«عنصر نامطلوب»؛ رژیس دبره؛ ترجمه نادر هدی؛ فرهنگ نشر نو انقلاب، مبارزه و اشرافیت زیرزمین

آرش محسنی،   3980231078 ۲ نظر، ۰ در صف انتشار و ۰ تکراری یا غیرقابل انتشار
انقلاب، مبارزه و اشرافیت زیرزمین

رمان عنصر نامطلوب یکی از چهار کتابی است که دبره پس از سیر در جامعه‌ی ملتهب امریکای لاتین و تجربه‌ی نزدیک انقلاب، همنشینی با رزمندگان جنبش چپ و در راس آن‌ها فیدل کاسترو و چه‌گوارا نوشته است

«عنصر نامطلوب»

نویسنده: رژیس دبره

مترجم: نادر هدی

ناشر: نشر نو؛ چاپ اول ۱۳۹۷

۲۸۸ صفحه، ۳۶۰۰۰ تومان

 

*****

 

«عنصر نامطلوب» واپسین نوشته‌ی «رژیس دبره» درباره‌ی آن چیزی است که خود او «تجربه‌ی لاتینی‌»اش می‌خواند. نشر نو پس از ۳۴ سال دوباره‌ این کتاب مهم و ارزشمند را به ترجمه‌ی نادر هدی روانه‌ی بازار نشر کرده و در مدت زمان کوتاهی به چاپ سوم رسیده است.

 

رمان عنصر نامطلوب یکی از چهار کتابی است که دبره پس از سیر در جامعه‌ی ملتهب امریکای لاتین و تجربه‌ی نزدیک انقلاب، همنشینی با رزمندگان جنبش چپ و در راس آن‌ها فیدل کاسترو و چه‌گوارا نوشته است. کتاب دبره یک سند تاریخی مهم از دوران انقلاب در کوباست و با این‌که اطلاعات تاریخی و حوادث مهم آن در بستری داستانی اتفاق می‌افتد اما دارای تمام آن خصوصیاتی است که رمان‌های سیاسی-تاریخی دارند. با این‌همه ساده‌انگارانه است اگر عنصر نامطلوب را به قطعیت در دسته‌ی آثار داستانی و رمان قرار دهیم. واپسین تجربه‌ی لاتینی رژیس دبره لایه‌شکافی نوعی از زندگی است که در بطن انقلاب جریان دارد و با این‌که از جنس و بافت همان زندگی روزمره است اما به طور قطع با آن‌ تفاوت‌هایی اساسی دارد. دبره کتابش را با جملاتی سهمگین در باب «اشرافیت زیرزمینی» آغاز کرده است:

«جنبش زیرزمینی اشرافیت خودش را دارد. اشرافیت غایب. برجسته‌ترین مقام در این اشرافیت با کشته‌شدن و اعدام به دست می‌آید. اسم و وجنات این اشراف زیرزمینی بعد از مرگ‌شان آشکار می‌شود و بر خلاف طبقه‌ی مبتذل وزرا و سران دولت، برجستگان این ارتش مخفی، پس از کشته‌شدن پا به عرصه‌ی وجود می‌گذارند. سیاست‌بازان با حضور در صحنه‌ می‌درخشند و با ترک آن فراموش می‌شوند ولی اشراف زیرزمینی یک‌راست از گمنامی به جاودانگی می‌رسند. از هنرمندان که بگذریم، انقلابیون حرفه‌ای تنها گروه از افراد حرفه‌ای‌اند که پس از یک عمر تلاش، شخصیت واقعی‌شان هم‌زمان با تشییع جنازه‌شان متجلی می‌گردد.»

 

هنر دبره در به هم‌آمیختن مظاهر متنوع مبارزه برای آزادی در یک اثر و یک ساختار واحد است. شخصیت‌های عنصر نامطلوب با این‌که همگی برای یک آرمان مشخص تلاش می‌کنند و هرکدام به شکلی مرموز در تکاپوی دست‌یافتن به اشرافیت زیرزمینی، قهرمانی و جاودانگی مورد بحث کتاب‌اند، در همان حال برای آرمان‌های کوچک، نوستالژی و حتا کودکی بر بادرفته می‌جنگند. آن‌ها هرکدام به سادگی پاسدار دژ‌های بی‌نگاهبانی هستند که در هرکدام از آن‌ها بخشی از هویت‌شان در قالب خانواده، پدر، مادر، مدرسه و خاطرات زندگی گذشته به جا مانده است. در عین حال قهرمانی چون «فرانک» با تمام وجود برای دفاع از آرمان‌شهری مارکسیستی می‌جنگد. آرمان‌شهری که برای این سرگشته‌ی اروپایی راه‌گم‌کرده در کودکی در ایمان به مسیحیت جلوه کرده و اکنون مرزهای معصومیت کودکانه را به دنبال خیزش‌های آزادی‌خواهانه‌ی چپ درنوردیده است. فرانک به نوعی می‌تواند تجلی سایه‌هایی از خود دبره و انعکاس زندگی پرماجرای خود او باشد.

