«عنصر نامطلوب»؛ رژیس دبره؛ ترجمه نادر هدی؛ فرهنگ نشر نو انقلاب، مبارزه و اشرافیت زیرزمین

آرش محسنی،   3980231078 ۲ نظر، ۰ در صف انتشار و ۰ تکراری یا غیرقابل انتشار
انقلاب، مبارزه و اشرافیت زیرزمین

رمان عنصر نامطلوب یکی از چهار کتابی است که دبره پس از سیر در جامعه‌ی ملتهب امریکای لاتین و تجربه‌ی نزدیک انقلاب، همنشینی با رزمندگان جنبش چپ و در راس آن‌ها فیدل کاسترو و چه‌گوارا نوشته است

«عنصر نامطلوب»

نویسنده: رژیس دبره

مترجم: نادر هدی

ناشر: نشر نو؛ چاپ اول ۱۳۹۷

۲۸۸ صفحه، ۳۶۰۰۰ تومان

 

*****

 

«عنصر نامطلوب» واپسین نوشته‌ی «رژیس دبره» درباره‌ی آن چیزی است که خود او «تجربه‌ی لاتینی‌»اش می‌خواند. نشر نو پس از ۳۴ سال دوباره‌ این کتاب مهم و ارزشمند را به ترجمه‌ی نادر هدی روانه‌ی بازار نشر کرده و در مدت زمان کوتاهی به چاپ سوم رسیده است.

 

رمان عنصر نامطلوب یکی از چهار کتابی است که دبره پس از سیر در جامعه‌ی ملتهب امریکای لاتین و تجربه‌ی نزدیک انقلاب، همنشینی با رزمندگان جنبش چپ و در راس آن‌ها فیدل کاسترو و چه‌گوارا نوشته است. کتاب دبره یک سند تاریخی مهم از دوران انقلاب در کوباست و با این‌که اطلاعات تاریخی و حوادث مهم آن در بستری داستانی اتفاق می‌افتد اما دارای تمام آن خصوصیاتی است که رمان‌های سیاسی-تاریخی دارند. با این‌همه ساده‌انگارانه است اگر عنصر نامطلوب را به قطعیت در دسته‌ی آثار داستانی و رمان قرار دهیم. واپسین تجربه‌ی لاتینی رژیس دبره لایه‌شکافی نوعی از زندگی است که در بطن انقلاب جریان دارد و با این‌که از جنس و بافت همان زندگی روزمره است اما به طور قطع با آن‌ تفاوت‌هایی اساسی دارد. دبره کتابش را با جملاتی سهمگین در باب «اشرافیت زیرزمینی» آغاز کرده است:

«جنبش زیرزمینی اشرافیت خودش را دارد. اشرافیت غایب. برجسته‌ترین مقام در این اشرافیت با کشته‌شدن و اعدام به دست می‌آید. اسم و وجنات این اشراف زیرزمینی بعد از مرگ‌شان آشکار می‌شود و بر خلاف طبقه‌ی مبتذل وزرا و سران دولت، برجستگان این ارتش مخفی، پس از کشته‌شدن پا به عرصه‌ی وجود می‌گذارند. سیاست‌بازان با حضور در صحنه‌ می‌درخشند و با ترک آن فراموش می‌شوند ولی اشراف زیرزمینی یک‌راست از گمنامی به جاودانگی می‌رسند. از هنرمندان که بگذریم، انقلابیون حرفه‌ای تنها گروه از افراد حرفه‌ای‌اند که پس از یک عمر تلاش، شخصیت واقعی‌شان هم‌زمان با تشییع جنازه‌شان متجلی می‌گردد.»

 

هنر دبره در به هم‌آمیختن مظاهر متنوع مبارزه برای آزادی در یک اثر و یک ساختار واحد است. شخصیت‌های عنصر نامطلوب با این‌که همگی برای یک آرمان مشخص تلاش می‌کنند و هرکدام به شکلی مرموز در تکاپوی دست‌یافتن به اشرافیت زیرزمینی، قهرمانی و جاودانگی مورد بحث کتاب‌اند، در همان حال برای آرمان‌های کوچک، نوستالژی و حتا کودکی بر بادرفته می‌جنگند. آن‌ها هرکدام به سادگی پاسدار دژ‌های بی‌نگاهبانی هستند که در هرکدام از آن‌ها بخشی از هویت‌شان در قالب خانواده، پدر، مادر، مدرسه و خاطرات زندگی گذشته به جا مانده است. در عین حال قهرمانی چون «فرانک» با تمام وجود برای دفاع از آرمان‌شهری مارکسیستی می‌جنگد. آرمان‌شهری که برای این سرگشته‌ی اروپایی راه‌گم‌کرده در کودکی در ایمان به مسیحیت جلوه کرده و اکنون مرزهای معصومیت کودکانه را به دنبال خیزش‌های آزادی‌خواهانه‌ی چپ درنوردیده است. فرانک به نوعی می‌تواند تجلی سایه‌هایی از خود دبره و انعکاس زندگی پرماجرای خود او باشد.

