دولت‌ها ؛ آینده فروشی و پیش‌خور کردن منابع نسل های بعد

جعفر قادری،‌کارشناس اقتصادی،   3980523019 ۱۲ نظر، ۰ در صف انتشار و ۸ تکراری یا غیرقابل انتشار
دولت‌ها ؛ آینده فروشی و پیش‌خور کردن منابع نسل های بعد

امسال با عدم تأمین منابع ناشی از عدم فروش نفت در بودجه مواجه هستیم که برآوردها حاکی از ۱۵۰ هزار میلیارد تومان کسری بودجه است. شورای هماهنگی اقتصادی سران قوا در یک مصوبه بحث‌برانگیز مجوزی را به دولت داد تا این کسری با برداشت از منابع صندوق توسعه ملی، حساب ذخیره ارزی، فروش اوراق بدهی و خزانه و... تأمین شود در حالی که نباید به استفاده از منابع صندوق توسعه ملی یا حساب ذخیره ارزی اصرار  شود زیرا صندوق با هدف افزایش تحرک بخش غیردولتی و خصوصی ایجاد شد تا این بخش‌ها بتوانند در جهت تسهیل و تکمیل طرح‌ها و پروژه‌های نیمه‌تمام گام بردارند و ظرفیت‌های اقتصادی در جامعه توسعه پیدا کند نه اینکه دولت شریک بخش خصوصی در استفاده از منابع صندوق توسعه ملی شود.

تمرکز روی استفاده از منابع صندوق توسعه ملی که در دولت قبل هم سابقه دارد و همچنین انتشار اسناد خزانه توجیه اقتصادی ندارد. شاید در این شرایط برای دولت توجیهی داشته باشد اما در حقیقت این اقدام به‌نوعی آینده فروشی یعنی استفاده از منابع نسل‌های بعد، انتقال بدهی‌ها به آینده و پیش‌خور کردن بودجه دولت‌های آینده است که هم ازنظر اخلاقی صحیح نیست و هم می‌تواند آثار اقتصادی مخربی در پی داشته باشد.

متأسفانه مسیری که مجلس در بحث اسناد خزانه باز کرد باعث شد دولت این اسناد را به‌عنوان بدهی خودش به بانک مرکزی تبدیل کند و از طریق دامن زدن به افزایش تورم و مالیات تورمی آن را تسویه نمایند که در اصل این اقدام بدترین شکل تأمین منابع مالی است زیرا باعث افزایش پایه پولی خواهد شد و حجم نقدینگی را بالا می‌برد که به‌تبع آن با افزایش رشد نرخ تورم، مشکلاتی برای جامعه ایجاد خواهد کرد.

دولت برای پوشش کسری بودجه خود باید هزینه‌های جاری خود را کاهش و در این هزینه‌ها صرفه‌جویی کند؛ از سوی دیگر برای واگذاری پروژ‌ه‌های عمرانی به بخش غیردولتی و خصوصی برنامه‌ریزی کند، زیرا با توجه به میزان کسری بودجه، توانایی تحقق تأمین منابع عمرانی وجود ندارد.

کاهش و عدم تأمین هزینه‌های عمرانی با توجه به رکود حاکم بر اقتصاد ایران، می‌تواند مشکلات جدی‌تری برای کشور بخصوص تشدید بحرانی بیکاری را به دنبال داشته باشد اما واگذاری پروژه‌های نیمه‌تمام با سازوکار مناسب می‌تواند شیوه‌ای مناسبی برای به سرانجام رساندن این طرح‌ها باشد.

موضوع دیگر واگذاری سهام دولت در برخی شرکت‌های دولتی است که با آسیب‌شناسی گذشته و توجه جدی به واگذاری‌ها می‌تواند در این شرایط به تأمین منابع و صرفه‌جویی‌ها کمک کند. دولت دارایی‌هایی زیادی برای واگذاری مانند پالایشگاه‌های گازی و سهام خود در شرکت‌های گروه دوم اصل ۴۴ قانون اساسی که حدود ۲۰ درصد است را دارد. همچنین می‌تواند برای پرداخت بدهی‌های خود به اشخاص حقیقی و حقوقی از روش تهاتر با واگذاری‌ها سهام خود اقدام کند، البته در این امر باید با ایجاد مکانیزم‌هایی مانع سوءاستفاده‌ها شد.

امروز سند دخل‌وخرج کشور با کسری شدید مواجه است. دولت باید در این شرایط با بهبود فضای کسب‌وکار و سرعت دادن به صدور مجوزها و رفع موانع تولید اقدام کند تا با رشد کسب‌وکار و افزایش ظرفیت تولید در بخش غیردولتی امکان کسب درآمد‌های مالیاتی بیشتر شود.

