فرار یا فنای مغزها

علی قسام، گروه تعاملی الف،   3970614033
فرار یا فنای مغزها

یکی از مسائلی که چند صباحی پیش ورد زبان ها بود ولی حالا ظاهرا برای همه عادی شده پدیده مهاجرت نخبگان بود که به فرار مغزها معروف شده است.

نمی دانم اطلاق اصطلاح فرار مغزها به این پدیده از چه زمانی شروع شد ولی به شخصه این اصطلاح را نمی پسندم. چرا که تلویحا عاملیت پدیده را به مغزی که در حال فرار است منتسب می کند. حال آنکه محیطی که مهاجرت از آنجا شروع شده را باید عامل دانست. یا بهتر بگوییم فراری دادن مغزها.

به نظر میرسد فاصله محیط نظری یا همان مراکز آموزش عالی و محیط عملی یا همان صنعت و مراکز تولیدی و خدماتی اعم از دولتی یا خصوصی، هم از لحاظ سطح علمی و هم به لحاظ مسائل مبتلا بهی که در دو محیط جریان دارد، زیاد شده است. به بیان دیگر دانشگاه صرفنظر از اینکه تا چه حد موفق است، به مسائلی می پردازد که در سطح جهانی بعنوان مسائل حل نشده مطرح است. در حالیکه مسائل محیط اقتصادی، یا حداقل برداشتی که مدیران این محیط از مساله دارند، با آنچه در دانشگاه ها تولید می شود متفاوت است. لذا در بسیاری از زمینه ها آنچه نخبگان تراز اول دانشگاهی می توانند تولید کنند به درد محیط اقتصادی نمی خورد، نه به دلیل کیفیت بلکه به دلیل عدم تناسب با نیازمندی های محیط. در واقع محیط اقتصادی به دلایل مختلف، که از حوصله این مقال خارج است، به نخبه و آنچه وی عرضه می کند احساس نیاز نمی کند و با زبان بی زبانی به وی می گوید بود و نبود تو به حال ما فرق نخواهد داشت.

بگذارید برای روشن تر شدن مطلب مثالی انتزاعی و مبالغه آمیز بزنم. فرض کنید محیط اقتصادی کشور به مثابه فردی صاحب یک ماشین پیکان بنزینی مدل ۷۰ است. و نخبه محققی است در حال کار کردن روی بهینه سازی مصرف سوخت در آخرین مدل جت هواپیما. او پس از سال ها تحصیل و صرف هزینه در داخل کشور به سطحی رسیده که از لحاظ تئوری پاسخ مساله را می یابد و محصول خود را که همین یک نکته ی ظریف است عرضه می کند. به نظر شما آن راننده چه پاسخی در برابر محصول این نخبه خواهد داشت؟ اگر منصف باشد در بهترین حالت میگوید « دادش اگه بنزینی که ادعا میکنی واقعا تو این لکنته من هم جواب داد صد تومن گرونتر از بنزین معمولی ازت میخرم. حالا چون پسر خوبی هستی بیا یه دست به سر و روی ماشینم بکش، یه چند وقتیه ریپ میزنه ببین کجاش مشکل داره شاید از کاربراتورشه انعامت هم محفوظه ! ».

من در اینجا مسائل عمده دیگر را از قبیل عدم پرورش تدریجی و پلکانی نخبه ها و گردش نخبگانی، عدم ایجاد تعهد ذهنی و میل وطن دوستی، عدم وجود عدالت در دسترسی به فرصت ها و ده ها عامل دیگر که می تواند محرک مهاجرت نخبگان باشد مطرح نمی کنم. بلکه مقصود کلام این است که حتی در صورت رفع سایر مشکلات فوق الذکر باز هم ظرفیت اقتصادی و علمی محیط کسب و کار داخل توان جذب نخبگانی که در دانشگاه های ما تولید می شود و محصولاتشان را ندارد. به عبارت دیگر محیط علمی ما در حال تولید بهترین منابع انسانی متناسب با جوامع توسعه یافته است. فلذا بعید نیست اگر یک نخبه از خود بپرسد  فرار کنم و نمانم؟ یا بمانم و فنا شوم؟

پربحث‌های اخیر

  1. خودروهای فروش فوری بر مبنای نرخ روز بازار قیمت‌گذاری شد!

  2. تکمیل ظرفیت پیش‌فروش فوری پراید در ۴۵ دقیقه!  