 

عنصر نامطلوب تنها اثری ستایش‌آمیز و پرشور در باب مبارزه و انقلاب نیست، بلکه می‌توان در جای‌جای این رمان سترگ بخش‌های پنهان زندگی در سایه‌ی انقلاب و خیزش‌های اجتماعی را نیز دید. در حقیقت دبره در قالب نگاه فرانک اغلب با دیده‌ی تردید به این حرکت‌ها نیز می‌نگرد و به نیکی در می‌یابد که چطور جنبشی آزادی‌خواهانه می‌تواند آزادی افرادش را محدود کند و یا به گفته‌ی خود او؛ آن‌ها را مصرف کند. سوال اساسی فرانک از خود و خواننده‌اش این است که پس زندگی چه می‌شود و انسانی که قربانی می‌شود چطور می‌تواند در عدم به آرمان‌شهر و بهشت اجتماعی موعود و مورد نظرش دست پیدا کند؟ تردید همواره چون سایه‌ای فرانک و روایت عنصر نامطلوب را دنبال می‌کند و همین نکته رمان دبره را از آثار داستانی مشابه که با ایده‌آل‌گرایی مفرط یا سمبولیسم از کار افتاده شکل گرفته‌اند، متمایز می‌کند. دبره از زبان فرانک می‌گوید: «امروزه، انقلابی‌بودن به معنی مطلق‌کردن انقلاب نیست، ولی درعین‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌حال، کسی نمی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تواند ادعای انقلابی‌بودن بکند مگر این‌که بالاخره روزی، یا سه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌چهار گلادیاتور بکشد و یا با شیران صحنه‌ی نمایش دست‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌وپنجه نرم کند. شکاکیون هرگز شهدای خوبی نبودند- گلادیاتورهای خوبی هم نبودند. ولی هر کمونیستی که امروزه هیچ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گونه شک و تردید راجع به کمونیسم نداشته باشد، دیوانه‌ی خطرناکی است.»

 

رژیس دبره فیلسوف و روزنامه‌نگار فرانسوی متولد دوم سپتامبر ۱۹۴۰ در بیست و پنج‌‌سالگی با انتشار کتاب «انقلاب در انقلاب؟» به شهرت رسید و می‌توان گفت او با این کتاب ره صدساله را یک‌شبه پیمود.  ترجمه‌ی انگلیسی و اسپانیولی کتاب او در شمارگانی سرسام‌آور کشورهای بسیاری را درنوردید و به مانیفستی برای راه چه‌گوارا مبدل شد. رژیس مدت کوتاهی در دانشگاه هاوانا تدریس کرد. او از این فرصت نهایت استفاده را برد و با رجال جنبش‌های چریکی و در صدر آن‌ها فیدل کاسترو هم‌نشین شد. حاصل این دوره و برداشت دبره از خط جدید انقلاب در کتاب «جنگ چریکی چه» انعکاس پیدا کرد و در آن تز «کانون‌های چریکی» و دورنمای جنگ چریکی در امریکای لاتین مطرح شد. دبره مدت زمانی در امریکای لاتین سیر کرد و با مسائل و ویژگی‌های این قاره و سران احزاب سیاسی و رهبران چریکی در آن مرز و بودم از نزدیک آشنا شد. حاصل تجربیات دبره در این دوره‌ی گشت و بررسی، کتاب «انقلاب شیلی» بود که در آن دبره با هوشیاری شکست جنبش چپ در شیلی را پیش‌بینی کرد.

 

رژیس دبره در سال ۱۳۵۷ هم‌زمان با انقلاب ایران و با ترجمه‌ی کتاب «انقلاب در انقلاب؟» (علی مقامی) به خوانندگان فارسی‌زبان معرفی شد. از آن پس کتاب‌های «سوسیالیسم در شیلی (گفتگو با آلنده)» به ترجمه‌ی مرتضی اسعدی، «از غرب چه مانده است؟» به ترجمه‌ی عبدالحسین نیک‌مهر، «نقد سلاح» به ترجمه‌ی امین لاهیجی و «تجربه‌ی شیلی» به ترجمه‌ی سهراب معینی به فارسی برگردانده شده است.

