فرار یا فنای مغزها

علی قسام، گروه تعاملی الف،   3970614033
فرار یا فنای مغزها

یکی از مسائلی که چند صباحی پیش ورد زبان ها بود ولی حالا ظاهرا برای همه عادی شده پدیده مهاجرت نخبگان بود که به فرار مغزها معروف شده است.

نمی دانم اطلاق اصطلاح فرار مغزها به این پدیده از چه زمانی شروع شد ولی به شخصه این اصطلاح را نمی پسندم. چرا که تلویحا عاملیت پدیده را به مغزی که در حال فرار است منتسب می کند. حال آنکه محیطی که مهاجرت از آنجا شروع شده را باید عامل دانست. یا بهتر بگوییم فراری دادن مغزها.

به نظر میرسد فاصله محیط نظری یا همان مراکز آموزش عالی و محیط عملی یا همان صنعت و مراکز تولیدی و خدماتی اعم از دولتی یا خصوصی، هم از لحاظ سطح علمی و هم به لحاظ مسائل مبتلا بهی که در دو محیط جریان دارد، زیاد شده است. به بیان دیگر دانشگاه صرفنظر از اینکه تا چه حد موفق است، به مسائلی می پردازد که در سطح جهانی بعنوان مسائل حل نشده مطرح است. در حالیکه مسائل محیط اقتصادی، یا حداقل برداشتی که مدیران این محیط از مساله دارند، با آنچه در دانشگاه ها تولید می شود متفاوت است. لذا در بسیاری از زمینه ها آنچه نخبگان تراز اول دانشگاهی می توانند تولید کنند به درد محیط اقتصادی نمی خورد، نه به دلیل کیفیت بلکه به دلیل عدم تناسب با نیازمندی های محیط. در واقع محیط اقتصادی به دلایل مختلف، که از حوصله این مقال خارج است، به نخبه و آنچه وی عرضه می کند احساس نیاز نمی کند و با زبان بی زبانی به وی می گوید بود و نبود تو به حال ما فرق نخواهد داشت.

بگذارید برای روشن تر شدن مطلب مثالی انتزاعی و مبالغه آمیز بزنم. فرض کنید محیط اقتصادی کشور به مثابه فردی صاحب یک ماشین پیکان بنزینی مدل ۷۰ است. و نخبه محققی است در حال کار کردن روی بهینه سازی مصرف سوخت در آخرین مدل جت هواپیما. او پس از سال ها تحصیل و صرف هزینه در داخل کشور به سطحی رسیده که از لحاظ تئوری پاسخ مساله را می یابد و محصول خود را که همین یک نکته ی ظریف است عرضه می کند. به نظر شما آن راننده چه پاسخی در برابر محصول این نخبه خواهد داشت؟ اگر منصف باشد در بهترین حالت میگوید « دادش اگه بنزینی که ادعا میکنی واقعا تو این لکنته من هم جواب داد صد تومن گرونتر از بنزین معمولی ازت میخرم. حالا چون پسر خوبی هستی بیا یه دست به سر و روی ماشینم بکش، یه چند وقتیه ریپ میزنه ببین کجاش مشکل داره شاید از کاربراتورشه انعامت هم محفوظه ! ».

من در اینجا مسائل عمده دیگر را از قبیل عدم پرورش تدریجی و پلکانی نخبه ها و گردش نخبگانی، عدم ایجاد تعهد ذهنی و میل وطن دوستی، عدم وجود عدالت در دسترسی به فرصت ها و ده ها عامل دیگر که می تواند محرک مهاجرت نخبگان باشد مطرح نمی کنم. بلکه مقصود کلام این است که حتی در صورت رفع سایر مشکلات فوق الذکر باز هم ظرفیت اقتصادی و علمی محیط کسب و کار داخل توان جذب نخبگانی که در دانشگاه های ما تولید می شود و محصولاتشان را ندارد. به عبارت دیگر محیط علمی ما در حال تولید بهترین منابع انسانی متناسب با جوامع توسعه یافته است. فلذا بعید نیست اگر یک نخبه از خود بپرسد  فرار کنم و نمانم؟ یا بمانم و فنا شوم؟

پربحث‌های امروز

  1. دولت از تحریم صداوسیما به دلیل گاندو، عقب‌نشینی کرد یا تغییر تاکتیک داد؟

  2. ضرب شستی به گستاخی‌های تاریخی انگلیس

  3. غلامی: قطع بودجه صداوسیما به خاطر یک سریال رفتاری قجری است

  4. توانا بود هرکه با ما بود!

