فرشاد مومنی: بازنده اصلی افزایش نرخ ارز خود دولت است

گروه اقتصادی الف،   3971029068
فرشاد مومنی: بازنده اصلی افزایش نرخ ارز خود دولت است

مومنی اظهار داشت: اسناد رسمی حکایت از این دارد که هر بار دولت بخواهد از طریق گران‌فروشی ارز برای خود درآمد کسب کند به ازای هر واحد درآمد بیش از ۲.۵ برابر بر هزینه‌های دولت افزوده می‌شود.

به گزارش ایلنا، فرشاد مومنی در نشست هفتگی موسسه دین و اقتصاد با موضوع «چرخه‌های شوم تاریخ و توسعه‌نیافتگی در ایران» گفت: در واقع مراجعه به تاریخ این امکان را فراهم می‌کند تا ایده‌های محوری برای درک منشا اصلی گرفتاری‌های کشور را شناسائی کرده و  در ادامه این تلاش، باید مابه‌ازای امروزی ریشه‌های توسعه نیافتگی را در ایران جستجو کنیم. بدون تردید مسائل بنیادی مربوط به توسعه‌نیافتگی در ایران شکل تاریخی خود را حفظ کرده است و در عین حال به اعتبار پیدایش نفت، ماجرای نظام تصمیم گیری و تخصیص‌ منابع یک جایگاه  بسیار مهم‌تری را پیاده کرده است، بویژه به اعتبار شرایط نفتی در ایران نوعی تمرکز کم‌سابقه در فرآیندهای تصمیم‌گیری و تخصیص‌ منابع پیدا شده است.

وی ادامه داد: به عنوان هدیه این جلسه به نظام تصمیم‌گیری و تخصیص‌ منابع، یک خطر بزرگ را که به شکل استمرار دوره‌های توسعه نیافتگی به خاطر مجموعه‌ای از بی‌دقتی‌ها در شناخت عالمانه و روش‌مند مسایل پیش می‌آید را برجسته می‌کنم و این هدیه شکل و شمایل هشدار دارد، با کمال تاسف با وجود اینکه یک وفاق جمعی در نظام تصمیم‌گیری در مورد شرایط خطیر و حاد کشور وجود دارد اما عملاً  ما در جلسات گذشته به عنوان خطر بزرگ مطرح می‌کردیم و هر روز مشاهده می‌شود که جلوه‌های جدیدتری در سطح نظام تصمیم‌گیری و تخصیص‌ منابع موضوعیت پیدا می‌کند.

مومنی یادآور شد: آنچه در دانش توسعه به عنوان دورهای باطل بازتولیدکننده مناسبات توسعه نیافتگی مطرح می‌شود، استاد فقید دکتر علی شریعتی در یکی از آثار خود با عنوان «دیالکتیک سوردل» به شکل لطیفی مطرح کرده است. سوردل جامعه‌شناس فرانسوی بود که مرحوم دکتر شریعتی از آثار ایشان بهره می‌بردند. یکی از وجوه این موضوع این بود که آنهایی که از نظر اندیشه‌ای بلوغ فکری کامل ندارد معمولا در مواجه با بحران‌ها به عامل شکل‌دهنده بحران پناه می‌برند، مثلا هنگامی که مادر  فرزند خود را تنبیه می‌کند، فرزند در واکنش به این شرایط به دامن مادر پناه می‌برد، این مسئله قابل اعتنایی است که ریشه‌های به نسبت قدیمی تاریخی دارد و در شرایط کنونی رگه‌هایی از آن را در مورد مسایل مربوط به تحریم‌ها مشاهده می‌کنیم.

رییس موسسه دین و اقتصاد با اشاره به پناه بردن تعدادی از آزادی خواهان به سفارت انگلستان در جریان انقلاب مشروطه گفت: این افراد در آنجا بیانیه صادر کردند و پس از قسم خوردن به خون سیدالشهداء که هیچ نسبتی با سفارت انگلستان ندارد عنوان کردند که عمده مقصود آنها از این بست نشینی، تحصیل امنیت و اطمینان از آینده است تا از مال،جان، آبرو، شرف و ناموس‌مان در امان باشیم یعنی انقلاب مشروطه که یک کوشش توسعه طلبانه و برون‌رفت از دورهای باطل استبداد و استعمار پدید آورده، آنها را برمی‌انگیزد که این کار را انجام دهند و به تعبیری که بصورت مضمونی در آثار متفکران ما مطرح شده است این اقدام در واقع پناه بردن به جایی است که عامل اصلی تحمیل بلاتکلیفی‌های نظام‌وار و نهادمند و نیز انواع فلاکت های اقتصادی و اجتماعی و تحکیم مناسبات استبدادی بوده است.