عناوین مرتبط

دیدگاه کاربران

ناشناس۹۱۵۷۳۸۱۱:۰۶:۱۵ ۱۳۹۸/۲/۳۱
معلوم است ترجمه مزخرفی دارد چون رژی را رژیس ترجمه کرده در حالی که در زبان فرانسه آخرین حرف اگر بعد از آن حرف صدا دار نباشد خوانده نمیشود! این شخص هم کاملا شناخته شده است: رژی دبره
ناشناس۹۱۷۳۹۲۱۲:۵۱:۰۲ ۱۳۹۸/۳/۱
اتفاقا ترجمه بسیار خوبی هم هست از روی ترجمه نام یک نویسنده که گاهی سلیقه ای هم هست نمی توان روی کل کار نظر داد

پربحث‌های اخیر

  1. ماجرای دستگیری برادرزاده سلحشوری چیست؟

  2. چرا باور نمی‌کنیم دختر وزیر ۵ سال بیکار بوده است؟

  3. حکم اعدام محمدعلی نجفی باطل شد

  4. سلحشوری، دختر آبی و شایعه «برادرزاده ماساژور»! / خطایی که به نفع حریف تمام شد

  5. راهروهای سازمان ملل و ظریف‌کاری‌ هیئت ایرانی/ سفر روحانی به آمریکا با دستانی پُر

  6. تصاویری از تاسیسات نفتی آسیب دیده آرامکو عربستان   

  7. فرد آزاد دهنده حیوان در بهشهر شناسایی شد

  8. دستور فوری ریاست جمهوری در خصوص هپکو

  9. یک قصه تکراری: کارگر حقوق ندارد

  10. فیلم منتشر نشده از رژه خونین اهواز  

  11. تمسخر ترامپ توسط مجری سرشناس آمریکایی به خاطر تهدید ایران  

  12. قیمت روپوش مدارس: ۱۷۵ هزار تومان/ رئیس اتحادیه خیاطان: منصفانه است!

  13. یک نماینده: حقوق‌مان از ۵ تا ۸ میلیون تومان است

  14. مطهری: شفافیت آرا برای همه نمایندگان مناسب نیست چون مورد آزار گروه‌های فشار قرار می‌گیرند

  15. خاله بازی توئیتری سلبریتی‌ها/ دعوای افشار و آهنگرانی بالا گرفت؟

  16. نظر ۲۹۰ نماینده مجلس درباره شفافیت آرا چیست؟ + جدول

  17. نوآوری‌های دستورالعمل رئیسی/ آیا جمعیت زندانیان کاهش می‌یابد؟

  18. سياسيون! لطفا اميد مردم به مبارزه با فساد را از بين نبريد

  19. آمریکا ویزای چندین دانشجوی ایرانی را لغو کرد

  20. ادعاهای پسر پادشاه عربستان علیه ایران

  21. محسنی اژه‌ای: باید با کسانی که به خاطر جیب خود به مردم ظلم می‌کنند مبارزه کرد

  22. ادعای ترامپ: می‌توانم دستور دهم به ۱۵ نقطه در ایران حمله کنیم

  23. زندگی ۴۰ میلیون ایرانی به تامین اجتماعی گره خورده است

  24. حناچی: گزارشی درباره حذف عنوان شهید به دست‌مان نرسیده است

  25. انتقاد شدید کارگردان فیلم رستاخیز از دولت  

پربحث‌های دیروز

  1. ماجرای دستگیری برادرزاده سلحشوری چیست؟

  2. چرا باور نمی‌کنیم دختر وزیر ۵ سال بیکار بوده است؟

  3. حکم اعدام محمدعلی نجفی باطل شد

  4. سلحشوری، دختر آبی و شایعه «برادرزاده ماساژور»! / خطایی که به نفع حریف تمام شد

  5. راهروهای سازمان ملل و ظریف‌کاری‌ هیئت ایرانی/ سفر روحانی به آمریکا با دستانی پُر

  6. بهزاد نبوی: نگران نفوذ در رده‌های بالای نظام هستم/ شعار اصلاح طلبی انحصاری نیست/ضرورت جریان سوم را قبول ندارم/ اصلاح طلبان و اصول گرایان خودشان را اصلاح کنند

  7. تصاویری از تاسیسات نفتی آسیب دیده آرامکو عربستان   

  8. فرد آزاد دهنده حیوان در بهشهر شناسایی شد

  9. دستور فوری ریاست جمهوری در خصوص هپکو

  10. یک قصه تکراری: کارگر حقوق ندارد

  11. فیلم منتشر نشده از رژه خونین اهواز  

  12. تمسخر ترامپ توسط مجری سرشناس آمریکایی به خاطر تهدید ایران  

  13. قیمت روپوش مدارس: ۱۷۵ هزار تومان/ رئیس اتحادیه خیاطان: منصفانه است!