  5. رئیس دیوان محاسبات اعلام کرد: وقوع جرم در واگذاری ماشین سازی/ ۹۷ درصد مدیران پاک دست هستند

  6. فرمانده نیروی انتظامی: خودرو حریم خصوصی نیست و کشف حجاب در آن جرم است

  7. پرسش‌های خود را از رئیس اتحادیه مشاوران املاک کشور با «الف» در میان بگذارید

  8. تصویب طرحی در آمریکا برای مصادره دارایی‌های ایران

  9. هم‌نشینی عقرب و دانش‌آموز در مدرسه

  10. دلیل تحریم های خارجی و داخلی صدا و سیما چیست؟/ دیکتاتوری با حرکت انقلاب اسلامی تعارض دارد

  11. حذف یارانه‌ها آغاز شد؟

  12. توقیف یک کشتی ‌خارجی حامل سوخت قاچاق توسط سپاه پاسداران

  13. شایعه پناهنده شدن سعید معروف به آمریکا

  14. واکنش سازمان ملل به محدودیت دیپلمات‌های ایرانی در نیویورک

  15. اصلاح ساختار بودجه بدون اصلاح اقتصاد کشور معنا ندارد

  16. توقف شوک در بازار ارز

  17. پاسخ پزشکی قانونی به ادعای وکیل نجفی

  18. تازه ترین قیمت انواع خودرو داخلی در بازار

  19. تجمع اعتراضی مقابل سفارت نیجریه در حمایت از شیخ زکزاکی  

  20. ظریف در امریکا : با محدودیتها مشکلی ندارم  

  21. حقایقی از ماجرای ناپدید شدن غول نفتی ملکه در تنگه هرمز!

  22. ترامپ دوباره رییس جمهور می‌شود! نه؟

  23. روزنامه اصولگرا: با بدحجاب‌ها، دوستانه برخورد کنید

  24. یادگار مخروبه قاجاریه در بازار تهران  

  25. ریابکوف: ایجاد محدودیت برای دیپلمات‌های ایران توسط آمریکا، آزار سیاسی است

پربحث‌های دیروز

  1. روحانی بودجه صداوسیما را قطع کرد

  2. نجفی: اتهام قتل عمد را قبول ندارم/ نفهمیدم چه شد خشمگین شده و اسلحه را برداشتم/ من لفظ پرستو را به کار نبردم

  3. بودجه صدا و سیما قطع شد/ حمایت سعید جلیلی از وزیر دولت/ عباس عبدی: چرا خبر خودکشی نجفی منتشر نشد؟

  4. دستور عجیب رئیس جمهور به نوبخت/ تخصیص بودجه صدا و سیما در صورت صلاحدید نمایندگان دولت

  5. انصارالله، شکست عربستان در یمن و عقب نشینی ارزی امارات در مقابل ایران

  6. چرا محافظان ظریف همراه او به نیویورک نرفتند؟

  7. رئیس قوه قضائیه: ماموریتم در گام دوم انقلاب اجرای عدالت و مبارزه با فساد است/ گزارشگران فساد را مورد تشویق قرار می‌دهیم

  8. دلایل اصلی کاهش نرخ ارز در بازار چیست؟/ حباب در حال تخلیه است

  9. به نظر شما با حجاب کیست؟  

  10. کدام اصلاح‌طلبی؟ کدام اصول‌گرایی؟

  11. عابدینی‌: ایجاد محدودیت برای تردد خبرنگاران ایرانی در نیویورک نقض آشکار حقوق بین الملل است

  12. خانم چادری و آقای ریشوی پاساژ پروانه!