مومنی متذکر شد: مهمترین نکته در شرایط کنونی ایران این است که تحت عنوان مواجه شدن با  تحریم‌ها، مشاهده می‌کنیم که در نظام تصمیم‌گیری و تخصیص‌ منابع  با ملاحظات خاص اقتصادسیاسی به شیوه‌های گوناگون برای نجات  از این آسیب پذیری شدید به برنامه تعدیل ساختاری پناه می‌برند. برنامه‌ای که حداقل در سه دهه اخیر بیشترین نقش را در نابسامان کردن اوضاع و احوال کنونی کشور داشته است و بنده چندین بار به  این پناه بردن، خطرناک بودن و بی منطق بودنش اشاره کرده‌ام.

 این اقتصاددان با شاره به تصمیم واردات بدون انتقال ارز گفت: در هفته گذشته مشاهده می‌شود که تحت عنوان دادن مجوز به واردات بدون انتقال ارز دوباره باب‌هایی باز می‌شود که در سه دهه اخیر تجربه شده است و کاملا محرز است که این در واقع اسم رمزی است تا برای کسانی خاص که حقوق عمومی را به‌گونه‌ای به خارج منتقل کرده‌اند امتیازاتی قائل شود و  از دل این امتیازات گرهی از مشکلات اقتصادی گشوده شود.

وی افزود: متاسفانه بنده ظرفیت و بنیه کارشناسی بایسته و لازم را هیات وزیران مشاهده نمی‌کنم تا حداقل تجربه‌های بارها آزمایش شده در سه دهه گذشته را در نظر بگیرند، به‌طوریکه حتی عنوان واردات بدون انتقال ارز برای اهل خرد و دانایی به اندازه کافی عبرت آموز است اما اینکه چه ماجراهایی است که موضوعی که چند بار آزموده شده و هزینه‌های غیرمتعارف به تولیدکنندگان و عامه مردم تحمیل کرده، دوباره اصرار دارند در همان مسیر از نو تجربه شود و این مایه تعجب و شگفتی است.

مومنی در مورد تاثیرات افزایش نرخ ارز  بر هزینه های دولت گفت: مساله مهم دیگر که زمزمه‌های آن حتی از مرکز پژوهش‌های مجلس شنیده می‌شود این است که تحت این عنوان که تعلق گرفتن ارزهای ۴۲۰۰ تومانی به کالاهای اساسی به واسطه بحرانی که کشور در زمینه ناهنجاری مربوط به فساد، قیمت‌گذاری دلبخواه بازیگران و فقدان نظارت کافی پدیدار شده است اینها را برانگیخته تا تحت این جذابه که اگر قیمت کالاهای اساسی هم متناسب با نرخ نیما تخصص یابند مثلا بیش از ۵۰ هزار میلیارد تومان درآمد برای کشور ایجاد می‌شود در واقع دوباره می‌خواهند موج بسیار خطرناک رکود تورمی را به ایران تحمیل کنند و بنده گوشزد کرده‌ام که کسانی به شکل‌های گوناگون نظام تصمیم‌گیری کشور را تحت تاثیر قرار می‌دهند تا به سمت نرخ‌های بالاتر حرکت شود.