  14. یک نماینده: حقوق‌مان از ۵ تا ۸ میلیون تومان است

  15. مطهری: شفافیت آرا برای همه نمایندگان مناسب نیست چون مورد آزار گروه‌های فشار قرار می‌گیرند

  16. خاله بازی توئیتری سلبریتی‌ها/ دعوای افشار و آهنگرانی بالا گرفت؟

  17. نظر ۲۹۰ نماینده مجلس درباره شفافیت آرا چیست؟ + جدول

  18. نوآوری‌های دستورالعمل رئیسی/ آیا جمعیت زندانیان کاهش می‌یابد؟

  19. سياسيون! لطفا اميد مردم به مبارزه با فساد را از بين نبريد

  20. آمریکا ویزای چندین دانشجوی ایرانی را لغو کرد

  21. ادعاهای پسر پادشاه عربستان علیه ایران

  22. محسنی اژه‌ای: باید با کسانی که به خاطر جیب خود به مردم ظلم می‌کنند مبارزه کرد

  23. چرا برخی پایان «هیولا» را دوست نداشتند؟

  24. روستای هنرمندان مجسمه‌ساز  

  25. ادعای ترامپ: می‌توانم دستور دهم به ۱۵ نقطه در ایران حمله کنیم

پربحث‌های هفته

  1. پناهیان و ماجرای بنشین و بفرما و بتمرگ!...

  2. ایران باید فورا از برجام و NPT خارج شود

  3. یک عکس؛‌ یک شرح | یقه‌های سفید در پوشش چادر سیاه؟!

  4. ویدئویی تکان دهنده از حیوان‌آزاری در مازندران  

  5. ورزشگاه برای زنان یا زنان برای ورزشگاه؟!

  6. منع مذاکره مجدد؛ پر بسامدترین تاکید رهبر انقلاب

  7. در باب اپوزیسیون‌نمایی مسئولان!...

  8. تردد خودروهای پلاک شهرستان در تهران سهیمه‌بندی شود/ غیر تهرانی‌ها عامل نیمی از ترافیک پایتخت

  9. آیا مدارک سعودی زمینه حمله به ایران را فراهم می کند؟

  10. وزیر راه: دست‌های ضدانقلاب در بازار مسکن قیمت‌ها را افزایش داد!

  11. احمد توکلی: باید یک نهاد مستقل برای مبارزه با فساد تشکیل شود/ فساد شکل گرفته سازمان یافته است

  12. نماینده اصلاح‌طلب مجلس: با کمپین شفافیت آراء مخالفم

  13. رهبر انقلاب: مذاکره یعنی نمایش موفقیت آمریکا/ فشار حداکثری در مقابل ملت ایران پشیزی نمی‌ارزد/ نباید کارهای کشور را به نشست و برخاست با دیگران موکول کرد

  14. آخرین تصویر علیرضا فغانی قبل از ترک‌ ایران  

  15. خوش رقصی فرانسه با شاباش های ایرانی!...

  16. مشروح جلسه دادگاه شبنم نعمت‌زاده/ فعالیت غیرقانونی و کسب ۱۸۰۰ میلیارد مال نامشروع/ ماجرای بدهی ۱۰۰ میلیاردی به شستا

  17. رخصت ولی الله سیف برای ورود به گود «زورخانه»

  18. یک شبه "۷۰۰۰۰ پزشک" به آمار پزشکان اضافه شد!

  19. خداحافظی غم‌انگیز با علیرضا فغانی

  20. حمله به آرامکو و مرزهای قدرت آمریکا

  21. دفاعیات نعمت‌زاده: پدرم وزیر بود اما ۵ سال بیکار بودم/ کاملا قانونمند کار کرده‌ام/ اتهام اکتسابی را قبول ندارم

  22. آتلانتیک: هفت پرسشی که باید پیش از هرگونه حمله به ایران، به آن پاسخ داد

  23. وزیر کشور: ۱۰ درصد جامعه به حجاب بی‌توجه هستند/ باید از دو قطبی شدن موضوع حجاب پرهیز شود

  24. واکنش بنیاد شهید به حذف شهید از خیابان‌های تهران

  25. زخم هاي کارگران را درمان کنیم تا مگس روی آن ننشیند...

آخرین عناوین