  3. فریب‌های بزرگ برای غارت‌های بزرگ/ اصل ماجرا چیست؟

  4. لجن‌‌پراکنی بی‌‌بی‌‌سی فارسی صدای عطاالله مهاجرانی را هم درآورد  

  5. واکنش کاربران توییتر به سخنان رئیس جمهور در مورد قیمت‌ها/ آقای روحانی در حس مشکلات، همراه مردم باشید/ قصه پر غصه گوشت و کلید گمشده تدبیر

  6. قیمت امروز خودروها در بازار؛ پژو ۲۰۶ صندوق‌دار ۱۰۰ میلیون تومان شد + جدول

  7. معاونان شهردار تهران چقدر حقوق می‌گیرند + جدول

  8. رئیس سازمان بسیج مستضعفین: ایران کشور فقیری نیست

  9. سردار نقدی: وقتی ما خودمان اینطور خواسته‌ایم رهبری چه کند؟/ مفسدان دانه‌درشت با چراغ سبز دولت سازندگی به کشور بازگشتند/ یقین دارم که آینده ایران بسیار درخشان است

  10. اعتراف دولت به ناکارآمدی، سرمایه‌های اجتماعی را افزایش می‌دهد/ در بی‌ثابتی نرخ ارز، برخی انگل وار ثروتمند می‌شوند/ جامعه به ثبات، شفافیت، امنیت اقتصادی و رضایتمندی نیاز دارد

  11. ورود سربازان گمنام به مبارزه با فساد در لواسان  

  12. رئیس اداره اوقاف لواسان بازداشت شد

  13. دادگاه رسیدگی به اتهامات حسین فریدون برگزار شد + عکس

  14. صعود چشمگیر ایران در میان قوی‌ترین ارتش‌های جهان

  15. پزشکیان: درباره گرانی‌ها حق با مردم است اما در جنگ تمام عیار اقتصادی با آمریکا هستیم

  16. برای حمایت از افشاگران فساد چه باید کرد/ نقاط قوت و ضعف طرح تشویق مطلعین مفاسد اقتصادی

  17. شفافیت حقوق و سفرهای خارجی مدیران شهرداری تهران/ دادگاه برادر رئیس‌جمهور برگزار شد/ آیا طرح استیضاح رئیس‌جمهور عاقلانه است؟

  18. حادثه دلخراش از فرو رفتن میل‌گرد در بدن کارگر  

  19. مصرف روزانه ۸۷ میلیون لیتر بنزین در کشور

  20. پراید ارزان شد

  21. آقای جهانگیری دل تولیدکنندگان از سیاست‌های اقتصادی شما خون است/ استعفا شما بزرگ‌ترین خدمت است  

  22. در ماجرای پیش‌فروش پراید، چه کسی مقصر است؟

  23. دلیل افزایش قیمت دلار از نظر محسن رضایی  

  24. ۳۳ درصد مردان دهه شصت ازدواج نکرده‌اند + اینفوگرافیک  

  25. دلیل ترس دولت و اصلاح‌طلبان از قالیباف چیست؟  

پربحث‌های دیروز

  1. ازدواج موقت؛ چشم‌ها را باید شست...

  2. سخنان جالب ذوالنوری برای طرح عدم کفایت سیاسی رئیس جمهور/ مراجعه به نمایندگان شیعه، سنی، مسیحی، کلیمی، زرتشی، مستقل، اصولگرا، ولایی و امیدی برای امضاء

  3. خودروهای فروش فوری بر مبنای نرخ روز بازار قیمت‌گذاری شد!

  4. تکمیل ظرفیت پیش‌فروش فوری پراید در ۴۵ دقیقه!  

  5. فریب‌های بزرگ برای غارت‌های بزرگ/ اصل ماجرا چیست؟

  6. لجن‌‌پراکنی بی‌‌بی‌‌سی فارسی صدای عطاالله مهاجرانی را هم درآورد  

  7. واکنش کاربران توییتر به سخنان رئیس جمهور در مورد قیمت‌ها/ آقای روحانی در حس مشکلات، همراه مردم باشید/ قصه پر غصه گوشت و کلید گمشده تدبیر

  8. چرا دولت شکایت نمی‌کند؟

  9. قیمت امروز خودروها در بازار؛ پژو ۲۰۶ صندوق‌دار ۱۰۰ میلیون تومان شد + جدول

  10. معاونان شهردار تهران چقدر حقوق می‌گیرند + جدول

  11. رئیس سازمان بسیج مستضعفین: ایران کشور فقیری نیست

  12. سردار نقدی: وقتی ما خودمان اینطور خواسته‌ایم رهبری چه کند؟/ مفسدان دانه‌درشت با چراغ سبز دولت سازندگی به کشور بازگشتند/ یقین دارم که آینده ایران بسیار درخشان است

  13. اعتراف دولت به ناکارآمدی، سرمایه‌های اجتماعی را افزایش می‌دهد/ در بی‌ثابتی نرخ ارز، برخی انگل وار ثروتمند می‌شوند/ جامعه به ثبات، شفافیت، امنیت اقتصادی و رضایتمندی نیاز دارد