وی تصریح کرد: بنده از نمایندگان مجلس خواستارم تا هوشمندانه با این موضوع برخورد کنند و حداقل به تجربه‌های سه دهه اخیر کشور نگاه کنند. اسناد رسمی حکایت از این دارد که هر بار دولت بخواهد از طریق گران‌فروشی ارز برای خود درآمد کسب کند به ازای هر واحد درآمد بیش از ۲.۵ برابر بر هزینه‌های دولت افزوده می‌شود. البته سیاست تورم‌زایی در یک اقتصاد سیاسی رانتی در ذات خود گستره و عمق فساد مالی را هم گسترش می‌دهد و باعث می‌شود تا همین خدمات دولت در سطح کم کیفیت ارایه شود و بنابر گواه تجربه‌های تاریخی کاملا مشهود است که بازنده اصلی سیاست‌های تضعیف ارزش پول ملی و اتخاذ سیاست‌های تورم‌زا خود دولت است و واقعا نمی دانم این کار چند بار باید تکرار شود تا  یک سطوحی از یادگیری در نظام تصمیم گیری و تخصیص‌ منابع مشاهده شود.

این استاد دانشگاه تاکید کرد: چون این بار نیازهای حیاتی مردم مستقیما دستاویزی می‌شود تا از طریق فشارهای خردکننده درآمدزایی شود ما مشوقانه و صمیمانه‌ هشدار می‌دهیم که حرکت به سمت اینگونه سیاست‌ها در شرایط کنونی در واقع دعوت علنی مردم به واکنش‌های شدید است  و این به نفع و صلاح هیچ کس نیست.

مومنی با بیان اینکه در هر شوک قیمتی رانت‌های بزرگ خلق و افراد خاصی از آن برخوردار می‌شوند، گفت: اما آنچه به یقین وجود دارد این است که این شیوه اداره اقتصاد ملی نسبتی با مصالح توسعه کشور، دولت، تولیدکنندگان و عامه مردم ندارد و بنابراین چنین توصیه‌های را مشکوک، بحران‌ساز و خطرناک قلمداد می‌کنیم. 

وی افزود: متاسفانه در یکی از گزارش های مرکز پژوهش‌های مجلس که در زمینه بودجه تهیه شده گوشه چشم مثبتی به چنین سیاست‌های شده است و بسیار غم‌انگیز است. مرکز پژوهش‌های مجلس همانند نمایندگان باید منعکس‌کننده صدای مردم باشد نه صدای کسانی که از به فلاکت انداختن مردم سودهای رانتی غیرعادی کسب می‌کنند. این مساله به شکل‌های دیگر در مجموعه جهت‌گیری‌های نظام تصمیم گیری و تخصیص‌ منابع وجود دارد و این نشان دهنده آن است که واقعا باید فراخوان ملی داد تا کمک شود تا بنیه اندیشه‌ای نظام تصمیم گیری اقتصاد کشور ارتقاء یابد.

وی با اشاره به گزارش دکتر راغفر و سلطانی در مورد بودجه سال 98 گفت: در شورای عالی اقتصاد در مرداد ۹۷ در نظر گرفته شده است تحت عنوان اینکه اگر سود سهام به حساب سرمایه بنگاه‌ها بویژه شرکت‌های بورسی منتقل شود از مالیات معاف خواهند شد. این آقایان به خوبی و با جزییات نشان داده‌اند که این ایده نسبتی با شرایط موجود بخش بزرگی از شرکت‌های بورسی ما ندارد و خود نیروی محرکه رانت‌های بسیار شدید و آسیب‌زا برای نظام ملی است.

رییس موسسه دین و اقتصاد عنوان کرد: این مثال‌های روز در واقع منعکس‌کننده این واقعیت تلخ و غم‌انگیز است که چون ما تاریخ خود را به شکل بایسته نمی‌شناسیم دائماً در همان دام‌های می‌افتیم که در طول تاریخ بارها و بارها افتاده‌ایم و جامعه هزینه آن را باید پرداخت کرده است اما باز از طریق واسطه‌گری‌های مشکوک و اغواگری‌های خطرناک دوباره نظام تصمیم‌گیری را به آن سمت می‌کشانند.

