فرار یا فنای مغزها

علی قسام، گروه تعاملی الف،   3970614033
فرار یا فنای مغزها

یکی از مسائلی که چند صباحی پیش ورد زبان ها بود ولی حالا ظاهرا برای همه عادی شده پدیده مهاجرت نخبگان بود که به فرار مغزها معروف شده است.

نمی دانم اطلاق اصطلاح فرار مغزها به این پدیده از چه زمانی شروع شد ولی به شخصه این اصطلاح را نمی پسندم. چرا که تلویحا عاملیت پدیده را به مغزی که در حال فرار است منتسب می کند. حال آنکه محیطی که مهاجرت از آنجا شروع شده را باید عامل دانست. یا بهتر بگوییم فراری دادن مغزها.

به نظر میرسد فاصله محیط نظری یا همان مراکز آموزش عالی و محیط عملی یا همان صنعت و مراکز تولیدی و خدماتی اعم از دولتی یا خصوصی، هم از لحاظ سطح علمی و هم به لحاظ مسائل مبتلا بهی که در دو محیط جریان دارد، زیاد شده است. به بیان دیگر دانشگاه صرفنظر از اینکه تا چه حد موفق است، به مسائلی می پردازد که در سطح جهانی بعنوان مسائل حل نشده مطرح است. در حالیکه مسائل محیط اقتصادی، یا حداقل برداشتی که مدیران این محیط از مساله دارند، با آنچه در دانشگاه ها تولید می شود متفاوت است. لذا در بسیاری از زمینه ها آنچه نخبگان تراز اول دانشگاهی می توانند تولید کنند به درد محیط اقتصادی نمی خورد، نه به دلیل کیفیت بلکه به دلیل عدم تناسب با نیازمندی های محیط. در واقع محیط اقتصادی به دلایل مختلف، که از حوصله این مقال خارج است، به نخبه و آنچه وی عرضه می کند احساس نیاز نمی کند و با زبان بی زبانی به وی می گوید بود و نبود تو به حال ما فرق نخواهد داشت.

بگذارید برای روشن تر شدن مطلب مثالی انتزاعی و مبالغه آمیز بزنم. فرض کنید محیط اقتصادی کشور به مثابه فردی صاحب یک ماشین پیکان بنزینی مدل ۷۰ است. و نخبه محققی است در حال کار کردن روی بهینه سازی مصرف سوخت در آخرین مدل جت هواپیما. او پس از سال ها تحصیل و صرف هزینه در داخل کشور به سطحی رسیده که از لحاظ تئوری پاسخ مساله را می یابد و محصول خود را که همین یک نکته ی ظریف است عرضه می کند. به نظر شما آن راننده چه پاسخی در برابر محصول این نخبه خواهد داشت؟ اگر منصف باشد در بهترین حالت میگوید « دادش اگه بنزینی که ادعا میکنی واقعا تو این لکنته من هم جواب داد صد تومن گرونتر از بنزین معمولی ازت میخرم. حالا چون پسر خوبی هستی بیا یه دست به سر و روی ماشینم بکش، یه چند وقتیه ریپ میزنه ببین کجاش مشکل داره شاید از کاربراتورشه انعامت هم محفوظه ! ».

من در اینجا مسائل عمده دیگر را از قبیل عدم پرورش تدریجی و پلکانی نخبه ها و گردش نخبگانی، عدم ایجاد تعهد ذهنی و میل وطن دوستی، عدم وجود عدالت در دسترسی به فرصت ها و ده ها عامل دیگر که می تواند محرک مهاجرت نخبگان باشد مطرح نمی کنم. بلکه مقصود کلام این است که حتی در صورت رفع سایر مشکلات فوق الذکر باز هم ظرفیت اقتصادی و علمی محیط کسب و کار داخل توان جذب نخبگانی که در دانشگاه های ما تولید می شود و محصولاتشان را ندارد. به عبارت دیگر محیط علمی ما در حال تولید بهترین منابع انسانی متناسب با جوامع توسعه یافته است. فلذا بعید نیست اگر یک نخبه از خود بپرسد  فرار کنم و نمانم؟ یا بمانم و فنا شوم؟

پربحث‌های امروز

  1. سی ان ان: شکاف در ائتلاف امارات – عربستان، دردسر تازه دولت ترامپ

  2. انتقاد کاربران شبکه‌های اجتماعی نسبت به رفتار غیر متعارف جانسون در دیدار با مکرون

  3. مجوز تاسیس داروخانه به دیپلمه‌ها و بالاتر به شرطِ...

