اقتصاد مقاومتی و سازمان های بین المللی

سیدعلی ضیایی، گروه تعاملی الف،   3960929037
اقتصاد مقاومتی و سازمان های بین المللی


1- در روند جهانی شدن دنیای امروز، گفته می شود که هر کشوری برای داشتن یک سطح عادی و مطلوب از زندگی تقریباً می بایست عضو حدود 700 سازمان و نهاد بین المللی باشد زیرا این سازمان ها هستند که قواعد و مقررات مختلفی را برای ایجاد تعامل بین واحدهای سیاسی موجود در نظام بین الملل، تنظیم، تصویب و اجرایی می نمایند و کشورها نیز تحت تاثیر اینگونه مقررات به منظور برقراری ارتباط با یکدیگر قرار دارند. اساساً داشتن ارتباطات بین المللی یکی از نیازها و لوازم قطعیِ رشد و توسعه کشورها بوده و هرچه این ارتباطات قوی تر باشد مسلماً زمینه های رشد و توسعه کشورها نیز فراهم تر خواهد بود.

2- از طرفی کشورها برای کسب مشروعیت و مقبولیت و بدست آوردن قدرت سیاسی می بایست توانایی تولید ثروت داشته باشند زیرا بدون تولید ثروت و ایجاد مزیت نسبی و برتری انحصاری نمی توان ایجاد یک قدرت سیاسی را انتظار داشت. از این رو می توان گفت که یکی از مراحل فرآیند توسعه یافتگی کشورها این است که سیاست خارجی آنها در خدمت تولید ثروت باشد.

حال با توجه به مطالب گفته شده، نگاهی به وضعیت ایران در این خصوص بیفکنیم. جمهوری اسلامی ایران اکنون در تعداد زیادی از سازمان ها و نهادهای بین المللی به شکل های حقوقی مختلف حضور دارد که سابقه عضویت در برخی از آن ها به سال های پیش از پیروزی انقلاب برمی گردد. طبق مصوبه دولت در سال 1396(سال 2017 میلادی)، جمهوری اسلامی ایران به 74 سازمان بین المللی حق عضویت یا سهم مشارکت و یا کمک های داوطلبانه پرداخت می نماید. به عنوان مثال در سال جاری، ایران مبلغ 888 هزار و 510 دلار به سازمان همکاری اقتصادی (اکو Economic Cooperation Organization) پرداخت می نماید.

حال سوالی که مطرح می شود این است که آیا ایران از این حضور در سازمان های بین المللی و پرداخت هزینه های مربوط به آن توسط دولت، در راستای ایجاد تحرک اقتصادی، جذب سرمایه های خارجی، شناسایی و جذب بازارهای جدید برای صادرات و بطور کلی برای تولید ثروت ملی، بهره برداری مناسبی به عمل می آورد؟

در سال های اخیر تنها نسخه شفابخش اقتصاد ایران که بتواند در مقابله با تحریم ها کارساز بوده و شکوفایی و رونق اقتصادی را موجب شود، اتخاذ سیاست های اقتصاد مقاومتی معرفی شده است. یک وجه از زمینه ها و بسترهای مهم در موفقیت این سیاست ها برقراری ارتباطات تجاری و اقتصادی با کشورهای منطقه و شناسایی و جذب بازارهای صادراتی برای محصولات تولیدی داخلی است.

سازمان همکاری اقتصادی (اکو) که ایران یکی از اعضای مهم آنست و دبیرخانه آن نیز در تهران مستقر می باشد با برخورداری از بازار نزدیک به نیم میلیارد نفر جمعیت می تواند یکی از مهمترین گزینه های موجود برای تحقق رونق اقتصادی مدنظر باشد. اما به واقع ایران تا چه میزان از ظرفیت این سازمان بهره برده است؟