عناوین مرتبط

پربحث‌های اخیر

  1. انتقاد تند نخبه جوان از وضع کشور در حضور رهبر انقلاب  

  2. ایران خودرو بر سر دوراهی فروپاشی یا تولید ناب

  3. ورود پلیس به ماجرای سگ کشی/برخورد با هر گونه حیوان آزاری

  4. نامه زاکانی به وزیر اطلاعات: فساد در کشور ماحصل بی توجهی مسئولان مرتبط است/ منتظرم در دادگاه روابط ناسالم و حقوق ضایع شده مردم را بیان کنم

  5. واکنش علی مطهری به ماجرای مازیار ابراهیمی

  6. تحلیل عباس عبدی از موضع گیری اخیر یزدی و آملی لاریجانی

  7. آسوشیتدپرس به نقل از کارشناسان: تحریم ها آمریکا را منزوی کرده است

  8. از تخلفات پسر یکی از مراجع تقلید تا تغییر چندین امام جمعه   

  9. با این قوانین، چند نفر حاضرند مسئولیت بپذیرند؟

  10. ارتش یمن پهپاد ساخت آمریکا را سرنگون کرد

  11. پاسخ شرکت بازرگانی پتروشیمی به نامه زاکانی

  12. لاریجانی: تحریم‌ها ایران را از برنامه‌های توسعه‌ای‌اش جلو انداخت/ما هیچ وقت دنبال جنگ نبودیم

  13. پزشکان را به کلاس دست‌فروشان بفرستید!

  14. تاکید رهبر انقلاب بر تامین عدالت و ریشه‌کن کردن فقر/ تولید داخلی، کلید حل مشکلات اقتصادی/با ولنگاری فرهنگی به‌شدت مخالفیم

  15. لایحه «اصلاح قانون پولی و بانکی کشور» به مجلس رفت

  16. عارف: آیه یاس خواندن و منفعل بودن چاره کار نیست

  17. امکان حضور بانوان در بازی‌های ملی در آزادی فراهم شد

  18. برایان هوک: آمریکا از «مکانیسم ماشه» برای احیای تحریم‌ها علیه ایران استفاده نمی‌کند

  19. مغولستان در قاب دوربین  

  20. آزادی نفتکش ایرانی سیلی محکمی به انگلیس و آمریکا بود  

  21. ترامپ: ایران، روسیه و پاکستان باید با داعش مبارزه کنند

  22. ادعای تازه دختر صدام در باره اسارتِ شهید تندگویان

  23. مالک نفتکش توقیف‌شده انگلیس با ظریف دیدار کرد

  24. انتقاد معاون اول قوه قضائیه از روند طولانی برخی ‌بازداشت‌ها‌

  25. پت شاپ شاپرک، کاملترین عرضه کننده غذا و محصولات جانبی نگهداری گربه ها

پربحث‌های دیروز

  1. انتقاد تند نخبه جوان از وضع کشور در حضور رهبر انقلاب  

  2. ایران خودرو بر سر دوراهی فروپاشی یا تولید ناب

  3. نکته‌ای در مورد مساله حجاب

  4. بازداشت پوری حسینی و شکست اختصاصی‌سازی اقتصاد

  5. ورود پلیس به ماجرای سگ کشی/برخورد با هر گونه حیوان آزاری

  6. نامه زاکانی به وزیر اطلاعات: فساد در کشور ماحصل بی توجهی مسئولان مرتبط است/ منتظرم در دادگاه روابط ناسالم و حقوق ضایع شده مردم را بیان کنم

  7. واکنش علی مطهری به ماجرای مازیار ابراهیمی

  8. پول‌های بزرگ کثیف چگونه در اقتصاد کشور جابجا می‌شوند؟

  9. تحلیل عباس عبدی از موضع گیری اخیر یزدی و آملی لاریجانی

  10. آسوشیتدپرس به نقل از کارشناسان: تحریم ها آمریکا را منزوی کرده است

  11. از تخلفات پسر یکی از مراجع تقلید تا تغییر چندین امام جمعه   

  12. با این قوانین، چند نفر حاضرند مسئولیت بپذیرند؟

  13. ارتش یمن پهپاد ساخت آمریکا را سرنگون کرد

  14. مهاجرت مستاجران از تهران/ کاهش 19 درصدی معاملات اجاره

  15. پاسخ شرکت بازرگانی پتروشیمی به نامه زاکانی

  16. لاریجانی: تحریم‌ها ایران را از برنامه‌های توسعه‌ای‌اش جلو انداخت/ما هیچ وقت دنبال جنگ نبودیم

  17. جانِ انجیر  

  18. پزشکان را به کلاس دست‌فروشان بفرستید!