نکته که در بحث درآمدهای مالیاتی باید موردتوجه قرار گیرد و درعین‌حال به بخش تولیدی کشور فشار زیادی وارد نکند، گسترش پایه‌های مالیاتی و مبارزه با فرار مالیاتی است تا بخش عمده‌ای از فعالیت‌ها که به‌نوعی زیرزمینی یا مشمول پرداخت مالیات نیستند، مالیات گرفته شود. اگر دولت در این راستا گام جدی بردارد می‌تواند نقش قابل‌توجهی در تأمین کسری بودجه تأمین داشته باشد. امروز  فقط ۳۰ الی ۴۰ درصد مشمولان مالیات پرداخت می‌کنند و بخش‌های زیادی در اقتصاد ایران داریم که با عناوین مختلف متأسفانه مالیات نمی‌دهند.

دولت به‌جای اینکه با افزایش میزان مالیات‌ها فشار را بر تولیدکنندگان واقعی زیاد کند، باید با تعریف پایه‌های جدید برای اخذ مالیات مانند دریافت مالیات بر عایدی سرمایه برای جبران کسری بودجه خود اقدام کند تا جلوی فعالیت‌های سوداگرانِ و هجوم نقدینگی به بخش‌های دیگر مانند مسکن و سکه و طلا گرفته شود؛ درعین‌حال با افزایش ریسک در سایر بازارها، نقش مهمی در هدایت نقدینگی و تأمین منابع بخش‌های تولیدی کشور  ایفا خواهد کرد.

 

عناوین مرتبط

دیدگاه کاربران

ناشناس۱۰۵۱۲۲۶۰۰:۱۴:۱۴ ۱۳۹۸/۵/۲۵
نظام باید برای این مسئله فکری بکند.
کاوه۱۰۵۱۳۲۸۰۳:۱۷:۲۲ ۱۳۹۸/۵/۲۵
اینکه همه درآمد ما از منابع نفت و گاز است خودش یک مورد قابل تامل است ؟ دولتهای پس از انقلاب نه تنها برای رونق تولید داخلی کاری نکردند بلکه با افزایش واردات کالاهای لوکس و افزایش صدور منابع هیدروکربوری و مشتقات آن راه را برای وابستگی بیشتر به نفت وگاز هموار نمودند .
ناشناس۱۰۵۱۳۵۵۰۷:۱۵:۰۷ ۱۳۹۸/۵/۲۵
باید به خانه های خالی و عایدی بر سرمایه و در بخش خدمات بخصوص پزشکان و الزام آنها به استفاده از کارت خوان در جهت جلوگیری از مالیات گریزی توجه نمود از طرف دیگر تسریع پرونده های مفسدان و همچنین ارزیابی دارایی مدیران ،سیاسیون و متنفذان دولتی و بستگان نسبی و سببی بر مبنای قانون ارزیابی اموال و مصادره اموال نامشروع نظیر آنچه در عربستان اقدام شد ضرب العجلی و بدون توجه به اینکه چه جناحی است چه سوابقی دارد و با چه کسی فامیل است اقدام نمود و قبل از آن سریعا مسئولینی را که فرزندانشان در خارج است ملزم به بازگرداندن فرزندان یا استعفا نمود و با کنترل مرزها مانع خروج سرمایه تا مشروعیت سنجی شود اینگونه پول رونق تولید برای ده ها سال از مفسدان و سوء استفاده گران سیاسی اقتصادی جناحی حاصل خواهد شد
ناشناس۱۰۵۱۳۸۰۰۸:۵۶:۳۳ ۱۳۹۸/۵/۲۵
اگر با این روند و فرمون پیش بریم ؛ در کمتر از 5 سال دیگر ؛ عقب افتاده ترین کشور در سطح منطقه و غرب آسیا خواهیم بود . حتی عقب افتاده تر از عراق و افغانستان
ناشناس۱۰۵۱۳۹۰۰۹:۱۳:۵۵ ۱۳۹۸/۵/۲۵
فروش مالکیت دریا و بندر و جزیره
ناشناس۱۰۵۱۴۲۹۱۰:۱۲:۳۲ ۱۳۹۸/۵/۲۵
بد نیست به آینده فروشی در دولت های احمدی نژاد و قالیباف هم بپردازید
ناشناس۱۰۵۱۴۵۷۱۰:۳۲:۱۹ ۱۳۹۸/۵/۲۵
اینهمه واگذاری با قیمت یک هزارم قیمت واقعی بزرگترین آینده فروشی بدست نامبارک آقای پورحسینی صورت گرفته چی ده
ناشناس۱۰۵۱۴۶۳۱۰:۳۶:۴۸ ۱۳۹۸/۵/۲۵
وقتی پنج شیش نفر میشینن ظرف دو ساعت تصمیم میگیرن که تصمیم کارشناسی شده ده بیست استاد و متخصص رو در ظرف چند ماه را کنار بزارن و نقدینگی رو افزایش بدهند کسی هم نتواند اعتراض بکند !دیگه مجلس باشه یا نباشه چه فرقی میکند؟
ناشناس۱۰۵۱۴۸۸۱۱:۰۸:۳۵ ۱۳۹۸/۵/۲۵
مقاله خوبی بود. احساس من این است که دولت دچار یک روزمرگی شده است و چون از ابتدا تمام امیدی به برجام بود الان دیگر حوصله جمع کردن اوضاع را ندارد. الان هم به نوعی دولت را یا باید هل داد یا کناد برود.
ناشناس۱۰۵۱۵۲۸۱۱:۵۰:۱۹ ۱۳۹۸/۵/۲۵
روحانی هم مثل هاشمی رفسنجانی دولت را با بدهی سنگین تحویل دولت بعدی خواهد داد.
ناشناس۱۰۵۱۵۵۹۱۲:۱۵:۵۵ ۱۳۹۸/۵/۲۵
پس امریکا نمیتونه هیچ غلطی بکنه چی میشه؟ جیب مردم که باشه بله این حرف درسته
ناشناس۱۰۵۱۶۳۲۱۳:۳۰:۵۳ ۱۳۹۸/۵/۲۵
البته به یک نکته اساسی در این نوشتار اشاره نشده است: واقعیت این است که اقتصاد دو بخش دولتی و خصوصی دارد . اگر چه بخش دولتی ما با کسری بودجه شدید مواجه خواهد شد و همانطور که نویسنده نوشته باید دولت کاهش هزینه و کوچک سازی بکند. اما همزمان اگر سیاست درست در جذب سرمایه داخلی از دلالی به تولید داشته باشیم ، بخش خصوصی با رونق روبرو خواهد شد که بنظر می رسد توانایی کشیدن بار اقتصاد نفتی تحریم شده دولت ما را دارد.ولی باید از انتقال اختیارات اقتصاد به بخش خصوصی حمایت کنیم یعنی مدیران دولتی کمتر جلسه بگذارند و مصوبه و تبصره و صورتجلسه ایجاد کنند.