در این سازمان 10 کشور ایران، ترکیه، پاکستان، افغانستان، ترکمنستان، آذربایجان، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان و ازبکستان عضویت دارند. بررسی های آماری مربوط به مراودات تجاری و اقتصادی سال 2016 اعضای این سازمان نشان می دهد که از مجموع صادرات ایران فقط 1/4 % آن به ترکیه و 2/3 % به افغانستان بوده و تنها 2/8 % مجموع واردات ایران از ترکیه بوده است و تقریباً با سایر کشورهای عضو اکو ارتباط تجاری قابل ملاحظه ای نداشته است. این وضعیت را با ترکیه مقایسه کنید که 33% واردات ترکمنستان،9/4 % واردات ازبکستان، 6/4 % واردات تاجیکستان، 2/8 % واردات ایران، 15% واردات آذربایجان، 5% واردات قرقیزستان و 5/2 % واردات قزاقستان از ترکیه بوده است. همچنین ترکیه مقصد 1/4% از صادرات ایران، 9/1% صادرات افغانستان، 3/2% صادرات قزاقستان، 3/6 % صادرات قرقیزستان، 12 % صادرات ازبکستان، 23% صادرات تاجیکستان، 1/6 % صادرات ترکمنستان و 2/1 % صادرات پاکستان بوده است. این آمارها بخوبی نشان می دهد که ترکیه با تمام کشورهای عضو اکو ارتباط تجاری داشته و از هیچ کدام از آنها غفلت نکرده است. بنابراین کاملاً مشخص است که ایران نتوانسته از فرصت عضویت در این سازمان اقتصادی منطقه ای بهره برداری مناسبی را به عمل آورد.

با وجود آنکه سازمان اکو از وضعیت خوب عملیاتی متناسب با اهدافِ خود برخوردار نمی باشد لیکن وضعیت نامناسب بهره برداری ایران از ظرفیت های این سازمان به دلایل دیگری مربوط می شود. به نظر می رسد یکی از مهمترین دلایل غفلت ایران از ظرفیت های موجود در سازمان های منطقه ای، جدای از اختلاف نظرها در مورد ماهیت سیاست خارجی منطقه ای و بین المللی جمهوری اسلامی ایران، فضای سیاسی و امنیتی حاکم بر منطقه، عدم عضویت ایران در سازمان تجارت جهانی، عدم وجود تولیداتِ کیفی قابلِ رقابت در سطح بین المللی، محدود شدنِ روابط به دلیل اعمال تحریم ها و ... به نوعِ نگاه و دستگاه فکری نخبگانِ سیاسی و تاحدودی تخصص دیپلمات های کشور مربوط می شود.

امروزه یک دیپلماتِ خوب، علاوه بر فهم علوم سیاسی و روابط بین الملل باید درک مناسبی از اقتصاد نیز داشته باشد. بهتر است گفته شود که ما بیش از آنکه به کارشناسان روابط بین الملل نیاز داشته باشیم به متخصصین اقتصاد سیاسی نیازمندیم. افرادی که بتوانند نقش و اهمیت اقتصاد را در پیشبرد سیاست ها و راهبردهای کشور بخوبی متوجه شوند و سیاست خارجی را بر مبنای تولید ثروت طرح ریزی نمایند. در این خصوص شاید یکی از بدیهی ترین و ضروری ترین اقدامات اولیه، ایجاد ساختار معاونت اقتصادی در وزارت خارجه باشد. امری که وزیر محترم امور خارجه (آقای دکتر ظریف) در جلسه رای اعتماد، قول انجام آن را داد ولی تاکنون جز در چند مورد اظهار نظر از سوی مسئولین وزارت خارجه، اقدامی عملی در جهت تحقق آن مشاهده نشده است. البته مطمئناً احیای مجدد این ساختار گام اول در مسیر دیپلماسی اقتصادی فعال بوده و در ادامه نیاز است تا برنامه ها و طرح های آن را متناسب با شرایط داخلی، منطقه ای و بین المللی و با استفاده از کارشناسانِ متخصص و کاردان به سمت اهداف اصلیِ مدنظر سوق داد.