  4. داغی که ژاپن بر دل ایران گذاشت

  5. وجود ۱۲۰ گسل فعال در ایران

  6. جمالی: توقیف نفتکش به درخواست آمریکا بود/ ایران برنده فضای دیپلماسی شد

  7. شریعتمداری: نظام سلطه از تکثیر ما هراس دارد

  8. پنجعلی: پرسپولیس می تواند برای چهارمین بار هم قهرمان شود

  9. اشتغال مجدد مقرری بگیران بیمه بیکاری در دستور کار/ پرداخت ۶۷ درصد حقوق فرد بیکار از محل بیمه بیکاری

  10. ۲۰ درصد مردم انگلیس در فقر به سر می‌برند

  11. رویوران: امارات و عربستان بر سر یمن تبانی کردند/ تقسیم یمن خطرناک است

  12. رویوران: امارات و عربستان بر سر یمن تبانی کردند/ تقسیم یمن خطرناک است

  13. حذف چهار صفر از پول کشور ربطی به تورم ندارد

  14. چند هزار پزشک در ایران طبابت می کنند؟

  15. گروه های مافیایی پشت پرده مدیریت کودکان کار و خیابانی

  16. دریافت شهریه با ترفندی بنام «مدرسه الکترونیکی»

  17. آتش سوزی در جنگل‌های ارسباران  

  18. آمریکا: هدف از تحریم‌ها آوردن ایران به میز مذاکره است

  19. آمریکا: کمک به نفتکش ایران ممنوع است/کشتی‌رانی زیر ذره‌بین قرار دارد

  20. روس‌ها پدافند موشکی بومی ایران را به رخ اسرائیل کشیدند

  21. توطئه جدیدی از ضد انقلاب در مشهد خنثی شد

  22. برندگان نهایی «عصر جدید» انتخاب شدند/ «حماسه شن‌ها» فاتح قله استعداد‌ها

  23. ادامه لفاظی های نتانیاهو در خصوص ایران

  24. روسیه: اقدامات آمریکا دنیا را در آستانه رقابت تسلیحاتی قرار داده است

  25. لیگ برتر فوتبال در انتظار استقلالِ ایتالیایی و اولین دربی لیگ نوزدهم

پربحث‌های دیروز

  1. بازداشت دو نماینده مجلس به خاطر اخلال در بازار خودرو

  2. موضع‌گیری سخنگوی دولت و پرسش‌های بی جواب در پرونده مازیار ابراهیمی

  3. چند پرسش ساده از آقای احمد عراقچی

  4. هشدار نافرجام «ناو لینکلن» به ایران / آسیب به ۴ جنگنده اف‌۱۸

  5. ربیعی: کنترل بازار ارز خواست شورای‌عالی امنیت ملی و دستور رییس جمهوری بود

  6. زن برای کشتن شوهرش،پسر جوان را عاشق خود کرد

  7. روزنامه جمهوری اسلامی: نتایج کنکور امسال فاجعه است

  8. فجایع اقتصادی و راهبردی جنگ با ایران از نگاه نشریه وابسته به کنگره آمریکا

  9. قیمت بلیت های کنسرت مهران مدیری

  10. هیات نظارت درباره بازداشت ۲ نماینده و تخلفات آنها تصمیم‌گیری می‌کند

  11. شعبده بازهای معروف جهان چه می کنند؟ عصرجدید، چه چیزی نمایش می دهد؟

  12. «ناصر احمدی» گوینده برجسته خبر و دوبلاژ بامداد امروز درگذشت  

  13. سامانه باور ۳۷۳ قوی تر از s۳۰۰ روسیه  

  14. سامانه موشکی بُرد بلند باور ۳۷۳ رونمایی شد

  15. تبرئه از قصاص برای جوانی که دوستش را کشت/ قاتل: نیما مهدورالدم بود

  16. ظریف: اجازه نمی دهم یک قطره از آب خزر را از ما بگیرند

