول کرد

  2. رخصت ولی الله سیف برای ورود به گود «زورخانه»

  3. آیا روحانی هم به دیدار با ترامپ نیاز دارد؟!

  4. تصویری از کودک جان باخته در ورزشگاه آزادی  

  5. واکنش پادشاه عربستان به حملات آرامکو: توانایی مقابله را داریم و قادر هستیم به این اقدامات پاسخ دهیم

  6. پنکه حسن روحانی در ترکیه  

  7. ادعای واهی عربستان علیه ایران: در حملات اخیر به پالایشگاه‌ها از سلاح ایرانی استفاده شده!

  8. دستگیری اراذل و اوباش شهر تهران  

  9. واکنش «محمدعلی الحوثی» به سخنان «پوتین»

  10. کارنامه امیدبخش قوه قضائیه در ۲۰۰ روز اخیر

  11. ترامپ: دنبال رویارویی نظامی با ایران نیستیم/ به نظر می‌رسد ایران مسئول حمله به تأسیسات نفتی عربستان است

  12. مایک پنس: آماده دفاع از متحدان منطقه‌ای خود هستیم

  13. بیانیه «مهم» انصارالله در رد محکومیت‌های بین‌المللی علیه حمله آرامکو

  14. واکنش وزیر بهداشت به موضوع «فرار مالیاتی» پزشکان

  15. ترامپ: سعودی‌ها برای تامین امنیت خود باید پول بیشتری بدهند

  16. عکس جنجالی بازیکنان استقلال با پیراهن دختر آبی  

  17. محسن رضایی: روزی می‌رسد که ترامپ را محاکمه می‌کنیم/ روحانی نباید به ترامپ جز با مشت گره کرده نگاه کند

  18. شکاف میان مردم و دولت آمریکا / رویای «لینکلن» تعبیر نشد

  19. واکنش نمکی به موضوع «فرار مالیاتی» پزشکان

  20. تاجیک: کوتوله‌هایی آمدند و اصلاح‌طلبی را قبضه کردند/ تاریخ مصرف طیف لاریجانی برای اصلاح‌طلبان تمام شده است؟/ خاطره عباس عبدی از حضور در ورزشگاه آزادی

  21. دادستان تهران: بیش از ۱۰۰ هزار خودرو سایپا و ایران‌خودرو نزدیک به شش ماه در پارکینگ‌ها بلاتکلیف مانده

  22. مرگ یک پسر بچه‌ ساله در ورزشگاه آزادی بر اثر برق‌گرفتگی/ "مقصر" کیست؟

  23. اسلحه عجیب اراذل و اوباش تهرانی!  

  24. بازتاب بیانات رهبر انقلاب درباره مذاکره با آمریکا در رسانه‌های خارجی

  25. رویترز: قیمت بنزین در آمریکا امروز 15 درصد افزایش یافت

پربحث‌های هفته

  1. دختران آبی و سیاست‌های زرد! ...

  2. واکنش دختر سردار سلیمانی به هتاکی یک بازیگر و ماجرای دختر آبی  

  3. پناهیان و ماجرای بنشین و بفرما و بتمرگ!...

  4. آیا سخنان پناهیان درباره شفافیت مجلس اشتباه بود؟

  5. ایران باید فورا از برجام و NPT خارج شود

  6. تاملی دوباره بر حاشیه‌های یک خودسوزی ؛ پوپولیست نباشیم

  7. یک عکس؛‌ یک شرح | یقه‌های سفید در پوشش چادر سیاه؟!

  8. زنان را به استادیوم راه بدهید

  9. اظهارات پدر ٰ«سحر خدایاری»/ اجازه سو استفاده به دیگران نمی‌دهم

  10. شهردار اسبق صدرا از ایران فرار کرد/ تلاش برای بازگرداندن متهم از طریق اینترپل

  11. پزشکیان: پناهیان وجناحش در مطالبه شفافیت دنبال بهره برداری سیاسی اند

  12. در باب اپوزیسیون‌نمایی مسئولان!...

  13. تردد خودروهای پلاک شهرستان در تهران سهیمه‌بندی شود/ غیر تهرانی‌ها عامل نیمی از ترافیک پایتخت

  14. احمد توکلی: باید یک نهاد مستقل برای مبارزه با فساد تشکیل شود/ فساد شکل گرفته سازمان یافته است

  15. رهبر انقلاب: مذاکره یعنی نمایش موفقیت آمریکا/ فشار حداکثری در مقابل ملت ایران پشیزی نمی‌ارزد/ نباید کارهای کشور را به نشست و برخاست با دیگران موکول کرد

  16. آخرین تصویر علیرضا فغانی قبل از ترک‌ ایران  

  17. به چه زبانی بگویند شکست خوردیم!

  18. دستور بازداشت هنرپیشه هتاک صادر شد

  19. مشروح جلسه دادگاه شبنم نعمت‌زاده/ فعالیت غیرقانونی و کسب ۱۸۰۰ میلیارد مال نامشروع/ ماجرای بدهی ۱۰۰ میلیاردی به شستا

  20. اسدالله عسگراولادی درگذشت

  21. سناتور آمریکایی: ترامپ با پیشنهاد مکرون برای حفظ برجام موافقت کرد

  22. یک شبه "۷۰۰۰۰ پزشک" به آمار پزشکان اضافه شد!