الف را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید

وب‌گردی

بیمه azkiتجارت نیوزصبا باتری

پربحث‌های امروز

  1. عراق، سفیر خود در ایران را فراخواند

  2. بوسه‌ی رهبر انقلاب بر سر حاج قاسم سلیمانی   

  3. استعلام برای حفظ امانت الهی!

  4. هشدار وزیر اطلاعات به مدعیان ولایت‌مداری

  5. اعتراض به سیاست‌های ضدایرانی واشنگتن سخنرانی مقام آمریکایی را مختل کرد+ فیلم

  6. آقای ظریف! «برجام مالی» را به ملت تحمیل نکنید/ FATF فقط برای دشمنان شفافیت می‌آورد

  7. «مداحی پاپ» چگونه رایج شد؟

  8. ایران خواستار محکومیت تهدید هسته ای رژیم صهیونیستی از سوی سازمان ملل شد

  9. لندن درباره سفر اتباع ایرانی-انگلیسی به ایران هشدار داد

  10. تشییع و تدفین پیکر محمد تولایی، طلبه جوان مشهدی  

  11. تشکیل کارگروه ویژه برای «فروش نفت» در دوران تحریم

  12. اسد در پیامی به پوتین: اسرائیل مسبب انهدام هواپیمای روسیه بود

  13. معاملات مسکن در شهریورماه چگونه بود؟

  14. توافق ترکیه و روسیه برای انتقال عناصر جبهه النصره از استان ادلب به عفرین سوریه

  15. توجه سایت فیفا به لیگ قهرمانان آسیا و صعود پرسپولیس به نیمه نهایی+عکس

  16. واکنش آمریکا به خروج «فولکس واگن» از ایران

  17. اقامه نماز ظهر عاشورای حسینی در سراسر کشور

  18. درخواست امارات برای حضور دولت‌های عربی در مذاکره جدید با ایران

  19. بیانیه تند سفارت روسیه علیه تل‌آویو/ «هر اقدامی لازم باشد برای حذف تهدید انجام می‌دهیم»

  20. علم‌الهدی: تا روزی که ملت ایران حسینی است، استکبار شکست خورده

  21. آغاز فروش الکترونیک بلیت دیدار پرسپولیس - سپیدرود

  22. ترامپ: بدترین اشتباه تاریخ آمریکا را بوش انجام داد

  23. سفر رئیس جمهوری کره جنوبی به کره شمالی‎  

  24. عزاداری روز عاشورا در بندرعباس  

  25. پمپئو: دیدار جان کری با ظریف مغایر منافع ملی آمریکاست/ ایران مانند یک «کشور عادی» رفتار کند!

پربحث‌های دیروز

  1. واقعا مالیات پزشکان چقدر است؟!

  2. بازار مسکن در نیمه دوم امسال چگونه خواهد بود؟

  3. توئیت جدید ظریف درباره عاشورا+عکس

  4. روایت «جان کری» از خواسته طرف ایرانی در «لوزان»/ظریف با انتشار توافق موافق نبود

  5. ظریف: با تصویب FATF همه مشکلات حل نمی‌شود

  6. سقوط تیر برق بر روی دسته سینه زنی در لار/۳ کشته و مصدوم

  7. روشن:اگر قائدی و اسماعیلی ستاره هستند فاتحه فوتبال را بخوانیم/پیراهن استقلال شده اسباب بازی!

