کد مطلب: 34503

تاریخ انتشار : سه شنبه ۲۱ آبان ۱۳۸۷ ساعت ۱۰:۳۰

اشاره: این نوشته بخشی از کتاب "تولید رضایت Manufacturing consent" است که سعی در تحلیل و نقد جریان اطلاع رسانی دارد. نویسندگان کتاب (نوام چامسکی و ادوارد اس هرمن) هر دو از نظریه پردازان مطرح امروز رسانه‌ای به شمار می‌روند.



هرمن و چامسکی در مدل ساده‌ای که در مورد اطلاع رسانی در رسانه‏ها ارائه میدهند به فیلترهای خبری - شامل مالکیت و سودآوری رسانه‌ها، تزریق آگهی، منابع خبر، تهدید، شکایت، سوگیری جریانی و ... - اشاره میکنند که عامل عمده‏ای در جهت سمت و سو دادن به اخبار است.



بسیاری اعتقاد دارند که رسانه های خبری در بخشهای خبری خود تصویری متعادل از واقعیت را ارایه میدهند، اما مدلی را که هرمن و چامسکی ارایه میدهند نظریه ای بحث بر انگیز بوده که ادعا میکند اخبار رسانه‏های غربی پروپاگاندایی همه جانبه، فعال، موثر ولی "غیر مستقیم" است که هدفش ایجاد نوعی همسویی و هم رایی است.



نوام چامسکی و ادوارد هرمن معتقدند که آنچه باعث ایجاد این هم سویی و هم‏گرایی در سطح جوامع غربی میشود، پروپاگاندای نظام مندی است که وسایل ارتباط جمعی غربی به پا داشته اند.



این دو معتقدند نتیجه تحقیقات چندین ساله شان در مورد عملکرد وسایل ارتباط جمعی در غرب نشان میدهد که این وسایل در جهت به حرکت در آوردن پشتیبانی عمومی برای سیاستهای شرکتها خصوصی عظیم و دولت شکل گرفته‌اند.



اسطوره‌ی غالب و در واقع مطلوبی که در نظر متصور میشویم این است که وسایل ارتباط جمعی تنها واقعیت ها را منعکس میکنند و در واقع ادعا میکنند که انتخاب و نوع اجرای خبری بر اساس یک رشته ملاک‏ها و میزانهای بی‏طرفانه حرفه‏ای خبر نگاری صورت می‏پذیرد، حال آنکه طبق نظر هرمن و چامسکی که معتقدند اگر قدرتمندان با در دست داشتن وسایل ارتباط جمعی قادر به کنترل گفتمان ارایه شده در اخبار باشند و یا در جایگاه تصمیم گیری در مورد آنچه مردم عادی میتوانند ببینند و بشنوند و بخوانند باشد یا به عبارت دیگر در جایگاه مدیریت و هدایت عقاید عمومی به وسیله فعالیتهای هم جانبه تبلیغاتی باشند، یک تجزیه و تحلیل همه جانبه علمی قادر خواهد بود عدم انطباق انگاره های ارایه شده از سوی رسانه های آنان را با واقعیت های سخت زمینی نشان دهد.



اهمیت پروپاگاندا را "والتر لیپمن در ایجاد " تولید رضایت" مورد استفاده قرار داد. او اعتقاد داشت کاربرد وسایل ارتباط جمعی این است که عقاید عمومی را شکل داده و یک نوع هم رایی اجتماعی که برای نظم اجتماعی الزامی است بوجود می آورد.



هرمن و چامسکی با توضیح نظریه ی مدل پروپاگاندا، فرآیند به حرکت در آوردن عقاید عمومی را بر اساس انتخاب خبر و زاویه‏ی نگرش خبری نشان میدهند. چامسکی و هرمن معتقد اند که در واقع بازیگران سیاسی – اجتماعی مهم و قدرتمند به اخبار شکل داده و آن را تعریف میکنند وسایل ارتباط جمعی را در حول و حوش این تعریف از اتفاقات خبری نگاه میدارند



به عبارت دیگر، این در واقع یک بازار هدایت شده ی خبری است نه یک بازار آزاد خبری که سردمداران آن ادعای آن را میکنند. این بازار از سوی دولت و رهبران شرکتهای بزرگ و صاحبان و مدیران وسایل ارتباط جمعی سمت و سو گرفته و جهت می‏یابد.



این جهت دهی چیزی نیست جز حفظ منافع قدرتمندان و شرکت‌های بزرگ. اما وسایل ارتباط جمعی آنچنان هم یکدست و هم گون عمل نمیکنند. در حقیقت هر کجا که قدرتمندان و قدرت مداران در تضاد و تقابل با یکدیگر قرار گیرند این تضاد و تقابل خود را به شکل انتقاد و بحث آزاد و مباحث طولانی در وسایل ارتباط جمعی نشان میدهد و گاه همین انعکاس تضادها و تقابل ها در وسایل ارتباط جمعی به عنوان بزرگترین مشخصه ی آزادی و مستقل بودن وسایل ار تباط جمعی نمایانده میشود.
 

تمام حقوق محفوظ بوده و استفاده از مطالب سایت با ذکر منبع بلامانع است.

Copyright© Alef, all rights reserved.