 

عنصر نامطلوب تنها اثری ستایش‌آمیز و پرشور در باب مبارزه و انقلاب نیست، بلکه می‌توان در جای‌جای این رمان سترگ بخش‌های پنهان زندگی در سایه‌ی انقلاب و خیزش‌های اجتماعی را نیز دید. در حقیقت دبره در قالب نگاه فرانک اغلب با دیده‌ی تردید به این حرکت‌ها نیز می‌نگرد و به نیکی در می‌یابد که چطور جنبشی آزادی‌خواهانه می‌تواند آزادی افرادش را محدود کند و یا به گفته‌ی خود او؛ آن‌ها را مصرف کند. سوال اساسی فرانک از خود و خواننده‌اش این است که پس زندگی چه می‌شود و انسانی که قربانی می‌شود چطور می‌تواند در عدم به آرمان‌شهر و بهشت اجتماعی موعود و مورد نظرش دست پیدا کند؟ تردید همواره چون سایه‌ای فرانک و روایت عنصر نامطلوب را دنبال می‌کند و همین نکته رمان دبره را از آثار داستانی مشابه که با ایده‌آل‌گرایی مفرط یا سمبولیسم از کار افتاده شکل گرفته‌اند، متمایز می‌کند. دبره از زبان فرانک می‌گوید: «امروزه، انقلابی‌بودن به معنی مطلق‌کردن انقلاب نیست، ولی درعین‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌حال، کسی نمی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تواند ادعای انقلابی‌بودن بکند مگر این‌که بالاخره روزی، یا سه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌چهار گلادیاتور بکشد و یا با شیران صحنه‌ی نمایش دست‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌وپنجه نرم کند. شکاکیون هرگز شهدای خوبی نبودند- گلادیاتورهای خوبی هم نبودند. ولی هر کمونیستی که امروزه هیچ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گونه شک و تردید راجع به کمونیسم نداشته باشد، دیوانه‌ی خطرناکی است.»

 

رژیس دبره فیلسوف و روزنامه‌نگار فرانسوی متولد دوم سپتامبر ۱۹۴۰ در بیست و پنج‌‌سالگی با انتشار کتاب «انقلاب در انقلاب؟» به شهرت رسید و می‌توان گفت او با این کتاب ره صدساله را یک‌شبه پیمود.  ترجمه‌ی انگلیسی و اسپانیولی کتاب او در شمارگانی سرسام‌آور کشورهای بسیاری را درنوردید و به مانیفستی برای راه چه‌گوارا مبدل شد. رژیس مدت کوتاهی در دانشگاه هاوانا تدریس کرد. او از این فرصت نهایت استفاده را برد و با رجال جنبش‌های چریکی و در صدر آن‌ها فیدل کاسترو هم‌نشین شد. حاصل این دوره و برداشت دبره از خط جدید انقلاب در کتاب «جنگ چریکی چه» انعکاس پیدا کرد و در آن تز «کانون‌های چریکی» و دورنمای جنگ چریکی در امریکای لاتین مطرح شد. دبره مدت زمانی در امریکای لاتین سیر کرد و با مسائل و ویژگی‌های این قاره و سران احزاب سیاسی و رهبران چریکی در آن مرز و بودم از نزدیک آشنا شد. حاصل تجربیات دبره در این دوره‌ی گشت و بررسی، کتاب «انقلاب شیلی» بود که در آن دبره با هوشیاری شکست جنبش چپ در شیلی را پیش‌بینی کرد.

 

رژیس دبره در سال ۱۳۵۷ هم‌زمان با انقلاب ایران و با ترجمه‌ی کتاب «انقلاب در انقلاب؟» (علی مقامی) به خوانندگان فارسی‌زبان معرفی شد. از آن پس کتاب‌های «سوسیالیسم در شیلی (گفتگو با آلنده)» به ترجمه‌ی مرتضی اسعدی، «از غرب چه مانده است؟» به ترجمه‌ی عبدالحسین نیک‌مهر، «نقد سلاح» به ترجمه‌ی امین لاهیجی و «تجربه‌ی شیلی» به ترجمه‌ی سهراب معینی به فارسی برگردانده شده است.