  19. تاکید رهبر انقلاب بر تامین عدالت و ریشه‌کن کردن فقر/ تولید داخلی، کلید حل مشکلات اقتصادی/با ولنگاری فرهنگی به‌شدت مخالفیم

  20. لایحه «اصلاح قانون پولی و بانکی کشور» به مجلس رفت

  21. عارف: آیه یاس خواندن و منفعل بودن چاره کار نیست

  22. امکان حضور بانوان در بازی‌های ملی در آزادی فراهم شد

  23. برایان هوک: آمریکا از «مکانیسم ماشه» برای احیای تحریم‌ها علیه ایران استفاده نمی‌کند

  24. مغولستان در قاب دوربین  

  25. آزادی نفتکش ایرانی سیلی محکمی به انگلیس و آمریکا بود  

پربحث‌های هفته

  1. بالاخره در مساله حجاب چه کنیم؟

  2. تذکاری بر یک برداشت غلط از باوری درست درباره حکومت دینی

  3. ارتباط ازدواج و حجاب جوانان

  4. هشدار توکلی به مسئولان نظام درباره رشد حاشیه‌نشینی در کشور/ صدای «هل من ناصر» مستأجران و مستمندان را بشنویم

  5. پاسخ آملی لاریجانی به ادعاها و اتهامات اخیر/ از هیچ متخلف و فاسدی حمایت نکرده و نخواهم کرد/هیچگاه نگفته ام نجف می روم

  6. عراقچی: مداخله در بازار ارز با دستور رئیس‌جمهور انجام شد/ دولت وقوع بحران ارزی را باور نمی‌کرد/ تایید صلاحیت سالار آقاخانی توسط وزارت اطلاعات

  7. یکه زارع مدیرعامل ایران‌خودرو بازداشت شد

  8. توپی که پزشکان به زمین مشاغل دیگر می‌اندازند

  9. هزینه ۳ هزار میلیارد تومانی برای طراحی صندوق پژو ۲۰۶ / طراحی ۱۲۰ میلیارد تومانی سمند!

  10. صدور گواهینامه رانندگی موتور برای زنان از نگاه یک حقوقدان

  11. چرخش ظریفانه از برجام!...

  12. روحانی: اون ۹۸ که ما می‌خواستیم این ۹۸ نیست   

  13. نفتکش ایرانی در جبل الطارق با وجود مخالفت آمریکا آزاد شد

  14. واکنش‌ها به نامه‌ای که باید سربسته می‌ماند

  15. تصویر دیده نشده از دیوار کشی رئیسی  

  16. اینستاگرام چطور باعث "احمق‌پروری" در جامعه شده است؟

  17. واکنش احمد توکلی به اختلافات «آملی‌لاریجانی» و «یزدی»

  18. انتقاد تند نخبه جوان از وضع کشور در حضور رهبر انقلاب  

  19. واکنش‌ها به اظهارات منتسب به آیت‌الله یزدی/ سوال محمود صادقی درباره دلیل آزادی فرمانده عملیات ترور/دفاع یک اصلاح طلب از آیت‌الله مصباح یزدی

  20. اتاق رو به کعبه شبی ۳۰۰ میلیون تومان!

  21. اژه‌ای: ‌فردی توانسته با بهانه‌ای ‌۳۸هزار سکه خریداری کند/ عمده ذخایر طلای کشور به‌دست خودمان بر باد رفته

  22. برنج ایرانی به‌نسبت پارسال 100 درصد گران شد

  23. ایران خودرو بر سر دوراهی فروپاشی یا تولید ناب

  24. نکته‌ای در مورد مساله حجاب

  25. صدایش را در نیاورید، مصلحت نیست!