پربحث‌های هفته

  1. بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح: بر اثر بروز خطای انسانی و به صورت غیر عمد، هواپیمای اوکراینی مورد اصابت قرار گرفت

  2. سردار حاجی‌زاده: وقتی از حادثه هواپیمای اوکراینی مطمئن شدم آرزوی مرگ کردم/ همه مسئولیت این کار را می‌پذیریم/بارها اعلام کرده بودیم که فضای کشور باید از پروازها پاک شود

  3. چند نکته درباره پذیرش مسئولیت سقوط هواپیمای اوکراینی

  4. نمک‌پاشی بر زخم مردم و سوءاستفاده از داغ ملی/ بیانیه احمد توکلی در مورد حوادث اخیر در کشور

  5. محسن تنابنده: پس از «پایتخت ۶» دیگر با تلویزیون کار نخواهم کرد!

  6. لطفا در زمین ترامپ بازی نکنید

  7. تظاهرات دانشجویان و گسست های اجتماعی و سیاسی

  8. نامه ۲۴ اقتصاددان به رئیس‌جمهور: با این ۱۰راهکار، بدون کمک خارجی اقتصادایران را نجات دهید

  9. سفیر انگلیس مقابل دانشگاه امیرکبیر دستگیر شد+واکنش انگلیس

  10. سرلشکر سلامی: هیچ وقت این‌قدر شرمنده نبوده‌ام؛ هیچ وقت/ آرزویی جز تکه‌تکه شدن پای امنیت و رفاه مردم نداریم

  11. دستور رهبر انقلاب به ستادکل نیروهای مسلح در پی سقوط هواپیمای مسافربری/ عارف خواستار برخورد با مقصران و پنهان کاران حادثه شد/ توکلی: حقیقت همان ابتدا باید به مردم اعلام می‌شد

  12. واکنش‌ها به اعلام نتایج بررسی صلاحیت داوطلبان انتخابات مجلس/ چهره های شاخص اصلاح طلب و اصولگرایی که تایید یا رد شدند

  13. چرا ترامپ توییت فارسی منتشر می‌کند؟

  14. تجمعات محدود با شعارهای تند سیاسی

  15. زنده‌ باد شجاعت پذيرش اشتباه

  16. آلمان، فرانسه و انگلیس مکانیسم ماشه برجام را فعال کردند

  17. انتقاد توکلی از اقدام عجیب وزارت نفت برای تاسیس مجتمع اداری عظیم

  18. واکنش کدخدایی به انتقاد روحانی از ردصلاحیت‌ها/ نظر علی مطهری درباره تجمعات روزهای اخیر/ آمریکا می‌خواهد سقوط هواپیما را بهانه تحریم جدید قرار دهد؟

  19. شهاب حسینی: انصراف از جشنواره فجر دامن‌زدن به افتراق‌هاست/پشت احساسات پاک مردم قایم نشویم

  20. مجری «به خانه برمی‌گردیم» با تلویزیون قطع همکاری کرد

  21. از منشور سازمان ملل تا تار سیبیل نداشته جان کری!

  22. نقش آمریکا در سقوط هواپیمای اوکراینی

  23. تصاویر جدید از ویرانه‌های عین الاسد

  24. لزوم برگزاری تشییع و یادبود ملی برای شهدای سقوط هواپیما/پنهانکاری درباره سقوط هواپیما به روایت عباس عبدی/ نادران: نمایندگانی که به‌دلیل فساد مالی ردصلاحیت شده‌اند به دادگاه معرفی شوند

  25. منتشرکننده تصاویر اصابت موشک به هواپیمای مسافربری شناسایی شد

آخرین عناوین