عناوین مرتبط

دیدگاه کاربران

ناشناس۹۱۵۷۳۸۱۱:۰۶:۱۵ ۱۳۹۸/۲/۳۱
معلوم است ترجمه مزخرفی دارد چون رژی را رژیس ترجمه کرده در حالی که در زبان فرانسه آخرین حرف اگر بعد از آن حرف صدا دار نباشد خوانده نمیشود! این شخص هم کاملا شناخته شده است: رژی دبره
ناشناس۹۱۷۳۹۲۱۲:۵۱:۰۲ ۱۳۹۸/۳/۱
اتفاقا ترجمه بسیار خوبی هم هست از روی ترجمه نام یک نویسنده که گاهی سلیقه ای هم هست نمی توان روی کل کار نظر داد

پربحث‌های امروز

  1. می‌شود برجام را با روسیه و چین ادامه داد؟

  2. شبهات امنیتی قانون اعطای تابعیت به فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی و مردان خارجی

  3. نفس مستاجران به شماره افتاد/ آیا دست دولت برای تنظیم بازار اجاره بسته است؟

  4. ناگفته‌های مداح مشهور از نوحه جنجالی‌اش/ خانمی در کانادا آغازگر این ماجرا بود

  5. تغییر نام یکی از خیابان‌های تهران به نام مرحوم حجازی

  6. نوبخت: اگر نمایندگان مجلس فرمول بهتری برای افزایش حقوق کارمندان ارائه کنند اجرا می کنیم

  7. قراردادهای مالی خانگی را ثبت کنید تا جرائم کمتر شود

  8. ترامپ: ببینیم درباره ایران چه پیش می‌آید

  9. «همسرکُشی» و «آقازاده‌ها» حال مردم را بد می‌کنند یا امر به معروف؟

  10. جهانگیری: مدیران ارشد باید تا پای عزل مدیری که صرفه جویی نمی کند، پیش بروند

  11. احتمال سفر وزرای خارجه سه کشور اروپایی به ایران برای نجات برجام

  12. بازتاب گسترده حضور برانکو در الاهلی در رسانه‌های عرب زبان+ تصاویر

  13. ترامپ: می‌دانم حملات ۱۱ سپتامبر کار چه کسی بود/حضور نظامی در خاورمیانه وحشتناک بود

  14. حسینی: پرسپولیس وضعیت نامشخصی دارد/ با همه قوا در کنار هواداران هستیم

  15. کاشانی: واقعا برانکو را دوست داشتم/ پاداش نگرفتم، میناوند دروغ می‌گوید

  16. ابهام جدید در ماجرای افزایش حقوق ۹۸/ تایید مصوبه دولت از طرف هیئت تطبیق قوانین مجلس

  17. پرواز مخترع سوئیسی با «جت بال» برفراز کوه‌های شرق ایتالیا  

  18. اجرای طرح ناظر ۲ و ۳ پلیس در تهران / تولید کننده البسه نامناسب زیر ذره بین ناجا

  19. پاسخ الف به جوابیه علی مطهری با ارجاع به مشروح مذاکرات مجلس/ ادعای غلط خود را اصلاح کنید+ سند

  20. افزایش چراغ خاموش قیمت فرآوده‌های لبنی/ تولیدکنندگان باز گران کردند

  21. پیشنهاد حذف ارز ۴۲۰۰تومانی و پرداخت یارانه نقدی به دهک‌های پایین

  22. نرخ سود بانکی تغییر می‌کند؟

  23. سازمان امور مالیاتی: فقط خریداران سکه از بانک مرکزی مالیات می‌دهند

  24. زنگنه: من نگفتم مشتری‌های نفتی ما جاسوس هستند

  25. آلمان به پیروی از آمریکا ایران را در حادثه دریای عمان متهم کرد

پربحث‌های دیروز

  1. مجلسی این‌چنینم آرزوست

  2. نگاهی به مرگ محمد مرسی

  3. مرکل: عدم پایبندی به برجام برای ایران پیامدهائی را دارد

  4. جایگاه «پرستو» در فقه اسلامی چیست؟

  5. جهانگیری: دولت برای مقاومت در برابر فشارها برنامه دارد

  6. علی علیزاده: اگر نابغه‌ای همچون امام خمینی نبود انقلاب اسلامی یکساله نمی‌شد

  7. کاهش تعهدات برجامی از سوی ایران، ادامه تحریم آمریکا و انفعال اروپا/ سرانجام برجام چه خواهد شد؟

  8. مسکن در یک قدمی دلار قرار گرفت

  9. در سومین مناظره با تاجزاده/ زاکانی: هرگاه آمریکا به انسداد خورده، دوستان تاج‌زاده راه را باز کرده‌اند/ برادران خاتمی اول به توافق برسند، بعد سر مردم کلاه بگذارند