  17. توضیح سخنگوی دستگاه قضا درباره بازداشت ۲ نماینده مجلس

  18. تقلب در سیلوی دولتی؛ فضولات با گندم مخلوط می‌کردند و می‌فروختند

  19. آمریکا: گزینه توقیف نفتکش آدریان دریا را از روی میز برنمی‌داریم

  20. ثروت کاندیداهای ریاست جمهوری آمریکا چه قدر است؟

  21. تست سامانه باور ۳۷۳   

  22. پدافند رژیم صهیونیستی هواپیمای خودی را هدف گرفت

  23. باز هم خلاقیت چینی‌ها برای جذب گردشگر   

  24. بدبوترین شهر آمریکا کجاست؟  

  25. توضیحات ظریف درباره سفرش به پاریس

پربحث‌های هفته

  1. بالاخره در مساله حجاب چه کنیم؟

  2. تذکاری بر یک برداشت غلط از باوری درست درباره حکومت دینی

  3. ارتباط ازدواج و حجاب جوانان

  4. هشدار توکلی به مسئولان نظام درباره رشد حاشیه‌نشینی در کشور/ صدای «هل من ناصر» مستأجران و مستمندان را بشنویم

  5. بازداشت دو نماینده مجلس به خاطر اخلال در بازار خودرو

  6. پاسخ آملی لاریجانی به ادعاها و اتهامات اخیر/ از هیچ متخلف و فاسدی حمایت نکرده و نخواهم کرد/هیچگاه نگفته ام نجف می روم

  7. عراقچی: مداخله در بازار ارز با دستور رئیس‌جمهور انجام شد/ دولت وقوع بحران ارزی را باور نمی‌کرد/ تایید صلاحیت سالار آقاخانی توسط وزارت اطلاعات

  8. یکه زارع مدیرعامل ایران‌خودرو بازداشت شد

  9. توپی که پزشکان به زمین مشاغل دیگر می‌اندازند

  10. هزینه ۳ هزار میلیارد تومانی برای طراحی صندوق پژو ۲۰۶ / طراحی ۱۲۰ میلیارد تومانی سمند!

  11. موضع‌گیری سخنگوی دولت و پرسش‌های بی جواب در پرونده مازیار ابراهیمی

  12. صدور گواهینامه رانندگی موتور برای زنان از نگاه یک حقوقدان

  13. ایران خودرو بر سر دوراهی فروپاشی یا تولید ناب

  14. واکنش‌ها به نامه‌ای که باید سربسته می‌ماند

  15. تصویر دیده نشده از دیوار کشی رئیسی  

  16. اینستاگرام چطور باعث "احمق‌پروری" در جامعه شده است؟

  17. چند پرسش ساده از آقای احمد عراقچی

  18. واکنش احمد توکلی به اختلافات «آملی‌لاریجانی» و «یزدی»

  19. تکذیب استعفای جواد لاریجانی/ واکنش علی مطهری به ماجرای مازیار ابراهیمی/ تحلیل عباس عبدی از موضع‌گیری اخیر یزدی و آملی لاریجانی

  20. انتقاد تند نخبه جوان از وضع کشور در حضور رهبر انقلاب  

  21. واکنش‌ها به اظهارات منتسب به آیت‌الله یزدی/ سوال محمود صادقی درباره دلیل آزادی فرمانده عملیات ترور/دفاع یک اصلاح طلب از آیت‌الله مصباح یزدی

  22. بازداشت پوری حسینی و شکست اختصاصی‌سازی اقتصاد

  23. اژه‌ای: ‌فردی توانسته با بهانه‌ای ‌۳۸هزار سکه خریداری کند/ عمده ذخایر طلای کشور به‌دست خودمان بر باد رفته

  24. برنج ایرانی به‌نسبت پارسال 100 درصد گران شد

  25. هشدار نافرجام «ناو لینکلن» به ایران / آسیب به ۴ جنگنده اف‌۱۸

آخرین عناوین