پربحث‌های دیروز

  1. ایران خودرو بر سر دوراهی فروپاشی یا تولید ناب

  2. بازداشت پوری حسینی و شکست اختصاصی‌سازی اقتصاد

  3. پول‌های بزرگ کثیف چگونه در اقتصاد کشور جابجا می‌شوند؟

  4. با این قوانین، چند نفر حاضرند مسئولیت بپذیرند؟

  5. مهاجرت مستاجران از تهران/ کاهش 19 درصدی معاملات اجاره

  6. تخلفات بزرگی در واگذاری "اردوگاه شهید باهنر" انجام شده است + جزییات

  7. نحوه پرداخت حقوق و مزایای کارکنان در سال جاری

  8. آغاز ثبت‌ نام مسکن دولتی از شهریور ماه

  9. حذف صفر از پول ملی در ترکیه چگونه انجام شد؟

  10. احداث ۲۰ هزار مسکن برنامه اقدام ملی با حضور روحانی آغاز می‌شود

  11. انتقال کالا از طریق بندر چابهار به 2 شرکت بزرگ دولتی ابلاغ شد

  12. گران‌فروشی بلیط هواپیما در شرکت‌های هواپیمایی  

  13. ثبات نسبی قیمت سکه و ارز + جدول

  14. ظرفیت تولید برق حرارتی 9000 مگاوات افزایش یافت

  15. ارسال پرونده تخلف ایران خودرو، سایپا و ۴ خودروساز دیگر به تعزیرات

  16. ورود و خروج چه میزان طلا توسط مسافر مجاز است؟

  17. وعده تولید پژو ۳۰۱ با ۸۰ درصد داخلی سازی/ افزایش سه برابری سهام ایران خودرو/ اُفت تولید سمند و رانا

  18. کارت‌های سوختی که محدود شدند

پربحث‌های هفته

  1. هشدار توکلی به مسئولان نظام درباره رشد حاشیه‌نشینی در کشور/ صدای «هل من ناصر» مستأجران و مستمندان را بشنویم

  2. عراقچی: مداخله در بازار ارز با دستور رئیس‌جمهور انجام شد/ دولت وقوع بحران ارزی را باور نمی‌کرد/ تایید صلاحیت سالار آقاخانی توسط وزارت اطلاعات

  3. یکه زارع مدیرعامل ایران‌خودرو بازداشت شد

  4. هزینه ۳ هزار میلیارد تومانی برای طراحی صندوق پژو ۲۰۶ / طراحی ۱۲۰ میلیارد تومانی سمند!

  5. برنج ایرانی به‌نسبت پارسال 100 درصد گران شد

  6. ایران خودرو بر سر دوراهی فروپاشی یا تولید ناب

  7. بازداشت پوری حسینی و شکست اختصاصی‌سازی اقتصاد

  8. ناکارآمدی طرح‌های حمایتی دولت در مسکن / به همه چیز فکر شده غیر از مشکل اصلی!

  9. استفاده از کارتخوان توسط پزشکان یک قانون است و باید اجرایی شود

  10. یکه زارع چرا برکنار شد؟

  11. آیا حذف پراید در شرایط فعلی شدنی است؟

  12. پول‌های بزرگ کثیف چگونه در اقتصاد کشور جابجا می‌شوند؟

  13. ملت منتظر گزارش خصوصی‌سازی

  14. پشت پرده خصوصی‌سازی‌ها با محاکمه علنی آشکار می‌شود

  15. حذف صفر از پول ملی علاج تورم نیست/ دولت با ارائه لایحه حذف ۴ صفر وقت مجلس را نگیرد

  16. راهزنی جدید آمریکا برای سرقت نفت ایران

  17. اعلام جزییات تازه از دلایل بازداشت پوری حسینی

  18. پارسایی: خودروسازها ناکارآمدی خود را در زمین تولید ملی می‌اندازند/ توضیح درباره هزینه طراحی صندوق ۲۰۶

  19. چراغ جادوی ۶۸ هزار میلیاردی وزارت نفت/ صندوق‌های نفت حیاط خلوت بازنشسته‌هاست؟

  20. به منظور صیانت از بیت‌المال؛ وزیر نفت بخشنامه تقویت پایش داخلی مالی را ابلاغ کرد

  21. با این قوانین، چند نفر حاضرند مسئولیت بپذیرند؟

  22. دستور رئیس جمهور برای انتشار حقوق مدیران

  23. دولت‌ها ؛ آینده فروشی و پیش‌خور کردن منابع نسل های بعد

  24. دولت فرصت «وزارت گردشگری» را از دست ندهد

  25. خط‌ونشان همتی برای بانک‌ها/ دوران تخطی از مقررات به‌سر آمد

آخرین عناوین