  13. ادامه سقوط طلا در بازار؛ قیمت سکه ۳میلیون و ۸۳۰هزار تومان شد + جدول

  14. آیا آملی لاریجانی موضع خود درباره «طبری» را اصلاح می‌کند؟

  15. نیم قرن از اولین سفر انسان به ماه گذشت  

  16. داستان غمبار «نفوذ» در ایران؛ از جدیدالاسلام‌ها تا فراماسونری/ وقتی برخی سفیران غربی از زبان هنرپیشه‌های ما حرف می زنند

  17. محدودیت تردد دیپلمات‌های ایرانی و خانواده‌هایشان در نیویورک

  18. افزایش هزینه ساخت یک مترمربع مسکن به ۳.۵ میلیون تومان

  19. نوبخت خبر داد: ایجاد ۹۸۸ هزار فرصت شغلی در سال جاری

  20. نمایندگان مجلس تا کجا مصونیت دارند؟

  21. صفر تا صد «توئیت‌های ۲۰ میلیونی» در نظام سلامت/ وزیر از کدام فساد حرف می‌زند؟

  22. دختر و داماد نجفی در دادگاه  

  23. افشاگری روزنامه گاردین درباره ارتباط "حلقه نزدیک" ترامپ با منافقین

  24. تک تیرانداز یمنی درحال شکار سعودی‌ها  

  25. مرغ به کانال ۱۴ هزارتومان پر کشید

پربحث‌های هفته

  1. روحانی بودجه صداوسیما را قطع کرد

  2. تلخنامه «برجام» به افسانهٔ اعتمادپذیری غرب پایان داد

  3. اگر قدرت در دستان نخبگان اصولگرا باشد، بازهم گاندو ساخته خواهد شد؟

  4. نامه احمد توکلی به رئیس قوه قضائیه درباره اقدام خلاف عرف دادستان تهران + جزئیات

  5. دولت از تحریم صداوسیما به دلیل گاندو، عقب‌نشینی کرد یا تغییر تاکتیک داد؟

  6. آقای مطهری! شفاف سخن بگویید و فرافکنی نکنید

  7. جنگنده کوثر، نتیجه‌ تحریم‌های جهانی علیه ایران+ تصاویر

  8. جنگنده قاهر ۳۱۳، یک پنهانکار از نوع ایرانی+ تصاویر

  9. ضرب شستی به گستاخی‌های تاریخی انگلیس

  10. واقعیت‌های دهشتناک جنگ با ایران از نگاه نشریه کنگره آمریکا/ هرگونه جنگ احتمالی برای منافع آمریکا ویرانگر خواهد بود

  11. تصاویری از ویلاهای لاکچری قلعه باستی هیلز  

  12. اینکه می‌گویند مسئله حجاب در قرآن نیامده، غلط است/با هنجارشکنان عفاف و حجاب چگونه برخورد کنیم؟

  13. غلامی: قطع بودجه صداوسیما به خاطر یک سریال رفتاری قجری است

  14. پاسخ مدیر روزنامه جوان به ادعاهای محمدرضا خاتمی

  15. نجفی: اتهام قتل عمد را قبول ندارم/ نفهمیدم چه شد خشمگین شده و اسلحه را برداشتم/ من لفظ پرستو را به کار نبردم

  16. متروهای کهنه و گرمای وحشتناک قطارها در ایتالیا/ در کشور برندها خبری از برند پوش‌ها نیست! + تصاویر

  17. توانا بود هرکه با ما بود!

  18. رئیس دیوان محاسبات اعلام کرد: وقوع جرم در واگذاری ماشین سازی/ ۹۷ درصد مدیران پاک دست هستند

  19. بی مهری دولت به رسانه ملی

  20. جهانگیری: هنر دیپلماسی ما آن بود که به توافقی بزرگ دست یافتیم تا دولت بعدی آمریکا بگوید که کلاه بر سرشان رفته است

  21. تسخیرکنندگان شهرک "باستی هیلز" را اعلام کنید

  22. روحانی: مردم مقاوم ایران مقابل تحریم‌ها ایستادگی کرده‌اند/ ناکارآمدی دولت در خدمت به مردم سخنی نارواست

  23. بودجه صدا و سیما قطع شد/ حمایت سعید جلیلی از وزیر دولت/ عباس عبدی: چرا خبر خودکشی نجفی منتشر نشد؟

  24. تردیدافکنی‌های رسانه‌ای در اجماع سیاسی علیه آمریکا

  25. وقتی «مداحی» به «شغل نان و آبدار» تبدیل می‌شود + تصاویر

آخرین عناوین