  8. جزئیات پرونده تخلف فروش آنلاین سکه/ مالباختگان ثامن منتظر باشند

  9. چالش اجرای قانون ممنوعیت بکارگیری بازنشستگان

  10. آمریکا رو به سوی یک «توفان کامل» روان است

  11. پیکر طلبه مشهدی در مشهد تشییع شد

  12. آیفون ۱۰ اس مکس؛ سنگین‌ترین آیفون

  13. ذوالقدر: در اجرای قانون منع بکارگیری بازنشستگان باید شفاف و قاطع عمل کرد

  14. آئین مشعل گردانی در دولت آباد تهران  

  15. زنگنه در نشست اوپک شرکت نمی‌کند

  16. «مسکو» هواپیماهای رژیم صهیونیستی در حریم هوایی سوریه را سرنگون کند

  17. عباس(ع)، جوانمردی که امان‌نامه را نپذیرفت

  18. ماکرون با ترامپ و روحانی در سازمان ملل دیدار می‌کند

  19. طوفان در استان گلستان/ شکسته‌شدن درختان و تیرهای برق در گرگان+ تصاویر

  20. رشد اقتصادی به 1.7 درصد کاهش یافت

  21. نگاهی به دیدارهای سران ۲ کره برای رسیدن به صلح پایدار

  22. ۸ کتاب عاشورایی که باید خواند

  23. آخرین اشتباه قذافی چه بود؟

  24. 4 تیم نهایی لیگ قهرمانان آسیا مشخص شدند+برنامه مسابقات

  25. تامین مالی پروژه‌های نیمه‌تمام با ابزار صندوق سرمایه‌گذاری پروژه

پربحث‌های هفته

  1. راهپیمایی افراد برهنه در خیابان بعد از پیروزی!/ عبور از مرز‌های بی‌حیایی؛ عریان‌گری در فوتبال!+ عکس

  2. یک پیشنهاد برای حل معضل پرداخت سکه به عنوان مهریه

  3. فشارهای اقتصادی، دولت بی انگیزه و رسالت نخبگان در قبال مردم

  4. جایگاه vip سید احمد خمینی در مراسم عزاداری؛ نظر شما در مورد این عکس چیست؟ + واکنش نتیجه امام به تصاویر  

  5. سوءاستفاده میلیاردی شرکتهای بیمه از جیب مردم / وقتی چشم عدالت کور می‌شود!

  6. در 400 سال اخیر ایران به اندازه کنونی مقتدر نبوده/سعودی در آستانه فروپاشی است نه ایران/آمریکایی‌ها به محمدرضا می‌گفتند شاه چمدانی!

  7. نباید به «سید احمد خمینی» ایراد گرفت! مشکل جای دیگر است

  8. کینه ضدانقلاب از عزاداری‌های محرم+ عکس

  9. واقعا مالیات پزشکان چقدر است؟!

  10. توهین طراح جلد همشهری جوان به مقدسات و امام حسین (ع)

  11. آقای جهانگیری مدیران بی انگیزه را چه کسی برکنار کند؟!

  12. عوامل خارجی یا داخلی؛ کدام یک در بی‌ثباتی‌های ارزی موثرتر بود؟

  13. ۲۱ کشته در آتش‌سوزی تصادف اتوبوس و تانکر سوخت در جاده نطنز/ اجساد ۱۹ نفر از اتوبوس خارج شده/ اعلام اسامی مجروحان + تصاویر و فیلم

  14. آدرس غلط برای گرانی‌ها و افشای مسئولیت گریزی‌های رندانه/ ریشه‌های اصلی بحران های کنونی اقتصاد ایران چیست؟

  15. من یک معلم آمریکایی هستم!  

  16. چرا دولت قادر به کاهش قیمت دلار نیست؟

  17. طرح جدید نمایندگان مجلس برای لغو ممنوعیت واردات خودرو + جزئیات

  18. حمله ماموران آل سعود به «تکایا» و «خیمه‌های عاشورایی» در قطیف +عکس و فیلم

  19. اطلاعیه دولت درباره هزینه سفر روحانی به نیویورک

  20. خواننده معروف ممنوع الکار شد

  21. با این میوه، ۳ روزه ۳ کیلو لاغر شوید!

  22. زیباکلام: استیضاح وزرا حرکتی پوپولیستی و عوام‌فریبانه مجلس است

  23. وزیر صنعت: یکی از عوامل افزایش قیمت خودرو این بود که بعضی فکر کردند خودرو یک کالای سرمایه‌ای است

  24. پیام روحانی برای جانباختگان حادثه تصادف کاشان: تکرار این حوادث جبران‌ناپذیر جاده‌ای، نشان از ضعف‌های مدیریتی دارد

  25. چگونه می‌توان ترامپ را در زمینه تحریم‌ها خلع سلاح کرد؟

آخرین عناوین