  14. ورود سربازان گمنام به مبارزه با فساد در لواسان  

  15. رئیس اداره اوقاف لواسان بازداشت شد

  16. همه خدعه‌های اروپا

  17. دادگاه رسیدگی به اتهامات حسین فریدون برگزار شد + عکس

  18. صعود چشمگیر ایران در میان قوی‌ترین ارتش‌های جهان

  19. پزشکیان: درباره گرانی‌ها حق با مردم است اما در جنگ تمام عیار اقتصادی با آمریکا هستیم

  20. برای حمایت از افشاگران فساد چه باید کرد/ نقاط قوت و ضعف طرح تشویق مطلعین مفاسد اقتصادی

  21. شفافیت حقوق و سفرهای خارجی مدیران شهرداری تهران/ دادگاه برادر رئیس‌جمهور برگزار شد/ آیا طرح استیضاح رئیس‌جمهور عاقلانه است؟

  22. حادثه دلخراش از فرو رفتن میل‌گرد در بدن کارگر  

  23. مصرف روزانه ۸۷ میلیون لیتر بنزین در کشور

  24. پراید ارزان شد

  25. آقای جهانگیری دل تولیدکنندگان از سیاست‌های اقتصادی شما خون است/ استعفا شما بزرگ‌ترین خدمت است  

پربحث‌های هفته

  1. طرح عدم کفایت و استیضاح روحانی کلید خورد + جزئیات

  2. ازدواج موقت؛ چشم‌ها را باید شست...

  3. خوارج عمانی در کنفرانس ورشو

  4. شاخ‌های محجبه یا وضعیت فکاهی ضد حجاب؟

  5. هرج‌ومرج در بازار خودرو و افزایش شوکه کننده قیمت‌ها/ چرا ترمز افزایش نرخ خودرو کشیده نمی‌شود؟/ عزیزی: آشفتگی بازار به علت سوء مدیریت خودروسازان است

  6. سخنان جالب ذوالنوری برای طرح عدم کفایت سیاسی رئیس جمهور/ مراجعه به نمایندگان شیعه، سنی، مسیحی، کلیمی، زرتشی، مستقل، اصولگرا، ولایی و امیدی برای امضاء

  7. اسامی 16 نماینده امضاء کننده طرح استیضاح و عدم کفایت رئیس جمهور

  8. برای این عکس شما تیتر بزنید   

  9. گردآورنده کتاب «فتنه تغلب» که روایت‌هایی از فتنه ۸۸ است، میهمان ویژه الف می‌شود/ سوالات خود را درباره این کتاب از او بپرسید

  10. شلیک هوایی، درگیری و کنده شدن درب ون گشت ارشاد در تهران

  11. تا کی بجای ازدواج، به جوان بگوئیم: دوغ بخور؟

  12. توکلی: مجمع تشخیص به دنبال کاهش فشار بر مردم است/ FATF، استقلال داخلی را از بین می برد

  13. احمد توکلی خطاب به نمایندگان مجلس و اعضای مجمع تشخیص مصلحت: فرمول تحقیرکننده اینستکس حتی نفت در برابر غذا هم نیست

  14. پراید ما یا پرادو رفیق ها و غرور بیجا

  15. آقای کریمی! برای اظهارنظر سیاسی هم آوایی با سالومه خانم «من و تو» کافی نیست  

  16. قیمت حاشیه بازار محصولات سایپا اعلام شد/ قیمت تندر ۹۳ میلیون تومان+جدول

  17. حمله تروریستی انتحاری به اتوبوس کارکنان سپاه در سیستان و بلوچستان/ تایید شهادت 27 نفر + اطلاعیه سپاه و عکس و فیلم

  18. افتخار نتانیاهو به تاریخ‌سازی و ایستادن در کنار سران کشورهای عربی/ آیا جنگی علیه ایران در راه است؟

  19. «رئیسی» به جای «آملی‌لاریجانی» سکان‌دار قوه قضائیه می‌شود

  20. تازه‌ترین قیمت خودرو/ افزایش ۱۰ میلیونی سمند؛ پراید ۱۱۱ به ۴۵ میلیون تومان رسید

  21. دنا ۱۵ میلیون تومان گران شد/ عبور پراید ۱۱۱ از ۴۳ میلیون تومان + جدول قیمت‌ها

  22. واعظی: مجمع لوایح مربوط به FATF را تصویب نکند باید نتیجه آن را بپذیرد/ اجلاس ورشو یک شوی تبلیغاتی است

  23. امام جمعه اهواز چرا به انگلیس سفر کرد؟  

  24. پوشش امنیتی هواپیمای بن سلمان با 6 جنگنده پاکستانی+ فیلم

  25. درباره تهدید مجمع تشخیص مصلحت نظام توسط محمود واعظی/ وقتی آقای رئیس دفتر فرافکنی می‌کند

آخرین عناوین