  10. سردار سلیمانی: شما آمریکایی‌ها ریاض و عربستان را زیر آتش قرار دادید+ فیلم

  11. دم خروس ماجرای نفتکش‌ها

  12. واکنش اصلاح‌طلبان به فراخوان قالیباف/ برکناری ۶۰ قاضی و یک پرسش از محسنی اژه‌ای/ نمره مردودی اصلاح‌طلبان در ماجرای نجفی

  13. ادامه «دورهمی» با مهران مدیری منتفی شد

  14. روحانی: طرف مقابل ما یک عده سیاستمدار کم‌تجربه هستند/ باید در برابر بدخواهان‌ ایستادگی کنیم

  15. وزیر نفت: شرایط امروز از دوران جنگ سخت‌تر است

  16. علت نجومی شدن دستمزد پزشکان، وکلا و دندانپزشکان چیست؟  

  17. واکنش سخنگوی وزارت خارجه آمریکا به تصمیم برجامی ایران

  18. توقیف اکران «ماهمه باهم هستیم» در کرمان

  19. پیکر محمد مرسی در شرق قاهره به خاک سپرده شد

  20. واریز ارقام نجومی از سوی متهمان بانک سرمایه به حساب زنان خانه‌دار

  21. تصاویر خشن ترین ورزش جهان  

  22. مکرون: تا 8 جولای فرصت داریم تا برای حفظ توافق هسته‌ای مذاکره کنیم

  23. همسان‌سازی حقوق کارکنان قراردادی و پیمانی در دستور کار دولت قرار دارد

  24. عیادت محمدرضا عارف از سلطان/عکس  

  25. مجمع وزیران ادوار؛ اجتماع وزرا و معاونین چپ و راست  

پربحث‌های هفته

  1. شناسايي ضاربان بانوي آمر به معروف در رشت  

  2. روزی که ژاپنی‌ها به ایرانی‌ها حسرت زیادی خوردند!

  3. ادعای وطن‌دوستی رامبد با سفر به کانادا برای تولد فرزند!

  4. رئیس انجمن خودروسازان: قیمت تمام شده پراید ۳۹ میلیون‌تومان است

  5. پرستو یا آشیانه!؟

  6. آمريكا ديگر چيز چنداني در چنته ندارد كه تاكنون نشان نداده باشد

  7. آقای روحانی، حالا وقت تعویض طلایی است

  8. آیا به افراد مشهور و سلبریتی‌ها بدهکاریم؟

  9. روحانی: فشار آمریکا علیه ملت ایران، تخلیه خواهد شد/ ملت نسبت به یکسال گذشته آرامش بیشتری دارد/ بدخواهان را مجبور می‌کنیم اشتباه خود را بپذیرند

  10. رهبر انقلاب: ترامپ را شایسته مبادله پیام نمی‌دانم و با آمریکا مذاکره نخواهیم کرد/ ترامپ بعد از بازگشت از ژاپن، پتروشیمی ایران را تحریم کرد آیا این پیام صداقت است؟

  11. آلمان: سقوط برجام به منزله بازگشت همه تحریم‎ها است

  12. قالیباف در پیامی به جوانان: اگر به میدان انتخابات نیایید، در برهمان پاشنه خواهد چرخید/ نباید منتظر دستور از بالا به پایین باشیم

  13. مسافر جنجالی اسنپ : با میل خودم توییت عذرخواهی را زدم

  14. قوه قضائیه درباره قتل علیرضا شیرمحمدعلی شفاف سازی کند+ اطلاعیه سازمان زندان‌ها

  15. مجلسی این‌چنینم آرزوست

  16. چرا برخی فکر می‌کنند زبان دیپلماتیک یعنی انفعال ؟ / آقای ظریف مچکریم!

  17. آگهی هم‌خانه خانم مجرد!  

  18. نگاهی به مرگ محمد مرسی

  19. دیدار رهبری و نخست‌وزیر ژاپن؛ ۶ درخواست و ۶ پاسخ

  20. تجمع دانشجویان مقابل سفارت انگلیس   

  21. چگونگی عملکرد پلیس راهور در مواجهه با کشف حجاب در خودرو

  22. شعار انتخاباتی قالیباف/ علی مطهری و فریب مردم/ روایت باهنر از افطاری با حضور احمدی نژاد و ناطق نوری

  23. آقای نخست‌وزیر! چطور به جنایتکار جنگی اعتماد می‌کنید؟

  24. ۹ روز تا حذف طرح «زوج‌ وفرد» در پایتخت/ همه‌ چیز در مورد طرح جایگزین

  25. تصویری دیده نشده از بشار اسد  

آخرین عناوین