  23. خداحافظی غم‌انگیز با علیرضا فغانی

  24. توکلی: به جای کارگران هفت‌تپه، اول سراغ خائنانی بروید که ارز و طلا و کارخانه‌های ملت را به تاراج داده‌اند

  25. حمله به آرامکو و مرزهای قدرت آمریکا

پربحث‌های دیروز

  1. قیمت دفتر دانش‌آموزی اعلام شد

  2. قرارداد ۴۰۰ میلیارد دلاری ایران و چین شایعه بود؟

  3. افزایش جزئی قیمت سکه در بازار / دلار ۱۱۴۰۰ تومان شد

  4. فاصله زیاد حداقل دستمزد با معیشت کارگران

  5. چه کسانی باید منتظر حذف یارانه‌ها باشند؟

  6. قیمت سبد نفتی اوپک به مرز ۶۷ دلار رسید

  7. مشاغلی که باید سامانه صندوق فروش نصب کنند؛ از وکلا و دفاتر استاد تا مشاوران

  8. مرغ چقدر قیمت خورد؟

  9. معاون بانک مرکزی برکنار شد

  10. راه حل وزیر نیرو برای تامین آب صنعت

  11. تلاش هند برای افزایش واردات نفت از روسیه

  12. قیمت خودروهای سایپا در بازار

  13. قیمت محصولات ایران‌خودرو در بازار

  14. موافقت رهبری با برداشت ۳۰۰ میلیون دلار از صندوق توسعه ملی برای راه‌آهن زاهدان

  15. جدول/ قیمت خودرو‌های پرفروش بازار  

  16. شاخص بورس ۳۸۳۴ واحد افت کرد

  17. از طرح ساماندهی بازار خودرو چه خبر؟!

  18. تغییرات جدید در نحوه خرید بنزین در راه است

  19. راه‌اندازی خط اعتباری ۴۰۰میلیارد دلاری ایران و چین

  20. اقتصاد دنیا بدون نفت خلیج فارس چقدر دوام می‌آورد؟

  21. صادرات نفت سبک عربستان متوقف شد

  22. قیمت دلار و یورو در صرافی‌ها + جدول

  23. فریب پیامک‌های کارت سوخت را نخورید

  24. کاهش ۷ درصدی واردات در ۵ ماهه امسال

  25. یارانه‌ها امشب واریز می‌شود

پربحث‌های هفته

  1. یک عکس؛‌ یک شرح | یقه‌های سفید در پوشش چادر سیاه؟!

  2. نامه زاکانی به رئیس قوه قضائیه؛ سیاست های غلط دولت بیشتر ذخایر ارزی را بر باد داد/ برای ده ها میلیارد دلار دادخواهی کنید

  3. با زندگی مردم چه کردیم؟/ آرزویی که بی‌خانمان‌ها باید به گور ببرند+ نمودار

  4. درآمد روزانه صد هزارتومانی جوان لیسانسه از فروش سبزی با فرغون

  5. جزئیات انتقال آب دریای عمان به ۳ استان شرقی کشور

  6. جزئیات واردات کالا‌های اساسی با ارز ۴۲۰۰ تومانی/ ارزی که مشکل ساز شد!

  7. چه مجازاتی در انتظار پزشکان فراری از کارتخوان است؟

  8. با ۳۰۰ میلیون می‌توان در تهران خانه‌ خرید؟ / آینده بازار مسکن چگونه است؟

  9. برای خانه‌های ۳۰ متری در تهران تقاضا وجود دارد؟

  10. وزیر راه: دست‌های ضدانقلاب در بازار مسکن قیمت‌ها را افزایش داد

  11. پیشنهاد افزایش ۱۰۰ درصدی حق کمیسیون مشاوران املاک!

  12. فروش سیمان صادراتی ۷۰ دلاری به قیمت ۲۰ دلار

  13. ورود ۳ خودروی جدید به بازار تا پایان سال؛ وعده‌ای که عملی می‌شود؟

  14. واردات برنج همچنان ممنوع است

  15. ریزش سراسری معاملات مسکن/ آرامش بازار مشروط است

  16. آنچه باید درباره آرامکوی عربستان، بزرگترین شرکت نفت جهان بدانید

  17. جبل طارق: ایران تعهدات خود درباره کشتی آدریان‌دریا را نقض نکرده است

  18. اعلام شرایط فروش نقدی ۴ محصول سایپا

  19. سندی دیگر برای اثبات شکست تحریم‌های آمریکا

  20. سهم کارت سوخت جایگاهداران باز هم کم می‌شود؟

  21. جریان انحرافی در بازار مسکن

  22. قیمت دفتر دانش‌آموزی اعلام شد

  23. قیمت برق با حذف قبوض کاغذی تغییر می‌کند؟

  24. چرا دلار ارزان اما کالاها گران‌تر شدند؟

  25. از رئیس جدید سازمان خصوصی‌سازی چه خبر؟

آخرین عناوین